<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>   Reactienota
   Aan                     Colleges van burgemeester en wethouders, gedeputeerde staten en
                           dagelijks bestuur waterschap
   Afschrift aan           Dagelijkse besturen gemeenschappelijke regelingen
   Van                     Anouk Hofman en Rob de Greef
   Plaats/Datum            Venlo, 22 november 2023
   Betreft                 Reactienota zienswijzen raden, provinciale staten en algemeen bestuur waterschap
1. Ingekomen zienswijzen
   De 31 Limburgse gemeenteraden, provinciale staten van Limburg 1 en het algemeen bestuur
   van het Waterschap Limburg hebben inmiddels besloten omtrent het al dan niet indienen van
   zienswijzen op de wijzigingsvoorstellen zoals die eerder in het gezamenlijk traject naar voren
   zijn gekomen. De ingediende zienwijzen zien op enkele verschillende onderwerpen:
     (1)   Zienswijzen
     (2)   Inspraak (burgerparticipatie)
     (3)   Evaluatie
     (4)   Aanlevertermijnen begroting
   Hierbij moet worden opgemerkt dat sommige gemeenteraden, provinciale staten en het
   algemeen bestuur van het waterschap de oorspronkelijke wijzigingsvoorstellen hebben
   voorgelegd voor besluitvorming. Soms zijn er dan vervolgens geen zienswijzen ingediend,
   hetgeen als een ondersteuning van dat oorspronkelijke voorstel kan worden gezien. Andere
   gemeenteraden hebben ervoor gekozen om gewijzigde voorstellen voor te leggen waarbij de
   handreiking van de raadswerkgroep Noord-Limburg (bijlage 2) is gevolgd, dan wel de
   voorstellen zoals deze in eerdere brieven vanuit Brunssum, Stein en Voerendaal naar voren zijn
   gekomen (bijlage 3). In onze eerdere legal opinion zijn wij reeds op de juridische haalbaarheid
   van deze voorstellen ingegaan (bijlage 4). Een groot aantal gemeenteraden heeft deze
   voorstellen omarmd. Tot slot zijn er ook individuele zienswijzen ingediend door sommige
   gemeenteraden, ongeacht wat het behandelde voorstel was.
   In de bijgevoegde matrix (bijlage 1) hebben wij per deelnemer én per gemeenschappelijke
   regeling inzichtelijk gemaakt welke voorkeuren de raden, provinciale staten en het algemeen
   bestuur van het waterschap hebben uitgesproken. 2
   1
      Bij de provincie moet worden opgemerkt dat het nog om een conceptzienswijze gaat, omdat provinciale staten pas begin december
   beslissen
   2
      Bij de provincie moet worden opgemerkt dat het nog om een conceptzienswijze gaat, omdat provinciale staten pas begin december
   beslissen.
   Reactienota op zienswijze raden/AH/BZ/Reactienota 20112023                                                                  1/6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>   In deze reactienota leggen wij u de uitkomsten voor. Wij kiezen daarbij wederom voor uniforme
   voorstellen voor alle gemeenschappelijke regelingen, dat was immers het uitgangspunt van het
   traject dat doorlopen is. Uiteindelijk kan natuurlijk besloten worden om voor bepaalde
   gemeenschappelijke regelingen hiervan af te wijken, maar vanuit het principe van comply or
   explain moet dit dan wel nadrukkelijk worden toegelicht. Voor gemeenteraden, provinciale
   staten en het algemeen bestuur van het waterschap is het immers overzichtelijker wanneer zij
   voor alle gemeenschappelijke regelingen waarin hun colleges/dagelijkse besturen participeren
   (grotendeels) dezelfde instrumenten hebben.
