<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>             Naar een levendig debat in de gemeente Moerdijk




Inleiding
In 2012 is een gemengde raads- en ambtelijke werkgroep belast met de verbetering van de kwaliteit
van raadsvoorstellen ingesteld. Gaandeweg dit traject kwam de werkgroep tot de conclusie dat ook de
kwaliteit van de behandeling van de raadsvoorstellen punt van discussie zou moeten zijn. Ten aanzien
van de raadsvoorstellen is inmiddels een verbeterslag gemaakt, waarbij de werkgroep beseft dat dit
blijvende aandacht nodig heeft.
In de loop van 2013 en 2014 is verder nagedacht over de stappen die nodig zijn om te komen tot een
betere behandeling van voorstellen. In het najaar van 2014 heeft dit geleid tot een stevige discussie
over de vergadercyclus, waarbij met name aandacht was voor het al dan niet handhaven van de
commissiestructuur. Nadat deze discussie was uitgewoed, is de raadswerkgroep bestaande uit de drie
commissievoorzitters, Ineke Peters, Remco Heus en Remco Luhrman aan de slag gegaan om met
verbetersuggesties te komen. Het resultaat ligt nu voor u.
De titel ‘Naar een levendig debat in de gemeente Moerdijk’ wekt uiteraard verwachtingen. Een debat
wordt levendig door de inzet van de deelnemers, niet door de keuze voor een bepaalde structuur. De
structuur is een hulpmiddel om de behandeling van onderwerpen te organiseren en duidelijk vast te
leggen wat we wanneer doen en hoe. Door deelnemers niet in een strak keurslijf te steken kan een
levendig debat ontstaan. Het ontbreken van strakke regels brengt wel een risico met zich mee. Een
levendig debat zou zomaar kunnen ontaarden in een Poolse landdag. Het is aan de voorzitters en de
deelnemers om dat te voorkomen.




                                                 1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Doelstelling
De opdracht van het presidium was te komen met een vergadermodel dat aan vier doelen zou
voldoen, namelijk:
       Kwalitatief beter vergaderen;
        De nadruk hierbij ligt op meer efficiency, hogere effectiviteit, meer discipline en een hogere
        kwaliteit van de besluitvorming.
       Meer onderling debat;
        Levendige discussies met diepgang, waarbij het ook mogelijk is de ander te overtuigen van je
        gelijk en omgekeerd overtuigd te kunnen worden van het standpunt van de ander. Een
        levendige politieke arena is niet alleen leuker voor de raads- en burgerleden zelf, maar ook
        voor de inwoners.
       Meer betrokkenheid van inwoners en andere belanghebbenden,
       Meer aandacht voor de kaderstellende rol van de raad.

Aanpak
De werkgroep heeft sinds het najaar van 2014 in vier bijeenkomsten gesproken over de volgende
aspecten:
       de besluitvormingscyclus en de behandelwijze van onderwerpen,
       de relatie tussen de besluitvormingscyclus en het vergadermodel,
       de concretisering van afspraken m.b.t. de vergaderorden,
       de wijze waarop inwoners beter betrokken kunnen worden.
Deze besprekingen hebben geleid tot de notitie die nu ter bespreking voorligt.
In deze notitie komen, na de samenvatting, achtereenvolgens aan de orde: de besluitvormingscyclus
en wat de voorgestelde keuzes betekent voor de inrichting van de vergadercyclus, de inrichting van de
verschillende vergaderingen, de rol van het presidium, de rol van de commissievoorzitters, de rol van
de gemeentesecretaris en de concretisering van afspraken m.b.t. de vergaderorde. Tenslotte gaan we
in deze notitie in op het betrekken van inwoners en andere belanghebbenden in het gehele
besluitvormingstraject.

