<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>                 Transect-PvE 20210206/MH2.0

                 Bemmel, Dorpsstraat 52
                 Gemeente Lingewaard (GD)


                 Een inventariserend veldonderzoek d.m.v. proefsleuven,
                 karterende en waarderende fase met eventuele doorstart naar
                 Opgraven




IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>   Programma van Eisen
   Format conform KNA versie 4.1 (12-02-2018)

   Locatie                           Bemmel, Dorpsstraat 52
   Projectnaam                       IVO-P (/DO) Bemmel, Dorpsstraat 52
   Versie                            2.0
   Plaats binnen archeologisch proces
   X IVO – Proefsleuven (IVO-P)
   X Opgraven Landbodems
  Opsteller(s)                                Naam, adres, telefoon, e-mail                              datum      paraaf
                                              Maaike Hartog                                              02-03-2021
                                              KNA MA Archeoloog
                                              Transect b.v.
                                              E-mail: mhartog@transect.nl

  Eindcontrole/goedkeuring                    André Kerkhoven                                            02-03-2021
  (Senior KNA Archeoloog)                     Senior KNA Archeoloog
                                              Transect b.v.
                                              Tel: 06-83220026
                                              E-mail: akerkhoven@transect.nl

  Opdrachtgever                               Naam, adres, telefoon, e-mail                              datum            paraaf
                                              Mecus Planontwikkeling B.V.
                                              Dhr. J. Warnshuis
                                              Tel: 06-27856610
                                              E-mail: jan@mecus.nl

   Goedkeuring bevoegde overheid
                                              Naam, adres, telefoon, e-mail                               datum           paraaf
   Gemeente                                   Gemeente Lingewaard

                                              Adviseur
                                              Archeologie regio Arnhem
                                              Dhr. J. Habraken
                                              Tel: 06-37314636
                                              E-mail: joris.habraken@arnhem.nl
   Kennisgeving                               Naam, adres, telefoon, e-mail                               datum           paraaf
   Depothouder/eigenaar                       Provinciaal Depot voor Bodemvondsten
                                              Provincie Gelderland

                                              Contactpersoon
                                              Dhr. Stephan Weiss-König
                                              Tel: 024-2402263
                                              E-mail: s.weis-koenig@museumhetvalkhof.nl

Transect b.v. aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade voortvloeiend uit de toepassing van de informatie, bepalingen en
eisen uit dit Programma van Eisen.




                               IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Inhoud

1.       Administratieve gegevens onderzoeksgebied .................................................................. 6
2.       Aanleiding en motivering van het onderzoek ................................................................... 7
3.       Eerder uitgevoerd onderzoek ........................................................................................... 8
4.       Archeologische verwachting ............................................................................................ 9
              Regionale archeologische en (cultuur)landschappelijke context .................................... 9
              Aard en ouderdom van de vindplaats(en) ..................................................................... 10
              Begrenzing en oppervlakte vindplaats(en) .................................................................... 11
              Structuren en sporen ..................................................................................................... 11
              Anorganische artefacten ............................................................................................... 11
              Organische artefacten ................................................................................................... 11
              Archeozoölogische, archeobotanische en fysisch antropologische resten ................... 11
              Motivatie ....................................................................................................................... 11
              Archeologische stratigrafie en diepte van vondstlagen ................................................ 12
              Gaafheid en conservering .............................................................................................. 12
5.       Doelstelling en vraagstelling .......................................................................................... 13
              Doelstelling .................................................................................................................... 13
              Relatie met NOaA en/of andere onderzoekskaders ...................................................... 13
              Vraagstelling .................................................................................................................. 13
              Onderzoeksvragen ......................................................................................................... 13
6.       Methoden en technieken ............................................................................................... 15
              Methoden en technieken .............................................................................................. 15
              Strategie......................................................................................................................... 15
              Omgang kwetsbaar vondstmateriaal ............................................................................. 18
              Structuren en grondsporen ........................................................................................... 18
              Lichten (van waterbodems) ........................................................................................... 19
              Aardwetenschappelijk onderzoek ................................................................................. 19
              Anorganische artefacten ............................................................................................... 19
              Organische artefacten ................................................................................................... 20
              Archeozoölogische, archeobotanische en fysisch antropologische resten ................... 20
              Overige resten ............................................................................................................... 20
              Dateringstechnieken ...................................................................................................... 20
              Beperkingen ................................................................................................................... 21
7.       Uitwerking ..................................................................................................................... 22
              Structuren, grondsporen, en vondstspreidingen ........................................................... 22
              Analyse aardwetenschappelijke gegevens .................................................................... 22
              Anorganische artefacten ............................................................................................... 22
              Organische artefacten ................................................................................................... 22


                             IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021                                                   4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>                     Archeozoölogische en -botanische resten ..................................................................... 22
                     Beeldrapportage ............................................................................................................ 23
8.              (De)selectie en conservering .......................................................................................... 24
                     Selectie materiaal voor uitwerking ................................................................................ 24
                     Selectie materiaal voor deponering, verwijdering en conservering .............................. 24
9.              Deponering .................................................................................................................... 25
                     Eisen betreffende depot ................................................................................................ 25
                     Te leveren product ........................................................................................................ 25
10.             Randvoorwaarden en aanvullende eisen ....................................................................... 27
                     Personele randvoorwaarden ......................................................................................... 27
                     Overlegmomenten ......................................................................................................... 27
                     Kwaliteitsbewaking, toezicht, overleg en evaluatie ...................................................... 27
                     Overige randvoorwaarden en aanvullende eisen .......................................................... 27
11.             Wijzigingen ten opzichte van het vastgestelde PvE ........................................................ 28
                     Wijzigingen tijdens het veldwerk ................................................................................... 28
                     Belangrijke wijzigingen .................................................................................................. 28
                     Procedure van wijziging na de evaluatiefase van het veldwerk .................................... 28
                     Procedure van wijziging tijdens uitwerking en conservering ........................................ 28
Geraadpleegde bronnen ................................................................................................................... 29
Bijlage 1.      Luchtfoto ....................................................................................................................... 30
Bijlage 2.      Toekomstige situatie ...................................................................................................... 31
Bijlage 3.      Advies n.a.v. het booronderzoek ................................................................................... 32
Bijlage 4.      Puttenplan ..................................................................................................................... 33
Bijlage 5.      Lijst met te verwachten aantallen .................................................................................. 34
Bijlage 6.      Te raadplegen specialisten/specialismen ....................................................................... 35
Bijlage 7.      Deponeren, richtlijnen ................................................................................................... 36




                                    IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021                                             5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>1. Administratieve gegevens onderzoeksgebied

Projectnaam                            IVO-P (/DO) Bemmel, Dorpsstraat 52
Provincie                              Gelderland
Gemeente                               Lingewaard
Plaats                                 Bemmel
Toponiem                               Dorpsstraat 52
Kaartbladnummer                        40D
Perceelnummer(s)                       BML02 sectie H nummer 3503
x,y-coördinaten                        190.146 / 433.809
Waterkundige gegevens                  Onbekend
CMA/AMK-status                         Nee
Archis-monumentnummer                  n.v.t.
Archis-waarnemingsnummer               n.v.t.
Oppervlakte plangebied                 ca. 1150 m2
Oppervlakte onderzoeksgebied           ca. 610 m²
Huidig grondgebruik                    Parkeerplaats met bebouwing (horecagelegenheid)




Figuur 1. Ligging van het plangebied op een topografische kaart. Bron: pdok.nl.




                            IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021   6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>2. Aanleiding en motivering van het onderzoek

De aanleiding voor het onderzoek is een beoogde bestemmingsplanwijziging ten behoeve van de sloop
van de bestaande bebouwing en de realisatie van een appartementencomplex in het plangebied aan
de Dorpsstraat 52 te Bemmel (gemeente Lingewaard; figuur 1, bijlage 1). Het plangebied heeft een
oppervlakte van circa 1.150 m2. Het appartementencomplex zal een totaal oppervlakte van circa 790
m2 krijgen (bijlage 2). De nieuwe bebouwing zal deels overlappen met de oude bebouwing. Op basis
van het vooronderzoek is ter hoogte van de oude bebouwing een lage archeologische verwachting,
het proefsleuvenonderzoek zal zich focussen op het gebied rondom de huidige bebouwing
(onderzoeksgebied). Onder het appartementencomplex zal een ondergrondse parkeergarage
gerealiseerd worden met een diepte van circa 200 cm -Mv.

In het plangebied geldt op basis van de gemeentelijke beleidskaart een zeer hoge archeologische
verwachting. Een archeologisch onderzoek is in zones met die waarde verplicht bij bodemingrepen
met een oppervlakte groter dan 30 m2 en die dieper reiken dan 30 cm -Mv. Gezien de oppervlakte van
de sloop (500 m2) en nieuwbouw (700 m2) en de diepte van de ingrepen (>200 cm -Mv) is een
archeologisch onderzoek noodzakelijk.

In mei 2020 is een archeologisch vooronderzoek uitgevoerd in het plangebied (Melman, 2020,
Transect-rapport 2760). Op basis hiervan is de volgende verwachting vastgesteld (zie bijlage 3):
-   Een hoge verwachting op archeologische resten uit de periode Mesolithicum tot Nieuwe tijd
    rondom de huidige bebouwing vanwege de aanwezigheid van intacte rivierduinafzettingen op een
    diepte van circa 150 cm -Mv (onderzoeksgebied). De top van de afzettingen is donker van kleur en
    licht kleiig. Dit wijst op een intacte top en mogelijk antropogene invloed hierop. De
    rivierduinafzettingen zijn afgedekt met een pakket komafzettingen uit de Waal. Ook is er een
    minimaal 125 cm dik pakket ophoging aanwezig. Binnen deze ophogingslaag zouden mogelijk
    archeologische resten uit de Late Middeleeuwen en/of Nieuwe tijd aanwezig kunnen zijn.
-   Een lage archeologische verwachting ter hoogte van de huidige bebouwing vanwege de
    aanwezigheid van een kelder met een diepte van minimaal 200 cm -Mv. Het archeologisch
    relevante niveau is verstoord geraakt.

Op basis hiervan is een archeologisch proefsleuvenonderzoek geadviseerd voor het onderzoeksgebied.
Vanwege het kleine oppervlakte van het onderzoeksgebied is door de gemeente besloten dat bij het
aantreffen van een behoudenswaardige vindplaats in de proefsleuf een doorstart naar opgraven zal
moeten plaats vinden tot de uiterste grenzen van het onderzoeksgebied. Dit Programma van Eisen
(PvE) voorziet in de kaders voor dit onderzoek.