2. Zienswijzen
   25 gemeenteraden hebben zich uitgesproken voor het overnemen van het voorstel zoals
   voorbereid door de raadsledenwerkgroep Noord-Limburg en uitgewerkt in de legal opinion. 6
   gemeenteraden, provinciale staten en het algemeen bestuur van het waterschap hebben géén
   vergelijkbare zienswijze aangenomen. Gelet op deze overgrote meerderheid wordt voorgesteld
   om het voorstel van de raadsledenwerkgroep, zoals uitgewerkt in de legal opinion, over te
   nemen in alle gemeenschappelijke regelingen. Deze bepaling luidt voor gemeenschappelijke
   regelingen met vijf of minder deelnemers:
               2. Het algemeen bestuur beslist niet over een voorstel alvorens de raden om zienswijzen zijn
               gevraagd, wanneer ten minste twee gemeenteraden het dagelijks bestuur hierom verzoeken. In
               spoedeisende gevallen kan het dagelijks bestuur afzien van het vragen van zienswijzen. Het
               dagelijks bestuur stelt de raden hiervan schriftelijk en gemotiveerd op de hoogte.
               3. Indien het tweede lid wordt toegepast, dan hebben de raden twaalf weken de tijd hun
               zienswijzen bij het dagelijks bestuur naar voren te brengen. Voorafgaande aan het nemen van
               het besluit waarover de zienswijzen gegeven is stelt het dagelijks bestuur de raden en het
               algemeen bestuur schriftelijk en gemotiveerd in kennis van het oordeel over de zienswijzen,
               alsmede van de eventuele conclusies die het daaraan verbindt.
   Voor gemeenschappelijke regelingen met zes of meer deelnemers komt de tekst te luiden:
               2. Het algemeen bestuur beslist niet over een voorstel alvorens de raden om zienswijzen zijn
               gevraagd, wanneer ten minste een vijfde van de gemeenteraden het dagelijks bestuur hierom
               verzoekt. In spoedeisende gevallen kan het dagelijks bestuur afzien van het vragen van
               zienswijzen. Het dagelijks bestuur stelt de raden hiervan schriftelijk en gemotiveerd op de hoogte.
               3. Indien het tweede wordt toegepast, dan hebben de raden twaalf weken de tijd hun zienswijzen
               bij het dagelijks bestuur naar voren te brengen. Voorafgaande aan het nemen van het besluit
               waarover de zienswijzen gegeven is stelt het dagelijks bestuur de raden en het algemeen bestuur
               schriftelijk en gemotiveerd in kennis van het oordeel over de zienswijzen, alsmede van de
               eventuele conclusies die het daaraan verbindt.
   Dit sluit ook aan bij de toezegging op verzoek van de gemeentesecretarissen uit het
   gezamenlijke traject om dit te verwerken. Zie ons eerder toegezonden memo d.d. 12 juni 2023.
   Legal opinion op zienswijze raden/AH/BZ/Reactienota 20112023                                               2/6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>   Bij de Regionale uitvoeringsdiensten zal vanzelfsprekend ook provinciale staten dit recht krijgen
   (lid 2) als ware zij een van de gemeenteraden, zoals bij BsGW en het Gegevenshuis het
   algemeen bestuur van het Waterschap Limburg deze rechten krijgt. Bij Geul en Maas wordt dit
   zo verwerkt dat overal waar algemeen bestuur of dagelijks bestuur staat in die
   gemeenschappelijke regeling “gemeenschappelijk orgaan” komt te staan.
3. Inspraak / Burgerparticipatie
   25 gemeenteraden hebben zich uitgesproken voor het overnemen van het voorstel zoals
   voorbereid door de raadsledenwerkgroep Noord-Limburg en uitgewerkt in de legal opinion. 6
   gemeenteraden, provinciale staten en het algemeen bestuur van het waterschap hebben géén
   vergelijkbare zienswijze aangenomen. Gelet op deze overgrote meerderheid wordt voorgesteld
   het voorstel van de raadsledenwerkgroep, zoals uitgewerkt in de legal opinion, over te nemen in
   alle gemeenschappelijke regelingen. Deze bepaling luidt voor de gemeenschappelijke
   regelingen tot en met vijf deelnemers:
               2. In afwijking van het eerste lid kan het dagelijks bestuur besluiten dat bij de voorbereiding,
               uitvoering en evaluatie van beleid met ingrijpende gevolgen een apart participatietraject wordt
               doorlopen.
               3. Het tweede lid vindt ook toepassing wanneer ten minste twee gemeenteraden het dagelijks
               bestuur hierom verzoeken.