Samenvatting
De belangrijkste voorstellen van de werkgroep zijn:
       De drie fases van de besluitvormingscyclus vergader-technisch
        strikt scheiden;
       De zes wekelijkse cyclus handhaven met donderdag als vaste
        vergaderavond;
       De commissiestructuur voor de meningsvormende
        vergaderingen handhaven (op drie avonden in één week);
       Avonden voor informatie- en beeldvormende bijeenkomsten
        beter benutten voor ontmoeting met inwoners en
        belanghebbenden;
       Concrete afspraken maken voor de wijze waarop wordt
        vergaderd;

       De meningsvormende commissievergadering zich op het onderlinge debat tussen de fracties
        laten richten en de rol van het college sterk beperken;
       De kwaliteit van het debat verbeteren door het aanbieden van daarop gerichte trainingen;
       Het presidium moet meer aandacht besteden aan de raadsplanning;
       De commissievoorzitters sterker op het onderlinge debat laten sturen;


                                                   2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Bestaande situatie:


   Informatie
   bijeenkomst                                                 commissie
                                  Technische
   Beeldvormende                                                                     Raadsvergadering
                                  vragen                      FI, SI B&M
   bijeenkomst


Voorgestelde situatie

   Informatie
   bijeenkomst                   Technische             commissie FI, SI
                                                                                     Raadsvergadering
   Beeldvormende                 vragen                 B&M
   bijeenkomst



Legenda


                        Beeldvorming


                        Meningsvorming



                        Besluitvorming


Figuur 1. Bovenstaand plaatje maakt inzichtelijk wat het verschil is tussen de huidige en de
toekomstige situatie: een strikte scheiding tussen de verschillende fases van besluitvorming

De besluitvormingscyclus en de vergadercyclus.
                              De besluitvormingscyclus omvat drie fases, te weten: beeldvorming,
                              oordeelsvorming (meningsvorming) en besluitvorming. De werkgroep
                              stelt voor om deze verschillende fases uitdrukkelijk te scheiden en niet
                              in vergaderingen te combineren.
                              Door het scheiden van de beeldvormende fase, de meningsvormende
                              fase en de besluitvormende fase wordt het proces helder vormgegeven.
                              Er vinden geen doublures meer plaats bij het inwinnen van informatie
                              en het voeren van debat. Dit leidt tot efficiënter vergaderen.
Daarvoor is nodig dat het meningsvormende debat pas in de commissie plaatsvindt als alle voor de
besluitvorming van belang zijnde informatie beschikbaar is.
In de besluitvormingscyclus onderscheiden we de volgende bijeenkomsten:
    -   Beeldvormende fase: informatiebijeenkomsten en beeldvormende bijeenkomsten
    -   Meningsvormende fase: commissievergaderingen Fysieke Infrastructuur (=FI) , Sociale
        Infrastructuur (=SI) en Bestuur & Middelen (=B&M)
    -   Besluitvormende fase: raadsvergaderingen




                                                  3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>De werkgroep stelt voor vast te houden aan een zes-wekelijkse cyclus. Deze cyclus wordt als volgt
ingevuld:
Week 1        raadsvergadering / overleg commissievoorzitters (vaststelling agenda’s week 4, 6, 8
              en 9.).
Week 2        informatiebijeenkomst en / of beeldvormende bijeenkomst en hoorzitting ruimtelijke
              plannen.
Week 3        informatiebijeenkomst en / of beeldvormende bijeenkomst.
Week 4        commissievergaderingen (dinsdag, woensdag, donderdag).
Week 5        presidium (op maandagnamiddag/begin van de avond).
Week 6        informatiebijeenkomst en / of beeldvormende bijeenkomst.
Week 7        raadsvergadering / overleg commissievoorzitters.
Etc.
Een ander uitgangspunt is de huidige structuur voor de meningsvormende commissievergaderingen
(vooralsnog) te handhaven. Voor alle informatie- en beeldvormende bijeenkomsten wordt de
donderdagavond gereserveerd. De raadsvergadering blijft op donderdagavond. Het presidium komt
bijeen op maandag in de namiddag/begin van de avond, terwijl de commissievoorzitters op
vrijdagochtend vergaderen.