Het PvE dient vóór aanvang van het veldwerk te zijn beoordeeld en ondertekend door de
archeologisch adviseur van de bevoegde overheid.




                         IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021         7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>3. Eerder uitgevoerd onderzoek

 Eerder uitgevoerd onderzoek
 Bureauonderzoek en Inventariserend Veldonderzoek (IVO, verkennende fase)
 Uitvoerder                             Transect B.V.
 Uitvoeringsperiode                     2020
 Uitvoeringsmethode                     Bureauonderzoek, boringen
 Rapportage                             Melman, J.G.E., 2020. Een archeologisch
                                        bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek,
                                        verkennende fase. Bemmel, Dorpsstraat 52. Gemeente
                                        Lingewaard (GD). Nieuwegein (Transect-rapport 2760).

 Onderzoeksmeldingsnummer                   4859112100
 Vondsten/monsters/documentatie             Digitaal: E-depot, Archis3
                                            Vondstdocumentatie: geen vondsten

De resultaten van bovenstaand onderzoek zijn verwerkt in hoofdstuk 4.




                         IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021     8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>4. Archeologische verwachting

       Regionale archeologische en (cultuur)landschappelijke context

Landschap

Het plangebied ligt in het Midden-Nederlandse rivierengebied in het stroomgebied van de Maas en de
Rijn (Berendsen, 2005). De omgeving van het plangebied heeft vanaf het passeren van de
terrassenkruising onder directe invloed gestaan van een drietal stroomruggen (Cohen e.a., 2012); de
Ressen Phase C stroomgordel (400 m ten westen van het plangebied), de Baal stroomgordel (600 m
ten oosten van het plangebied) en de Waal stroomgordel (600 m ten zuiden van het plangebied).

Volgens de geomorfologische kaart bevindt het plangebied zich op een rivierduin (kaartcode 4B57).
Deze rivierduin is mogelijk overdekt geraakt met kom- of oeverafzettingen van de hierboven
beschreven stroomruggen. Op het Actueel Hoogtebestand Nederland (AHN) is te zien dat ten
zuidoosten van het plangebied, ter plaatse van de Dorpsstraat, het relatief hoogste deel van de
omgeving aanwezig is. Of dit is veroorzaakt door de aanwezigheid van de top van een rivierduin of dat
hier sprake is van antropogene ophoging is niet bekend. Dit hoogste punt bevindt zich rond de 12,3 m
+NAP. Het maaiveld in het plangebied varieert tussen de 12,1 en 11,2 m +NAP. Het hoogste deel van
het plangebied betreft het bestaande terras van de horecagelegenheid. Dit is mogelijk opgehoogd om
op dezelfde hoogte als de Dorpsstraat te liggen. De parkeerplaats ligt op het laagste gedeelte.

Op de bodemkaart is het plangebied gekarteerd als een bebouwd gebied waardoor het niet volledig
duidelijk is wat de oorspronkelijke bodemopbouw in het plangebied geweest is. De kaarteenheden
rondom het plangebied wijzen erop dat er waarschijnlijk sprake is van een poldervaaggrond in
kalkhoudende zware zavel of licht klei (kaartcode Rn95A) of in kalkloze zavel en lichte klei (kaartcode
Rn67C). De poldervaaggronden vormen over het algemeen natte gronden, waar zeer beperkte
bodemvorming plaats heeft gevonden en bevinden zich vooral in de lager gelegen, natte komgronden.
Door voortdurende rivieractiviteit kan het zijn dat er sprake is van meerdere oude maaiveldniveaus op
verschillende dieptes (De Bakker, 1966; De Bakker en Schelling, 1989). Tijdens het veldonderzoek is
sterk zandige klei aangetroffen op de komafzettingen, waarschijnlijk is dit een binnenstedelijk
ophoogpakket uit de Nieuwe tijd (bevatte veel puin).

De grondwatertrap in het plangebied is, op basis van de ligging in bebouwd gebied, niet gekarteerd.
Het is daarom onzeker vanaf welke diepte grondwater kan worden aangetroffen in het plangebied en
wat voor effect dit heeft op de aan treffen archeologische waarden en conservatiegraad hiervan.

Booronderzoek

Tijdens het booronderzoek is vanaf een diepte van circa 150 cm -Mv rivierduinzand aanwezig. De top
van het pakket is grijsbruin van kleur en het voelt licht kleiig. Vanaf 170 cm -Mv zijn de afzettingen
geelbruin van kleur. De rivierduinafzettingen zijn afgedekt met komafzettingen vanaf circa 35 tot 125
cm -Mv. De top van deze afzettingen is deels omgewerkt. Op deze komafzettingen is een (sub-recent)
antropogeen (binnenstedelijk) ophoogpakket aanwezig.

Archeologische waarden

In het plangebied is, op het bureau- en booronderzoek na, in het verleden geen archeologische
onderzoek uitgevoerd in het plangebied. In de directe omgeving van het plangebied is daarentegen
een grote hoeveelheid informatie bekend.

Op basis van deze gegevens kan worden vastgesteld dat er in de omgeving van het plangebied relatief
veel archeologische vindplaatsen bekend zijn. In het plangebied worden rivierduinafzettingen
verwacht. In de omgeving van het plangebied zijn op de rivierduin vindplaatsen bekend uit het


                          IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021              9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>Mesolithicum. De rivierduinafzettingen zijn naar verwachting overdekt geraakt met rivieroever- of
komafzettingen van een van de drie rivieren die in de omgeving van het plangebied actief is geweest.
Binnen deze afzettingen zijn vindplaatsen uit de Romeinse tijd bekend. Vrijwel direct naast het
plangebied is een vondstmelding van Romeins aardewerk bekend, die mogelijk verband houdt met
een grafveld uit deze periode. Ook ten westen van het plangebied is een vondstmelding van
aardewerk uit de Vroege Middeleeuwen geregistreerd, dat mogelijk uit een grafcontext komt. In het
plangebied zijn dus directe aanwijzingen voor de aanwezigheid van een grafveld. Tot slot bevindt het
plangebied zich binnen de historische kern van Bemmel en worden er bewoningsresten verwacht uit
de Late Middeleeuwen en Nieuwe tijd.

Historische situatie, huidig gebruik en bodemverstoringen

Het plangebied ligt binnen de historische kern van Bemmel. Bemmel kent een geschiedenis die, gezien
de archeologische waarden en bebouwing aangetroffen in de kern van het dorp, teruggaat tot op zijn
minst de 12e eeuw. Op een oorkonde van de bezittingen van Heilwig van Reenen staat het dorp
aangemerkt als Bemele juxta Noviomagus (Bemmel tegenover Nijmegen). Het ontstond in eerste
instantie als een dijkdorp langs de Rijn. Omstreeks 1200 wordt hier een tufstenen Romaanse kerk
gebouwd, waarna aan het begin van de 14e eeuw vier kastelen worden gebouwd. Hiervan zijn
tegenwoordig de Kinkelenburg, de Brugdijk en Huis te Bemmel nog over (Bron: historische kring
Bemmel). De Poll is niet meer intact.

Op de oudst geraadpleegde kaart van het plangebied, de Hottingerkaart uit de late 18 de eeuw, ligt het
plangebied buiten de terreinen van de kastelen, maar op het erf van een woning aan de Dorpsstraat.
Het plangebied is vermoedelijk in gebruik als akker of tuin. Deze situatie is vergelijkbaar op de
Kadastrale Minuut uit 1811-1832. Volgens de Oorspronkelijk Aanwijzende Tafels, een bijlage bij de
Kadastrale Minuut, is het plangebied in gebruik geweest als tabaksland. Hier werden tabaksbladeren
geteeld om vervolgens te drogen en te roken. In de omgeving van Bemmel is tabaksteelt lange tijd een
belangrijke bron van inkomsten geweest (bron: www.historischekringbemmel.nl). Het plangebied blijft
onbebouwd totdat de bestaande bebouwing zichtbaar is op een topografische kaart uit 1980. Tot die
periode is het onderdeel van het land of de tuin van de woning aan de Dorpsstraat 52.

Het plangebied ligt volgens de Indicatieve Kaart Militair Erfgoed (IKME) binnen het operatieterrein van
Market-Garden uit de Tweede Wereldoorlog. Binnen dit terrein zijn mogelijk munitieartikelen en
sporen van stellingen, loopgraven e.d. worden verwacht (bron: www.ikme.nl). Daarnaast bevindt het
plangebied zich in de IJssellinie. Dit is een verdedigingslinie die een aanval uit het oosten had moeten
vertragen zodat de hoofdverdediging kon worden opgetuigd (bron: www.ikme.nl). Met betrekking tot
deze linie kunnen er resten van gevechts- en waarnemingsposities, loopgraven, versperringen,
hindernissen en dergelijke worden verwacht. Er zijn voor zover bekend geen specifieke structuren of
resten in het plangebied bekend en deze zijn ook niet herkend op luchtfoto’s uit de Tweede
Wereldoorlog (niet als kaartbeeld opgenomen; bron: www.library.wur.nl; www.tracesofwar.nl;
www.vergeltungswaffen.nl).

       Aard en ouderdom van de vindplaats(en)

Het onderzoeksgebied heeft een hoge verwachting op archeologische resten uit de periode
Mesolithicum tot Nieuwe tijd. Uit de Nieuwe tijd worden vooral sporen van landgebruik verwacht,
vanwege de afwezigheid van historische bebouwing. Vanwege de intacte top van het rivierduin en de
komafzettingen kunnen vondstlagen nog intact zijn. Verder worden er ook archeologische
grondsporen verwacht met een gemiddelde spoordichtheid.




                          IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021           10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>      Begrenzing en oppervlakte vindplaats(en)

In het onderzoeksgebied is nog geen vindplaats bekend. Er worden kleine tot grote vindplaatsen
verwacht, met een omvang van 500 tot meer dan 8000 m2.

      Structuren en sporen

Vindplaatsen uit het Mesolithicum zullen over het algemeen bestaan uit concentraties van vuursteen
en houtskool, waarbij beneden de grondwaterspiegel ook organische resten als bot en hout bewaard
kunnen zijn gebleven. Sporen uit deze periode zullen over het algemeen bestaan uit diepgelegen
haard- of afvalkuilen. Uit zowel het Mesolithicum als het Neolithicum kunnen tevens paalsporen
worden aangetroffen, samenhangend met (kortstondige) bewoning van het gebied. Tenslotte kan uit
het Neolithicum ook aardwerk worden aangetroffen.