               4. Het dagelijks bestuur informeert de deelnemers zo spoedig mogelijk omtrent zijn voornemen
               tot het mogelijk maken van inspraak als bedoeld in het tweede of het derde lid en de wijze
               waarop deze inspraak voor ingezetenen van de gemeenten en belanghebbenden zal worden
               vormgegeven.
   Voor gemeenschappelijke regelingen met zes of meer deelnemers komt de tekst te luiden:
               2. In afwijking van het eerste lid kan het dagelijks bestuur besluiten dat bij de voorbereiding,
               uitvoering en evaluatie van beleid met ingrijpende gevolgen een apart participatietraject wordt
               doorlopen.
               3. Het tweede lid vindt ook toepassing wanneer ten minste een vijfde van de gemeenteraden het
               dagelijks bestuur hierom verzoeken.
               4. Het dagelijks bestuur informeert de deelnemers zo spoedig mogelijk omtrent zijn voornemen
               tot het mogelijk maken van inspraak als bedoeld in het tweede of het derde lid en de wijze
               waarop deze inspraak voor ingezetenen van de gemeenten en belanghebbenden zal worden
               vormgegeven.
   Bij de Regionale uitvoeringsdiensten zal vanzelfsprekend ook provinciale staten dit recht (lid 3)
   krijgen als ware zij een van de gemeenteraden, zoals bij BsGW en het Gegevenshuis het
   algemeen bestuur van het Waterschap Limburg deze rechten krijgt. Bij Geul en Maas wordt dit
   zo verwerkt dat overal waar algemeen bestuur of dagelijks bestuur staat in die
   gemeenschappelijke regeling “gemeenschappelijk orgaan” komt te staan.
   Legal opinion op zienswijze raden/AH/BZ/Reactienota 20112023                                                 3/6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>4. Evaluatie
   Bij de evaluatie is het beeld wat anders. 17 gemeenteraden hebben zich uitgesproken voor het
   overnemen van het voorstel zoals voorbereid door de raadsledenwerkgroep Noord-Limburg en
   uitgewerkt in de legal opinion. Dat komt er op neer dat 2 deelnemers kunnen vragen om een
   evaluatie, waarna het dagelijks bestuur een onderzoeksvoorstel moet doen.
   8 gemeenteraden, provinciale staten en het algemeen bestuur van het waterschap hebben zich
   uitgesproken voor het oorspronkelijke voorstel, waarbij het algemeen bestuur in meerderheid
   beslist of een evaluatie moet plaatsvinden, waarna het dagelijks bestuur een
   onderzoeksvoorstel doet. Eén gemeenteraad heeft zich uitgesproken voor een evaluatie
   wanneer 1/4 van de deelnemers hierom vraagt, maar in elk geval eens in de zes jaren.
   6 gemeenteraden hebben zich uitgesproken voor een periodieke evaluatie eens per 5 jaar.
   Hoewel de meerderheid gering is, stellen wij toch voor het voorstel van de
   raadsledenwerkgroep Noord-Limburg, zoals uitgewerkt in de legal opinion, op te nemen in alle
   gemeenschappelijke regelingen met maximaal 14 deelnemers (de “kleinere”
   gemeenschappelijke regelingen). Dit voorstel luidt:
   De werking van de regeling zal geëvalueerd worden indien twee deelnemers hierom verzoeken. Het
   dagelijks bestuur zal dan een onderzoeksvoorstel aan de deelnemers voorleggen.
   Bij Geul en Maas wordt dit zo verwerkt dat overal waar dagelijks bestuur staat in die
   gemeenschappelijke regeling “gemeenschappelijk orgaan” komt te staan.