Beeldvormende fase: Informatie- en beeldvormende bijeenkomsten
Informatie- en beeldvormende bijeenkomsten maken onderdeel uit
van de eerste fase van de besluitvormingscyclus. De gemeenteraad
heeft uitgesproken dat hij in een veel eerder stadium wil worden
betrokken bij de voorbereiding van de besluitvorming. Dit betekent
dat al ruimschoots voordat een voorstel voor een meningsvormende
vergadering wordt geagendeerd, een onderwerp in een informatie- of
beeldvormende bijeenkomst met de raad wordt besproken. Dit kan tot
gevolg hebben dat een onderwerp met de raad wordt besproken nog
voordat het college een concrete richting heeft bepaald.
Aan de hand van de termijnkalender wordt door het presidium
bepaald voor welke onderwerpen een informatie- of beeldvormende
bijeenkomst verlangd wordt. De organisatie moet daar in de planning rekening mee houden.
De informatie- en beeldvormende bijeenkomsten zijn het podium om derden, zoals inwoners,
maatschappelijke organisaties, verbonden partijen etc. uit te nodigen de raad over actuele
ontwikkelingen te informeren en mee te praten.
Als een fractie nader wil ingaan op een raadsinformatiebrief of een ingekomen brief van een inwoner
is de informatiebijeenkomst ook het meest in aanmerking komende vergadering. Het gaat hier immers
om beeldvorming.
De werkgroep stelt voor in deze fase ook heel nadrukkelijk inwoners en andere belanghebbenden te
betrekken. Juist in deze fase kunnen zij nog veel invloed uitoefenen op de uiteindelijk te nemen
beslissing. Deze avonden zijn derhalve in principe openbaar en belanghebbenden worden gericht
uitgenodigd aanwezig te zijn en actief deel te nemen aan het gesprek over de geagendeerde
onderwerpen. Daarnaast worden de bijeenkomsten aangekondigd via de Moerdijkse Bode, de website
en eventueel andere beschikbare media.

Meningsvormende fase: commissievergaderingen FI, SI en B&M
Als alle informatie is vergaard, dan is het onderwerp rijp voor debat in de commissievergadering.
Voorafgaand aan de commissievergaderingen (de debatvergaderingen) hebben de commissieleden
nog de mogelijkheid om technische vragen te stellen om daarmee de beeldvorming compleet te
maken.
Tijdens de debatvergaderingen worden geen informatieve vragen meer gesteld. Mocht hier toch
aanleiding toe zijn, dan wordt het onderwerp geagendeerd in een informatie- of beeldvormende

                                                 4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>                          bijeenkomst.
                          In de commissievergaderingen voeren de fracties het politieke debat met
                          elkaar. Dit laatste is essentieel. De meningsvormende
                          commissievergadering is er niet op gericht nog meer informatie bij het
                          college ‘op te halen’, maar is er op gericht elkaars mening uit te wisselen en
                          elkaar te overtuigen van het ‘eigen gelijk’. Het debat wordt daarom gevoerd
                          met de andere fracties. De rol van het college is daarbij zeer beperkt. Het
                          college kan bijvoorbeeld wel bijdragen aan de discussie om een
                          misverstand uit de wereld te helpen.
Iedere fractie heeft in zijn fractievergadering een voorlopig standpunt bepaald op basis van de
verzamelde informatie. Bij aanvang van de behandeling krijgt iedere fractie de gelegenheid om in een
paar zinnen het voorlopig standpunt uit te spreken. Vervolgens kan het debat tussen de fracties
plaatsvinden.
Nadat de voorzitter heeft geconcludeerd dat alle meningen voldoende zijn uitgewisseld, formuleert hij
het advies dat de commissie voor de verdere behandeling geeft. Dit advies kan zijn:
o Voorstel is voldoende besproken en kan worden geagendeerd voor de raadsvergadering als
     hamerstuk;
     hamerstuk met stemverklaring;
     bespreekstuk op verzoek van fractie ….
o De vergadering concludeert dat het voorstel niet rijp is voor raadsbehandeling.
o Onderwerp is voldoende besproken en het college kan met de input uit de vergadering verdere
    stappen zetten (bij onderwerpen waar geen raadsuitspraak voor nodig is.).
De werkgroep stelt voor om in de meningsvormende vergaderingen het onderlinge debat beter tot zijn
recht moet komen. Dit vereist dat de deelnemers over voldoende debatvaardigheden beschikken. Om
hier aan te kunnen voldoen adviseert de werkgroep een debattraining aan betrokkenen aan te bieden.
Het inspreekrecht bij de meningsvormende vergadering blijft in principe ongewijzigd. Dit betekent dat
inwoners en andere belanghebbenden de mogelijkheid houden om bij geagendeerde onderwerpen in
te spreken. Wat hierbij wel van belang is dat voor insprekers duidelijk moet zijn dat fracties
waarschijnlijk al een (voorlopig) standpunt hebben bepaald. Bij onderwerpen die een uitgebreide
behandeling in de beeldvormende fase hebben gekregen, zal er ook op moeten worden gewezen dat
men in die fase ook al de mogelijkheid heeft gehad inbreng te hebben. Kortom: wees duidelijk en
eerlijk over de verwachtingen die men mag hebben.

