<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>                   Natuurtoets
                                        projectnummer 0465576.100
                                        definitief revisie 00
      Hoogspanningsstation Vollenhove
                                        9 maart 2021
Toetsing Wet Natuurbescherming en NNN
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove

Toetsing Wet Natuurbescherming en NNN

projectnummer 0465576.100

definitief revisie 00
9 maart 2021


Auteurs
M.A.T.H.I.L.D.E. van den Broek



Opdrachtgever
Enexis Netbeheer B.V.
Magistratenlaan 116
5233 MB 's-Hertogenbosch




Antea Group is aangesloten bij het
Netwerk Groene Bureaus




De informatie in voorliggende rapportage is (deels) afkomstig uit de NDFF en mag niet zonder toestemming
van BIJ12 worden verstrekt aan derden of op enige andere wijze openbaar gemaakt worden.




datum vrijgave     beschrijving revisie 00           goedkeuring                vrijgave
09-03-2021          definitief                        Luc Koks                    Johan Fuite
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>         Natuurtoets
         Hoogspanningsstation Vollenhove
         projectnummer 0465576.100
         9 maart 2021 revisie 00
         Enexis Netbeheer B.V.




         Inhoudsopgave                                        Blz.

1        Inleiding                                              1
1.1      Aanleiding                                             1
1.2      Projectvoornemen en planning                           1
1.3      Doel en onderzoeksvragen                               2
1.4      Leeswijzer                                             2


2        Wettelijk kader Wet natuurbescherming                  4
2.1      Algemeen                                               4
2.2      Soortbescherming                                       4
2.3      Gebiedsbescherming                                     6
2.3.1    Natura 2000                                            6
2.3.2    Natuurnetwerk Nederland                                6
2.3.3    Bos- en natuurgebieden buiten het NNN                  7
2.4      Procedure                                              7


3        Methodiek                                              8
3.1      Algemeen                                               8
3.2      Bureauonderzoek                                        8
3.3      Terreinbezoek                                          9
3.4      Effectbeoordeling en advies vervolgtraject             9


4        Resultaten                                            10
4.1      Gebiedsbeschrijving                                   10
4.2      Beschermde soorten                                    11
4.2.1    Resultaten bureauonderzoek                            11
4.2.2    Resultaten terreinbezoek - ecologische bevindingen    12
4.2.3    Samenvatting beschermde soorten                       18
4.3      Beschermde gebieden                                   18


5        Toetsing                                              20
5.1      Effectbepaling project                                20
5.2      Toetsing effect op beschermde soorten                 20
5.2.1    Vogels                                                20
5.2.2    Zoogdieren                                            21
5.3      Effecten op beschermde gebieden                       22
5.3.1    Effecten op Natura 2000-gebieden                      22
5.3.2    Effecten op het Natuurnetwerk Nederland (NNN)         22


6        Bronnen                                               23

Bijlage 1: Wettelijk kader - Wet natuurbescherming
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




                                                   Vollenhove




Globale ligging van het projectgebied (rood omlijnd) Bron luchtfoto: PDOK Viewer, 2021.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




Conclusies en advies
Enexis is voornemens om in Vollenhove het hoogspanningsstation uit te breiden. Het project kan
worden uitgevoerd indien de werkzaamheden niet in strijd zijn met de Wet natuurbescherming
en het beleid van het Natuurnetwerk Nederland. Daarom is inzicht gewenst in de aanwezigheid
van beschermde soorten en beschermde gebieden binnen de invloedsfeer van het projectgebied
en de effecten hierop. Dit wordt gedaan op basis van een Natuurtoets. In dit hoofdstuk is het
advies gegeven dat voortkomt uit de conclusies van de uitgevoerde Natuurtoets. Tevens is
aangegeven of volgens de Nederlandse wetgeving vervolgstappen aan de orde zijn.

Conclusies: Beschermde gebieden
In het projectgebied is geen NNN-gebied aanwezig. Ook significant negatieve effecten op de
wezenlijke kenmerken en waarden van de NNN in de nabijheid van het project kunnen worden
uitgesloten. De ontwikkeling in het projectgebied heeft geen effect op de directe omgeving van
het projectgebied. Vanuit dit oogpunt zijn er voor NNN geen belemmeringen.

Uit de bureaustudie blijkt dat op circa 1,6 kilometer afstand ten noordoosten en 3,5 kilometer
ten zuidoosten van het projectgebied Natura 2000-gebieden ‘De Wieden’ en ‘Zwarte Meer’
liggen. Als gevolg van de relatief grote afstand kunnen effecten op de Natura 2000-gebieden ten
gevolge van bijvoorbeeld versnippering, verdroging, verstoring door geluid, verstoring door licht
en verstoring door trillingen op voorhand worden uitgesloten. Enkel negatieve effecten van
vermesting en verzuring van stikstofgevoelige habitattypen in het De Wieden en Zwarte Meer als
gevolg van stikstofdepositie kunnen niet op voorhand worden uitgesloten. Als gevolg van het
voornemen kunnen significante negatieve effecten als gevolg van stikstofdepositie op
nabijgelegen Natura 2000-gebieden niet worden uitgesloten. Er wordt daarom geadviseerd om
een AERIUS-berekening uit te voeren. Zie ook Tabel 1.

Tabel 1. Overzicht conclusies en vervolgstappen gebiedsbescherming.

                                                      Natura 2000                 NNN

 Aanwezig binnen de invloedssfeer?             Nee                      Nee
 Effecten?                                     Mogelijk                 Nee
 Vereiste vervolgstappen aan de orde?          AERIUS berekening        Nee
 Is het project uitvoerbaar in het kader
                                               Onduidelijk              Ja
 van de gebiedsbescherming?

Conclusies: Beschermde soorten
Uit de bureaustudie in combinatie met het terreinbezoek is gebleken dat (leefgebied van) de
volgende in het kader van de Wet natuurbescherming beschermde soorten aanwezig zijn en/of
mogelijk verwacht worden in het projectgebied:
     -   Algemene broedvogels (mogelijk nestplaatsen op de grond in het projectgebied);
     -   Hermelijn en bunzing (mogelijk verblijfplaatsen aanwezig in houtwal die direct grenst
         aan het projectgebied);
     -   Egel (mogelijk verblijfplaatsen aanwezig in houtwal die direct grenst aan het
         projectgebied).

In Tabel 2 is aangegeven welke gevolgen de aanwezigheid van (het leefgebied van) deze soorten
heeft voor het voorliggende project. Aangegeven is of een nader onderzoek nodig is, of er sprake
is van een overtreding van de Wet natuurbescherming, of dit middels maatregelen voorkomen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>          Natuurtoets
          Hoogspanningsstation Vollenhove
          projectnummer 0465576.100
          9 maart 2021 revisie 00
          Enexis Netbeheer B.V.




          kan worden en of bij de uitvoering van het project een ontheffing nodig is. In Hoofdstuk 5 van
          deze Natuurtoets staat de onderbouwing voor de gegeven conclusies.


          Tabel 2. Overzicht conclusies en vervolgstappen soortbescherming.

                            Essentieel        Nader          Is er sprake van
     Soort                                                                       Ontheffing
                          leefgebied in     onderzoek               een                            Vervolgstappen
    (groep)                                                                     noodzakelijk
                         projectgebied?      nodig?            overtreding?


                          Ja, mogelijk
                                                                 Nee, mits
                          grondbroe-
                                                              werken volgens                       werken volgens
  [Algemene              dende soorten
                                                              gedragscode of                       gedragscode of
 broedvogels]             die een nest          Nee                                 Nee
                                                              werken buiten                        werken buiten
                          maken op de
                                                               broedseizoen                         broedseizoen
                          grond in het
                         projectgebied

                                                                                                   Werken buiten
                                                                                                      het actieve
                                                                                                     seizoen van
                          Ja, mogelijk                                                                   kleine
                                                                Nee, mits
                        verblijfplaatsen                                                           marterachtigen
    [Kleine                                                   werken buiten
                          aanwezig in                                                                óf een nader
marterachtigen]                                                het actieve
                          houtwal die         Mogelijk                           Mogelijk             onderzoek
 [hermelijn en                                                 seizoen van
                         direct grenst                                                            uitvoeren naar de
   bunzing]                                                       kleine
                            aan het                                                               aanwezigheid en
                                                              marterachtigen
                         projectgebied                                                             gebruik van het
                                                                                                   leefgebied van
                                                                                                     hermelijn en
                                                                                                        bunzing

                                                                                                     mits werken
                                                                                                      buiten het
                          Ja, mogelijk                                                             actieve seizoen
                                                                Nee, mits
                        verblijfplaatsen                                                           van egel óf een
                                                              werken buiten
                          aanwezig in                                                             nader onderzoek
    [Egel]                                    Mogelijk         het actieve       Mogelijk
                       houtwal die direct                                                         uitvoeren naar de
                                                               seizoen van
                        grenst aan het                                                            aanwezigheid en
                                                                   egel
                         projectgebied                                                             het gebruik van
                                                                                                    het leefgebied
                                                                                                       van egel




          Zorgplicht
          In de Wet natuurbescherming is een zorgplicht opgenomen. In het tekstkader in Bijlage 1 staat
          het wetsartikel uitgeschreven. De zorgplicht houdt in dat planten en dieren niet onnodig
          vernield/gedood of verstoord mogen worden. De initiatiefnemer/uitvoerder is verantwoordelijk
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




voor een adequate naleving van de algemene zorgplicht tijdens de uitvoering van de
werkzaamheden.

Aanvullend groenadvies t.b.v. invulling groenstrook
De initiatiefnemer is voornemens om een groenstrook aan te leggen aan de oostzijde van de te
realiseren bebouwing in het projectgebied. Om de ecologische waarde van de groenstrook te
waarborgen, is een vrijblijvend advies uitgegeven, wat als doel heeft de reeds (in de omgeving)
aanwezige biodiversiteit te bevorderen.

Dagvlinders en andere insecten
Aangezien er uit de bureaustudie enkele beschermde dagvlindersoorten (grote vos, grote
weerschijnvlinder en kleine ijsvogelvlinder) naar voren komen, wordt er geadviseerd om de
waardplanten van deze soorten mee te nemen in de invulling van de groenstrook. Een overzicht
van de waardplanten per vlindersoort is weergegeven in Tabel 3.

Tabel 3: Een overzicht van vlindersoorten uit de omgeving en hun waardplanten


 Vlindersoorten                                           Waardplanten
                                  Amerikaanse iep, appel(boom), boswilg, eenstijlige meidoorn,
                                  elsbes, gewone iep, gewone vogelkerst, katwilg, kraakwilg,
 Grote vos                        netelboom/ zwepenboom, pruim, ratelpopulier, ruwe iep,
                                  schietwilg, veldiep, wilde appel, witte abeel, zoete kers, zwarte
                                  populier.
 Grote weerschijnvlinder          Boswilg, geoorde wilg, grauwe wilg of rossige wilg, schietwilg,
 Kleine ijsvogelvlinder           Wilde kamperfoelie (en enkele gecultiveerde kamperfoeliesoorten)

Kleine marterachtigen en egel
Kleine marterachtigen en egel worden verwacht in de houtwal aangrenzend aan het
projectgebied; er is al geschikt leefgebied voor de soorten aanwezig. Wanneer er in het ontwerp
van de groenstrook rekening gehouden wordt met florasoorten die voldoende dekking bieden
voor de kleine marterachtigen (zoals braam) kan de groenstrook bijdragen aan het geschikte
leefgebied voor kleine marterachtigen en egel. Hierbij is het van belang dat de groenstrook wordt
aangesloten op de bestaande houtwal. Kleine marterachtigen zijn zeer gevoelig voor predatie en
verkiezen de dekking van vegetatie boven het open terrein. Er wordt geadviseerd om de
groenstrook een minimale breedte van 3 meter te geven om de functionaliteit ervan te
waarborgen. Er wordt geen maximumbreedte geadviseerd.

Algemeen
Wanneer er gekozen wordt voor een combinatie van de adviezen, is het belangrijk om te kijken
naar de onderlinge samenhang in biotopen en leefgebied van soorten. Een ecosysteem is het
beste in balans wanneer de biodiversiteit groot is en de combinatie van soorten logisch is.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>      Natuurtoets
      Hoogspanningsstation Vollenhove
      projectnummer 0465576.100
      9 maart 2021 revisie 00
      Enexis Netbeheer B.V.




1     Inleiding
1.1   Aanleiding

      Enexis is voornemens om in Vollenhove het hoogspanningsstation uit te breiden. Daarnaast is de
      initiatiefnemer voornemens om een groene strook aan te leggen ten behoeve van de
      bevordering van de natuur.

      Bij ruimtelijke ingrepen moet rekening worden gehouden met beschermde planten- en
      diersoorten en met beschermde gebieden. Er dient onderzocht te worden of de geplande
      ingrepen effect hebben op beschermde soorten of beschermde gebieden (Wet
      natuurbescherming en Natuurnetwerk Nederland). Ontwikkelingen mogen niet zonder meer
      plaatsvinden indien deze negatieve gevolgen hebben op beschermde natuurgebieden en/of flora
      en fauna. In dit kader is inzicht gewenst in de aanwezige natuurwaarden en de mogelijk daarmee
      samenhangende consequenties. Dit wordt gedaan op basis van een Natuurtoets. In deze
      rapportage zijn de resultaten van de Natuurtoets beschreven.

      In Figuur 1.1 is de ligging van het projectgebied weergegeven.




      Figuur 1.1.Ligging van het projectgebied (rood omkaderd). Bron luchtfoto: PDOK Viewer, 2021.

1.2   Projectvoornemen en planning

      De initiatiefnemer is voornemens om in Vollenhove het hoogspanningsstation uit te breiden
      (gemeente Steenwijkerland; provincie Overijssel). Om de bereikbaarheid van dit gebouw te
      vergroten, zal een pad aangelegd worden. Om dit te realiseren zal de greppel aan de oostzijde
      van het projectgebied worden gedempt.

      Daarnaast is de initiatiefnemer voornemens om aan de oostzijde van het nieuw te realiseren
      gebouw een groenstrook aan te planten, om de biodiversiteit te bevorderen.

      Er is nog geen exacte planning bekend.

