<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>ADVIESCOMMISSIE RECREATIE & TOERISME GEMEENTE SLUIS
BETREFT:
ADVIES SCENARIO’S VISIEDOCUMENT KRACHTIG VERBONDEN
JUNI 2020
Geacht College,
In onderstaande brief geeft de Adviescommissie Recreatie en Toerisme (ART) haar eerste reactie op
het door u gepresenteerde ‘Scenario’s Visiedocument Krachtig Verbonden’. Dit conform uw verzoek
en als vervolg op het eerder door de ART ingebrachte advies voor de herziening en actualisering van
dit Visiedocument.
Voor de goede orde, een eerste reactie bij de start van het herzieningsproces, heeft de ART in
september 2019 al een aantal algemene opmerkingen en adviezen voorgelegd, resp. suggesties
gegeven, waarnaar hier wordt verwezen en die hun relevantie wat de ART betreft nog niet hebben
verloren (zie bijlage). Tevens wordt hier verwezen naar het advies Inspiratiepunten, Branding,
Promotie&Marketing dat de ART op 12 mei 2020 heeft uitgebracht en dat als onderdeel van dit advies
moet worden beschouwd.
De ART waardeert het College voor dit uitvoerige document en de presentatie ervan tijdens de ernstige
Coronacrisis die ons allen treft en de komende tijd een grote invloed zal uitoefenen op de samenleving.
Begrijpelijkerwijs heeft u de huidige impact en toekomstige ontwikkelingen, gevolgen en mogelijke
oplossingen van en voor de crisis in dit document nog niet kunnen opnemen en zal verdere
beleidsontwikkeling en uitvoering hierdoor beïnvloed worden. Afhankelijk van deze impact is het
denkbaar dat een aangepaste versie van het visiedocument Krachtig Verbonden noodzakelijk wordt.
De ART heeft het visiedocument beoordeeld op basis van de concrete tekst en het bovengenoemde
eerder door de ART ingebrachte advies. Ook voor de ART is het nog te vroeg om volledig te anticiperen
op de gevolgen van de Coronacrisis en welke blijvende impact dit op de sector zal hebben. Wel staat
vast dat wanneer de 1,5 meter samenleving lang in stand zal moeten worden gehouden, dit grote
invloed zal hebben op het aantal verblijftoeristen, maar nog meer op het kooptoerisme in de kern Sluis
en alle horecazaken in de gemeente.
Voordat echter op de specifiek voorgestelde scenario’s m.b.t. Recreatie & Toerisme en hieraan direct
gerelateerde scenario’s wordt ingegaan, heeft de ART een aantal algemene opmerkingen vooraf.
Het is ons opgevallen dat de in de inleiding aangekondigde dwarsverbanden en samenhang tussen
verschillende beleidsterreinen in de daarop volgende teksten en scenario’s nog weinig expliciet wordt
duidelijk gemaakt en veel scenario’s nog ‘los’ worden gepresenteerd. Voor het beleidsterrein Recreatie
en Toerisme zien we bijvoorbeeld geen dwarsverband naar Onderwijs en Arbeidsmarkt, terwijl deze in
het verleden, maar zeker voor de toekomst de nodige raakvlakken hebben. Ook het dwarsverband
tussen duurzaamheid en onze sector is niet expliciet gelegd, terwijl dit voor de toekomst toch een
onvermijdelijke combinatie vormt.
                                                                                                     1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Met de nodige voorbehouden zoals hieronder worden geformuleerd, kan de ART overigens in grote
lijnen instemmen met de scenario’s die het College van B&W als uitgangspositie heeft gekozen, hoewel
naar de mening van de ART ook relevante scenario’s ontbreken. Hieronder zal op de voor Recreatie en
Toerisme meest relevante uitgangsposities worden ingegaan, waarbij wordt aangegeven in welke
context de ART de voorkeursscenario’s wil plaatsen en welke aspecten daarbij van belang worden
gevonden.
Hoofdstuk 1. Volkshuisvesting, RO en Stedelijke Vernieuwing
De voorkeursscenario’s 1.4 en 1.5 zijn vrij summier omschreven en missen het monitoren van de
ontwikkelingen van de tweede woningenverordening en de controle en handhaving van de regels
opgesteld voor recreatief verhuur.