Besluitvormende fase: raadsvergadering
De raadsvergadering is gericht op de afronding van de
besluitvorming. De werkgroep stelt voor een aanpassing te doen in
de agendering, door gebruik te maken onderstaande indeling:
A-stukken:         stukken die zonder verdere discussie of
                   stemverklaring worden aangenomen.
B-stukken:         stukken waar een of meer fracties een
                   stemverklaring willen uitspreken en die verder
                   zonder discussie worden aangenomen.
C-stukken:         Stukken waar nog een discussie over gevoerd
                   zal worden en stukken die zonder voorafgaande
                   commissiebehandeling zijn geagendeerd.
D-stukken:         Benoemingen van personen waar schriftelijke
stemming voor gehouden wordt.

Deze wijze van agendering maakt op voorhand al duidelijk wat men
van een vergadering kan verwachten. De categorisering is niet in
beton gegoten. Als een punt is verheven tot sterstuk zonder
stemverklaring (A-stuk) en een fractie wenst toch een


                                                  5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>stemverklaring af te leggen, of een discussie te voeren, dan moet dat mogelijk zijn. Om het college en
ook andere fracties de gelegenheid te geven zich daar op voor te bereiden stelt de werkgroep voor
hier tot 24 uur voorafgaand aan de vergadering de gelegenheid voor te geven. Vervolgens kan bij het
vaststellen van de agenda aan het begin van de vergadering dit verzoek formeel door de betreffende
fractie worden ingediend.

Rol van het presidium
In het kader van het versterken van de agenderende rol van de raad heeft de werkgroep vastgesteld
dat hier een belangrijke rol voor het presidium is weggelegd. Aan de hand van de termijnkalender kan
het presidium bepalen welke behandelwijze men voor ogen staat bij de verschillende onderwerpen.
Voorbeeld: is wel/geen beeldvormende bijeenkomst nodig? Daarnaast kan het presidium bespreken
welke andere zaken men op welke momenten geagendeerd wil hebben. Te denken valt aan het
uitnodigen van derden om de raad over actuele zaken te informeren. Vanuit die achtergrond adviseert
de werkgroep het presidium nadrukkelijker dan op dit moment zichtbaar en merkbaar is invulling te
geven aan de agenderende functie.

Rol commissievoorzitters
De commissievoorzitters zijn belast met de samenstelling van de agenda’s van de verschillende
vergaderingen en met de bewaking van de vergaderafspraken. Zij spelen ook een belangrijke rol in de
bewaking van de kwaliteit van de vergaderingen die zij leiden. Om hier vorm aan te kunnen geven is
het van belang na iedere vergaderronde een moment van reflectie in te bouwen. In het verlengde van
de rol van het presidium voor wat betreft de agendavorming, is het voor de commissievoorzitters zaak
om de concrete invulling daarvan te bewaken. Het gaat dan om: het kiezen van de juiste agendering
(juiste commissie, juiste volgorde, beoordelen of het stuk –na het stellen van technische vragen- rijp is
voor meningsvorming, e.d.), het tijdig aanleveren van relevante stukken, het zorgen voor de
uitnodigingen van belanghebbenden, het bepalen van de wijze waarop stukken worden behandeld.

Rol Griffier
Als eerste adviseur van de gemeenteraad speelt de griffier een belangrijke rol. De griffier beoordeelt
op welke wijze het onderwerp dat door het college is aangeboden het beste kan worden geagendeerd.
Daarbij maakt hij een afweging of het een stuk is waar de raad een besluit over moet nemen, dan wel
waarbij een richtinggevende uitspraak van de commissie zou kunnen volstaan. Verder toetst de griffie
als laatste of de stukken voldoen aan de eisen die bij vaststelling van het model zijn afgesproken. Het
gaat er immers om dat de gemeenteraad op basis van het voorstel een goed afgewogen besluit kan
nemen. Zijn bevindingen koppelt de griffier via de secretaris terug aan het college en de organisatie.
Vervolgens neemt hij één en ander mee bij de advisering over de agendering.
De griffier adviseert verder over de invulling van de verschillende bijeenkomsten en de wijze van
behandeling van onderwerpen. Hiervoor maakt hij gebruik van de informatie uit de organisatie
(bijvoorbeeld de termijnkalender), maar ook van informatie uit vakliteratuur en het netwerk van de
griffie spelen een belangrijke rol bij zijn advisering aan raad, commissie, commissievoorzitters en
presidium.