      Zie Figuur 1.2 voor een impressie en het ontwerp van het voornemen.




                                               Blad 1 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>      Natuurtoets
      Hoogspanningsstation Vollenhove
      projectnummer 0465576.100
      9 maart 2021 revisie 00
      Enexis Netbeheer B.V.




      Figuur 1.2. Schets projectvoornemen.

1.3   Doel en onderzoeksvragen

      Het doel van voorliggende Natuurtoets is het opsporen van strijdigheden van de voorgenomen
      ingreep met de beschermde soorten en beschermde gebieden (Natura 2000-gebieden en het
      Natuurnetwerk Nederland) en het bepalen of de aanvraag van een ontheffing/vergunning
      noodzakelijk is. Om hiertoe te komen worden onder andere de volgende vragen beantwoord:
          -    Welke in het kader van de Wnb beschermde soorten (en/of vaste rust- en
               verblijfplaatsen) komen voor in het beïnvloedingsgebied van de voorgenomen activiteit?
               Vinden er als gevolg van de ontwikkeling effecten plaats op deze soorten en worden
               daarbij verbodsbepalingen overtreden? Is het noodzakelijk om mitigerende maatregelen
               te nemen en welke zijn dit? Dient in het kader van de Wnb een ontheffing aangevraagd
               te worden?
          -    Komen in de beïnvloedingszone van het projectgebied beschermde natuurgebieden
               voor? Zo ja, welke zijn dit en wat zijn de gevolgen hierop? Dienen vervolgstappen in de
               vorm van een uitwerking- of een compensatieplan opgesteld te worden?
      Op bovenstaande vragen wordt in hoofdstuk 4 en 5 een antwoord gegeven (zie ook de
      leeswijzer).

1.4   Leeswijzer

      De Natuurtoets is als volgt opgebouwd:
          -   De Natuurtoets begint met de belangrijkste conclusies gedestilleerd uit de resultaten
              van voorliggende Natuurtoets;
          -   Hoofdstuk 1 geeft de aanleiding van de Natuurtoets en het projectvoornemen;
          -   Hoofdstuk 2 beschrijft beknopt het wettelijk kader;




                                             Blad 2 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




     -     Hoofdstuk 3 geeft een toelichting op de methodiek van de Natuurtoets;
     -     Hoofdstuk 4 beschrijft het gebied en gaat in op de ecologische waarden en de
           beschermde soorten en gebieden in (de omgeving) van het projectgebied;
     -     Hoofdstuk 5 toetst de activiteiten aan de natuurwetgeving en het NNN.




                                        Blad 3 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>      Natuurtoets
      Hoogspanningsstation Vollenhove
      projectnummer 0465576.100
      9 maart 2021 revisie 00
      Enexis Netbeheer B.V.




2     Wettelijk kader Wet natuurbescherming
      Dit hoofdstuk beschrijft het wettelijk kader van de soortenbescherming (paragraaf 2.2) en de
      gebiedsbescherming (paragraaf 2.3) relevant voor voorliggende Natuurtoets. In paragraaf 2.4
      wordt de vervolgprocedure aangegeven bij een overtreding van verbodsbepalingen.

2.1   Algemeen

      De Wet natuurbescherming (hierna Wnb) heeft per 1 januari 2017 de Boswet, Flora- en faunawet
      en de Natuurbeschermingswet 1998 vervangen. De Wnb regelt de bescherming van Natura 2000-
      gebieden, bescherming van soorten en de bescherming van houtopstanden. In de voorliggende
      Natuurtoets wordt niet ingegaan op de bescherming van houtopstanden omdat deze niet aan de
      orde is aangezien er geen bomen aanwezig zijn in voorliggend projectgebied.

      Naast bescherming vanuit de Wnb, zijn er ook gebieden die planologisch beschermd zijn. Het
      betreft het ‘Natuurnetwerk Nederland’ (hierna NNN). De bescherming van het NNN verloopt via
      het ruimtelijke ordeningsrecht (Barro, bestemmingsplannen).

      Per paragraaf worden tevens de beleidsregels van de provincie aangeduid die specifiek voor deze
      provincie (en derhalve voor voorliggend voornemen) van toepassing kunnen zijn.

2.2   Soortbescherming

      In de Wnb is soortbescherming opgedeeld in drie categorieën. Voor elke categorie gelden
      verschillende verbodsbepalingen die zijn vermeld in artikel 3.1, 3.5 en 3.10 van de Wnb. Het gaat
      om de volgende drie categorieën:
           1. soorten van de Vogelrichtlijn;
           2. soorten van de Habitatrichtlijn, inclusief bijlage I en II uit Verdrag van Bern en bijlage I
                uit Verdrag van Bonn, met uitzondering van vogels;
           3. ‘andere soorten’ (onderdeel A ‘fauna’ en onderdeel B ‘flora’).

      De verbodsbepalingen en ontheffingsgronden voor de eerste twee categorieën komen
      rechtstreeks uit de Vogel- en Habitatrichtlijn. De derde categorie vindt zijn oorsprong in de
      nationale wetgeving. Bij voorliggende toetsing wordt tevens beoordeeld of soorten met jaarrond
      beschermde nesten (categorie 1 t/m 5) aanwezig zijn in het plangebied.

      Soorten van de Vogelrichtlijn
      Voor Vogelrichtlijnsoorten is het verboden om in het wild levende vogels te doden of te vangen,
      opzettelijk nesten, rustplaatsen en eieren van vogels te vernielen, te beschadigen, te rapen of
      nesten van vogels weg te nemen. Daarnaast is het verboden vogels opzettelijk te storen. Dit
      laatste verbod geldt niet voor een aantal vogelsoorten, indien de storing niet van wezenlijke
      invloed is op de staat van instandhouding en het nest zelf zijn functionaliteit behoudt (zie artikel
      3.1 in tekstkader in de bijlage).

      In de provincie Overijssel is afgeweken van de landelijke ‘Aangepaste lijst jaarrond beschermde
      vogelnesten’ van LNV, 2009. In Overijssel zijn nesten van 23 soorten jaarrond beschermd
      (categorie 1-4). De nesten van zeven soorten zijn aan de Rijkslijst toegevoegd (boerenzwaluw,
      bosuil, huiszwaluw, raaf, torenvalk, zeearend en zwarte specht). In de provincie Overijssel is ook




                                              Blad 4 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




een aantal soorten aangemerkt als categorie 5; deze lijst wijkt af van de Rijkslijst. In deze
categorie gaat het om soorten die vaak terugkeren naar de plek waar zij het jaar ervoor hebben
gebroed of de directe omgeving daarvan. Deze soorten beschikken echter wel over voldoende
flexibiliteit om, als de broedplaats verloren is gegaan, zich elders te vestigen. Ze zijn op deze lijst
geplaatst vanwege bijvoorbeeld de slechte staat van instandhouding waarin ze verkeren. Het zijn
ook soorten die specifieke eisen stellen aan hun nestplaats en bijbehorend functioneel
leefgebied, waardoor binnen de reikwijdte van de soort slechts beperkte alternatieve
nestgelegenheden aanwezig zijn. Indien de omgeving van de bekende nestplaats vernietigd
wordt, moet voor deze soorten worden bepaald of er voldoende functionaliteit behouden blijft.

Indien bij het voornemen het overtreden van verbodsbepalingen in artikel 3.1 niet kan worden
uitgesloten, kan onder bepaalde voorwaarden gewerkt worden conform een door het ministerie
goedgekeurde gedragscode. Biedt een gedragscode geen oplossing, dan is het aanvragen van een
ontheffing bij de provincie, waarin het voornemen plaatsvindt, noodzakelijk. De grond waarop
een ontheffing kan worden verleend, verschilt per categorie.

Soorten van de Habitatrichtlijn
Voor soorten van artikel 3.5 (Habitatrichtlijn, Bern en Bonn) is het eveneens verboden om in het
wild levende dieren en planten in hun natuurlijke verspreidingsgebied opzettelijk te doden of te
vangen, opzettelijk eieren van dieren te vernielen of te rapen. Voortplantings- of rustplaatsen
mogen niet beschadigd of vernield worden. Daarnaast geldt er een verbod op om planten
behorend bij artikel 3.5 te plukken, verzamelen, af te snijden, te ontwortelen of te vernielen. In
tegenstelling tot de Vogelrichtlijnsoorten in artikel 3.1, mogen dieren behorend bij artikel 3.5 niet
opzettelijk verstoord worden, ook niet als er geen wezenlijke invloed is op de staat van
instandhouding.
Indien bij het voornemen het overtreden van verbodsbepalingen in artikel 3.5 niet kan worden
uitgesloten, kan onder bepaalde voorwaarden gewerkt worden conform een door het ministerie
goedgekeurde gedragscode. Biedt een gedragscode geen oplossing, dan is het aanvragen van een
ontheffing bij de provincie, waarin het voornemen plaatsvindt, noodzakelijk. De grond waarop
een ontheffing kan worden verleend, verschilt per categorie.

Andere soorten
Naast de Europees aangewezen beschermde flora en fauna, is er in Nederland ook een Nationale
soortenlijst gemaakt die niet gedekt wordt door de Vogel- en Habitatrichtlijn, Verdrag van Bern of
Verdrag van Bonn. Deze soorten zijn opgenomen in artikel 3.10, bijlage A en B van de Wnb, zie
ook Bijlage tabel B(1 en 2) en C van voorliggende rapportage. Voor soorten in bijlage A geldt een
verbod op opzettelijk doden of vangen van dieren, opzettelijk beschadigen of vernielen van vaste
voortplantings- of rustplaatsen van dieren. Voor soorten in bijlage B geldt een verbod op
opzettelijk plukken, verzamelen, afsnijden, vernielen en ontwortelen van planten. In tegenstelling
tot artikel 3.1 en 3.5, is verstoring van deze soorten toegestaan.

Indien bij het voornemen het overtreden van verbodsbepalingen in artikel 3.10 niet kan worden
uitgesloten, kan onder bepaalde voorwaarden gewerkt worden conform een door het ministerie
goedgekeurde gedragscode. Biedt een gedragscode geen oplossing, dan is het aanvragen van een
ontheffing bij de provincie, waarin het voornemen plaatsvindt, noodzakelijk. De grond waarop
een ontheffing kan worden verleend, verschilt per categorie. Het voorgaande geldt echter niet
indien de soorten zijn vrijgesteld door het bevoegd gezag.




                                         Blad 5 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>        Natuurtoets
        Hoogspanningsstation Vollenhove
        projectnummer 0465576.100
        9 maart 2021 revisie 00
        Enexis Netbeheer B.V.




        Bij voorliggende toetsing is de provincie Overijssel bevoegd gezag. In de provincie Overijssel zijn
        in tegenstelling tot de landelijke vrijgestelde soorten van artikel 3.10 onderdeel A (zie Regeling
        Natuurbescherming, Bijlage 13), de egel, bunzing, hermelijn en wezel niet vrijgesteld. Voor deze
        soorten dient bij een overtreding van de verbodsbepalingen uit artikel 3.10 gewerkt te worden
        conform een door het ministerie goedgekeurde gedragscode of dient een ontheffing
        aangevraagd te worden. In de provincie geldt voor de overige landelijk vrijgestelde soorten, ook
        een vrijstelling. Voor deze soorten geldt enkel de zorgplicht.

2.3     Gebiedsbescherming

2.3.1   Natura 2000

        Natura 2000-gebieden zijn natuurgebieden van groot internationaal belang. Deze gebieden zijn
        aangewezen onder de Europese Habitat- en/of Vogelrichtlijn. Voor de gebieden en de daarbij
        aangewezen soorten en habitattypen zijn instandhoudingsdoelstellingen opgesteld. Een activiteit
        mag niet leiden tot significant negatieve effecten op deze doelen of tot een aantasting van de
        natuurlijke kenmerken. Indien op voorhand significante effecten niet uitgesloten kunnen worden
        dient een Passende beoordeling opgesteld te worden.

2.3.2   Natuurnetwerk Nederland

        Het Natuurnetwerk Nederland (NNN) is een stelsel van ecologisch hoogwaardige
        natuurgebieden. Dit is onderdeel van de actieve soortbescherming uit de Wet
        natuurbescherming; bedreigde dier- en plantensoorten in een gunstige staat van instandhouding
        te brengen. Om dit te realiseren is in de Wnb art. 1.12, lid 2 vastgelegd dat de provincies zorgen
        voor de totstandkoming en instandhouding van een samenhangend landelijk ecologisch netwerk,
        genaamd Natuurnetwerk Nederland. Door nieuwe natuur te ontwikkelen, kunnen
        natuurgebieden met elkaar worden verbonden. Zo kunnen planten zich over verschillende
        natuurgebieden verspreiden en dieren van het ene naar het andere gebied gaan. Het totaal van
        al deze gebieden en de verbindingen ertussen vormt het Natuurnetwerk Nederland. Het NNN is
        een netwerk van gebieden in Nederland waar de natuur voorrang heeft. Het netwerk helpt
        voorkomen dat planten en dieren in geïsoleerde gebieden uitsterven en dat natuurgebieden hun
        waarde verliezen. Het NNN kan worden gezien als de ruggengraat van de Nederlandse natuur.

        In Artikel 2.7.3 van de Geconsolideerde Verordening vanaf 2017 (2019) staan regels opgenomen
        die de bescherming van het NNN in de provincie Overijssel waarborgen. Voor de natuurgebieden
        die behoren tot het NNN geldt het ‘nee, tenzij’-principe (Artikel 2.7.4). Het ‘nee, tenzij’-principe
        betekent dat nieuwe plannen en projecten niet zijn toegestaan als deze een significant negatief
        effect hebben op de wezenlijke kenmerken en waarden van het gebied, tenzij daarmee een
        zwaarwegend belang gediend is en er geen reële alternatieven voorhanden zijn. In dat geval
        moet de schade zoveel mogelijk beperkt worden door het treffen van mitigerende maatregelen
        en moet de resterende schade gecompenseerd worden. In Artikel 2.7.5 staat opgenomen
        waaraan een compensatieplan moet voldoen.