Huisplaats, boerderij en/of sporen van landgebruik; Bronstijd tot en met Middeleeuwen: Deze kunnen
worden aangetroffen in de top of op de flank van de rivierduin. Vindplaatsen kunnen zich kenmerken
als een concentratie van aardewerk, houtskool, (vuur)steen, verbrand botmateriaal, hout en
bouwmaterialen (bijvoorbeeld bak- of tufsteen). Ook kan metaal aangetroffen worden. Sporen kunnen
bestaan uit paal- of afvalkuilen, behorend bij huizen, boerderijen en bijgebouwen. Deze zullen
waarschijnlijk worden aangetroffen in een “cultuurlaag” in de top van de het rivierduin of een dun
afdekkend pakket zandige klei, waarin mogelijk ook sporen van landbouw kunnen worden
aangetroffen in de vorm van ploegsporen of een akkerlaag.

Sporen van landgebruik; Late Middeleeuwen – Nieuwe tijd: Vondsten en sporen uit de Late
Middeleeuwen tot de Nieuwe tijd zullen met name samenhangen met sporen van landgebruik, zoals
akkerbouw. Deze zaken kunnen bestaan uit aardewerk of keramiek, houts- of steenkool,
bouwmateriaal (hout of baksteen) en (fragmenten) metaal. Ook kunnen uit deze periode afvalkuilen
en water- of beerputten aangetroffen worden. Tenslotte zijn mogelijk sporen van landbouw aan te
treffen in het plangebied. Hierbij moet gedacht worden aan plantaardige resten, ploegkrassen of
verbrand botmateriaal.

      Anorganische artefacten

Tijdens het onderzoek moet met alle mogelijke, voor de genoemde perioden karakteristieke,
materiaalcategorieën rekening worden gehouden (zoals bouwmateriaal, vuursteen, natuursteen,
keramiek, glas, pijpaarde, metaal).

      Organische artefacten

Gezien de onbekende grondwaterstand/bodemomstandigheden kunnen onverbrande organische
artefacten, zoals leer, textiel en hout, bewaard zijn gebleven. In humeuze lagen en onder het
grondwaterniveau kunnen organische artefacten vooral goed geconserveerd zijn.

      Archeozoölogische, archeobotanische en fysisch antropologische resten

Gezien de onbekende grondwaterstand/bodemomstandigheden kunnen onverbrande
archeozoölogische, archeobotanische en fysisch antropologische resten bewaard zijn gebleven. In
humeuze lagen en onder het grondwaterniveau kunnen dergelijke resten vooral goed geconserveerd
zijn.

      Motivatie

Uit het vooronderzoek blijkt dat het onderzoeksgebied een hoge verwachting heeft op archeologische
resten uit de periode Mesolithicum tot Nieuwe tijd. Vanwege de geplande bodemingrepen, is de kans




                         IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021         11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>groot dat archeologische niveaus worden verstoord. De meest geschikte onderzoeksmethode om deze
te karteren en vervolgens te waarderen is een archeologisch proefsleuvenonderzoek.

      Archeologische stratigrafie en diepte van vondstlagen

In het onderzoeksgebied worden meerdere archeologische niveaus verwacht, namelijk; top van de
rivierduinafzettingen (vanaf 150 cm -Mv) en top van de komafzettingen (tussen 35-125 cm -Mv).
Mogelijk kunnen er in het antropogene ophoogpakket ook archeologische resten worden
aangetroffen. Dit is echter afhankelijk van de exacte ouderdom van dit pakket.

      Gaafheid en conservering

Archeologisch gezien is de bodem in het onderzoeksgebied grotendeels intact. Er is sprake van een
intact top van de rivierduinafzettingen die is afgedekt met komafzettingen met hierboven een
antropogeen (binnenstedelijk) ophoogpakket.

Gezien de onbekende grondwaterstand/bodemomstandigheden kunnen in het onderzoeksgebied
zowel anorganische als organische resten geconserveerd zijn als deze onder het grondwater reiken en
in humeuze spoorvullingen.




                         IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021          12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>5. Doelstelling en vraagstelling

       Doelstelling

Het doel van dit onderzoek is het toetsen en aanvullen van de archeologische verwachting door het
opsporen en het waarderen van eventueel aanwezige archeologische resten. Het onderzoek moet,
voor zover mogelijk, inzicht geven in de aard, datering, omvang, gaafheid, conservering en begrenzing
van de mogelijk aanwezige archeologische resten.

Wanneer een behoudenswaardige vindplaats wordt aangetroffen, kan er sprake zijn van een doorstart
naar Opgraven. Het doel van het opgraven is het documenteren van gegevens en het veiligstellen van
vondsten en monsters om daarmee informatie te behouden die van belang is voor kennisvorming over
het verleden.

       Relatie met NOaA en/of andere onderzoekskaders

Aangezien nog onbekend is of en wat voor vindplaatsen er aanwezig zijn, is er op dit moment geen
relatie met de NOaA of andere onderzoeksagenda’s (zoals de kennisagenda Archeologie Gelderland;
Habraken, 2017) te leggen. Mochten er archeologische resten aangetroffen worden, dan dient het
verdere onderzoek aan te sluiten op de betreffende hoofdstukken en de relevante vraagstellingen.

       Vraagstelling

Het onderzoek moet de vraag beantwoorden of in het onderzoeksgebied archeologische vindplaatsen
aanwezig zijn, of deze behoudenswaardig zijn en onder welke randvoorwaarden behoud mogelijk is.

Bij een doorstart naar Opgraven, moet de vraag worden beantwoord wat de vindplaats vertelt over de
bewonings-/gebruiksgeschiedenis, bewonings-/gebruikscontinuïteit en locatiegebruik van het
plangebied en zijn directe omgeving.

       Onderzoeksvragen

1.  Zijn er in het plangebied archeologische resten aanwezig in de vorm van grondsporen, en/of
    vondsten?
2. Hoe ziet de bodemopbouw in het plangebied eruit en in hoeverre is deze intact?
3. Wat is de aard, diepteligging, samenhang en spreiding van de aanwezige archeologische resten,
    grondsporen en structuren (horizontaal en verticaal)?
4. Wat is de datering van de archeologische resten op basis van (chrono-)stratigrafie en
    typochronologie? En in hoeverre is er sprake van (dis-)continuïteit in gebruik/bewoning?
5. Welke categorieën vondstmateriaal zijn aanwezig en in welke mate (ook in relatie tot elkaar)?
    Wat zegt de aard en mate van voorkomen van het vondstmateriaal over het gebruik van het
    plangebied in het verleden?
6. Welke depositionele en post-depositionele processen zijn te onderscheiden en in hoeverre
    hebben deze invloed gehad op de bewoningsgeschiedenis en vondstcontexten?
7. Hoe verhouden de onderzoeksresultaten zich tot de resultaten uit het vooronderzoek?
8. Wat is de relatie met omliggende historische/archeologische resten?
9. Wat is de fysieke en inhoudelijke kwaliteit van de aangetroffen archeologische resten (gaafheid
    en conserveringsgraad)? Is sprake van (een) behoudenswaardige archeologische vindplaats(en)?
    (Maak voor het beantwoorden van deze vraag gebruik van de KNA-waarderingssystematiek).
10. Kan op basis van de resultaten een advies geformuleerd worden t.a.v. het vervolg in de
    archeologische monumentenzorg (vrijgeven/behoud in situ/opgraven). Zo ja, hoe luidt deze?
11. Zijn er vanuit de toestand van de archeologische resten, bodemcondities en toekomstig gebruik
    mogelijkheden voor behoud in situ?



                         IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021         13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>12. Bij afwezigheid van een vindplaats; wat is hier de verklaring voor (verstoord, ander landschap dan
    verwacht, e.d.)?




                         IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021         14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>6. Methoden en technieken

       Methoden en technieken

Het onderzoek wordt uitgevoerd in de vorm van een proefsleuvenonderzoek. Indien sprake blijkt van
een behoudenswaardige vindplaats zal, in overleg met de bevoegde overheid, moeten worden
besloten of er een doorstart naar Opgraving van het onderzoeksgebied wordt gestart.

De volgende protocollen van de KNA 4.1 zijn op het onderzoek van toepassing:
•    Protocol 4003 – Inventariserend Veldonderzoek (IVO-Proefsleuven).
•    Protocol 4004 – Opgraven, specificaties OS02 tot en met OS11 (geheel bij opgraven).
•    Protocol 4006 – Specialistisch onderzoek.
•    Protocol 4010 – Depotbeheer.

Daarnaast zijn de volgende standaarden en richtlijnen op dit onderzoek van toepassing:
•   KNA-Leidraad Proefsleuvenonderzoek (Borsboom/Verhagen, 2009).
•   KNA-Leidraad Veldhandleiding Archeologie (Leidraad 1, Carmiggelt/Schulten, 2002).
•   KNA-Leidraad Archeobotanie (Kooistra/Brinkkemper, 2016).
•   KNA-Leidraad Archeozoölogie (Lauwerier, 2011).
•   KNA-Leidraad Eerste Hulp bij Kwetsbaar Vondstmateriaal.

Onderstaande beschreven methoden en technieken vormen hier een aanvulling op. Bij
tegenstrijdigheden worden de protocollen en leidraden van de KNA 4.1 aangehouden.

       Strategie

In het plangebied moet rekening worden gehouden met kleine tot grote vindplaatsen met
archeologische grondsporen en vondstlagen. Er is gekozen om ter hoogte van de toekomstige
bebouwing een proefsleuf aan te leggen.
• In het onderzoeksgebied wordt één proefsleuf van 4 bij 16 meter aangelegd; 64 m2 in totaal,
     conform het puttenplan in bijlage 4.
• Bij het aantreffen van archeologische resten in de vorm van een behoudenswaardige vindplaats
     kan in overleg met de bevoegde overheid worden besloten om door te starten naar een opgraving
     van het onderzoeksgebied (ca. 610 m2).
• Het puttenplan kan op basis van de werkelijke veldsituatie aangepast worden naar bevinding van
     de projectleider in het veld. Bij substantiële afwijkingen i.c. afwijkingen die van invloed kunnen
     zijn op de representativiteit van het onderzoek, wordt eerst contact opgenomen met de bevoegde
     overheid.