Rol gemeentesecretaris
De gemeentesecretaris is er verantwoordelijk voor dat de raadsvoorstellen de informatie bevatten die
de gemeenteraad nodig heeft voor besluitvorming. De stukken moeten duidelijk zijn, zonder
taalfouten, kort en bondig. De gemeentesecretaris zorgt voor een lijstje met alle inwoners en andere
belanghebbenden die zijn betrokken bij de totstandkoming van het raadsvoorstel. Deze inwoners en
andere belanghebbenden kunnen dan uitgenodigd worden voor de informatie- en beeldvormende
bijeenkomsten en vervolgens voor de commissie en de raadsvergadering.




                                                    6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Concretisering afspraken m.b.t. de vergaderorde.
De voornaamste wijziging is dat de drie fases in het
besluitvormingsproces worden gescheiden. Dit betekent o.a. geen
informatieve vragen meer in het de fase van meningsvorming; geen
standpunten tijden de informatieve fase e.d.. De rol van het college
verandert ook. In de meningsvormende en de besluitvormende fase
hoort het vraag-en-antwoordspel tussen raad/commissie en college
niet langer plaats te vinden. De discussie wordt door de fracties
gevoerd. Beantwoorden van vragen vindt niet meer tijdens een
meningsvormende en besluitvormende vergaderingen plaats.
Bij de uitnodiging voor de vergadering wordt in de agenda duidelijk geformuleerd wat de bedoeling
van de bespreking is. Vindt er informatie-uitwisseling plaats, willen we juist het uitwisselen van
meningen van derden, etc. Het moet duidelijk uit de uitnodiging blijken zodat degenen die aanwezig
zijn met gelijke verwachtingen aanwezig zijn.
Informatie voor de vergaderingen is tijdig, d.w.z. twee weken voor de bijeenkomst beschikbaar zodat
iedereen zich voldoende op de bespreking van het onderwerp kan voorbereiden. Dit geldt niet alleen
voor de meningsvormende en besluitvormende vergaderingen, maar ook voor informatie- en
beeldvormende bijeenkomsten. Alle informatie is in principe openbaar en digitaal beschikbaar via de
vergaderapplicatie en via de website.
In de bijlage zijn de concrete afspraken voor de verschillende typen vergaderingen opgenomen.

Betrokkenheid van inwoners en andere belanghebbenden
Een van de doelen is het nastreven van een grotere betrokkenheid en belangstelling van inwoners en
eventueel andere belanghebbenden. Essentieel daarbij is het uitgangspunt dat naarmate mensen in
een eerder stadium bij de voorbereiding van een beslissing worden betrokken, zij meer invloed
kunnen uitoefenen. Dit is dan ook de belangrijkste reden om inwoners en belanghebbenden al
nadrukkelijk uit te nodigen deel te nemen aan de informatie- en beeldvormende bijeenkomsten.
Belanghebbenden worden gericht uitgenodigd aanwezig te zijn en actief deel te nemen aan de
besluitvorming door de raad. Belanghebbenden kunnen de raad informeren tijdens
informatiebijeenkomsten. Tijdens beeldvormende bijeenkomsten kunnen inwoners en andere
belanghebbenden de raads- en commissieleden informeren en invloed uitoefenen op de
besluitvorming. Het moet duidelijk zijn dat de betrokkenheid van inwoners en organisaties groter is
dan voorheen, omdat ze eerder in het besluitvormingstraject van de gemeenteraad betrokken worden
en meepraten tijdens de beeldvormende bijeenkomsten.
Tijdens de commissievergaderingen blijft de mogelijkheid voor inspreken bestaan. Door levendige
debatten te voeren tijdens de commissievergaderingen wordt het voor inwoners en andere
belanghebbenden aantrekkelijker gemaakt om aanwezig te zijn tijdens deze debatten. Het is
belangrijk om het betrekken van inwoners en andere belanghebbenden verder uit te werken in een
                                          communicatieplan.
                                           In het najaar staat de actualisering van de nota
                                           ‘Beginspraak op maat’ op de planning. Het is van belang
                                           om bij de voorbereiding van deze actualisering stil te staan
                                           bij de wijze waarop de betrokkenheid van burgers en
                                           andere belanghebbenden bij het raadswerk kan worden
                                           vergroot.
                                           Een derde punt van aandacht is het op initiatief van de
                                           gemeenteraad uitnodigen van derden voor overleg met de
                                           raad. Je kunt dan denken aan het uitnodigen van