        Het regime ter bescherming van het NNN kent in de provincie Overijssel geen externe werking.
        Dit houdt in dat alleen wanneer er binnen de grenzen van het NNN gewerkt wordt, de effecten
        beoordeeld en eventueel gecompenseerd dienen te worden. Effecten als gevolg van de




                                               Blad 6 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>        Natuurtoets
        Hoogspanningsstation Vollenhove
        projectnummer 0465576.100
        9 maart 2021 revisie 00
        Enexis Netbeheer B.V.




        activiteiten die ontstaan op NNN-gebieden die buiten de plangrenzen liggen (externe effecten),
        hoeven derhalve niet gecompenseerd te worden.

2.3.3   Bos- en natuurgebieden buiten het NNN

        Buiten het Natuurnetwerk Nederland zijn in de provincie Overijssel in ruime mate bos- en
        natuurgebieden aanwezig. Deze gebieden dienen behouden te blijven. De Geconsolideerde
        Verordening (2019) voorziet in een aanvullende bescherming voor bos- en natuurgebieden
        buiten het NNN vanwege het belang van deze gebieden voor flora en fauna. Gelet op die functie
        is het ongewenst dat bos- en natuurelementen worden ‘verplaatst’. Dit zou verlies van
        natuurwaarden kunnen betekenen, bijvoorbeeld waar oude bosbodems verloren gaan. Om te
        voorkomen dat aanwezige en potentiële natuurwaarden worden aangetast, zijn in principe geen
        ontwikkelingen toegestaan die negatieve effecten hebben op deze waarden. In Artikel 2.8 van de
        van de Geconsolideerde Verordening vanaf 2017 (2019) staan regels opgenomen ter
        bescherming van deze gebieden.
        Ontwikkelingen zijn enkel mogelijk indien een zwaarwegend maatschappelijk belang gediend is
        en er geen reële alternatieven voorhanden zijn. In dat geval moet de schade zoveel mogelijk
        beperkt worden door het treffen van mitigerende maatregelen en moet de resterende schade
        gecompenseerd worden.

2.4     Procedure

        Als een project een kans op negatieve effecten op enig Natura 2000-gebied heeft, dient een
        vergunning beschermde gebieden aangevraagd te worden. Bij een overtreding van
        verbodsbepalingen uit de soortbescherming dient een ontheffing beschermde soorten
        aangevraagd te worden bij het bevoegd gezag. Onder de Wet natuurbescherming is sprake van
        één rechtsdocument waarmee zowel vergunning (gebiedsbescherming) als ontheffing
        (soortbescherming) wordt verleend. Het bevoegd gezag is de provincie waar de activiteit
        (grotendeels) plaatsvindt. De aanvraag kan al dan niet gekoppeld aan de omgevingsvergunning,
        ingediend worden bij het gemeenteloket of rechtstreeks bij de provincie. Over de
        ontheffing/vergunning wordt binnen 13 weken na ontvangst beslist. Bevoegd gezag kan de
        beslissingstermijn eenmaal verlengen met 7 weken.




                                              Blad 7 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>      Natuurtoets
      Hoogspanningsstation Vollenhove
      projectnummer 0465576.100
      9 maart 2021 revisie 00
      Enexis Netbeheer B.V.




3     Methodiek
      Dit hoofdstuk beschrijft de methodiek die gehanteerd wordt tijdens het bureauonderzoek
      (paragraaf 3.2) en gedurende het terreinbezoek (paragraaf 3.3) van voorliggende Natuurtoets. In
      paragraaf 3.4 wordt aangeduid hoe deze gegevens leiden tot een conclusie.

3.1   Algemeen

      Het onderzoek naar het voorkomen van beschermde soorten en ligging van beschermde
      gebieden is opgebouwd uit twee onderdelen:

           1.    Bureaustudie naar waarnemingen van beschermde soorten uit het (recente) verleden en
                 ligging van beschermde gebieden in de invloedsfeer van het project;
           2.    Terreinbezoek naar de (mogelijke) aanwezigheid van beschermde soorten.

3.2   Bureauonderzoek

      Afbakening beschermde soorten
      In het bureauonderzoek wordt specifiek gekeken naar soorten uit de Vogelrichtlijn (artikel 3.1),
      soorten van de Habitatrichtlijn (artikel 3.5) en ‘andere’ beschermde soorten (artikel 3.10). Bij
      vogels zal met name speciale aandacht geschonken worden aan soorten die in het projectgebied
      een essentieel leefgebied kunnen hebben. Voorgenoemde soorten zijn in Nederland zeldzaam of
      hebben een Europese bescherming (Habitatrichtlijn bijlage IV-soorten, bijlage II Verdrag van Bern
      en bijlage I Verdrag van Bonn) en moeten worden getoetst op voorkomen en het projecteffect.
      Treden effecten op, of worden verbodsbepalingen overtreden, dan zijn er maatregelen nodig om
      deze effecten te voorkomen, verzachten of te compenseren om te voldoen aan de Wnb.

      Een aantal soorten is door de provincies vrijgesteld en zijn opgenomen in provinciale
      vrijstellingen (zie tabel B en C in de bijlage). Deze zijn niet meegenomen in deze toetsing. Deze
      soorten zijn zodanig algemeen in de provincie dat de gunstige staat van instandhouding niet in
      het geding komt met het voorliggende project. Wel geldt de algemene zorgplicht. Door het
      uitvoeren van een aantal zorgplicht gerelateerde maatregelen, wordt voldaan aan de zorgplicht
      en kan de gunstige staat van instandhouding worden gegarandeerd. Hierbij kan gedacht worden
      aan het rekening houden met de kwetsbare seizoenen van deze soorten en de manier van
      werken (zoals het aanhouden van vaste rijroutes en het zorgen voor vluchtmogelijkheden voor
      de soorten).

      Bronnen
      Om een beeld te krijgen van de verspreiding en (mogelijk) voorkomen van beschermde soorten in
      en rond het projectgebied, is de Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF) geraadpleegd. Hierbij
      is nagegaan of er in de periode 2016-2021 beschermde soorten zijn aangetroffen in of nabij het
      projectgebied. Aan de hand van de resultaten van de bureaustudie is een inschatting gemaakt of
      de betreffende soorten in het projectgebied voor zouden kunnen komen.

      Naast de bronnen met soortinformatie, is voor het bepalen van de ligging van beschermde
      gebieden gebruik gemaakt van de gebiedendatabase op de website van het Ministerie van EZ of
      provinciale digitale atlassen. Om inzicht te krijgen in de ligging van het projectgebied t.o.v. van
      het NNN is de provinciale website geraadpleegd.




                                             Blad 8 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>      Natuurtoets
      Hoogspanningsstation Vollenhove
      projectnummer 0465576.100
      9 maart 2021 revisie 00
      Enexis Netbeheer B.V.




3.3   Terreinbezoek

      Naar aanleiding van de uitkomsten van voorgenoemde bureaustudie is middels een
      terreinbezoek bepaald in hoeverre de aanwezigheid van beschermde soorten aannemelijk
      gesteld kan worden op basis van aanwezig geschikt habitat. Naast directe waarnemingen kan dan
      aan de hand van de aangetroffen biotopen een beeld worden geschetst van de verwachte
      aanwezige beschermde soorten. Dit is noodzakelijk omdat enkele seizoensgebonden soorten
      flora en fauna mogelijk niet kunnen worden waargenomen. Aan de hand van het aangetroffen
      biotoop en habitatvoorkeur(en) kunnen echter wel indicaties worden gegeven van het mogelijk
      voorkomen van deze soorten op de locatie. Het gaat hier om een deskundigenoordeel op basis
      van de fysieke gesteldheid van het terrein (biotopenonderzoek). Daarnaast zijn de aangetroffen
      belangwekkende soorten opgetekend.

      Op 23 februari 2021 is vanaf circa 14.30 uur een terreinbezoek uitgevoerd door een deskundig
      ecoloog van Antea Group bij half bewolkt weer met een temperatuur van circa 13 °C. Tijdens het
      terreinbezoek is het projectgebied te voet belopen en zijn elektriciteitsmasten, bebouwing en
      bomen geïnspecteerd met een verrekijker op holtes of nesten.

3.4   Effectbeoordeling en advies vervolgtraject

      Aan de hand van de bevindingen uit het bureauonderzoek en de resultaten van het verkennend
      terreinbezoek kan worden bepaald of het plan uitvoerbaar is, of een vervolgonderzoek nodig is
      om beschermde soorten uit te sluiten en om te bepalen wat de effecten zijn. Tevens kan worden
      geadviseerd over de te volgen procedure inzake de natuurwetgeving.




                                           Blad 9 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>      Natuurtoets
      Hoogspanningsstation Vollenhove
      projectnummer 0465576.100
      9 maart 2021 revisie 00
      Enexis Netbeheer B.V.




4     Resultaten
      In paragraaf 4.1 wordt allereerst een gebiedsbeschrijving van het projectgebied gegeven.
      Vervolgens wordt in paragraaf 4.2 in gegaan op de resultaten van de in het gebied aanwezige of
      verwachte beschermde soorten (uiteenzetting van de resultaten van de bureaustudie en het
      terreinbezoek), waarna in paragraaf 4.3 de ligging van gebieden beschermd in het kader van de
      Wet natuurbescherming en het NNN in de omgeving van het projectgebied aangegeven wordt.

4.1   Gebiedsbeschrijving

      Het projectgebied ligt ten oosten van De Voorst en ten westen van Noordwal te Vollenhove
      (gemeente Steenwijkerland; provincie Overijssel).

      Het projectgebied omvat een hoogspanningsstation van Enexis. De centrale bevat een met
      hekken afgesloten gedeelte, waar de kern van de hoogspanningsstation zich bevindt. Aansluitend
      aan het hekwerk bevinden zich twee gebouwen. Het betreffen gemetselde gebouwen, waarvan
      één platte daken heeft en één een puntdak. Aan de achterzijde van het hekwerk bevinden zich
      twee elektriciteitsmasten, welke ongeveer 30 meter hoog zijn. De masten zijn verbonden met
      elektriciteitskabels. De elektriciteitsmasten bevinden zich op een akker, welke omgeploegd en
      gecultiveerd is. De rest van het projectgebied bevindt zich op grasland. Aan de achterzijde van
      het hekwerk wordt de akker afgescheiden van het grasland met een greppel, welke deels
      ondergelopen is tijdens het moment van het terreinbezoek.

      Het projectgebied ligt aan het Vollenhoverkanaal, op een dijk. Er heerst ongeveer 3 meter
      hoogteverschil tussen het water van het kanaal en het projectgebied. Aan de oostzijde van het
      projectgebied bevindt zich een houtwal, van ongeveer 5 meter breed. Deze loopt schuin de dijk
      af. Langs het projectgebied loopt een fietspad, waarbij veel activiteit van fietsers, wandelaars en
      sporadisch autoverkeer is.

      In Figuur 4.1 is een impressie gegeven van het projectgebied.




                                                                 De achterzijde van de elektriciteitscentrale,
                                                                 waar de bebouwing tussen de masten
       De voorzijde van de elektriciteitscentrale                gepland is.




                                                Blad 10 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>        Natuurtoets
        Hoogspanningsstation Vollenhove
        projectnummer 0465576.100
        9 maart 2021 revisie 00
        Enexis Netbeheer B.V.




        De achterzijde van de elektriciteitscentrale,               De houtwal op de dijk aan de oostzijde van
        waar de greppel te zien is                                  het projectgebied.

        Figuur 4.1. Impressie van het projectgebied..

4.2     Beschermde soorten

4.2.1   Resultaten bureauonderzoek

        Uit de recente verspreidingsinformatie blijkt dat in of nabij het projectgebied in het verleden
        diverse beschermde soorten zijn waargenomen (binnen een straal van 2,5 kilometer). Dit betreft
        de beschermde soorten genoemd in Habitatrichtlijn (bijlage IV onderdeel a en b) en de niet-
        vrijgestelde ‘andere soorten’ uit bijlage I (onderdeel a en b) van de Wet natuurbescherming alsook
        vogelsoorten met een jaarrond beschermd nest. De soorten zijn weergegeven in Tabel 4.1.

        Tabel 4.1. Overzicht van waargenomen beschermde soorten in de omgeving van het projectgebied (met een
        straal van 2,5km) die in het NDFF door derden zijn ingevoerd. De soorten zijn in te delen in Habitatrichtlijn
        (HR), lijsten A en B behorende bij artikel 3.10 en vogelsoorten met een jaarrond beschermd nest (JRB) en zijn
        aangegeven met een ‘X’ (NDFF, 2016-2021).
                        Soortgroep                                  Soort                  JRB       HR          A/B
                                                  Boomvalk                                  X
                                                  Buizerd                                   X
                                                  Gierzwaluw                                X
                                                  Grote gele kwikstaart                     X
                                                  Havik                                     X
                                                  Huismus                                   X
               Vogels met een jaarrond            Kerkuil                                   X
                  beschermd nest*                 Ooievaar                                  X
                                                  Ransuil                                   X
                                                  Roek                                      X
                                                  Slechtvalk                                X
                                                  Sperwer                                   X
                                                  Steenuil                                  X
                                                  Wespendief                                X
                                                  Bever                                               X
                                                  Boommarter                                                      X
                        Zoogdieren
                                                  Bunzing                                                         X
                                                  Eekhoorn                                                        X




                                                   Blad 11 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>        Natuurtoets
        Hoogspanningsstation Vollenhove
        projectnummer 0465576.100
        9 maart 2021 revisie 00
        Enexis Netbeheer B.V.




                                                 Egel                                                     X
                                                 Hermelijn                                                X
                                                 Otter                                           X
                                                 Vleermuizen**                                   X
                                                 Steenmarter                                              X
                        Amfibieën                Geen waarnemingen
                        Reptielen                Ringslang                                                X
                                                 Grote vos                                                X
                 Insecten - Dagvlinders          Grote weerschijnvlinder                                  X
                                                 Kleine ijsvogelvlinder                                   X
                                                 Gevlekte glanslibel                                      X
                                                 Gevlekte witsnuitlibel                          X
                   Insecten - Libellen           Kempense heidelibel                                      X
                                                 Noordse winterjuffer                            X
                                                 Sierlijke witsnuitlibel                         X
                        Vissen                   Geen waarnemingen
                       Planten                   Geen waarnemingen
                 Overige soortgroepen            Geen waarnemingen
        *Categorie 5: de afweging of er sprake is van een jaarrond beschermd nest uit categorie 5 wordt gemaakt
        bij de beschrijving van de resultaten van het terreinbezoek (paragraaf 4.2.2).
        ** Vleermuizen: franjestaart, gewone dwergvleermuis, gewone grootoorvleermuis, gewone-/grijze
        grootoorvleermuis, laatvlieger, rosse vleermuis, ruige dwergvleermuis, watervleermuis.