   Voor de grotere gemeenschappelijke regelingen (met 15 of meer deelnemers) werkt een
   dergelijke bepaling naar ons oordeel niet. Dat zou ertoe leiden dat een dergelijke
   gemeenschappelijke regeling constant onderworpen kan worden aan evaluaties, bijvoorbeeld
   wanneer twee gemeenten het niet eens zijn met een door de overgrote meerderheid gekozen
   route. Om die reden wordt voor Omnibuzz, de Belastingsamenwerking Gemeenten en
   Waterschap Limburg (BsGW), de Veiligheidsregio en Gemeentelijke Gezondheidsdienst
   Limburg-Noord, de Veiligheidsregio Zuid-Limburg, de GGD Zuid-Limburg, de Regionale
   uitvoeringsdienst Limburg-Noord en de Regionale uitvoeringsdienst Zuid-Limburg voorgesteld
   om te kiezen voor het alternatief waarbij ééns in de vijf jaar verplicht wordt geëvalueerd. Het
   voorstel voor de gemeenschappelijke regelingen luidt:
   De werking van de regeling zal om de vijf jaar geëvalueerd worden, voor het eerst in [datum invullen]. Het
   dagelijks bestuur zal daartoe een onderzoeksvoorstel en de daarmee gepaard gaande financiële
   consequenties aan de deelnemers voorleggen.
   Daarbij zal een rooster worden ontwikkeld waarbij ieder jaar per regio één gemeenschappelijke
   regeling wordt geëvalueerd. Dit om te voorkomen dat met name de deelnemers overspoeld
   worden met evaluaties in één bepaald jaar. Wel kan het zo zijn dat bijvoorbeeld beide
   Legal opinion op zienswijze raden/AH/BZ/Reactienota 20112023                                            4/6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>   Regionale uitvoeringsdiensten gelijktijdig worden geëvalueerd, zodat kan worden
   samengewerkt. Dat kan ook gelden voor de veiligheidsregio’s dan wel de gemeentelijke
   gezondheidsdiensten, maar omdat in Limburg-Noord beide in één gemeenschappelijke regeling
   zitten, zal dan gekozen moeten worden of wordt aangesloten bij de Veiligheidsregio Zuid-
   Limburg of juist bij de GGD Zuid-Limburg.
5. Begrotingsprocedure
   Sommige gemeenteraden hebben ook nog een zienswijze aangenomen omtrent de
   begrotingscyclus en de jaarlijkse kadernota. In ons memo d.d. 12 juni 2023 was naar aanleiding
   van het overleg met de gemeentesecretarissen reeds toegezegd dat in de gemeenschappelijke
   regelingen wordt verwerkt dat de ontwerpbegroting voor 30 april aan de gemeenteraden
   (provinciale staten resp. algemeen bestuur waterschap) moet worden verzonden. Dat zal in de
   gemeenschappelijke regelingen verwerkt worden. Zoals in de legal opinion is opgenomen
   kunnen hieromtrent dan nog nadere werkafspraken worden gemaakt.
6. Vervolgproces
   Het vervolgproces is opgenomen in het onderstaande schema:
   Voor de overzichtelijkheid spreken wij in dit schema enkel van de colleges van B&W en de
   gemeenteraden. Uiteraard dienen daaronder ook Provinciale Staten en het AB van het
   Waterschap te worden begrepen
    Tijdlijn                                                    Procedurestap
    Tot 15 december 2023                                        Inventarisatie opbrengst zienswijzen bij
                                                                colleges, juristen, DB's en AB's van de
                                                                gemeenschappelijke regelingen
    Medio december 2023 – medio januari 204                     Aanpassing van de gemeenschappelijke
                                                                regelingen op basis van de ingediende
                                                                zienswijzen
    Medio januari 2024                                          Aangepaste regelingen worden door de
                                                                gemeenschappelijke regelingen voor
                                                                toestemming naar de colleges en
                                                                accounthouders verzonden
    Februari – mei 2024                                         De raden hebben de tijd om toestemming te
                                                                geven tot het wijzigen van de
                                                                gemeenschappelijke regelingen
    Juni 2024                                                   De collegebesluiten over de aangepaste
                                                                gemeenschappelijke regelingen worden
                                                                vastgesteld
   Legal opinion op zienswijze raden/AH/BZ/Reactienota 20112023                                          5/6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre> 1 juli 2024                                                 De wijzigingen treden in werking
Legal opinion op zienswijze raden/AH/BZ/Reactienota 20112023                                  6/6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>BOELS   ADVOCATEN
ZANDERS
            Bijlage 1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>                                           Wijziging van de GR van:
                                           Veiligheidsregio Zuid-Limburg        BsGW             Omnibuzz       RUD Zuid-Limburg    GGD Zuid-Limburg                                Rd4            Het Gegevenshuis         WSP Parkstad   WOZL           ISD Kompas     MGR Sociaal Domein Limburg-Noord WAA Groep      Veiligheidsregio en GGD Limburg-Noord           Grenspark Maas-Swalm-Nette RUD Limburg-Noord ISD BOL           RD Maasland                                          Westrom        Historisch Centrum Limburg Geul en Maas
Gemeente Beek                              x                                    x                x              x                   x
Gemeente Beekdaelen                        x                                    x                x              x                   x                                               x              x                        x              x              x
Gemeente Beesel                                                                 x                x                                                                                                                                                                       x                                x              x                                               x                          x
Gemeente Bergen                                                                 x                x                                                                                                                                                                       x                                x              x                                                                          x
Gemeente Brunssum                          x                                    x                x              x                   x                                               x              x                        x              x                                                                                                                                                                          x
Gemeente Echt-Susteren                                                          x                x                                                                                                                                                                       x                                               x                                               x                          x                                   x                                                    x
Gemeente Eijsden-Margraten                 x                                    x                x              x                   x                                               x              x
Gemeente Gennep                                                                 x                x                                                                                                                                                                       x                                               x                                                                          x
Gemeente Gulpen-Wittem                     x                                    x                x              x                   x                                               x              x                                       x