                                                  7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>maatschappelijke organisaties zoals schoolbesturen, woningcorporaties of zorginstellingen, directies
van gemeenschappelijke regelingen, de politieleiding. Hoe gaan deze instellingen om met de
belangen van de inwoners van de gemeente? Hoewel er geen directe gezagsverhouding met de
gemeenteraad is, mag je toch wel verlangen dat zij aan de gekozen volksvertegenwoordigers
verantwoording afleggen over het gevoerde of te voeren beleid als daarom wordt gevraagd.

Vervolgproces
Het nu geldende reglement van orde voor de gemeenteraad en de commissieverordening zijn nodig
aan herziening toe. De VNG heeft vorig jaar al een geactualiseerde model verordening gepubliceerd.
Actualisatie is tot op heden achterwege gebleven vanwege het traject dat heeft geresulteerd in de nu
voorliggende notitie. De werkgroep presenteert deze notitie en geeft hierop een toelichting in de
raadsbijeenkomst van 21 mei.
Na deze presentatie krijgen fracties de gelegenheid de notitie en de hierin vastgelegde
uitgangspunten te bespreken. De notitie kan vervolgens als bespreekstuk worden geagendeerd voor
de commissie Bestuur en Middelen van 25 juni a.s. De commissie wordt dan gevraagd
richtinggevende uitspraken te doen, welke in het nieuw op te stellen regelement van orde en de
commissieverordening worden verwerkt.


Werkgroep verbetering behandeling raadsvoorstellen
Ineke Peters-van de Weijgaert,
Remco Heus,
Remco Luhrman,
 Hans van Brenkelen,
 Danny Dingemans,




                                                  8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Concretisering afspraken m.b.t. vergaderorde
Aan de hand van hetgeen eerder is besproken stelt de werkgroep voor de navolgende afspraken voor
de verschillende vergadertypen vast te leggen:

Informatiebijeenkomsten
 Informatiebijeenkomsten dragen een informeel karakter.
 De griffie verzamelt onderwerpen voor informatiebijeenkomsten en plant deze in.
 De keuze voor onderwerpen vindt plaats in het presidium.
 De wijze waarop onderwerpen worden behandeld vindt plaats in overleg met vertegenwoordigers
    uit de raad.
 Publicatie in Moerdijkse Bode en op de website.
 Belanghebbenden gericht uitnodigen om te luisteren en/of de gemeenteraad te informeren.
 Per avond 3 á 4 onderwerpen.
 Achtergrondinformatie is twee weken voor de informatiebijeenkomst beschikbaar.
 Powerpoints of prezi’s zijn uiterlijk een dag voor de bijeenkomst in de vergaderapplicatie
    geplaatst.
 Tijdens presentaties mogen geen vragen worden gesteld, alleen na de presentatie.
 Presentaties maximaal 20 minuten.

Beeldvormende bijeenkomsten
 Beeldvormende bijeenkomsten kennen net als informatiebijeenkomsten een informeel karakter.
 De griffie verzamelt onderwerpen voor informatiebijeenkomsten en plant deze in.
 De keuze voor onderwerpen vindt plaats in het presidium.
 De wijze waarop onderwerpen worden behandeld vindt plaats in overleg met vertegenwoordigers
   uit de raad. Allerlei vormen zijn mogelijk, bijvoorbeeld ronde tafel gesprekken, werkgroepen,
   plenair.
 Nadruk ligt op het ophalen van informatie bij belanghebbende partijen, waarbij nadrukkelijk sprake
   is van interactie.
 Publicatie in Moerdijkse Bode en op de website.
 Belanghebbenden gericht uitnodigen om de gemeenteraad te informeren en om invloed uit te
   oefenen op de besluitvorming door de raad
 Voor beeldvorming maximaal 2 onderwerpen agenderen.
 Achtergrondinformatie eveneens tenminste twee weken voor de beeldvormende bijeenkomst
   beschikbaar.
 Invulling van de avond in overleg met griffie, aangewezen voorzitter, portefeuillehouder,
   behandelend ambtenaar en eventueel direct betrokken partijen.