        Op basis van de verspreidingsgegevens van een soort, in combinatie met kennis van de
        terreingeschiktheid voor deze soorten, is vervolgens nagegaan of het projectgebied een functie
        vervult voor (onder andere) deze soorten en of effecten aan de orde zijn. De bevindingen worden
        in paragraaf 4.2.2 uiteengezet.

4.2.2   Resultaten terreinbezoek - ecologische bevindingen

        Afbakening relevante soorten
        Aangezien het projectgebied een beperkte omvang heeft, gecultiveerd en bebouwd is, niet
        aansluit op grote natuur(lijke)gebieden, in een verstoorde omgeving ligt en het
        verspreidingsgebied van een aantal soorten niet tot aan Vollenhove loopt, zijn niet alle biotoop-
        kritische (sub)soortgroepen relevant. Zo zijn er onder andere op basis van het terreinbezoek geen
        effecten (overtredingen van verbodsbepalingen uit de Wnb) aan de orde op de beschermde
        (sub)soortgroepen: amfibieën, vissen en overige soortgroepen (kevers, kreeftachtigen,
        weekdieren, mieren en slakken) en flora. Er is voor deze soort(groep)en geen essentieel
        leefgebied in het projectgebied. Effecten zijn op voorhand uitgesloten.

        Gezien het ontbreken van bomen, bosschages, struiken of ruig grasland in het projectgebied, het
        kleinschalige karakter van het project en de afstand tot het water, kan de aanwezigheid van
        essentieel leefgebied voor bever, boommarter, otter en ringslang in het projectgebied worden
        uitgesloten.

        De overige soortgroepen worden hierna beschreven: vogels, zoogdieren (bunzing, eekhoorn,
        egel, hermelijn, steenmarter en vleermuizen), dagvlinders (grote vos, grote weerschijnvlinder,




                                                 Blad 12 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




kleine ijsvogelvlinder) en libellen (gevlekte glaslibel, gevlekte witsnuitlibel, kempense
heidelibel, noordse winterjuffer, sierlijke witsnuitlibel)

Vogels
Soorten met jaarrond beschermd nest (categorie 1 t/m 4)
Zoals blijkt uit de bureaustudie is een aantal vogelsoorten waargenomen in de omgeving van het
projectgebied waarvan de broedplaatsen jaarrond beschermd zijn en waar bij verwijdering of
aantasting van de vaste rust- en verblijfplaats altijd ontheffing moet worden aangevraagd.
Het gaat hierbij om boom- en gebouw-broedende soorten en overige soorten.

Aangezien er geen bomen staan in het projectgebied, zijn nesten van boom-broedende soorten
als boomvalk, buizerd, havik, ransuil, roek, sperwer, steenuil en wespendief uitgesloten in het
projectgebied. Ook in de houtwal naast het projectgebied zijn geen nesten aangetroffen van deze
soorten.

Gierzwaluw, huismus en kerkuil zijn gebouw-broedende soorten. Gierzwaluw en huismus
broeden veelal onder dakpannen of in dakgoten. Kerkuil broedt in schuren of kerken. Aangezien
de bebouwing in het projectgebied enkel een glad, schuin dak betreft, is er voor geen van deze
soorten geschikt broedbiotoop aanwezig. Nesten van deze soorten in het projectgebied zijn
uitgesloten.

De grote gele kwikstaart broedt in de oever langs stromende rivieren, welke ontbreken binnen
het projectgebied. Nesten van de grote gele kwikstaart in het projectgebied zijn uitgesloten.

De ooievaar is in de omgeving van het projectgebied waargenomen. Voor de ooievaar ontbreekt
binnen het projectgebied geschikt nestbiotoop in de vorm van hoge palen met nesten, of de
gelegenheid om grote nesten te maken. Nesten van ooievaar in het projectgebied zijn
uitgesloten.

De slechtvalk komt tot broeden op hoge kliffen, hoge bebouwing of in elektriciteitsmasten. In het
projectgebied staan twee elektriciteitsmasten. Deze zijn gecontroleerd op de aanwezigheid van
nesten of restanten van nesten. Aangezien deze niet zijn aangetroffen tijdens het terreinbezoek,
is de aanwezigheid van nesten van slechtvalk in het projectgebied uitgesloten.

Soorten met mogelijk een jaarrond beschermd nest ( categorie 5)
Tijdens het terreinbezoek zijn koolmees en nesten van huiszwaluw aangetroffen. Beide soorten
vallen onder de categorie-5 vogelsoorten, waarvan de nesten alleen jaarrond zijn beschermd als
zwaarwegende feiten of ecologische omstandigheden dat rechtvaardigen. Dit laatste is op het
projectgebied niet van toepassing. Er zijn geen categorie 5 soorten te verwachten die zeldzaam
zijn in de omgeving of onvoldoende nestgelegenheden hebben in de omgeving. Derhalve zijn er
geen zwaarwegende feiten of ecologische omstandigheden die jaarronde bescherming
rechtvaardigen. De nesten van huiszwaluw (zie Figuur 4.2) bevinden zich tegen de gevel, onder
de dakgoot van het gebouw in het projectgebied. Als gevolg van het projectvoornemen, gaat dit
gebouw niet verloren. Wanneer de algemene broedperiode wordt aangehouden, is er ook geen
sprake van verstoring.




                                      Blad 13 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




Figuur 4.2: Nesten van huiszwaluw, aan de westelijke gevel van het gebouw met het puntdak.

Algemene vogelsoorten (artikel 3.1)
Tijdens het terreinbezoek zijn aalscholver, fuut, graspieper, kokmeeuw en scholekster
waargenomen. Grond-broedende vogels zoals kokmeeuw en scholekster, zouden tot broeden
kunnen komen in het projectgebied. Aalscholver en graspieper zouden nesten kunnen maken in
de houtwal grenzend aan het projectgebied. Fuut broedt in het water, wat buiten de
invloedssfeer van het projectgebied ligt. Er dient rekening gehouden te worden met het
broedseizoen van algemene broedvogels aangezien de aanwezigheid van nestlocaties niet
volledig kan worden uitgesloten.

Gevolgen van het projectvoornemen op algemene broedvogels worden in Hoofdstuk 5
behandeld.

Zoogdieren
Vleermuizen
Bij het amoveren van bebouwing en het kappen van vooral oudere bomen dient te allen tijde
rekening te worden gehouden met de mogelijke aanwezigheid van vleermuizen.
Gebouwbewonende vleermuizen verblijven met name in spouwmuren, onder dakbetimmering,
achter boeiborden of op zolders. Boombewonende vleermuizen verblijven in gaten, holen of
scheuren van voornamelijk grote bomen.

In het voorliggende projectgebied zijn geen bomen aanwezig, derhalve kunnen verblijfplaatsen
van boombewonende vleermuizen worden uitgesloten.

De bebouwing in het projectgebied is onderzocht op de aanwezigheid van kieren in voegen,
scheuren of openingen die toegang kunnen bieden tot de spouwmuur. Deze zijn niet
aangetroffen. Derhalve kunnen verblijfplaatsen van gebouwbewonende vleermuizen in het
projectgebied worden uitgesloten.
Gezien het ontbreken van bomen/ bosschages en lijnvormige elementen in het projectgebied
wordt niet verwacht dat het projectgebied deel uitmaakt van essentieel foerageergebied of
essentiële vliegroute(s). Negatieve effecten op vleermuizen als gevolg van het voornemen zijn
uitgesloten.




                                         Blad 14 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




Overige (land)zoogdieren
Bunzing
De biotoop van de bunzing (familie van de kleine marterachtigen) kenmerkt zich als waterrijk,
waarbij er voldoende dekking aanwezig is van bosschages, houtwallen, oevervegetatie etc.
Bunzing is op circa 1600 meter van het projectgebied aangetroffen, nabij een groenzoom langs
het Kadoelermeer (NDFF, 2018). In de directe omgeving van het projectgebied zijn bosschages,
houtwallen en oevervegetatie langs de watergang aanwezig. Om deze reden is incidentele
aanwezigheid van de bunzing in het projectgebied waarschijnlijk, echter van essentieel
leefgebied is geen sprake.

Aangrenzend aan het projectgebied is een houtwal aanwezig. Op deze plaats kunnen
verblijfplaatsen van bunzing aanwezig zijn. Verblijfplaatsen binnen de invloedssfeer van het
projectvoornemen kunnen niet worden uitgesloten.

Gevolgen van het projectvoornemen op bunzing worden in hoofdstuk 5 behandeld.

Eekhoorn
Eekhoorns komen voor in loofbos, naaldbos of gemengd bos maar ook in tuinen, parken en
houtwallen in de buurt van bos. Mits er voldoende voedsel beschikbaar is, komen ze ook voor in
bebouwd gebied. Op circa 400 meter, aan de overzijde van het Vollenhoverkanaal, is eekhoorn
aangetroffen (NDFF, 2016). Aangezien het projectgebied geen geschikt biotoop bevat voor
eekhoorn en er tijdens het terreinbezoek geen individuen, nesten of sporen van eekhoorn zijn
aangetroffen, kan worden uitgesloten dat het projectgebied essentieel leefgebied van de
eekhoorn bevat. Ook in de houtwal aangrenzend aan het projectgebied zijn nesten van eekhoorn
uitgesloten.

Egel
Egel komt voor in struweel in bossen/ bosschages, parken, tuinen en soms in stedelijk gebied De
soort is afhankelijk van dekking en hopen van bladeren/ takken om te overwinteren,
voortplanten en foerageren. Egel is op circa 1100 meter van het projectgebied waargenomen, in
een woonwijk (NDFF, 2020). Tijdens het terreinbezoek zijn geen struwelen of hopen met takken
of bladeren aangetroffen die op aanwezigheid van egel kunnen wijzen. Hoewel egel incidenteel
aanwezig kan zijn in het projectgebied, is essentieel leefgebied in het projectgebied uitgesloten.

Aangrenzend aan het projectgebied is een houtwal aanwezig. Op deze plaats kunnen
verblijfplaatsen van egel aanwezig zijn. Verblijfplaatsen binnen de invloedssfeer van het
projectvoornemen kunnen niet worden uitgesloten.

Gevolgen van het projectvoornemen op egel worden in hoofdstuk 5 behandeld.

Hermelijn
De hermelijn (familie van de kleine marterachtigen) komt voor in bossen/ bosschages, akkers,
duinen etc. Deze soort komt vrijwel overal voor zolang er maar voldoende dekking aanwezig is in
de vorm van struwelen, ruig grasland, rotsen, houtwallen en takkenhopen. Op circa 1900 meter
van het projectgebied is de hermelijn waargenomen, in een park in een woonwijk (NDFF, 2016).
Binnen het projectgebied zijn er geen groenelementen (zoals struweel) aanwezig die de
hermelijn dekking bieden. Direct grenzend aan het projectgebied is een houtwal aanwezig, waar
wel voldoende dekking aanwezig is voor de soort. Het is niet uit te sluiten dat de hermelijn




                                      Blad 15 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




incidenteel foerageert aan de rand van het projectgebied. Essentieel leefgebied van de hermelijn
in het projectgebied is echter uitgesloten.

Aangrenzend aan het projectgebied is een houtwal aanwezig. Op deze plaats kunnen
verblijfplaatsen van hermelijn aanwezig zijn. Verblijfplaatsen binnen de invloedssfeer van het
projectvoornemen kunnen niet worden uitgesloten.

Gevolgen van het projectvoornemen op hermelijn worden in hoofdstuk 5 behandeld.

Steenmarter
De biotoop van de steenmarter kenmerkt zich als kleinschalig natuurlandschap. De soort komt
voor in parklandschap, dorpen, boerderijen of parken. Ook in rotsachtige gebieden zonder
bosschages komt de soort voor. Van belang voor de soort is dat er voldoende
schuilmogelijkheden aanwezig zijn in de vorm van takkenhopen, holen, ruimten in bebouwing of
holtes in rotsformaties. Op circa 1600 meter van het projectgebied is de steenmarter
waargenomen aan de rand van een grote bosschage (NDFF, 2018). Aangezien het projectgebied
of de directe omgeving geen bosschages of bebouwing met toegang tot (kruip) ruimte bevat, is
de aanwezigheid van verblijfplaatsen uitgesloten. Wel is het mogelijk dat steenmarter incidenteel
foerageert in het projectgebied. Essentieel leefgebied is echter uitgesloten.

Vlinders, Libellen en overige soortgroepen

Dagvlinders
Grote vos
Het habitat van de grote vos bestaat uit vochtige, open bossen, bosranden, boomgaarden en
andere plekken met grote vrijstaande bomen. De waardplant van de grote vos is voornamelijk
iep, maar ook zoete kers en sommige wilgensoorten. Uit de bureaustudie komt naar voren dat de
grote vos in de bosschage aan de overzijde van het Vollenhoverkanaal voorkomt. Hoewel de
soort als gevolg van sterke wind of dwaling incidenteel aanwezig kan zijn in het projectgebied,
bevat het projectgebied geen van de waardplanten van de grote vos en is daarom geen
essentieel leefgebied van de grote vos.

Grote weerschijnvlinder
De grote weerschijnvlinder leeft hoog in bloeiende (wilgen)bomen. De soort voedt zich met
honingdauw, kadavers en soms (mensen) zweet. Onder de waardplanten van deze soort vallen
diverse wilgensoorten. Op circa 200 meter van het projectgebied is de grote weerschijnvlinder
waargenomen in de rand van een bosschage, aan de overzijde van het vollenhoverkanaal. In het
projectgebied is geen biotoop van de kleine ijsvogelvlinder aanwezig. Hoewel de soort als gevolg
van sterke wind of dwaling incidenteel aanwezig kan zijn in het projectgebied, bevat het
projectgebied geen van de waardplanten van de grote weerschijnvlinder en is daarom geen
essentieel leefgebied van de grote weerschijnvlinder.