Ad 1.6 Tijdelijke huisvesting, wordt alleen gemeld dat kleinschalige ontwikkelingen mogelijk zijn, maar
scenario’s die richting kunnen geven om dit jaarlijks terugkerende probleem structureel op te lossen
ontbreken.
Hoofdstuk 2. Recreatie, Toerisme, Cultuur
 Ad 2.1 Verblijfsrecreatie, ontbreekt de specifieke aandacht voor familiebedrijven en de vraag naar
meer kampeerplaatsen. Zeker als gevolg van de Coronacrisis verdienen zij meer aandacht en letterlijk
meer ruimte dan de grote meer ‘corporate’ geëxploiteerde vakantieparken. Maatwerk is hier zeker
gewenst. Ook het al eerder genoemde dwarsverband met duurzaamheid is in onze opinie een
ontbrekend element.
In het algemeen ontbreekt in dit hoofdstuk aandacht voor of mogelijke scenario’s in relatie tot het
toenemende dag- en kooptoerisme.
Ad 2.2 Onderzoek onder de minicampings heeft aangetoond dat er behoefte is aan meer
camperplaatsen als gevolg van de enorme toename van het aantal campers in het kustgebied.
Bovendien draagt het bij aan de verbetering van de rentabiliteit van deze bedrijven.
Extra camperplaatsen kunnen tevens bijdragen aan het voorkomen/beperken van wildkamperen.
Ad 2.3 Het is zeer positief dat de huidige vereveningsregeling wordt herzien. De huidige
vereveningsregeling is geënt op verkaveling en verkoop. Wanneer een kwaliteitsslag kamperen wordt
uitgevoerd, met inachtneming van Kustvisie (dus ruimte en kwaliteit) is de huidige regeling onhaalbaar.
Daarom is de ART het eens met de keuze voor scenario 2, een vast bedrag per eenheid.
Ad 2.4 Wat betreft de besteding van de Toeristenbelasting wordt vastgesteld dat u, behalve dat u in
gesprek wilt met de sector over de besteding van de toeristenbelasting, zonder dat er wordt
gesproken over een gezamenlijk met stakeholders in te stellen onderzoek naar de mogelijke bijdrage
van het dag- en kooptoerisme aan de opbrengsten van de toeristenbelasting. Indachtig de gevolgen
van de Coronacrisis kan dit voor de sector extra financiële impulsen mogelijk maken. De ART betreurt
in het algemeen dat het college, anders dan op basis van de rapportages van de Rekenkamer, geen
inzage in de inkomsten en uitgaven van de toeristenbelasting wil geven.
Ad 2.5 waar het college zich begrijpelijk uitspreekt om te kiezen voor Waardevol Toerisme en daarbij
kwaliteit boven kwantiteit als uitgangspunt hanteert, meent de ART dat dit een vrij algemene
omschrijving is en er geen criteria worden genoemd waaraan kwaliteit wordt getoetst. Te denken
                                                                                                      2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>valt aan duurzaamheid, bijdragen aan thematisch toerisme zoals gezondheidstoerisme, de bijdrage
van kwalitatieve streekproducten of aspecten als fysieke ruimte, goede bereikbaarheid en goede
communicatie over ontwikkelingen etc. Nu West Zeeuws Vlaanderen verhoudingsgewijs
buitenproportioneel is getroffen door de Coronacrisis, bepleit de ART om i.s.m. het College en andere
deskundigen een middellange en lange termijn visie en plan te ontwikkelen om de gevolgen van deze
crisis zo goed mogelijk te beperken en de sector sterker en toekomstbestendiger te maken.
Ad 2.6 behalve uw voornemen te faciliteren en het stimuleren van samenhang, wordt een indicatie
van de gewenste te stellen kaders en het proces deze vast te stellen gemist. De eerder genoemde
dwarsverbanden kunnen hierin een belangrijke rol spelen.