Aanleg en documentatie vlakken

•   Vanwege het mogelijke meerlaagse onderzoek wordt het onderzoek gestart met de aanleg van
    een profielput van 2 bij 3 m max. Hierin wordt dan de bodemopbouw gedetailleerd bestudeerd en
    de verschillende vlakken vastgesteld. Daarna met die kennis worden de archeologische vlakken
    aanleggen. De profielen van de profielput worden over minimaal 2 m documenteren en aanlegt
    tot minimaal 0,3 m onder de maximale ingrependiepte (dus max. 2,3 m -mv uitgaande van de
    beoogde verstoring van 2 m - mv).
•   Er worden zoveel vlakken aangelegd als archeologische niveaus, zodanig dat grondsporen
    leesbaar zijn.
•   Vlakken worden machinaal aangelegd met een graafmachine, voorzien van een gesloten gladde
    bak met glad snijvlak (geen tandenbak).




                          IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021         15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>•   Het machinaal verdiepen dient laagsgewijs plaats te vinden, zodanig dat geen archeologische
    niveaus over het hoofd worden gezien i.c. vergraven.
•   Er dient tijdens de aanleg van vlakken continu één archeoloog bij de graafmachine te blijven. Deze
    geeft de graafmachinist aanwijzingen.
•   Tijdens het verdiepen wordt bij iedere haal van de bak met een metaaldetector het vlak afgezocht
    op metaalvondsten (geen discriminatie op Ferro). Ook worden de vlakken systematische en
    vlakdekkend met een metaaldetector afgezocht op metaalvondsten. Metaalvondsten worden als
    puntlocatie (X-, Y- en Z-waarden) ingemeten. De metaaldetector moet van een voor archeologisch
    onderzoek getest en erkend merk en type zijn.
•   Grondsporen worden direct na aanleg van het vlak nauwkeurig ingekrast met een meetpin en
    voorzien van een spoornummer.
•   Sporen en lagen die zowel in het vlak als in het profiel zichtbaar zijn, krijgen hetzelfde spoor- en
    laagnummer.
•   Om de leesbaarheid te vergroten, worden sporen (en zo nodig delen van het vlak) altijd met de
    schep opgeschaafd.
•   Het vlak wordt direct na aanleg gefotografeerd (voordat deze is verstoven, verregend of vertrapt).
•   Archeologische vlakken worden digitaal met een dGPS/Total Station (RD-coördinatenstelsel), of
    analoog getekend (schaal 1:50), en beschreven. Ook worden de contouren van de werkputten en
    profielpinnen met behulp van een dGPS/RTS ingemeten.
•   NAP-hoogtes worden gemeten op alle relevante vlakken in één raai in het midden van de werkput
    met intervallen van 5 meter, evenals om de 5 meter van het maaiveld langs de lange zijde van de
    werkput waar ook de profielen worden beschreven.
•   Indien de bodem van het onderzoeksgebied volledig is verstoord, kan worden volstaan met enkele
    foto’s waaruit dit blijkt en een aantekening hiervan in het dag- en/of weekrapport. De putgrens of
    ontgravingsgrens wordt altijd ingemeten, evenals de maaiveldhoogte en NAP-hoogte van elk vlak
    en de putrand.

Verzamelwijze en documentatie vondsten en vondstconcentraties

•   Aanlegvondsten worden per vak van 4 bij 5 meter verzameld en geadministreerd.
•   Vondsten worden per spoor(vulling), of als dit niet mogelijk is, per laag verzameld en
    geregistreerd.
•   Stortvondsten worden per werkput verzameld en geregistreerd.
•   Vondstconcentraties worden ingemeten en gefotografeerd. Vondsten uit vondstconcentraties
    worden per vondstconcentratie verzameld en onder het spoor- en/of vondstnummer van de
    vondstconcentratie geregistreerd. Bij gelaagde vondstconcentraties worden de betreffende
    vondsten ook per laagvulling verzameld en gedocumenteerd. Bij vondstconcentraties met een
    oppervlakte groter dan 4 m2 wordt met de bevoegde overheid overlegd over de verzamel- en
    documentatiewijze.
•   Bij het aantreffen van complexe sporen en/of vondstconcentraties (bijvoorbeeld
    aardewerkconcentraties) en/of structuren wordt de opgravingsstrategie overlegd met de
    bevoegde overheid. De bevoegde overheid besluit hoe de aangetroffen resten worden
    onderzocht en geborgen.
•   Belangrijke vondsten worden in situ gefotografeerd en als puntlocatie ingemeten. Onder
    bijzondere vondsten vallen onder andere vondsten die door hun grootte en zeldzaamheid
    afwijken van de rest van het aangetroffen vondstcomplex.

Vuursteen

•   Wanneer vuursteen wordt aangetroffen wat duidt op een ‘vuursteenvindplaats’ (vanaf 3 vondsten
    per m2), worden de werkzaamheden stilgelegd en wordt er eerst contact opgenomen met de


                          IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021          16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>    bevoegde overheid en de opdrachtgever. De strategie voor de omgang met
    vuursteenvindplaatsen is als onderstaand. Eerst wordt in overleg met de bevoegde overheid
    besloten of deze strategie wordt toepast dan wel aangepast.
        o Bij het aantreffen van bewerkt vuursteen wordt niet verder mechanisch verdiept, maar
            wordt eerst een zone van 4 x 5 m rond de vondst opgeschaafd met de schep.
        o Indien binnen deze zone meer dan 5 stuks bewerkt vuursteen wordt vastgesteld, wordt
            niet verder verdiept, maar wordt eerst met megaboringen (15 cm diameter
            Edelmanboor) de begrenzing van de vondstconcentratie vastgesteld. Om de begrenzing
            van de vondstconcentratie te kunnen bepalen worden vanuit het vlak, over de volle
            sleuflengte en sleufbreedte boringen gezet. De boringen worden om de 2 meter, in
            parallelle raaien gezet, die 1 m uit elkaar liggen. De boringen dienen verspringend te
            worden gezet. Iedere werkput omvat minimaal vier boorraaien. De boringen dienen tot
            minimaal 50 cm in de C-horizont van het pleistocene zand te worden gezet. De volledige
            inhoud van iedere boorkern moet met schoon water worden gezeefd over een zeef met
            een maaswijdte van 3 mm. Op basis van de zeefresultaten wordt met de bevoegde
            overheid overlegd of er sprake is van een vuursteenconcentratie en over de te volgen
            vervolgstrategie.

Bemonstering

•   Grondsporen worden zo min mogelijk bemonsterd om ze voor toekomstig onderzoek te bewaren
    en anders alleen na overleg met de bevoegde overheid.
•   Monsters bestaan uit minstens 5 liter en worden bewaard in luchtdichte zakken of emmers. Bij
    minder spoorvolume of minder volume van de vulling, wordt het hele spoor i.c. de hele
    betreffende vulling bemonsterd.

Bemonstering bij doorstart naar opgraving

•   Uit iedere archeologische laag wordt minimaal één monster algemeen genomen (5 liter).
•   Van iedere muurrest worden ten minste één baksteen verzameld (met kalkmortel).
•   Van iedere huisplattegrond en bijgebouw worden minimaal twee paalkuilen bemonsterd (per
    vulling 5 liter).
•   Hout van structuren, zoals resten van staanders en gebinten worden in overleg met het bevoegd
    gezag bemonsterd.
•   Kuilen die ruimtelijk samenhangen met huisplattegronden en bijgebouwen worden altijd
    bemonsterd (per vulling 5 liter).
•   Wandgreppels en erfgreppels worden altijd bemonsterd (per vulling 5 liter).
•   Waterkuilen, waterputten en andere grote kuilen worden altijd bemonsterd (per vulling 5 liter).
•   Van eventuele grafstructuren worden grafkuil en randstructuren bemonsterd (ieder per vulling 5
    liter).
•   Overige monsters worden genomen naar inzicht van de archeologisch projectleider.
•   Bij minder spoorvolume of minder volume van de vulling (minder dan 5 l), wordt het hele spoor
    i.c. de hele betreffende vulling bemonsterd.
•   Monsters worden bewaard in luchtdichte zakken of emmers.

Foto’s

•   De foto’s hebben een resolutie van minimaal 5 megapixel.
•   Op iedere vlak, coupe- en profielfoto wordt een fotobordje, maatbalk c.q. jalonstok(-en) en een
    noordpijl mee gefotografeerd. Op het fotobordje staan tenminste de projectnaam, Archis-
    onderzoeksmeldingscode en datum. Extra coupe en profielfoto’s - zonder fotobordje, maatbalk en
    noordpijl - kunnen worden gemaakt ten behoeve van publicatiedoeleinden e.d.


                         IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021        17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>•   Van ieder vlak worden foto’s gemaakt in secties, evenals overzichtsfoto’s vanuit minimaal twee
    verschillende windrichtingen.
•   Er worden representatieve foto’s gemaakt van de grondsporen in het vlak en van de coupes.
•   Er worden foto’s gemaakt van de begin- en eindsituatie van het onderzoeksgebied.
•   Er worden foto’s gemaakt van het archeologisch veldwerk in uitvoering.

      Omgang kwetsbaar vondstmateriaal

Kwetsbaar vondstmateriaal moet worden behandeld, gedocumenteerd en geborgen volgens:

•   Protocol 4004 – OS11: Lichten, verpakken, tijdelijk opslaan en conserveren van vondsten en
    monsters.
•   KNA-Leidraad Eerste hulp bij kwetsbaar vondstmateriaal.

      Structuren en grondsporen

•   Om tot een goede waardering van de vindplaats te komen, worden ruim voldoende sporen
    gecoupeerd en gedocumenteerd ten einde de kwaliteit en conservering van de sporen goed te
    kunnen inschatten. Bij doorstart naar opgraving zullen alle sporen worden gecoupeerd en
    afgewerkt.
•   Sporen waarvan de aard en functie onbekend zijn, worden altijd op adequate wijze gecoupeerd,
    gedocumenteerd en afgewerkt, tenzij deze bij nadere bestudering deel blijken uit te maken van
    een gebouwstructuur, waterput o.i.d.
•   Sporen die op basis van omliggende proefsleuven als “geïsoleerd” of “off site” kunnen worden
    omschreven, worden altijd gecoupeerd, gedocumenteerd en afgewerkt.
•   Sporen met een omvang groter dan 1 meter worden in kwadranten opgegraven, tenzij het
    bijvoorbeeld waterputten of inhumatiegraven betreft.
•   Greppels worden in iedere werkput tegen de profielwand minstens één keer over een
    greppellengte van minstens 1 meter gecoupeerd. Greppelstructuren worden aan gebruiksfasen
    toegewezen en waar mogelijk vergeleken met de oudste kadastrale kaarten van het gebied.
•   Wanneer sporen van één gebouwstructuur worden gecoupeerd, gebeurt dat zoveel mogelijk in
    eenzelfde richting.
•   Van bijzondere sporen en structuren worden detailtekeningen gemaakt (schaal 1:20 of
    nauwkeuriger).
•   De vulling uit de gecoupeerde sporen wordt op metaal nagezocht met de metaaldetector.
•   Van sporen waarvan de onderkant in een dwarsdoorsnede binnen de werkput niet bereikt kan
    worden, wordt de diepte en/of opbouw door middel van boringen bepaald.
•   Indien waterputten of beerputten worden aangetroffen, dan wordt hiervan door middel van een
    edelmanboor en/of guts vastgesteld hoe diep deze reikt en wat de gelaagdheid is. In principe
    worden waterputten in het stadium van proefsleuven niet gecoupeerd. Bekeken dient te worden
    of de resultaten uit de boring voldoende zijn om een vervolgstrategie bij een doorstart of
    definitief onderzoek aan te bevelen.
•   Indien sprake is van meerdere vlakken, dan worden de sporen op elk vlak gedocumenteerd,
    gecoupeerd en afgewerkt tot de diepte van het volgende vlak. Indien op het diepste vlak sporen
    aanwezig zijn, dan worden deze tot volledige diepte gecoupeerd en afgewerkt, tenzij dit technisch
    of vanuit veiligheid niet mogelijk is.
•   Bij het aantreffen van complexe archeologische sporen en/of complexe structuren wordt met de
    archeologisch adviseur van de bevoegde overheid overlegd over de te volgen
    onderzoeksstrategie.