Kleine ijsvogelvlinder
De biotoop van de kleine ijsvogelvlinder omvat gemengd bos, loofbossen, bosranden en
bospaden. De soort heeft diverse kamperfoeliesoorten, sneeuwbes en braamstruik als
waardplanten. De soort leeft van rottend fruit, mest en vocht van de grond. Op circa 900 meter
van het projectgebied is de soort in de bosschage aan de overzijde van het Vollenhoverkanaal
aangetroffen. In het projectgebied is geen biotoop van de kleine ijsvogelvlinder aanwezig.
Hoewel de soort als gevolg van sterke wind of dwaling incidenteel aanwezig kan zijn in het




                                      Blad 16 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




projectgebied, bevat het projectgebied geen van de waardplanten van de kleine ijsvogelvlinder
en is daarom geen essentieel leefgebied van de kleine ijsvogelvlinder.

Libellen
Gevlekte glanslibel
De gevlekte glanslibel komt voor in een moerasachtige omgeving met laag- of hoogveen, vennen
en sloten. De soort kent waardplanten als riet, diverse zeggensoorten, galigaan, gagel,
pijpenstrootje, pluimzegge en krabbenscheer. Op ongeveer 900 meter van het projectgebied is
zo’n geschikte biotoop aanwezig waar meerdere individuen zijn aangetroffen. In het
projectgebied ontbreekt deze biotoop. Hoewel incidentele aanwezigheid (door dwalen of wind)
in het projectgebied niet kan worden uitgesloten, is er geen sprake van essentieel leefgebied.

Gevlekte witsnuitlibel
De gevlekte witsnuitlibel komt met name voor in vennen, laag- of hoogveen of plassen.
Krabbenscheer is een belangrijke waardplant voor de soort. Naast krabbenscheer vallen ook riet,
lisdodde, kransvederkruid, hoornblad en pluimzegge onder de waardplanten. Op ongeveer 500 m
van het projectgebied is de soort aangetroffen. In het projectgebied ontbreekt geschikte biotoop.
Hoewel incidentele aanwezigheid (door dwalen of wind) in het projectgebied niet kan worden
uitgesloten, is er geen sprake van essentieel leefgebied.

Kempense heidelibel
De kempense heidelibel komt met name voor in pionierlandschap in (heide)vennen, poelen,
plassen en vijvers. De soort is gebonden aan een rijke oevervegetatie. Op circa 800 meter van het
projectgebied is de soort aangetroffen. In het projectgebied is geen van de geschikte biotopen
voor deze soort aanwezig. Hoewel incidentele aanwezigheid (door dwalen of wind) in het
projectgebied niet kan worden uitgesloten, is er geen sprake van essentieel leefgebied.

Noordse winterjuffer
De noordse winterjuffer is een van de weinige soorten die in Nederland overwinterd. Deze soort
overwinterd in droge broekbossen en op hoger gelegen heidevelden. In het
voortplantingsseizoen trekt de soort naar waterrijk laagveen of plassen. De soort maakt dan
vooral gebruik van de rietsoorten, lisdodde, pijpenstrootje en melkeppe. Geen van deze vegetatie
of biotopen komen voor in het projectgebied. Hoewel incidentele aanwezigheid (door dwalen of
wind) in het projectgebied niet kan worden uitgesloten, is er geen sprake van essentieel
leefgebied.

Sierlijke witsnuitlibel
Deze sierlijke witsnuitlibel komt voor in bosven, heideven, laagveen, plassen en vijvers. De soort
maakt hier gebruik van diverse waardplanten; vederkruid, hoornblad, kranswieren, fonteinkruid,
riet en lisdodde. Geen van deze vegetaties of biotopen komt voor in het projectgebied. Hoewel
incidentele aanwezigheid (door dwalen of wind) in het projectgebied niet kan worden
uitgesloten, is er geen sprake van essentieel leefgebied.

Overige soortgroepen
Tijdens het terreinbezoek zijn er diverse gangenstelsels aangetroffen die duiden op de
aanwezigheid van muizen (zie Figuur 4.3). De vorm van de gangen, de locatie en de omvang
duiden op veldmuis. T.a.v. de zorgplicht, kan de aanwezigheid van veldmuis in het projectgebied
niet worden uitgesloten.




                                      Blad 17 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>        Natuurtoets
        Hoogspanningsstation Vollenhove
        projectnummer 0465576.100
        9 maart 2021 revisie 00
        Enexis Netbeheer B.V.




        Figuur 4.3: Gangenstelsels van de veldmuis, aan de achterzijde van het projectgebied.

        Gevolgen van het projectvoornemen op algemeen voorkomende soorten worden in hoofdstuk 5
        behandeld.

4.2.3   Samenvatting beschermde soorten

        Uit het terreinbezoek is gebleken dat de soorten weergegeven in Tabel 4.2 en die een
        beschermde status hebben in de Wet natuurbescherming mogelijk voor kunnen komen in het
        projectgebied. In hoofdstuk 5 wordt nader op deze soorten in gegaan.

        Tabel 4.2: Mogelijk aanwezige beschermde soorten in het projectgebied.
                Soort              Beschermingsregime        Aanwezigheid                 Toelichting
                                                                              Mogelijk nestplaatsen op de grond
              Algemene                                                        in het projectgebied of in de
                                  Artikel 3.1             Mogelijk
             broedvogels                                                      houtwal direct grenzend aan het
                                                                              projectgebied.
               Kleine
                                                                              Mogelijk verblijfplaatsen aanwezig
           marterachtigen
                                  Artikel 3.10            Mogelijk            in houtwal die direct grenst aan het
             [bunzing,
                                                                              projectgebied.
            hermelijn]
                                                                              Mogelijk verblijfplaatsen aanwezig
                 Egel             Artikel 3.10            Mogelijk            in houtwal die direct grenst aan het
                                                                              projectgebied.



4.3     Beschermde gebieden

        Natura 2000-gebieden
        Projectgebied ligt wel in beschermde gebieden (Figuur 4.4). Het dichtstbijzijnde Natura 2000-
        gebied ‘De Wieden’ ligt op circa 1,6 kilometer afstand ten oosten van het projectgebied. Het
        bevat habitatrichtlijn- en vogelrichtlijngebied en is overbelast met betrekking tot
        stikstofdepositie.
        Op circa 3,5 kilometer van het projectgebied ligt Natura 2000-gebied ‘Zwarte Meer’. Het bevat
        habitatrichtlijn- en vogelrichtlijngebied en is niet overbelast met betrekking tot stikstofdepositie.




                                                   Blad 18 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




Figuur 4.4: Het projectgebied (rood omkaderd) t.o.v. de dichtstbijzijnde Natura 2000-gebieden. Bron: PDOK
Viewer, 2021.

Natuurnetwerk Nederland
In het projectgebied is geen NNN-gebied aanwezig (Figuur 4.5). Het dichtstbijzijnde NNN-gebied
grenst aan de zuidzijde van het projectgebied. Het betreft natuurdoeltype ‘zone ondernemen
met natuur en water buiten de NNN’.




Figuur 4.5: Het projectgebied (rood omkaderd) t.o.v. NNN. Bron: Provincie Overijssel, 2019.




                                          Blad 19 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>        Natuurtoets
        Hoogspanningsstation Vollenhove
        projectnummer 0465576.100
        9 maart 2021 revisie 00
        Enexis Netbeheer B.V.




5       Toetsing
        In paragraaf 5.1 is de effectbepaling van het project gegeven. In paragraaf 5.2 worden de
        werkzaamheden getoetst aan de soortenbescherming (Wnb). Indien vervolgstappen aan de orde
        zijn, is dit aangeven in een tekstkader. In paragraaf 5.3 wordt het project getoetst aan het
        beschermingsregime van het NNN-gebied en de Wet natuurbescherming (Wnb).

5.1     Effectbepaling project

        De volgende biotopen worden beïnvloed door het voornemen:
            -   De akker wordt omgeploegd;
            -   De grond wordt geheid;
            -   Vegetatie wordt verwijderd;
            -   Geluids- en lichtverstoring;
            -   Werkverkeer van diverse orde zal het projectgebied betreden.

5.2     Toetsing effect op beschermde soorten

        Uit het terreinbezoek is gebleken dat het projectgebied of de directe omgeving hiervan een
        potentieel geschikt biotoop biedt voor algemene broedvogels en zoogdieren (zie ook Tabel 4.2).
        Om deze reden is er enkel op deze soortgroepen een potentieel effect aan de orde. De
        onderstaande effectbeoordeling richt zich alleen op deze soort(groep)en. Overige beschermde
        soorten zijn uitgesloten en ondervinden geen effect van het voornemen.

5.2.1   Vogels

        Algemene broedvogels
        Alle in gebruik zijnde nesten van vogelsoorten in Nederland zijn beschermd onder de Wet
        natuurbescherming (artikel 3.1). Met de meeste broedvogels kan echter in het algemeen relatief
        eenvoudig rekening worden gehouden door werkzaamheden niet uit te voeren in de broedtijd
        (circa maart tot en met juli1) en indien concrete broedgevallen aanwezig zijn. Op deze wijze zijn
        geen belemmeringen vanuit de Wet Natuurbescherming aan de orde.

        Zo kunnen in het projectgebied nesten gebouwd worden door grond-broedende soorten zoals
        kokmeeuw en scholekster. Indien nesten aanwezig zijn mogen deze tijdens de broedperiode (en
        wanneer deze in gebruik zijn) niet verwijderd of verstoord worden.

        Indien het niet mogelijk is om buiten het broedseizoen om te werken dan dient het projectgebied
        (waar de werkzaamheden plaatsvinden) vóór het broedseizoen ongeschikt gemaakt te worden
        voor (broed)vogels. Dit kan gedaan worden door de grond in het projectgebied te bedekken met
        zeil of een continue verstorende factor aan te bieden. Mocht dit niet mogelijk zijn dan dient
        vooraf aan de werkzaamheden het projectgebied gecontroleerd te worden op de aanwezigheid
        van broedvogels door een erkend ecoloog. Indien vastgesteld wordt dat sprake is van actuele
        broedgevallen binnen het projectgebied dan worden locatie-specifieke maatregelen voorgesteld

        1
          Voor het broedseizoen wordt in het kader van de wet geen standaardperiode gehanteerd. Het broedseizoen is
        afhankelijk van klimatologische omstandigheden; dit houdt in dat het seizoen eerder dan wel later van start kan gaan en
        eerder dan wel later kan eindigen. Van belang is of er broedgevallen aanwezig zijn.




                                                       Blad 20 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>        Natuurtoets
        Hoogspanningsstation Vollenhove
        projectnummer 0465576.100
        9 maart 2021 revisie 00
        Enexis Netbeheer B.V.




        en/of wordt het projectgebied niet vrijgegeven en dienen de werkzaamheden uitgesteld te
        worden totdat het nest niet meer in gebruik is.

5.2.2   Zoogdieren

        Beschermingsregime soorten Artikel 3.10

        Kleine marterachtigen
        Direct grenzend aan het projectgebied bevindt zich een houtwal, waarin de verblijfplaatsen van
        bunzing en hermelijn niet kunnen worden uitgesloten. Als gevolg van de werkzaamheden in het
        projectvoornemen, kunnen verblijfplaatsen (indien aanwezig) verstoord worden en hun functie
        verliezen. Dit is een overtreding van de verbodsbepalingen van Artikel 3.10 van de Wnb.

        Buiten het actieve seizoen (februari t/m oktober) zijn kleine marterachtigen het minst kwetsbaar.
        Tijdens deze niet actieve periode (november t/m januari) is verstoring niet zo zeer aan de orde.
        Wanneer de werkzaamheden plaats kunnen vinden buiten het actieve seizoen van de soorten,
        zijn er geen vervolgstappen aan de orde. Indien de werkzaamheden wel in het actieve seizoen
        vallen, dient een nader onderzoek naar de aanwezigheid van bunzing en hermelijn uit te wijzen
        of de soorten er daadwerkelijk voorkomen en wat de functie van de houtwal is. In het kader is
        een voorbeeld van een nader onderzoek naar kleine marterachtigen (en egel) weergegeven.

        Egel
        Ook verblijfplaatsen van egel in de houtwal direct grenzend aan het projectgebied kunnen niet
        worden uitgesloten. Als gevolg van de werkzaamheden in het projectvoornemen, kunnen
        verblijfplaatsen (indien aanwezig) verstoord worden en hun functie verliezen. Dit is een
        overtreding van de verbodsbepalingen van Artikel 3.10 van de Wnb. Het actieve seizoen van de
        egel is

          Nader onderzoek: kleine marterachtigen en egel
          Tijdens het onderzoek naar kleine marterachtigen en egel wordt de handreiking van Overijssel
          aangehouden. In de actieve periode van kleine marterachtigen en egel (maart t/m
          september) dient een onderzoek uitgevoerd te worden van minimaal 3 weken, met
          voldoende instrumenten om alle unieke biotopen in het projectgebied te onderzoeken.

        Algemene soorten
        Veldmuis
        Ten aanzien van de Zorgplicht (Artikel 1.11 Wnb) is het verboden om slachtoffers te maken t.a.v.
        projectvoornemens. Dit houdt in dat er tijdens de werkzaamheden rekening gehouden moet
        worden met mogelijk aanwezige diersoorten in het projectgebied.

        Om te voorkomen dat de veldmuis (en andere algemene soorten) negatieve gevolgen
        ondervinden als gevolg van het projectvoornemen, wordt er geadviseerd om gefaseerd te
        werken, in ruimte en tijd. Op deze manier hebben de soorten de kans om te vluchten.




                                              Blad 21 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>        Natuurtoets
        Hoogspanningsstation Vollenhove
        projectnummer 0465576.100
        9 maart 2021 revisie 00
        Enexis Netbeheer B.V.