Hoofdstuk 3. Verkeer, Vervoer Waterstaat
 Ad 3.2 Met het voorgestelde scenario m.b.t. toeristische mobiliteit stemt de ART in principe in. Het
voorstel om de slagenstructuur richting Breskens en Oostburg te verbeteren en door te trekken is een
goede aanzet, maar gemist wordt een samenhangende aanpak van de toeristische mobiliteit,
anticiperend op (toekomstige) ontwikkelingen als e-mobility.
Het scenario m.b.t. tot de kustbus en het daaraan gekoppelde voorbeeld van het fiets-voetveer staan
naar onze mening haaks op elkaar. Het zijn twee volstrekt verschillende vervoersmodaliteiten en de
ferry is geen alternatief voor vervoer langs de kust en richting het achterland. Het gaat om toeristische
vervoersmodaliteiten én regulier OV. Als die te combineren zijn, is dat prima onder voorwaarde dat er
sprake is van gedifferentieerde vervoersmodaliteiten in combinatie met (regulier) OV.
Ad 3.4 (Parkeren) Het is een gemiste kans om onder de toenemende parkeerproblemen langs de kust
niet te benoemen en bijvoorbeeld een blijvende oplossing te zoeken voor het illegaal parkeren in
bermen of andere plaatsen, waardoor o.a. de bereikbaarheid van de kust voor hulpdiensten ernstig
belemmerd kan worden. Ook wordt hier het aspect van handhaven node gemist. Voorts adviseert de
ART om de parkeerproblematiek langs de kust integraal te onderzoeken en de mogelijkheid voor het
aanleggen van transferia (Park + Ride) daarin mee te nemen.
Onder het hoofdstuk mobiliteit ontbreekt ook een voornemen of een scenario om het autoverkeer in
de kernen (vooral in Sluis) beter te regelen en daardoor de verblijfskwaliteit en veiligheid te vergroten.
Ad 3.5 (elektrische laadpalen) Het is naar de mening van de ART een omissie dat hieronder de
specifieke situatie voor de toeristische bezoeker niet wordt benoemd en hiervoor de accommodaties
voor verblijf- en dagtoerisme buiten beschouwing te laten resp. deze erbij te betrekken.
Het moet niet alleen gaan om laadpalen voor gemotoriseerd verkeer, maar vooral ook om
oplaadvoorzieningen voor e-bikes. E-bikes maken in toenemende mate een belangrijk onderdeel uit
van de mobiliteit als vervanging voor de auto. Slimme combinatie van bijv. wat verder weg gelegen
parkeerplaatsen en aansluitende fietsinfrastructuur kan van beperkende invloed zijn op het
autoverkeer tot pal aan de kust. Behalve het slagenverhaal zou de focus wat de infrastructuur betreft
diepgaander moeten worden gelegd op verbetering/verbreding van fietspaden resp. scheiding van
voet- en fietsverkeer.
Hoofdstuk 4. Duurzaamheid
Het college stelt zich in globale termen te scharen achter de provinciale benadering, maar wat is de
gemeentelijke ambitie? Met name voor de recreatie & toerisme sector kan een onderscheid in
                                                                                                        3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>duurzaamheidsambities een bijdrage leveren in de beoogde kwaliteitsslag. De in de werkgroep
Energietransitie in aanloop naar dit document aangeboden publiek-private samenwerking tussen
burgers en ondernemers en de gemeente is in geen enkel scenario terug te vinden. Er wordt enkel
gewag gemaakt van commerciële initiatieven van buiten de gemeente en dit te koppelen aan subsidies
voor particulieren, terwijl het aanbod van bewoners en ondernemers binnen de gemeente het
draagvlak en de betrokkenheid aanmerkelijk zou kunnen doen toenemen.