                         IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021           18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>      Lichten (van waterbodems)

Niet van toepassing.

      Aardwetenschappelijk onderzoek

•   Tijdens het onderzoek wordt de bodemopbouw en archeologische stratigrafie van het
    onderzoeksgebied gedocumenteerd. Bij een eenduidig profiel kan worden volstaan met twee
    profielkolommen per werkput (ieder van minimaal 1,0 meter breed) aan het begin en het eind van
    de voor de werkput meest representatieve wand. Bij een complexe bodemopbouw,
    archeologische stratigrafie wordt minimaal 1 lengteprofiel per werkput gedocumenteerd.
•   Vanwege het mogelijke meerlaagse onderzoek wordt het onderzoek gestart met de aanleg van
    een profielput van 2 bij 3 m max. Hierin wordt dan de bodemopbouw gedetailleerd bestudeerd en
    de verschillende vlakken vastgesteld. Daarna met die kennis worden de archeologische vlakken
    aanleggen. De profielen van de profielput worden over minimaal 2 m documenteren en aanlegt
    tot minimaal 0,3 m onder de maximale ingrependiepte (dus max. 2,3 m -mv uitgaande van de
    beoogde verstoring van 2 m - mv).
•   De profielen moeten tot minimaal 30 cm onder het onderste archeologisch niveau worden
    aangelegd.
•   Profielen worden gefotografeerd en getekend (schaal 1:20).
•   Profielen dienen op profielfoto’s lithostratigrafisch en archeologisch leesbaar te zijn.
•   Bij het afsteken van profielen worden vondsten per stratigrafisch niveau verzameld en
    geadministreerd.
•   De beschrijving van profielen vindt plaats door minimaal een KNA Archeoloog. Bij een complexe
    opbouw wordt het profiel door, of onder supervisie van, een fysisch geograaf beschreven en
    gedocumenteerd.
•   Profielen worden beschreven volgens de NEN5104 en Archeologische Standaard
    Boorbeschrijvingsmethode (ASB). Hierbij worden onder andere de volgende karakteristieken
    beschreven en in absolute zin vastgelegd, te weten: archeologische vondsten en kenmerken,
    textuur, kleur, lithostratigrafie, humusgehalte, consistentie en gleyverschijnselen.
•   Indien relevant voor de beantwoording van de onderzoeksvragen, worden uit een representatief
    deel van de profielen monsters genomen ten behoeve van het aardwetenschappelijk onderzoek
    (slijpplaten), het botanisch onderzoek (pollen) en het chronologisch onderzoek ( 14C).

      Anorganische artefacten

Anorganische artefacten worden verzameld, gedocumenteerd en geborgen volgens:

•   Protocol 4001 – PS06: Richtlijnen voor (de)selectie vondsten en monsters.
•   Protocol 4004 – OS11: Lichten, verpakken, tijdelijk opslaan en conserveren van vondsten en
    monsters.
•   KNA-Leidraad Veldhandleiding Archeologie (Leidraad 1, Carmiggelt/Schulten 2002).
•   Kwetsbare anorganische vondsten worden in het veld gestabiliseerd, voordat ze worden gelicht.
    Dit geldt bijvoorbeeld voor kwetsbaar vaatwerk. Zo nodig worden complete voorwerpen van
    aardewerk met de omringende grond in het veld ‘ingekist’, gelicht en onder
    laboratoriumomstandigheden uitgeprepareerd.
•   Complete aardewerkpotten en schalen worden met inhoud – vaak sediment – gelicht en onder
    laboratoriumomstandigheden uitgeprepareerd.
•   Losse scherven met aankoeksel worden apart bewaard voor eventuele residuenanalyse en
    datering.




                         IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021      19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>•   Losse scherven en voorwerpen van aardewerk worden per spoor of per verzameleenheid
    verzameld en geadministreerd.

        Organische artefacten

Organische artefacten worden verzameld, gedocumenteerd en geborgen volgens:

•   Protocol 4001 – PS06: Richtlijnen voor (de)selectie vondsten en monsters.
•   Protocol 4004 – OS11: Lichten, verpakken, tijdelijk opslaan en conserveren van vondsten en
    monsters.
•   KNA-Leidraad Veldhandleiding Archeologie (Leidraad 1, Carmiggelt/Schulten 2002).
•   Artefacten van organisch materiaal worden na het verzamelen zodanig verpakt dat zo min
    mogelijk achteruitgang plaatsvindt.
•   Kwetsbare voorwerpen van organisch materiaal worden desnoods in het veld met de omringende
    grond van een bekisting voorzien en gelicht. Hiertoe vindt overleg plaats met de opdrachtgever en
    de bevoegde overheid.

Hout:

•   In principe wordt al het archeologisch hout geborgen.
•   Bij het aantreffen van grote en complexe houten constructies wordt met de bevoegde overheid
    overlegd of en hoe deze moeten worden geborgen en gedocumenteerd.
•   Archeologisch hout dient direct bij bergen en monstername nat en luchtdicht te worden verpakt,
    zodat de kwaliteit van het hout niet achteruit gaat.

        Archeozoölogische, archeobotanische en fysisch antropologische resten

Archeozoölogische, archeobotanische en fysisch antropologische resten worden verzameld,
gedocumenteerd en geborgen volgens:

•   Protocol 4001 – PS06: Richtlijnen voor (de)selectie vondsten en monsters.
•   Protocol 4004 – OS11: Lichten, verpakken, tijdelijk opslaan en conserveren van vondsten en
    monsters.
•   KNA-Leidraad Veldhandleiding Archeologie (Leidraad 1, Carmiggelt/Schulten, 2002).
•   KNA-Leidraad Archeobotanie (Kooistra/Brinkkemper, 2016).
•   KNA-Leidraad Archeozoölogie (Lauwerier, 2011).

Resten van begraving: crematies onderzoeken met de methode Hiddink, onderzoek van inhumaties
zijn de verantwoordelijkheid van een fysisch antropoloog.

        Overige resten

Overige resten worden verzameld, gedocumenteerd en geborgen volgens:

•   KNA-Leidraad Veldhandleiding Archeologie (Leidraad 1, Carmiggelt/Schulten, 2002).
•   KNA-Leidraad Eerste hulp bij kwetsbaar vondstmateriaal.
•   Protocol 4001 – PS06: Richtlijnen voor (de)selectie vondsten en monsters.
•   Protocol 4004 – OS11: Lichten, verpakken, tijdelijk opslaan en conserveren van vondsten en
    monsters.

        Dateringstechnieken

Monsters voor datering worden genomen en gedocumenteerd volgens:

•   KNA-Leidraad Veldhandleiding Archeologie (Leidraad 1, Carmiggelt/Schulten, 2002).


                         IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021        20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>•   KNA-Leidraad Eerste hulp bij kwetsbaar vondstmateriaal.

Er moet terughoudend bemonsterd worden in de proefsleuvenfase, maar het potentieel moet in
bestudeerd worden indien een behoudenswaardige vindplaats aanwezig is.

      Beperkingen

Er zijn voor zover bekend geen beperkingen.




                         IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021   21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>7. Uitwerking

Na het veldwerk en na de technische uitwerking wordt – zo nodig na specialistisch advies – een
evaluatierapport opgesteld, tenzij door de archeologisch aannemer en de (archeologisch adviseur van)
de bevoegde overheid bij overleg tijdens of na het veldwerk is vastgesteld dat direct met het
eindrapport kan worden begonnen.

In het evaluatierapport worden de bevindingen van het veldwerk samengevat en wordt een voorstel
gedaan voor nadere analyse van sporen, monsters en vondsten (waaronder laboratoriumonderzoek),
voor de conservering van objecten en voor de opzet van het eindrapport, waaronder de keus van de te
tekenen, te fotograferen en af te beelden objecten.

Voorgesteld wordt welke vondsten en monsters niet bewaard (gedeponeerd) hoeven te worden.
Geëvalueerd wordt in welke mate de onderzoeksvragen beantwoord kunnen worden en of voor de
uitwerking gewijzigde of aanvullende onderzoeksvragen gesteld moeten worden. Geëvalueerd wordt
of aanvullende of gewijzigde eisen gesteld moeten worden aan de hieronder genoemde eisen van
uitwerking en conservering.

Het evaluatierapport wordt bij de bevoegde overheid ingediend. Het evaluatierapport wordt getoetst
en vastgesteld door de bevoegde overheid en fungeert daarna als aanvulling van dit PvE.

Na vaststelling van het evaluatierapport geeft de opdrachtgever opdracht tot uitwerking, rapportage
en conservering volgens het vastgestelde evaluatierapport, rekening houdende met de vastgestelde
termijn voor oplevering van het conceptrapport.

       Structuren, grondsporen, en vondstspreidingen

Structuren, grondsporen en vondstspreidingen worden uitgewerkt tot op het niveau dat benodigd is
voor het beantwoorden van de onderzoeksvragen. Structuren en grondsporen worden in de
basisrapportage zoveel mogelijk beschreven vanuit hun ruimtelijke, stratigrafische en chronologische
context en onderlinge samenhang.