5.3     Effecten op beschermde gebieden

5.3.1   Effecten op Natura 2000-gebieden

        Uit de bureaustudie blijkt dat op 1,6 kilometer afstand van het projectgebied Natura 2000-gebied
        De Wieden ligt. Op 3,5 kilometer van het projectgebied ligt Natura 2000-gebied Zwarte Meer.
        Het Natura 2000-gebied ligt buiten het invloedsgebied van het project wat betreft vermesting en
        verzuring, verdroging of geluid- en lichtverstoring. Enkel negatieve effecten van vermesting en
        verzuring van stikstofgevoelige habitattypen in het De Wieden en Zwarte Meer als gevolg van
        stikstofdepositie kunnen niet op voorhand worden uitgesloten.

        Als gevolg van het voornemen kunnen significante negatieve effecten als gevolg van
        stikstofdepositie op nabijgelegen Natura 2000-gebieden niet worden uitgesloten. Om deze reden
        dient een (separate) AERIUS-berekening te worden uitgevoerd om deze effecten nader in kaart te
        brengen.

5.3.2   Effecten op het Natuurnetwerk Nederland (NNN)

        Voor wat betreft de NNN is bij directe aantasting sprake van vervolgstappen, waaronder
        compensatie. In de provincie Overijssel geldt geen externe werking. Er bevindt zich geen NNN
        binnen het projectgebied. Er is van directe aantasting van de NNN dan ook geen sprake. In de
        omgeving van het projectgebied liggen wel NNN-gebieden. Negatieve effecten op de wezenlijke
        kenmerken en waarden van de NNN in de nabijheid van het project kunnen worden uitgesloten.
        De ontwikkeling in het projectgebied heeft geen effect op de directe omgeving van het
        projectgebied. Vanuit dit oogpunt zijn er voor NNN geen belemmeringen.

5.4     Aanvullend groenadvies t.b.v. invulling groenstrook

        De initiatiefnemer is voornemens om een groenstrook aan te leggen aan de oostzijde van de te
        realiseren bebouwing in het projectgebied. Om de ecologische waarde van de groenstrook te
        waarborgen, is een vrijblijvend advies uitgegeven, wat als doel heeft de reeds (in de omgeving)
        aanwezige biodiversiteit te bevorderen.

        Dagvlinders en andere insecten
        Uit de bureaustudie zijn de grote vos, grote weerschijnvlinder en de kleine ijsvogelvlinder naar
        voren gekomen. Deze soorten zijn sterk afhankelijk van waardplanten. Dit zijn plantensoorten
        waar de vlinders hun eitjes op leggen en de rupsen van eten, zodra deze zijn uitgekomen.
        Sommige vlindersoorten brengen hun gehele leven voort op een enkele plantensoort. Om in het
        projectgebied een schikte biotoop voor deze vlinders te creëren, kunnen deze waardplanten in
        de groenstrook worden gerealiseerd. De waardplanten per soort zijn in Tabel 3 weergegeven.




                                              Blad 22 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




Tabel 3: Een overzicht van vlindersoorten uit de omgeving en hun waardplanten

 Vlindersoorten                                              Waardplanten
                                  Amerikaanse iep, appel(boom), boswilg, eenstijlige meidoorn, elsbes,
                                  gewone iep, gewone vogelkerst, katwilg, kraakwilg, netelboom/
 Grote vos
                                  zwepenboom, pruim, ratelpopulier, ruwe iep, schietwilg, veldiep, wilde
                                  appel, witte abeel, zoete kers, zwarte populier.
 Grote weerschijnvlinder          Boswilg, geoorde wilg, grauwe wilg of rossige wilg, schietwilg,
 Kleine ijsvogelvlinder           Wilde kamperfoelie (en enkele gecultiveerde kamperfoeliesoorten)

Kleine marterachtigen en egel
Aangezien kleine marterachtigen en egel verwacht worden in de houtwal, is er al geschikt
leefgebied voor de soorten aanwezig. De groenstrook zou kunnen bijdragen aan de uitbreiding
van dit geschikte leefgebied en de populatiegrootte van de kleine marterachtigen. Om de
groenstrook waarde te geven voor kleine marterachtigen, is het eerste advies om de groenstrook
(zoveel mogelijk) aan te laten sluiten op de bestaande houtwal. Met name kleine marterachtigen
zijn zeer gevoelig voor predatie, en verkiezen daarom de dekking van vegetatie boven het open
terrein. De kleine marterachtigen foerageren in de dekking en op de rand van waar de dekking
overgaat in het gras-/ of akkerland. De egel foerageert zowel in de dekking als op de akker. Om
deze soorten tegemoet te komen wordt geadviseerd om een gelaagde houtwal te ontwikkelen,
die minimaal 3 meter breed is. Er wordt een correlatie gezien tussen plantensoorten zoals braam
en het voorkomen van de soorten, waarschijnlijk omdat braam veel dekking (en veiligheid) biedt
en lang groen blijft in het najaar. Daarnaast kan gekozen worden voor een ruig grasland, wat veel
muizen en insecten (en dus voedsel) aantrekt. Ten behoeve van beide soorten kunnen er
takkenhopen en/of bladerenhopen worden neergelegd. Wanneer deze hopen zich in de dekking
bevinden, kunnen deze geschikt zijn als verblijfplaats of winterrustplaats (voor de egel).

Algemeen
Wanneer er gekozen wordt voor een combinatie van de adviezen, is het belangrijk om te kijken
naar de onderlinge samenhang in biotopen en leefgebied van soorten. Een ecosysteem is het
beste in balans wanneer de biodiversiteit groot is en de combinatie van soorten logisch is.




                                          Blad 23 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>    Natuurtoets
    Hoogspanningsstation Vollenhove
    projectnummer 0465576.100
    9 maart 2021 revisie 00
    Enexis Netbeheer B.V.




6   Bronnen
    Bos, F.G., Bosveld, M.A., Groenendijk, D.G., Van Swaay, C.A.M. & Wynhoff, I., 2006. De
    dagvlinders van Nederland - verspreiding en bescherming. Nederlandse Fauna 7. Nationaal
    Natuurhistorisch Museum Naturalis, KNNV Uitgeverij & EISNederland, in samenwerking met De
    Vlinderstichting, Wageningen.

    Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, 2009. Aangepaste lijst jaarrond
    beschermde vogelnesten ontheffing Flora- en faunawet ruimtelijke ingreep. Augustus 2009.

    Zoogdiervereniging, z.d. Bunzing. Gevonden op 01-03-2021 op:
    https://www.zoogdiervereniging.nl/zoogdiersoorten/bunzing

    Zoogdiervereniging, z.d. Hermelijn. Gevonden op 01-03-2021 op:
    https://www.zoogdiervereniging.nl/zoogdiersoorten/hermelijn

    Zoogdiervereniging, z.d. Egel. Gevonden op 01-03-2021 op:
    https://www.zoogdiervereniging.nl/zoogdiersoorten/egel

    Vlinderstichting, z.d. Gevonden op 01-03-2021 op:
    https://www.vlinderstichting.nl/vlinders/overzicht-vlinders/details-vlinder/grote-vos

    Vlinderstichting, z.d. Gevonden op 01-03-2021 op:
    https://www.vlinderstichting.nl/vlinders/overzicht-vlinders/details-vlinder/grote-
    weerschijnvlinder

    Vlinderstichting, z.d. Gevonden op 01-03-2021 op:
    https://www.vlinderstichting.nl/vlinders/overzicht-vlinders/details-vlinder/kleine-ijsvogelvlinder

    Overig:
    NDFF
    www.zoogdieratlas.nl
    www.ravon.nl
    www.telmee.nl
    www.zoogdiervereniging.nl
    www.naturalis.nl
    www.vivara.nl
    www.telmee.nl
    www.vlindernet.nl
    www.libellennet.nl




                                          Blad 24 van 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




                                  Bijlagen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.



Bijlage 1: Wettelijk kader - Wet
natuurbescherming
Een van de doelen van de Wnb is de bescherming van inheemse flora en fauna. Vanuit deze wet is
bij ruimtelijke ingrepen de initiatiefnemer verplicht op de hoogte te zijn van de mogelijk
voorkomende beschermde natuurwaarden binnen het projectgebied. Het uitgangspunt van de wet
is dat geen schade mag worden toegebracht aan beschermde soorten, tenzij dit uitdrukkelijk is
toegestaan (het ‘nee, tenzij’ – principe). Bepaalde handelingen, waaronder ruimtelijke ingrepen,
waarbij beschermde soorten in het geding zijn, zijn slechts bij uitzondering en onder voorwaarden
mogelijk. Hieronder wordt uitgelegd welke verbodsbepalingen gelden, welke vrijstellingen er
gelden en op welke gronden ontheffingen kunnen worden aangevraagd.

Verbodsbepalingen soortbescherming
In de Wnb is soortbescherming opgedeeld in drie categorieën. Voor elke categorie gelden
verschillende verbodsbepalingen die onder andere zijn vermeld in artikel 3.1, 3.5 en 3.10 van de
Wnb. In het tekstkader van deze Bijlage (zie volgende pagina) staan de artikelen uitgeschreven.
Het gaat om de volgende drie categorieën:

     -     soorten van de Vogelrichtlijn;
     -     soorten van de Habitatrichtlijn, inclusief bijlage I en II uit Verdrag van Bern en bijlage I uit
           Verdrag van Bonn, met uitzondering van vogels;
     -     ‘andere soorten’ (onderdeel A ‘fauna’ en onderdeel B ‘flora’), oftewel de Nationale
           soorten.

Voor soorten vallend onder bovenstaande beschermingsregimes geldt dat ze in principe niet
(opzettelijk) gedood en verstoord mogen worden, ook verblijfplaatsen mogen niet vernietigd
worden. Bij Vogelrichtlijnsoorten is opgenomen dat verstoring is toegestaan indien de verstoring
niet van wezenlijke invloed is op de staat van instandhouding van de desbetreffende soort. Dit
geldt echter niet voor Habitatrichtlijnsoorten, inclusief bijlage I en II Bern en bijlage I Bonn (zie
Tabel A van deze Bijlage voor de vogelsoorten en Tabel B van deze bijlage voor een uiteenzetting
van soorten niet zijnde vogels). Voor de ‘andere soorten’ geldt dat verstoring is toegestaan.
Soorten die zijn opgenomen in bijlage A en B van de Wnb (‘andere soorten’) zijn opgenomen in
tabel B en C van deze Bijlage.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




Verbodsbepalingen Wet natuurbescherming artikel 3.1, 3.5 en 3.10

  Artikel 3.1 Beschermingsregime soorten Vogelrichtlijn

  1.    Het is verboden opzettelijk van nature in Nederland in het wild levende vogels van soorten als bedoeld in artikel 1 van
        de Vogelrichtlijn te doden of te vangen.
  2.    Het is verboden opzettelijk nesten, rustplaatsen en eieren van vogels als bedoeld in het eerste lid te vernielen of te
        beschadigen, of nesten van vogels weg te nemen.
  3.    Het is verboden eieren van vogels als bedoeld in het eerste lid te rapen en deze onder zich te hebben.
  4.    Het is verboden vogels als bedoeld in het eerste lid opzettelijk te storen.
  5.    Het verbod, bedoeld in het vierde lid, is niet van toepassing indien de storing niet van wezenlijke invloed is op de staat
        van instandhouding van de desbetreffende vogelsoort.

  Artikel 3.5 Beschermingsregime soorten Habitatrichtlijn

  1.    Het is verboden in het wild levende dieren van soorten, genoemd in bijlage IV, onderdeel a, bij de Habitatrichtlijn,
        bijlage II bij het Verdrag van Bern of bijlage I bij het Verdrag van Bonn, met uitzondering van de soorten, bedoeld in
        artikel 1 van de Vogelrichtlijn, in hun natuurlijk verspreidingsgebied opzettelijk te doden of te vangen.
  2.    Het is verboden dieren als bedoeld in het eerste lid opzettelijk te verstoren.
  3.    Het is verboden eieren van dieren als bedoeld in het eerste lid in de natuur opzettelijk te vernielen of te rapen.
  4.    Het is verboden de voortplantingsplaatsen of rustplaatsen van dieren als bedoeld in het eerste lid te beschadigen of te
        vernielen.
  5.    Het is verboden planten van soorten, genoemd in bijlage IV, onderdeel b, bij de Habitatrichtlijn of bijlage I bij het
        Verdrag van Bern, in hun natuurlijke verspreidingsgebied opzettelijk te plukken en te verzamelen, af te snijden, te
        ontwortelen of te vernielen.

  Artikel 3.10 Beschermingsregime andere soorten

  1.    Onverminderd artikel 3.5, eerste, vierde en vijfde lid, is het verboden:
              a. in het wild levende zoogdieren, amfibieën, reptielen, vissen, dagvlinders, libellen en kevers van de
              soorten, genoemd in de bijlage, onderdeel A, bij deze wet, opzettelijk te doden of te vangen;
              b. de vaste voortplantingsplaatsen of rustplaatsen van dieren als bedoeld in onderdeel a opzettelijk te
              beschadigen of te vernielen, of
              c. vaatplanten van de soorten, genoemd in de bijlage, onderdeel B, bij deze wet, in hun natuurlijke
              verspreidingsgebied opzettelijk te plukken en te verzamelen, af te snijden, te ontwortelen of te
              vernielen.
  2.    Artikel 3.8, met uitzondering van het derde en vierde lid, is van overeenkomstige toepassing op de verboden, bedoeld
        in het eerste lid, met dien verstande dat, in aanvulling op de redenen, genoemd in het vijfde lid, onderdeel b, de
        noodzaak voor de ontheffing of vrijstelling ook verband kan houden met handelingen:
              a. in het kader van de ruimtelijke inrichting of ontwikkeling van gebieden, daaronder begrepen het
              daarop volgende gebruik van het ingerichte of ontwikkelde gebied;
              b. ter voorkoming van schade of overlast, met inbegrip van schade aan sportvelden, schietterreinen,
              industrieterreinen, kazernes, of begraafplaatsen;
              c. ter beperking van de omvang van de populatie van dieren, in verband met door deze dieren ter
              plaatse en in het omringende gebied veelvuldig veroorzaakte schade of in verband met de maximale
              draagkracht van het gebied waarin de dieren zich bevinden;
              d. ter voorkoming of bestrijding van onnodig lijden van zieke of gebrekkige dieren;
              e. in het kader van bestendig beheer of onderhoud in de landbouw of bosbouw;
              f. in het kader van bestendig beheer of onderhoud aan vaarwegen, watergangen, waterkeringen,
              waterstaatswerken, oevers, vliegvelden, wegen, spoorwegen of bermen, of in het kader van
              natuurbeheer;
              g. in het kader van bestendig beheer of onderhoud van de landschappelijke kwaliteiten van een
              bepaald gebied, of
              h. in het algemeen belang.
  3.    De verboden, bedoeld in het eerste lid, onderdelen a, en b, zijn niet van toepassing op de bosmuis, de huisspitsmuis
        en de veldmuis voor zover deze dieren zich in of op gebouwen of daarbij behorende erven of roerende zaken
        bevinden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre> Natuurtoets
 Hoogspanningsstation Vollenhove
 projectnummer 0465576.100
 9 maart 2021 revisie 00
 Enexis Netbeheer B.V.