Commissievergaderingen
    Doel van de vergadering is de meningen van de fracties over de geagendeerde onderwerpen
     uit te wisselen en tot een advies voor het vervolg te komen.
    Het doel bereiken we door een levendige discussie met diepgang, waarbij woordvoerders de
     ander willen overtuigen van het gelijk en omgekeerd overtuigd kunnen worden van het
     standpunt van de ander.
    Er worden alleen vragen gesteld naar aanleiding van de inbreng van andere fracties.
    Per fractie is er één woordvoerder per onderwerp.
    Aan het begin van de behandeling wordt iedere fractie gevraagd in twee zinnen het standpunt
     van de fractie weer te geven.
    In de eerste termijn krijgt iedere fractie de gelegenheid zijn standpunt nader toe te lichten.
    Portefeuillehouder geeft zo nodig n.a.v. de eerste termijn een hele korte reactie waarin o.a.
     eventuele misverstanden uit de wereld worden geholpen.
    De tweede termijn is bestemd voor een vrije discussie, gedurende ongeveer 20 minuten
     (afhankelijk van het onderwerp, ter beoordeling aan de voorzitter).
    In de tweede termijn geen herhaling van standpunten, maar reactie op de inbreng van de
     andere fracties.
    De voorzitter trekt tot slot de conclusie:
     o     Voorstel is voldoende besproken en kan worden geagendeerd voor de raadsvergadering
           als hamerstuk; als hamerstuk met stemverklaring; als bespreekstuk op verzoek van ..


                                                 9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>        o    De vergadering concludeert dat voorstel niet rijp is voor raadsbehandeling.
        o    Onderwerp is voldoende besproken en het college kan met de input uit de vergadering
             verdere stappen zetten (bij onderwerpen waar geen raadsuitspraak voor nodig is.).
       Inspreekrecht blijft ongewijzigd.

Raadsvergadering
 Agendering aan de hand van vier categorieën
   o A-stukken:            stukken die zonder verdere discussie of stemverklaring worden
      aangenomen.
   o B-stukken:            stukken waar een of meer fracties een stemverklaring willen uitspreken en
      die verder zonder discussie worden aangenomen.
   o C-stukken:            Stukken waar nog een discussie over gevoerd zal worden en stukken die
      zonder voorafgaande commissiebehandeling zijn geagendeerd.
   o D-stukken:            Benoemingen van personen waar schriftelijke stemming voor gehouden
      wordt.
 Verzoek tot het wijzigen van categorie kan tot 24 uur voor de vergadering
 Moties en amendementen in principe tot 24 uur voor de vergadering aankondigen, d.w.z. in
   concept bij de griffie aanbieden (is wat anders als indienen).
 Indienen van moties vreemd aan de orde bij het vaststellen van de agenda.
 Indienen van een motie en/of amendement bij een agendapunt, aan het begin van de bespreking
   van het betreffende agendapunt.
 Verder ongewijzigd ten opzichte van huidige werkwijze.




                                                 10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>Vragenboom behandeling raadsvoorstellen.
Is sprake van nieuw beleid     ja          informatie- of beeldvormende
bijeenkomst bij aanvang
                                           en eventueel tussentijds


                                           commissiebehandeling


       Nee                                 raadsbehandeling



Is sprake van een grote        ja          informatie- of beeldvormende
bijeenkomst bij aanvang
Beleidswijziging

                                           commissiebehandeling


       Nee

                                           raadsbehandeling

Is sprake van beperkte maar
Principiële beleidswijziging   ja          informatie- of beeldvormende
bijeenkomst


                                           commissiebehandeling
       Nee

                                           raadsbehandeling


Kleine of beperkte maar niet   ja          commissiebehandeling
principiële beleidswijziging


       nee                                 raadsbehandeling



is sprake van technische
aanpassing van bestaand        ja          raadsbehandeling
beleid




                                    11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>