       Analyse aardwetenschappelijke gegevens

Aardwetenschappelijke gegevens worden lithologisch en lithogenetisch uitgewerkt op basis van de
NEN 5104 en de ASB. Naast de geologisch/bodemkundige informatie dient ook archeologische
informatie (o.a. (post-)depositionele processen) te worden betrokken bij de analyse van de profielen.

       Anorganische artefacten

Deze categorie vondsten wordt uitgewerkt voor zover nodig is voor de beantwoording van de
vraagstellingen.

       Organische artefacten

Deze categorie vondsten wordt uitgewerkt voor zover nodig is voor de beantwoording van de
vraagstellingen.

       Archeozoölogische en -botanische resten

Deze categorie vondsten wordt uitgewerkt voor zover nodig is voor de beantwoording van de
vraagstellingen.




                          IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021         22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>      Beeldrapportage

Het standaardrapport is conform de KNA (versie 4.1) en bevat de volgende elementen:
•    Allesporenkaart waarop de sporen en geïnterpreteerde structuren op staan aangegeven,
     voorzien van het landelijke coördinatengrid, en op een moderne topografische ondergrond, incl.
     legenda. De sporen en structuren worden (indien van toepassing) met verschillende
     periodekleuren op deze allesporenkaart aangegeven.
•    Representatieve sporen en profielen worden in opgemaakte vorm in het rapport afgebeeld.
•    Een referentieprofiel wordt altijd afgebeeld in het rapport.
•    Naast de geologisch/bodemkundige informatie wordt ook de archeologische informatie
     betrokken bij de analyse van de profielen.
•    Vlaktekeningen, alle profieltekeningen, relevante coupetekeningen, inclusief legenda.
•    Een selectie van relevante foto’s van vlakken, sporen, coupes en profielen.
•    Een representatief aantal objecten wordt afgebeeld en eventueel getekend in het rapport. Dit is
     in overleg tussen opdrachtnemer, opdrachtgever en bevoegde overheid.
•    Actie- en sfeerfoto’s van het onderzoek in relatie met de omgeving.




                         IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021         23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>8. (De)selectie en conservering

       Selectie materiaal voor uitwerking

Het verzamelde materiaal ondergaat een primaire vondstverwerking (wassen, uitsplitsen, tellen en
wegen per vondstcategorie per vondstnummer). Voor de (de)selectie en conservering van het
materiaal gevonden tijdens het proefsleuvenonderzoek gelden de onderstaande bepalingen waarbij
de data wordt vastgelegd in een (de-)selectieadvies dat is opgenomen in het (evaluatierapport en/of)
eindrapport. Indien het noodzakelijk is om vondsten te conserveren dan wel te deselecteren wordt
altijd een selectierapport opgesteld.

       Selectie materiaal voor deponering, verwijdering en conservering

Deselectie van het uit het veld meegenomen materiaal en/of een voorstel tot conserveren wordt in
het evaluatie- en selectierapport verantwoord met een deselectie-advies en/of conserveringsadvies.
Dit advies wordt ter goedkeuring voorgelegd aan de eigenaar van de vondsten (de depothouder; zie
paragraaf 9.1), zodat deze een gefundeerde beslissing kan nemen.

Voor deselectie wordt per vondst - waarvan geadviseerd wordt het te mogen deselecteren - minimaal
inzicht gegeven in: vondstnummer; soort context waar het object gevonden is (spoor); datering;
conserveringstoestand; aard van het object (determinatie); bijzonderheden (inscripties,
bewerkingssporen, etc.) en reden/motivering voor deselectie.

Binnen de Noordwest Europese archeologie komen metaalvondsten van ijzer zeer vaak als
‘ondetermineerbaar' aan het daglicht. Bij sterk verroestte vondsten, waarbij de oorspronkelijke vorm
niet te herleiden is, is het noodzakelijk dat deze eerst worden geröntgend en door een
materiaalspecialist worden bekeken, voorafgaand aan het op te stellen deselectie-advies (zie ook KNA
4.1, protocol 4001 PvE PS06, Tabel 2).

De vondsten en monsters worden overgedragen aan het desbetreffende depot (zie hoofdstuk 9).
Uiteindelijk zal de depothouder op basis van het voorstel van de archeologisch uitvoerder bepalen
welk materiaal uiteindelijk kan worden gedeselecteerd – binnen redelijke grenzen en indien nodig in
overleg met de opdrachtgever en de bevoegde overheid.




                         IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021            24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>9. Deponering

       Eisen betreffende depot

Het vondstmateriaal en de opgravingsdocumentatie worden binnen twee jaar na afronding van het
veldwerk, conform protocol depotbeheer (KNA 4.1, protocol 4010) en eventuele aanvullende eisen
(zie bijlage 13), aan het hieronder genoemde depot aangeleverd. Voor de overdracht van de vondsten
wordt tijdig een afspraak gemaakt met de depotbeheerder.

Adres
Provinciaal Depot voor Bodemvondsten Provincie Gelderland
Postbus 1474
6501 BL Nijmegen

Contactpersoon
Dhr. S. Weiβ-Kӧnig
Tel: 024-2402263
E-mail: s.weis-koenig@museumhetvalkhof.nl

       Te leveren product

Het rapport wordt uitgegeven door de opdrachtnemer.

Evaluatierapport:
Indien er een evaluatierapport wordt opgesteld (zie hoofdstuk 7), dan wordt deze na het einde van het
veldwerk aangeleverd aan de opdrachtgever, ter goedkeuring voorgelegd aan het depot, en getoetst
door de bevoegde overheid. Op basis van dit evaluatierapport (conform Protocol 4004 – Opgraven,
OS12 Evaluatierapport) worden keuzes gemaakt t.a.v. de rapportage en de uit te werken sporen,
vondsten en monsters. Een aanvullende kostenraming kan onderdeel uitmaken van het
evaluatierapport. Na goedkeuring van het evaluatierapport wordt aangevangen met het opstellen van
het conceptrapport. Indien er geen sprake is van het opstellen van een evaluatierapport, dan kan
direct opgestart worden met het opstellen van het conceptrapport.

Concept- en definitief rapport:
De conceptrapportage wordt, na goedkeuring van het evaluatierapport (indien van toepassing), ter
beoordeling voorgelegd aan de bevoegde overheid. De bevoegde overheid toetst het rapport, waarna
een hernieuwde versie wordt vervaardigd. Deze versie wordt door de bevoegde overheid
gecontroleerd op verwerking van het commentaar uit de beoordeling. Wanneer het commentaar naar
behoren is verwerkt wordt het rapport definitief gemaakt. Indien commentaar niet verwerkt is zonder
onderbouwing, wordt het rapport opnieuw aangepast. Het rapport wordt uiterlijk binnen de wettelijke
termijnen opgeleverd.

Eindproduct:
•    Bij een proefsleuvenonderzoek is het eindproduct een rapport (cf. KNA 4.1 Protocol 4003 –
     Inventariserend veldonderzoek, VS05 – Opstellen standaardrapport IVO-P), mogelijk tevens een
     evaluatierapport (cf. KNA 4.1 Protocol 4004 – Opgraven, specificatie OS12).
•    Digitale rapporten worden geleverd aan de RCE (via Archis), het depot (zie paragraaf 9.1), het e-
     depot (DANS-EASY), en (de archeologisch adviseur van) de bevoegde overheid.
•    De digitale documentatie wordt binnen 2 jaar na afronding van het veldwerk overgedragen aan
     Archis.




                          IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021          25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>•   Bij het eindproduct hoort een bewijs (af te geven door de ontvangende instantie) van overdracht
    van vondsten en documentatie. Deze wordt tijdig verkregen van het desbetreffende depot (voor
    het contactadres, zie paragraaf 9.1).




                        IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021        26
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>10. Randvoorwaarden en aanvullende eisen

       Personele randvoorwaarden

Het onderzoek dient verricht te worden door een uitvoerder die in het bezit is van een geldig
certificaat ‘BRL SIKB 4000 Archeologie protocol 4003 IVO, proefsleuven’ en ‘BRL SIKB 4000 Archeologie
protocol 4004 Opgraven’.

Het onderzoek vindt plaats onder leiding van een Senior KNA Archeoloog met ervaring in de regio en
de betreffende archeologische periodes. Het veldteam bestaat uit minimaal een KNA Archeoloog met
ervaring in de regio. Het veldteam wordt gecompleteerd door ten minste een veldmedewerker of
veldtechnicus.

       Overlegmomenten

•    De archeologisch aannemer neemt - in geval er sprake is van significante afwijkingen van de
     bevindingen in het veld ten opzichte van de uitgangspunten in dit PvE - contact op met (de
     archeologisch adviseur van) de bevoegde overheid en de eigenaar van de vondsten
     (depothouder; alleen indien die wijzigingen ook invloed hebben op de aard/hoeveelheid etc. van
     het vondstmateriaal). De bevoegde overheid en de depothouder (/eigenaar van de vondsten)
     nemen een gemotiveerd besluit over de te nemen vervolgstappen.
•    Eén week voor de start van het veldwerk wordt dit gemeld bij de Bevoegde Overheid en regio-
     archeoloog.
•    De opdrachtgever houdt de uitvoerder schriftelijk op de hoogte van de beslissing van de
     bevoegde overheid.
•    Communicatie naar buiten over de archeologische resten vindt alleen plaats na overleg met de
     opdrachtgever en de bevoegde overheid.
•    Eventuele overige overlegmomenten kunnen worden aangevraagd door de bevoegde overheid,
     dan wel op voorhand worden vastgelegd door de opdrachtgever.

       Kwaliteitsbewaking, toezicht, overleg en evaluatie

Een Senior KNA Archeoloog van het uitvoerende archeologische bedrijf houdt toezicht op de
werkzaamheden en is hierbij eindverantwoordelijk. Hij/zij is verantwoordelijk voor de kwaliteit van het
onderzoek, de te doorlopen processtappen en het nakomen van de verplichtingen in dit PvE.

Indien vondsten/sporen aangetroffen worden waarvan de aard, omvang en/of complexiteit afwijken
van de uitgangspunten van onderhavig PvE, wordt door de archeologisch uitvoerder contact
opgenomen met de opdrachtgever en de bevoegde overheid (bij afwijkend vondstmateriaal wordt dan
dus tevens contact opgenomen met de depothouder). Voor de beslismomenten m.b.t. meer- en/of
minderwerk kan de archeologisch aannemer verwijzen naar de offerte van desbetreffend project. Voor
overleg en evaluatie zie hoofdstukken 8 en 11.