Tabel A. Soorten die vallen onder artikel 3.5 (Habitatrichtlijn bijlage IV, Bern bijlage II, Bonn
bijlage I).
    Soortgroep            Nederlandse naam               Soortgroep          Nederlandse naam
                      boomkikker                                                hamster
                      geelbuikvuurpad                                           otter
                      heikikker                                                 bever
                      kamsalamander                              Zoogdieren     hazelmuis
   Amfibieën
                      knoflookpad                               landzoogdieren lynx
                      rugstreeppad                                              noordse woelmuis
                      vroedmeesterpad                                           wilde kat
                      poelkikker                                                wolf
                      moerasparelmoervlinder                                    baardvleermuis
                      apollovlinder                                             bechsteins vleermuis
                      boszandoog                                                bosvleermuis
                      donker pimpernelblauwtje                                  brandts vleermuis
  Dagvlinders         grote vuurvlinder                                         franjestaart
                      pimpernelblauwtje                                         gewone grootoorvleermuis
                      tijmblauwtje                                              grijze grootoorvleermuis
                      zilverstreephooibeestje                                   grote hoefijzerneus
     Haften           oeveraas                                                  grote rosse vleermuis
                      brede geelrandwaterroofkever                              ingekorven vleermuis
                      gestreepte waterroofkever                  Zoogdieren     kleine dwergvleermuis
     Kevers
                      juchtleerkever                             vleermuizen    kleine hoefijzerneus
                      vermiljoenkever                                           laatvlieger
                      mercuurwaterjuffer                                        meervleermuis
                      bronslibel                                                mopsvleermuis
                      gaffellibel                                               noordse vleermuis
                      gevlekte witsnuitlibel                                    rosse vleermuis
    Libellen          groene glazenmaker                                        ruige dwergvleermuis
                      noordse winterjuffer                                      tweekleurige vleermuis
                      oostelijke witsnuitlibel                                  vale vleermuis
                      rivierrombout                                             watervleermuis
                      sierlijke witsnuitlibel                                   gewone dwergvleermuis
 Nachtvlinders        teunisbloempijlstaart                                     walrus
                      Dikkopschildpad, kemp’s zee-                              Bultrug, gewone vinvis
                      schildpad, lederschildpad, soepschilpad                   bruinvis dwergpotvis
   Reptielen          gladde slang                                              gestreepte dolfijn
                      muurhagedis                                               gewone dolfijn
                      zandhagedis                                               gewone spitsdolfijn
                      geel schorpioenmos                                        grijze dolfijn
 Sporenplanten tonghaarmuts                                                     kleine zwaardwalvis
                      kleine vlotvaren                           Zoogdieren     narwal
                                                                zeezoogdieren
                      steur                                                     orka
     Vissen
                      houting                                                   tuimelaar
                      bataafse stroommossel                                     witflankdolfijn, witsnuitdolfijn
  Weekdieren
                      platte schijfhoren                                        noordse vinvis, potvis
                      liggende raket                                            butskop
                      drijvende waterweegbree                                   dwergvinvis
  Zaadplanten
                      Groenknolorchis, zomerschroeforchis                       griend, witte dolfijn
                      kruipend moerasscherm                                     spitsdolfijn van gray
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.


Tabel B (1). “Overige Soorten” onderdeel A behorend bij artikel 3.10, eerste lid, onderdeel a.

   Soortgroep              Nederlandse naam                     Soortgroep                 Nederlandse naam
                       Alpenwatersalamander                                             Beekdonderpad
                       Bruine kikker*                                                   Beekprik
                       Gewone pad*                                                      Elrits
                       Kleine watersalamander*                                          Europese rivierkreeft
    Amfibieën          Meerkikker*                                                      Gestippelde alver
                                                                   Vissen
                       Middelste groene kikker*                                         Grote modderkruiper
                       Vinpootsalamander                                                Kwabaal
                       Vuursalamander
                       Aardbeivlinder
                       Bosparelmoervlinder                                              Aardmuis*
                       Bruin dikkopje                                                   Boommarter
                       Bruine eikenpage                                                 Bosmuis*
                       Donker pimpernelblauwtje                                         Bunzing**
                       Duinparelmoervlinder                                             Damhert
                       Gentiaanblauwtje                                                 Das
                       Grote parelmoervlinder                                           Dwergmuis*
                       Grote vos                                                        Dwergspitsmuis*
                       Grote vuurvlinder                                                Edelhert
                       Grote weerschijnvlinder                                          Eekhoorn
                       Iepenpage                                                        Egel*
   Dagvlinders         Kleine heivlinder                                                Eikelmuis
                       Kleine ijsvogelvlinder                                           Gewone bosspitsmuis*
                       Kommavlinder                                                     Gewone zeehond
                       Pimpernelblauwtje                                                Grote bosmuis
                       Sleedoornpage                                                    Grijze zeehond
                       Spiegeldikkopje                          Zoogdieren              Haas*
                       Veenbesblauwtje                                                  Hermelijn**
                       Veenbesparelmoervlinder                                          Huisspitsmuis*
                       Veenhooibeestje                                                  Konijn*
                       Veldparelmoervlinder                                             Molmuis

                       Zilveren maan                                                    Ondergrondse woelmuis*
                       Adder                                                            Ree*
                       Hazelworm                                                        Rosse woelmuis*
    Reptielen          Levendbarende hagedis                                            Steenmarter
                       Ringslang                                                        Tweekleurige bosspitsmuis*
                       Beekkrombout                                                     Veldmuis*
                       Bosbeekjuffer                                                    Veldspitsmuis*
                       Donkere waterjuffer                                              Vos*
                       Gevlekte glanslibel                                              Waterspitsmuis
      Libellen         Gewone bronlibel                                                 Wezel**
                       Hoogveenglanslibel                                               Wild zwijn
                       Kempense heidelibel                                              Woelrat*
                       Speerwaterjuffer                            Kevers               Vliegend hert
Soorten met een asterisk (*) zijn opgenomen in provinciale vrijstellingen. Soorten met een dubbele asterisk (**) zijn in alle
provincies, behalve Noord-Holland en Noord-Brabant, vrijgesteld. In Limburg is daarnaast de molmuis vrijgesteld, in
Friesland de steenmarter en in Noord-Brabant het wild zwijn. Voor Limburg geldt dat in bepaalde perioden van het jaar de
hazelworm, levendbarende hagedis, steenmarter en de eekhoorn vrijgesteld zijn.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.
Tabel B (2). Per provincie vrijgestelde “Overige Soorten” onderdeel A behorend bij artikel 3.10, eerste lid, onderdeel a. (aangegeven met een ‘x’ of ‘*’).

                           Provincie                                                                                           Noord- Zuid-                      Noord-
                                        Friesland Groningen Drenthe Overijssel Gelderland Utrecht                                              Flevoland Zeeland         Limburg
 Soort                                                                                                                         Holland Holland                   Brabant
 Aardmuis                                     x              x             x             x               x             x           x           x             x             x           x             x
 Bastaardkikker                               x              x             x             x               x             x           x           x             x             x           x             x
 Bosmuis                                      x              x             x             x               x             x           x           x             x             x           x             x
 Bruine kikker                                x              x             x             x               x             x           x           x             x             x           x             x
 Bunzing                                      x              x             x                                           x                       x             x             x                         x
 Dwergmuis                                    x              x             x             x               x             x           x           x             x             x           x             x
 Dwergspitsmuis                               x              x             x             x               x             x           x           x             x             x           x             x
 Eekhoorn                                                                                                                                                                                           (*)
 Egel                                         x              x             x                             x             x           x           x             x             x           x             x
 Gewone bosspitsmuis                          x              x             x             x               x             x           x           x             x             x           x             x
 Gewone pad                                   x              x             x             x               x             x           x           x             x             x           x             x
 Haas                                         x              x             x             x               x             x           x           x             x             x           x             x
 Hazelworm                                                                                                                                                                                          (**)
 Hermelijn                                    x              x             x                                           x                       x             x                                       x
 Huisspitsmuis                                x              x             x             x               x             x           x           x             x             x           x             x
 Kleine watersalamander                       x              x             x             x               x             x           x           x             x             x           x             x
 Konijn                                       x              x             x             x               x             x           x           x             x             x           x             x
 Levendbarende hagedis                                                                                                                                                                             (***)
 Meerkikker                                   x              x             x             x               x             x           x           x             x             x           x             x
 Molmuis                                                                                                                                                                                             x
 Ondergrondse woelmuis                        x              x             x             x               x             x           x                         x             x           x             x
 Ree                                          x              x             x             x               x             x           x           x             x             x           x             x
 Rosse woelmuis                               x              x             x             x               x             x           x           x             x             x           x             x
 Steenmarter                                  x                                                                                                                                                    (****)
 Tweekleurige bosspitsmuis                    x              x             x             x               x             x           x                         x             x           x             x
 Veldmuis                                     x              x             x             x               x             x           x           x             x             x           x             x
 Vos                                          x              x             x             x               x             x           x           x             x             x           x             x
 Wezel                                        x              x             x                                           x                       x             x                                       x
 Wild zwijn                                                                                                                                                                            x
 Woelrat                                       x               x               x           x               x              x          x           x             x            x           x            x
(*) = vrijgesteld maart–april en juli t/m november (**) = vrijgesteld in juli t/m september, (***) = 15 aug t/m 15 okt, (****) = 15 aug t/m feb (Wijzigingsverordening, provincie Limburg, 2017)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.



Tabel C. “Overige Soorten” onderdeel B behorend bij artikel 3.10, eerste lid, onderdeel c.

        Soortgroep                 Nederlandse naam         Nederlandse naam      Nederlandse naam
                                  Akkerboterbloem           Groensteel            Roggelelie
                                  Akkerdoornzaad            Groot spiegelklokje   Rood peperboompje
                                  Akkerogentroost           Grote bosaardbei      Rozenkransje
                                  Beklierde ogentroost      Grote leeuwenklauw    Ruw parelzaad
                                  Berggamander              Honingorchis          Scherpkruid
                                  Bergnachtorchis           Kalkboterbloem        Schubvaren
                                  Blaasvaren                Kalketrip             Schubzegge
                                  Blauw guichelheil         Karthuizeranjer       Smalle raai
                                  Bokkenorchis              Karwijselie           Spits havikskruid
                                  Bosboterbloem             Kleine ereprijs       Steenbraam
                                  Bosdravik                 Kleine Schorseneer    Stijve wolfsmelk
                                  Brave hendrik             Kleine wolfsmelk      Stofzaad
                                  Brede wolfsmelk           Kluwenklokje          Tengere distel
          Planten                 Breed wollegras           Knollathyrus          Tengere veldmuur
                                  Bruinrode wespenorchis    Knolspirea            Trosgamander
                                  Dennenorchis              Korensla              Veenbloembies
                                  Dreps                     Kranskarwij           Vliegenorchis
                                  Echte gamander            Kruiptijm             Vroege ereprijs
                                  Franjegentiaan            Lange zonnedauw       Wilde averuit
                                  Geelgroene wespenorchis   Liggende ereprijs     Wilde ridderspoor
                                  Geplooide vrouwenmantel   Moerasgamander        Wilde weit
                                  Getande veldsla           Muurbloem             Wolfskers
                                  Gevlekt zonneroosje       Naakte lathyrus       Zandwolfsmelk
                                  Glad biggenkruid          Naaldenkervel         Zinkviooltje
                                  Gladde zegge              Pijlscheefkalk        Zweedse kornoelje
                                  Groene nachtorchis
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




Zorgplicht
In de Wet natuurbescherming is in artikel 1.11 de zorgplicht opgenomen. In het tekstkader
hieronder staat het wetsartikel uitgeschreven.

  Artikel 1.11
        1.   Een ieder neemt voldoende zorg in acht voor Natura 2000-gebieden, bijzondere nationale
             natuurgebieden en voor in het wild levende dieren en planten en hun directe leefomgeving.
        2.   De zorg, bedoeld in het eerste lid, houdt in elk geval in dat een ieder die weet of redelijkerwijs kan
             vermoeden dat door zijn handelen of nalaten nadelige gevolgen kunnen worden veroorzaakt voor
             een Natura 2000-gebied, een bijzonder nationaal natuurgebied of voor in het wild levende dieren en
             planten:
             a. dergelijke handelingen achterwege laat, dan wel
             b. indien dat achterwege laten redelijkerwijs niet kan worden gevergd, de noodzakelijke
             maatregelen treft om die gevolgen te voorkomen, of
             c. voor zover die gevolgen niet kunnen worden voorkomen, deze zoveel mogelijk beperkt of
             ongedaan maakt.
        3.   Het eerste lid is niet van toepassing op handelen of nalaten in overeenstemming met het bij of
             krachtens deze wet of de Visserijwet 1963 bepaalde.


De zorgplicht houdt in dat planten en dieren niet onnodig vernield/gedood of verstoord mogen
worden. Dit betekent dat handelingen (of het nalaten hiervan) waarvan men weet, of redelijkerwijs
kan vermoeden, dat ze nadelig zijn voor planten en/of dieren niet mogen worden uitgevoerd.
Wanneer dergelijke handelingen toch uitgevoerd moeten worden, moeten maatregelen, voor
zover dit in redelijkheid kan, worden genomen om de nadelige gevolgen te voorkomen of zoveel
mogelijk te beperken. Er dient bijvoorbeeld zo gewerkt te worden dat dieren kunnen ontsnappen
en het kan nodig zijn om soorten te verplaatsen (bijvoorbeeld planten en amfibieën). Deze
algemene zorgplicht geldt voor elke soort en elk individu in Nederland.