Ad 4.1 Wat onder commerciële initiatieven wordt verstaan is niet duidelijk. Als dit zou betekenen om
grote landschappelijke oppervlakten resp. velden vol te zetten met zonnepanelen, dan heeft dat grote
impact op het landschap (zie ook 5.5 scenario 2). De duurzaamheidsambitie moet naar de mening van
de ART gekoppeld worden aan verantwoord ruimtelijk beleid. Het zou te gek zijn als de vele
investeringen in natuurontwikkelingen in West Zeeuws-Vlaanderen in het gedrang zouden komen door
inbreuken daarop vanwege grootschalige terreinen met zonnepanelen. Daarvoor is het landschap nu
veel te mooi. Wat onder commerciële initiatieven wordt verstaan en wat de acceptabele impact
daarvan zou zijn verdient dus nadere toelichting/uitwerking. De ART is van mening dat
terughoudendheid in deze is geboden.
In dit hoofdstuk wordt ook een scenario gemist waarin wordt vertrokken vanuit een benchmark, een
nul moment, waaraan duurzaamheidsprocessen zowel binnen het gemeenteapparaat getoetst en
gemeten kunnen worden.
Ad 4.3/4.4 De benadering van natuur en landschap () is eveneens passief, er wordt slechts gekozen
voor een kaderstellende en faciliterende rol. Er worden geen ambities of criteria benoemd die in het
kader van de dwarsverbanden kunnen bijdragen aan economische dragers, zoals toerisme. Voorts is
onduidelijk welke opgaven in het buitengebied verder vorm moeten worden gegeven.
Hoofdstuk 5. Economische ontwikkeling
Gemist wordt hier een proactief scenario waarin onderwijs en arbeidsmarkt meer en flexibel op elkaar
kunnen worden afgestemd. (Zie ook ART advies van september 2019 in bijlage).
Tijdens en na de Coronacrisis zal de arbeidsmarkt aanzienlijk veranderen. Tijdig en adequaat hiervoor
meer mogelijkheden te ontwikkelen voor om- en bijscholing, volwassenonderwijs e.d. worden helaas
niet genoemd.
Ten aanzien van economische promotie verwijzen wij naar het recent door de ART uitgebrachte advies
over promotie en marketing m.b.t. recreatie en toerisme. Met enige aanpassingen is dit ook prima
toepasbaar voor economische promotie.
Ad 5.6 In het scenario betreffende de detailhandel wordt aangegeven dat het verschil tussen Sluis,
Breskens en Cadzand als toeristische kernen en het functioneel koopcentrum Oostburg wordt
geaccepteerd. Wat dit concreet inhoudt wordt niet aangegeven. De ART gaat ervan uit dat de
acceptatie van de verschillen geen betrekking hebben op de grote leegstand in “koopcentrum”
Oostburg. Het is aanbevelenswaardig om, ondanks de verschillen tussen de kernen, in te zetten op een
sterke streekgebonden detailhandel en met kernoverstijgende krachtenbundeling differentiatie te
bewerkstelligen die een versterkend effect heeft op het geheel.
Opgemerkt wordt wel dat waar de problematiek door de Coronacrisis eerder zal worden versterkt dan
opgelost, de ART bepleit, mede in samenhang met het bovenstaande, een rigoureuze publiek – private
samenwerking om deze sector toekomstbestendig te maken.
                                                                                                    4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Ad 5.5 Ten aanzien van het scenario bedrijfsinfrastructuur/bedrijventerreinen wordt verwezen naar
wat onder hoofdstuk 4 over commerciële initiatieven in relatie tot zonneweides is opgemerkt.
De hoofdstukken 6 t/m 14 betreffen met name zorgterreinen die de ART niet direct regarderen.
Daarom wordt hierop in ons advies niet ingegaan.
Uiteraard zijn er dwarsverbanden met toerisme en recreatie, zoals bijv. toegankelijkheid, maar die
zouden in de door de ART eerder bepleite integraliteit van gemeentelijk beleid tot uitdrukking moeten
komen. Wat wel opvalt is dat daarvan in ieder geval geen sprake is voor gezondheidstoerisme. In de
hoofdstukken die over gezondheid en zorg gaan wordt daarover niets aangetroffen, terwijl
gezondheidstoerisme een activiteitenprogramma heeft geformuleerd, financieel wordt ondersteund
en dat ten uitvoer zal worden gebracht.
Adviescommissie Recreatie en Toerisme,
Namens deze,
Frits Horvers,
voorzitter
Oostburg, 08 juni 2020
                                                                                                    5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>