       Overige randvoorwaarden en aanvullende eisen

Dit PvE betreft de eisen die vanwege het archeologisch belang aan het onderzoek worden gesteld. Dit
laat onverlet dat wettelijke en andere regelgeving aangaande het uitvoeren van de werkzaamheden
moeten worden gevolgd (o.a. Arbowet en veiligheidsvoorschriften). Deze zaken moeten ruim
voorafgaand aan het onderzoek, onderling tussen de archeologische uitvoerder en de opdrachtgever
worden geregeld (bijv. in een draaiboek).

Bij het uitvoeren van het veldwerk moet de mogelijkheid geboden worden aan vrijwilligers van de
lokale heemkundekring om mee te kijken tijdens het veldonderzoek. Vrijwilligers vallen echter onder



                          IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021         27
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>de verantwoordelijkheid van de archeologische uitvoerder, daarom kan de archeologische uitvoerder
specifieke eisen stellen omtrent mogelijkheden, uitvoering en veiligheid. De archeologische uitvoerder
beslist uiteindelijk of tijdens de uitvoering van het onderzoek samenwerking mogelijk is.

11. Wijzigingen ten opzichte van het vastgestelde PvE

       Wijzigingen tijdens het veldwerk

Mocht er sprake zijn van belangrijke wijzigingen ten opzichte van dit PvE, of omstandigheden zijn
waardoor er een andere strategie of werkwijze noodzakelijk of wenselijk is, dan dient de archeologisch
aannemer dit terstond te melden bij de opdrachtgever en de bevoegde overheid. De bevoegde
overheid zal dan een besluit nemen over de te volgen vervolgstappen. De archeologisch aannemer is
verantwoordelijk om de opdrachtgever schriftelijk op de hoogte te stellen van de genomen beslissing
van de bevoegde overheid.

       Belangrijke wijzigingen

Onderstaande belangrijke wijzigingen worden te allen tijde aantoonbaar voorgelegd aan alle
betrokken partijen:
•    (Kwalitatieve) Afwijkingen van de archeologische verwachting (of het complextype);
•    Wijzigingen van de gehanteerde onderzoeksmethode;
•    Wijzigingen fysieke en/of technische omstandigheden;
•    Vastleggen overleg- en evaluatiemomenten;
•    Onvoorziene omstandigheden (bijvoorbeeld m.b.t. omvang vindplaats, complextype, aantallen
     vlakken et cetera).
•    Significante (kwantitatieve) afwijkingen van verwachte vondsten en monsters (hoeveelheid,
     soorten materialen, soorten voorwerpen, type conservering).
•    Wijzigingen die (de)selectie en/of conservering van vondsten en monsters beïnvloeden.

Mogelijke overige wijzigingen:
•   N.v.t.

       Procedure van wijziging na de evaluatiefase van het veldwerk

Zie hoofdstuk 8.1 en hoofdstuk 11.4 van dit PvE.

       Procedure van wijziging tijdens uitwerking en conservering

Beslissingen over belangrijke selecties, wijzigingen van en aanvullingen op dit PvE zullen worden
genomen door de bevoegde overheid en de depothouder (/eigenaar van de vondsten). Dit zal
gebeuren op aanbeveling van de projectleider en na kennisname van het standpunt van de
opdrachtgever.




                          IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021         28
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>Geraadpleegde bronnen

Archeologische kaarten en databestanden

•   Archeologisch Informatie Systeem (Archis3), Rijksdienst voor Cultureel erfgoed (RCE), Amersfoort,
    2015.
•   Archeologische Monumenten Kaart (AMK), Rijksdienst voor Cultureel erfgoed (RCE), Amersfoort,
    2007.
•   www.pdok.nl
•   www.ruimtelijkeplannen.nl
•   www.topotijdreis.nl
•   www.ikme.nl
•   www.landschapinnederland.nl /militaire-landschapskaart

Literatuur

•    SIKB, 2018: Kwaliteitsnorm Nederlandse Archeologie, versie 4.1 (KNA 4.1).
•    Bakker, H., de/J. Schelling, 1989. Systeem van bodemclassificatie voor Nederland. De hogere
     niveaus, Wageningen.
•    Berendsen, H.J.A., 2005. De vorming van het land, Assen.
•    Borsboom, A.J./J.W.H.P., Verhagen 2009: KNA Leidraad Inventariserend Veldonderzoek. Deel:
     Proefsleuvenonderzoek (IVO-P), versie 1.02, Gouda (CCvD).
•    Carmiggelt, A./P.J.W.M. Schulten, 2002: Veldhandleiding Archeologie, Archeologie Leidraad 1,
     Zoetermeer (College voor de Archeologische Kwaliteit).
•    Cohen, K.M., E. Stouthamer, H.J. Pierik, A.H. Geurts, 2012. Digitaal Basisbestand Paleogeografie
     van de Rijn‐Maas Delta. Dept. Fysische Geografie. Universiteit Utrecht. Digitale Dataset.
•    Habraken, J., 2017. Handboek Archeologisch onderzoek Regio Arnhem. Eisen en kaders voor
     onderzoek en beoordeling van rapporten. Arnhem.
•    Kooistra, L.I./O., Brinkkemper, 2016: KNA Leidraad Archeobotanie, versie definitief 1.01, Gouda
     (CCvD).
•    Lauwerier, R.C.G.M., 2011: KNA Leidraad Archeozoölogie, versie definitief 1.01, Gouda (CCvD).
•    Melman, J.G.E., 2020. Een archeologisch bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek,
     verkennende fase. Bemmel, Dorpsstraat 52. Gemeente Lingewaard (GD). Nieuwegein (Transect-
     rapport 2760).




                          IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52/ 20210206 /MH2.0 / Datum: 22-07-2021         29
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>Bijlage 1.   Luchtfoto




                         30
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>Bijlage 2.   Toekomstige situatie




                                    31
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>Bijlage 3.   Advies n.a.v. het booronderzoek




                                               32
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>Bijlage 4.   Puttenplan




                          33
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>Bijlage 5.            Lijst met te verwachten aantallen1

    Onderzoek                                                      Verwachting
    IVO-P Bemmel, Dorpsstraat 52                                   Mesolithicum – Nieuwe tijd
    Omvang                                                         Verwachte aantal m²
    Onderzoeksgebied: ca. 610   m2                                 Ca. 64 m2 aan proefsleuf
    Vondstcategorie                                                Verwachte aantallen (N)
    Aardewerk                                                      -
    Bouwmateriaal                                                  -
    Metaal (ferro)                                                 -
    Metaal (non-ferro)                                             -
    Slakmateriaal                                                  -
    Vuursteen                                                      -
    Overig natuursteen                                             -
    Glas                                                           -
    Menselijk botmateriaal onverbrand                              -
    Menselijk botmateriaal verbrand                                -
    Dierlijk botmateriaal onverbrand                               -
    Dierlijk botmateriaal verbrand                                 -
    Visresten (handverzameld)                                      -
    Schelpen                                                       -
    Hout                                                           -
    Houtskool(monsters)                                            -
    Textiel                                                        -
    Leer                                                           -
    Submoderne materialen                                          -
    Monstername
    Algemeen biologisch monster (ABM)                              -
    Algemeen zeefmonster (AZM)                                     -
    Pollen, diatomeeën en andere microfossielen                    -
    Monsters voor anorganisch chemisch onderzoek                   -
    Monsters voor micromorfologisch onderzoek                      -
    Monsters voor luminescentiedatering (OSL)                      -
    Monsters voor koolstofdatering (C14)                           -
    DNA                                                            -
    Dendrochronologisch monster                                    -




1
 Aantallen zijn niet ingevuld aangezien het onderzoek in eerste instantie een proefsleuvenonderzoek betreft. Bij een
proefsleuvenonderzoek hoeven nog geen aantallen op te worden gegeven, aangezien nog onduidelijk is hoeveel vondsten/monsters
verwacht kunnen worden. Aantallen voor de eventuele Opgraving kunnen worden ingeschat na de uitvoer van het proefsleuvenonderzoek.




                                                                                                                               34
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>Bijlage 6.              Te raadplegen specialisten/specialismen

                                                                                    PvE voorschrijven            PvE voorschrijven
                                                     In PvE voorschrijven
     Vondstcategorie                                                                “Raadplegen bij              “Raadplegen bij
                                                      “Raadplegen bij PvA”
                                                                                    veldwerk”2                   uitwerking”3

     Aardewerk                                                  Nee                              Nee                     Nee
     Bouwmateriaal                                              Nee                              Nee                     Nee
     Metaal (ferro)                                             Nee                              Nee                     Nee
     Metaal (non-ferro)                                         Nee                              Nee                     Nee
     Slakmateriaal                                              Nee                              Nee                     Nee
     Vuursteen                                                  Nee                              Nee                     Nee
     Overig natuursteen                                         Nee                              Nee                     Nee
     Glas                                                       Nee                              Nee                     Nee
     Menselijk botmateriaal onverbrand                          Nee                               Ja                      Ja
     Menselijk botmateriaal verbrand                            Nee                               Ja                      Ja
     Dierlijk botmateriaal onverbrand                           Nee                              Nee                     Nee
     Dierlijk botmateriaal verbrand                             Nee                              Nee                     Nee
     Visresten                                                  Nee                              Nee                     Nee
     Schelpen                                                   Nee                              Nee                     Nee
     Hout                                                       Nee                              Nee                     Nee
     Houtskool(monsters)                                        Nee                              Nee                     Nee
     Textiel                                                    Nee                      Nee (en bloc lichten)           Nee
     Leer                                                       Nee                              Nee                     Nee
     Submoderne materialen                                      Nee                              Nee                     Nee
     Monstername
     Algemeen biologisch monster (ABM)                          Nee                              Nee                     Nee
     Algemeen zeefmonster (AZM)                                 Nee                              Nee                     Nee
     Pollen, diatomeeën en andere                               Nee                              Nee                     Nee
     microfossielen
     Monsters voor anorganisch chemisch                         Nee                              Nee                     Nee
     onderzoek
     Monsters voor micromorfologisch                            Nee                              Nee                     Nee
     onderzoek
     Monsters voor luminescentiedatering                        Nee                              Nee                     Nee
     (OSL)
     Monsters voor koolstofdatering (14C)                       Nee                              Nee                     Nee
     DNA                                                        Nee                              Nee                      Ja
     Dendrochronologisch monster                                Nee                              Nee                     Nee




2
    Afhankelijk van het veldresultaat kan de inzet van specialisten noodzakelijk zijn.
3
    Afhankelijk van het veldresultaat kan de inzet van specialisten noodzakelijk zijn.