Vrijstellingen
Onder bepaalde voorwaarden geldt een algemene vrijstelling of een ontheffingsplicht van de
verbodsbepalingen in de Wnb. Welke voorwaarden verbonden zijn aan de vrijstelling of ontheffing
hangt af van de dier- of plantensoorten die voorkomen in het onderzoeksgebied en de provincie
waarin de activiteit plaatsvindt. Hiertoe worden verschillende beschermingsregimes
onderscheiden.

Provinciale Vrijstelling Nationale soorten (‘andere soorten’).
Met betrekking tot de ‘andere soorten’ zijn per provincie beleidsregels opgesteld waarin voor een
deel van deze soorten vrijstelling is verleend. Het Rijk heeft ook een vrijstelling gemaakt voor
projecten die vallen onder hun bevoegdheid (projecten van nationaal belang). Zoals ook te
herleiden is uit de tabel (tabellen A en B), hangt het per provincie af welke soort is vrijgesteld van
de verbodsbepalingen in artikel 3.10, ook de grond waarvoor een vrijstelling geldt kan ook variëren
tussen provincies..

Indien de Nationale soorten niet zijn vrijgesteld en daarmee het voornemen de gestelde verboden
in artikel 3.10 overtreedt, dient een ontheffing aangevraagd te worden bij de provincie waarin het
voornemen plaatsvindt.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




Ontheffingen
Indien een soort niet onder een vrijstelling valt of niet gewerkt kan worden volgens een
gedragscode, dient er een ontheffing te worden aangevraagd. Deze moet ingediend worden bij het
bevoegd gezag. Dit is de provincie waarin de activiteit plaatsvindt.

Een ontheffingsaanvraag wordt getoetst aan drie criteria:
    1. Er bestaat geen andere bevredigende oplossing;
    2. De activiteit leidt niet tot verslechtering van de staat van instandhouding; en
    3. Er is sprake van een in de wet genoemd belang.

In tabel D worden de belangen waaronder een ontheffing kan worden aangevraagd, opgesomd.
Let daarbij op dat er voor Nationale soorten (‘andere soorten’) meer ontheffingsgronden
beschikbaar zijn dan voor de beschermde soorten onder artikel 3.1 en 3.5. Indien de activiteit
bestaat uit een ruimtelijke inrichting of ontwikkeling zou alleen een ontheffing afgegeven kunnen
worden voor Nationale soorten. Mochten desondanks soorten uit de Vogel- en/of Habitatrichtlijn,
Bern en Bonn voorkomen bij ruimtelijke ontwikkelingen, dan kunnen mitigerende maatregelen
worden opgesteld. Er kan dan voor de zekerheid een ontheffing worden aangevraagd om de
mitigerende maatregelen goed te keuren.

Tabel D. Ontheffingsgronden waarop een ontheffing verleend mag worden per categorie
(artikel 3.1, 3.5 en 3.10).

                                                     Artikel 3.1       Artikel 3.5       Artikel 3.10
             Ontheffingsgronden                                      Soorten van de
                                                   Soorten van de
                                                                     Habitatrichtlijn,   Andere soorten
                                                    Vogelrichtlijn
                                                                      Bonn & Bern
         Er bestaat geen andere bevredigende
   1                                                     X                  X                  X
         oplossing
         Leiden niet tot verslechtering van de
   2     staat van instandhouding
                                                         X                  X                  X
         Opsomming van:
         volksgezondheid en openbare veiligheid
                                                         X                  X                  X
         veiligheid van luchtverkeer                     X                 Nee                 X
         ter voorkoming van schade aan
         gewassen, vee, bossen, visserij
                                                         X                  X                  X
         ter bescherming van Flora en Fauna              X                  X                  X
         voor onderzoek, onderwijs, uitzetten en
                                                         X                  X                  X
         herinvoeren van soorten / teelt
   3     dwingende reden van groot openbaar
         belang, met inbegrip van sociale of
         economische aard en met inbegrip van
                                                        Nee                 X                  X
         voor milieuwezenlijke gunstige effecten
         ruimtelijke inrichting of ontwikkeling         Nee                Nee                 X
         schade en overlast, ter beperking
         omvang populatie, ter bestrijding van
         lijden en ziekte, bestendig beheer en
                                                        Nee                Nee             3.10 2a-g
         onderhoud, algemeen belang


Procedure ontheffingsaanvraag
Voor Nationale soorten (‘andere soorten’) welke zijn opgenomen in de provinciale vrijstellingen
geldt een vrijstelling. Dit betekent dat u geen ontheffing van de Wet natuurbescherming hoeft aan
te vragen, maar u wel de zorgplicht moet nakomen. Voor Nationale soorten die niet zijn vrijgesteld,
dient u een ontheffing beschermde soorten aan te vragen of te werken conform een gedragscode.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




Voor soorten van de Vogel- en Habitatrichtlijn, Conventie van Bern en Conventie van Bonn geldt
dat als u kunt werken volgens een goedgekeurde gedragscode er een vrijstelling geldt. U hoeft
geen ontheffing beschermde soorten aan te vragen, maar u moet uw activiteiten aantoonbaar
uitvoeren zoals in de gedragscode staat. Tevens blijft de zorgplicht gelden. Indien u niet kunt
werken volgens een gedragscode, maar u kunt maatregelen nemen om de functionaliteit van de
voortplantings- en/of vaste rust- en verblijfplaats te garanderen (zogenoemde mitigerende
maatregelen), dan hoeft u ook geen ontheffing beschermde soorten aan te vragen. Wilt u zeker
weten of uw mitigerende maatregelen voldoende zijn, en er inderdaad geen ontheffing nodig is?
Vraag dan een ontheffing aan om uw maatregelen goed te keuren.

Indien u geen mitigerende maatregelen kunt nemen, dan dient een ontheffing te worden
aangevraagd bij het bevoegd gezag. Voor de ontheffingsaanvraag is het noodzakelijk te weten
welke soorten aanwezig zijn, zodat gerichte mitigerende maatregelen kunnen worden getroffen.
Het bevoegd gezag zal, indien het akkoord is met het aangeleverde stappenplan waarin de aanpak
voor mitigatie beschreven wordt, een zogenoemde ‘verklaring van geen bedenkingen’ (vvgb)
afgeven. Daarmee zegt zij in feite dat een ontheffing niet noodzakelijk is wanneer men zich bij de
uitvoering houdt aan het opgestelde stappenplan.

Overgangsrecht
In het Besluit natuurbescherming is opgenomen dat de ontheffingen afgegeven onder het oude
recht, gelden als ontheffingen onder de Wet natuurbescherming. Daarbij blijven dezelfde
voorschriften, beperkingen en voorwaarden gelden. Dit geldt eveneens voor
omgevingsvergunningen en vvgb’s.

Op het tijdstip van inwerkingtreding van de Wnb zullen de onafgeronde ontheffing aanvragen,
ingediend vóór inwerkingtreding, conform de nieuwe wet worden behandeld. Ontheffing
aanvragen van voor de inwerkingtreding zullen worden afgehandeld door RVO. Aanvragen die later
ingediend worden zullen afgehandeld worden door de provincies (of het Rijk).

De gedragscodes worden verlengd tot het moment van in werking treden van de Wet
natuurbescherming en de nieuwe gedragscodes definitief zijn goedgekeurd.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




Natuurnetwerk Nederland (NNN)
De nieuwe naam voor de ecologische hoofdstructuur (EHS), het natuurnetwerk Nederland (NNN).
De term EHS werd in 1990 geïntroduceerd in het Natuurbeleidsplan (NBP) van het toenmalige
ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV). In 2013 is het natuurbeleid
gedecentraliseerd naar de provincies. In hetzelfde jaar hebben de twaalf provincies met de
staatssecretaris van het ministerie van EZ definitieve afspraken gemaakt in het Natuurpact. In 2014
werd de term ‘EHS’ vervangen door ‘NNN’.

Dit beleid blijkt noodzakelijk te zijn doordat de Nederlandse natuur steeds meer onder druk staat,
bijvoorbeeld door huizenbouw, aanleg van wegen en industrie. Toch leeft bij veel Nederlanders de
wens om natuurgebieden in de buurt te hebben. Natuur geeft rust en biedt ruimte voor recreatie.

De overheid heeft daarom extra geld uitgetrokken om de Nederlandse natuur te beschermen en
verder te ontwikkelen. Door nieuwe natuur te ontwikkelen, kunnen natuurgebieden met elkaar
worden verbonden. Zo kunnen planten zich over verschillende natuurgebieden verspreiden en
dieren van het ene naar het andere gebied gaan. Het totaal van al deze gebieden en de
verbindingen ertussen vormt het natuurnetwerk Nederland (NNN).

Het NNN is een netwerk van gebieden in Nederland waar de natuur voorrang heeft. Het netwerk
helpt voorkomen dat planten en dieren in geïsoleerde gebieden uitsterven en dat natuurgebieden
hun waarde verliezen. Het NNN kan worden gezien als de ruggengraat van de Nederlandse natuur.
Het NNN bestaat uit:
-   bestaande natuurgebieden, reservaten, natuurontwikkelingsgebieden en zogenaamde
    robuuste verbindingen;
-   landbouwgebieden met mogelijkheden voor agrarisch natuurbeheer (beheergebieden);
-   grote wateren (zoals de kustzone van de Noordzee, het IJsselmeer en de Waddenzee).

Het NNN is een plan in uitvoering. De doelstelling van het Natuurpact is om 80.000 hectare nieuwe
natuur in te richten vóór 2027.

Natura 2000-gebieden
In de Wnb zijn bepalingen vanuit de Europese Vogelrichtlijn en Habitatrichtlijn verwerkt. De
Europese richtlijnen verplichten de lidstaten gebieden aan te wijzen met speciale
beschermingszones (de Natura 2000-gebieden). Het doel hiervan is om de aangewezen
habitattypes en habitats van soorten in een gunstige staat van instandhouding te behouden of te
herstellen.

De lidstaten moeten maatregelen treffen om de kwaliteit van deze habitats en habitats van soorten
niet te laten verslechteren of te voorkomen dat er geen storende factoren optreden voor de
soorten waarvoor de zones zijn aangewezen.

Voor activiteiten of projecten die schadelijk zijn voor de beschermde natuur, geldt een
vergunningplicht. Hierdoor is in Nederland een zorgvuldige afweging gegarandeerd bij projecten
die gevolgen kunnen hebben voor natuurgebieden. Meestal verlenen de provincies de
vergunningen, maar soms doet het Ministerie van Economische Zaken dit.

Bestaand gebruik
Voor handelingen die op 31 maart 2010 bekend waren bij het gevoegd gezag en die sinds deze
datum niet meer in betekenende mate zijn gewijzigd is het niet meer noodzakelijk om een
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.




vergunning aan te vragen. Deze datum kan van een later tijdstip zijn indien een Natura 2000-gebied
na 31 maart 2010 is aangewezen als beschermd gebied. Zie ook artikel 2.9 lid 2.

Overgangsrecht
In de Wnb (artikel 9.4) is opgenomen dat de vergunningen afgegeven onder het oude recht, gelden
als vergunningen onder de Wet natuurbescherming. Daarbij blijven dezelfde voorschriften gelden.
Dit geldt eveneens voor omgevingsvergunningen en vvgb’s.

Beschermde Natuurmonumenten hebben vanaf inwerkingtreding van de Wnb niet langer een
beschermde status. Daardoor zijn deze gebieden alleen nog ruimtelijk beschermd (Barro,
bestemmingsplannen).

Stroomschema vergunningsprocedure
Het volgende schema toont de vergunningprocedure in het kader van de Natuurbeschermingswet.
Deze is ook van kracht onder de huidige Wet natuurbescherming. Een Voortoets geeft aan of er
wel of geen negatieve effecten zijn te verwachten. Zijn er geen negatieve effecten te verwachten,
dan hoeft er geen vergunning beschermde gebieden aangevraagd te worden. Indien er kans is op
negatieve effecten, kan een habitattoets een verdiepingsslag geven om aan te tonen hoe groot
deze negatieve effecten zijn. Mocht er kans zijn op significant negatieve effecten, is het mogelijk
om een ADC-toets uit te voeren. Wordt er voldaan aan de eisen, dan kan er een vergunning worden
afgegeven met voorschriften en beperkingen.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>Natuurtoets
Hoogspanningsstation Vollenhove
projectnummer 0465576.100
9 maart 2021 revisie 00
Enexis Netbeheer B.V.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 45 ======================================================================

<pre>                                           Over Antea Group

                                           Van stad tot land, van water tot lucht; de
                                           adviseurs en ingenieurs van Antea Group
                                           dragen in Nederland sinds jaar en dag bij aan
                                           onze leefomgeving. We ontwerpen bruggen
                                           en wegen, realiseren woonwijken en
                                           waterwerken. Maar we zijn ook betrokken
                                           bij thema’s zoals milieu, veiligheid,
                                           assetmanagement en energie. Onder de
                                           naam Oranjewoud groeiden we uit tot een
                                           allround en onafhankelijk partner voor
                                           bedrijfsleven en overheden. Als Antea Group
                                           zetten we deze expertise ook mondiaal in.
                                           Door hoogwaardige kennis te combineren
                                           met een pragmatische aanpak maken we
                                           oplossingen haalbaar én uitvoerbaar.
                                           Doelgericht, met oog voor duurzaamheid.
                                           Op deze manier anticiperen we op de vragen
                                           van vandaag en de oplossingen van de
                                           toekomst. Al meer dan 60 jaar.




                                           Contactgegevens
                                           Tolhuisweg 57
                                           8443 DV HEERENVEEN
                                           Postbus 24
                                           8440 AA HEERENVEEN
                                           T. +31 6 20606920
                                           E.
                                           Mathilde.vandenBroek@AnteaGroup.com

                                           www.anteagroup.nl




Copyright © 2016
Niets uit deze uitgave mag worden
verveelvoudigd en/of openbaar worden
gemaakt door middel van druk, fotokopie,
elektronisch of op welke wijze dan ook,
zonder schriftelijke toestemming van de
auteurs.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 45 =================================================================

<br><br>