                                                                                                                                     35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>Bijlage 7.   Deponeren, richtlijnen




                                      36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>      Wijzigingsblad op de richtlijnen PDB van Gelderland van 2016
Dit wijzigingsblad is opgesteld om het deponeerproces beter af te stemmen op de huidige
manier van digitaal deponeren via het landelijke portal Archeodepot.nl. Deze wijziging is
meteen van kracht voor alle projecten die nieuw worden aangemeld.

De wijziging heeft betrekking op:

Aanleveren en in ontvangst nemen onderzoeksdocumentatie
3     De documentatie kan zowel digitaal als analoog worden aangeleverd. Analoge
      aanlevering is vooralsnog verplicht voor:
      -      het goedgekeurd selectieverslag
      -      het standaardrapport van het onderzoek,
      en daarnaast indien van toepassing:
      -      de verslagen van alle uitgevoerde materiaalstudies en -determinaties

Dit wordt vervangen door:

Aanleveren en in ontvangst nemen onderzoeksdocumentatie
3        De documentatie kan zowel digitaal als analoog worden aangeleverd. Digitale
aanlevering heeft de voorkeur. De digitale aanlevering moet voldoen aan de eisen en de
richtlijnen van het e-depot DANS EASY.
Wanneer het standaardrapport als analoog boek wordt uitgegeven, zou het PDB het zeer op
prijs stellen een exemplaar voor de bibliotheek te ontvangen.


Museum Het Valkhof, Nijmegen/maart 2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>Richtlijnen voor de deponering van vondsten in het Provinciaal
Depot voor Bodemvondsten van Gelderland
Het Provinciaal Depot voor Bodemvondsten (PDB) van Gelderland is ondergebracht in het
Gelders Archeologisch Centrum G.M. Kam, onderdeel van Museum Het Valkhof te
Nijmegen, dat verantwoordelijk is voor het beheer van het PDB.

Algemene voorwaarden
1    Het PDB Gelderland accepteert alleen projectdocumentatie en vondst-/monster-
     materiaal, dat uitgewerkt en beschreven is en waarvan een standaardrapport
     opgemaakt is, tenzij schriftelijk anders overeengekomen met het PDB Gelderland.

2      Het PDB Gelderland accepteert alleen projectdocumentatie en vondst-/monster-
       materiaal, dat voldoet aan de in dit document beschreven eisen, tenzij schriftelijk
       anders overeengekomen met het PDB Gelderland.

3      Het PDB Gelderland behoudt zich het recht voor een overdracht van
       projectdocumentatie en vondst-/monstermateriaal te weigeren, indien deze niet
       voldoen aan de richtlijnen van de KNA en aan de eisen, die in dit document gesteld
       zijn.


Overdracht
Een overdracht bestaat uit de volgende onderdelen:

       - de complete originele analoge en digitale projectdocumentatie

       - de beschrijving van deze documentatie in analoge of digitale vorm, of,
       bij projecten na 1 oktober 2011, de gestandaardiseerde beschrijving van deze
       documentatie conform Pakbon OS17 in analoge of digitale vorm.
       Nota bene: Bij het opsturen van een digitale pakbon dient gebruik gemaakt te
       worden van het digitale uitwisselformaat SIKB0102.

       - alle voor deponering geselecteerde vondsten en monsters

De deponering bestaat uit twee deelprocessen:
      - aanleveren en in ontvangst nemen documentatie
      - aanleveren en in ontvangst nemen van vondsten en monsters

Na afronding van elk deelproces wordt een overdrachtsverklaring aan de aanleverende
partij uitgereikt.


Aanleveren en in ontvangst nemen onderzoeksdocumentatie
1     De aanleverende instelling draagt de complete originele analoge en digitale
      projectdocumentatie behorende bij de aan te leveren vondsten en monsters aan het
      PDB over.

2      De documentatie moet voldoen aan de eisen zoals gesteld in het PvE van het
       betreffende onderzoek en aan de vigerende KNA-versie ten tijde van het onderzoek.

3      De documentatie kan zowel digitaal als analoog worden aangeleverd. Analoge
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>      aanlevering is vooralsnog verplicht voor:
      -      het goedgekeurd selectieverslag
      -      het standaardrapport van het onderzoek,
      en daarnaast indien van toepassing:
      -      de verslagen van alle uitgevoerde materiaalstudies en -determinaties

4     Van de digitale projectdata ontvangt het PDB een complete dataset.

Verpakking onderzoeksdocumentatie

Dossiers
1      De analoge projectdocumentatie wordt genummerd en geordend aangeleverd.

2     De dossiers bevatten geen ordners, nietjes, paperclips, ander ijzerwerk, gele
      memobriefjes of plastic mapjes.

3     Alle dossiers, losse stukken, registers, delen en banden, zijn verpakt in archiefdozen
      van zuurvrij karton.

4     In de archiefdozen zijn de dossiers per project gewikkeld in zuurvrije omslagen of
      dossiermappen; ruim gevulde omslagen en dossiermappen zijn voorzien van een
      sluitlint met de strik aan de bovenzijde.

5     Archiefdozen zijn van het standaardformaat folio.

6     Op de voorkant van elke archiefdoos is een sticker aangebracht met daarop het
      archiefdoosnummer en een inhoudsopgave.

7     De dozen en dossiers zijn vrij van vuil, stof, schimmel en ongedierte.

Tekeningen
1     Analoge tekeningen worden genummerd en geordend aangeleverd op tekeningfolie
      of calque, formaat maximaal A0.

2     Tekeningen groter dan A3 formaat zijn voorzien van een geperforeerde rand voor
      opslag in tekeningenhangkasten (standaardformaat).

3     Tekeningen van A3-formaat en kleiner worden in passende zuurvrije archiefdozen
      aangeleverd.

Foto’s en dia’s
1      Analoge foto’s en dia’s worden genummerd en geordend aangeleverd in fotoboeken
       en diacassettes.

2     Op de verpakking is een sticker aangebracht met daarop het verpakkingsnummer en
      een aanduiding van de inhoud.

Digitale documentatie
1       De digitale gegevens worden aangeleverd op CD-ROM, DVD of USB-stick.


Aanleveren en in ontvangst nemen van vondsten en monsters
Pas als de aangeleverde documentatie gecontroleerd en voor compleet bevonden is, wordt
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>een afspraak gemaakt over de aanlevering van het vondstmateriaal en de monsters.
Aanleveringen in welke vorm dan ook, die tevoren niet zijn aangemeld, worden geweigerd.

Aanlevering vondsten en monsters
1     Vondsten en monsters worden altijd compleet overgedragen.

2      Vondsten en monsters worden aangeleverd nadat selectie heeft plaatsgevonden en
       nadat voor verwijdering geselecteerd materiaal is afgestoten (conform
       selectierapport).
       Nota bene: Het selectierapport moet door de depotbeheerder voorafgaand aan de
       deponering goedgekeurd zijn.

3      De vondsten zijn gewassen, gedroogd, geconserveerd, geordend, uitgesplitst en
       verpakt per vondstnummer en per bewaarcategorie

4      Vondsten en monsters worden droog en schoon aangeleverd, vrij van schimmel en
       ongedierte.

5      Vondsten en monsters worden dusdanig geconserveerd aangeleverd, dat de conditie
       zo stabiel mogelijk blijft.

6      Kwetsbare vondsten worden gescheiden en gebufferd in de dozen aangeleverd.

7      De monsters zijn verwerkt (gezeefd/geflotteerd en gedroogd), geordend, uitgesplitst
       en verpakt per vondstnummer en per bewaarcategorie (zie toelichting
       bewaarcondities).

8      Niet uitgewerkte monsters worden alleen in uitzonderlijke gevallen geaccepteerd
       mits vooraf met de depothouder afgesproken.

9      De aanleverende instantie draagt zorg voor de aanwezigheid van voldoende
       menskracht voor het lossen en opslaan van de dozen met vondsten.

Verpakkingsmateriaal
1     Vondsten en monsters zijn verpakt in dozen met de standaardmaten van 50 x 50 x
      18 cm of 50 x 25 x 18 cm.

2      Dozen 50 x 50 x 18 cm mogen niet zwaarder zijn dan 15 kg; dozen 50 x 25 x 18 cm
       niet zwaarder dan 10 kg.

3      Over de aanlevering van objecten die zwaarder zijn dan 15 kg en/of niet passen in
       een van de doosformaten, wordt vooraf overleg gepleegd met het PDB.

4      De dozen mogen niet overmatig gevuld worden en alle fragiele objecten moeten
       adequaat beschermd worden tegen schokken met inert schuim of zuurvrij
       beschermpapier

5      De dozen zijn vrij van vuil, stof, schimmel en ongedierte.

6      Op de dozen staat minimaal de volgende informatie:
             - OM-nummer;
             - een uniek doosnummer;
             - locatie: naam opgraving/toponiem, jaar vondst/opgraving;
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>             - bewaarconditie kleurcode (zie toelichting bewaarcondities);
             - aanduiding “breekbaar” of “behandeld met schadelijke stoffen” en de naam
             van de stof.

7     In de dozen zijn de vondsten en monsters per nummer of per individuele vondst
      verpakt in standaard polyethyleen zakken met daarin een vondstkaartje.

8     De vondsten en monsters zijn minimaal voorzien van een compleet ingevuld
      waterbestendig vondstkaartje van zuurvrij materiaal beschreven of bedrukt met
      watervaste, lichtechte inkt. Op het kaartje staat minimaal de volgende informatie:
             - een binnen de opgraving uniek vondstnummer
             (Dit nummer staat voorgedrukt in barcode en in cijfers.)
             - identificatie van locatie/vindplaats
             - context (spoor en/of vlak)
             - identificatie van vondst-/monstercategorie
             - identificatie van vondst/monster
             - verzamelwijze
             - datum



Museum Het Valkhof, Nijmegen/juli 2016
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>Toelichting: bewaarcondities

In het depot worden de vondsten in drie categorieën gescheiden en opgeslagen, al naar
gelang de condities waaronder ze het best bewaard kunnen blijven.

1      Minimale bewaarcondities (kleurcode: GROEN)
       Materiaalgroepen die geen bijzondere bewaarcondities vereisen: o.a. glas, keramiek,
       bot, houtskool, steen en kunststof

2      'Vochtige' bewaarcondities (kleurcode: BLAUW)
       Materiaalgroepen waarvoor een relatief hoge luchtvochtigheid is vereist o.a. leder,
       hout, textiel, touw, bewerkt been/bot, gewei, barnsteen, git.

3      'Droge' bewaarcondities (kleurcode: ROOD)
       Materiaalgroepen waarvoor een relatief lage luchtvochtigheid is vereist: o.a. metalen,
       slak
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>