Gemeente Heerlen                           x                                    x                x              x                   x                                               x              x                        x              x                                                                                                                                                                                                                                                                x
Gemeente Horst aan de Maas                                                                       x                                                                                                                                                                       x                                               x                                                                          x
Gemeente Kerkrade                          x                                    x                x              x                   x                                               x              x                        x              x
Gemeente Landgraaf                         x                                    x                x              x                   x                                               x              x                        x              x                                                                                                                                                                          x
Gemeente Leudal                                                                 x                x                                                                                                                                                                       x                                               x                                               x                          x                                   x                                                    x
Gemeente Maasgouw                                                               x                x                                                                                                                                                                       x                                               x                                               x                          x                                   x                                                    x
Gemeente Maastricht                        x                                    x                x              x                   x                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                       x                          x
Gemeente Meerssen                          x                                    x                x              x                   x                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                  x
Gemeente Mook en Middelaar                                                      x                                                                                                                                                                                                                                        x                                                                          x
Gemeente Nederweert                                                             x                x                                                                                                                                                                       x                                               x                                                                          x
Gemeente Peel en Maas                                                           x                x                                                                                                                                                                       x                                               x                                                                          x
Gemeente Roerdalen                                                              x                x                                                                                                                                                                       x                                               x                                               x                          x                                   x                                                    x
Gemeente Roermond                                                               x                x                                                                                                                                                                       x                                               x                                               x                          x                                                                                        x
Gemeente Simpelveld                        x                                    x                x              x                   x                                               x              x                        x              x              x
Gemeente Sittard-Geleen                    x                                    x                x              x                   x                                                              x
Gemeente Stein                             x                                    x                x              x                   x
Gemeente Vaals                             x                                    x                x              x                   x                                               x              x                                       x
Gemeente Valkenburg aan den Geul           x                                    x                x              x                   x                                                                                                      x                                                                                                                                                                                                                                                                                           x
Gemeente Venlo                                                                  x                x                                                                                                                                                                       x                                x              x                                               x                          x
Gemeente Venray                                                                                  x                                                                                                                                                                       x                                               x                                                                          x
Gemeente Voerendaal                        x                                    x                x              x                   x                                               x              x                        x              x              x
Gemeente Weert                                                                  x                x                                                                                                                                                                       x                                               x                                                                          x
Provincie Limburg                                                                                               x                                                                                                                                                                                                                                                                                   x
Waterschap Limburg                                                              x                                                                                                                  x
Wijziging bij:                             2/3e (art. 12.3)                     2/3e (art. 28) 3/4e (art. 23) unaniem (art. 35)     3/4e (waarbij minimaal 2/3e inwoners) (art. 36) 2/3e (art. 32) 2/3e van A + B (art. 31) 2/3e (art. 33) 2/3e (art. 33) 2/3e (art. 29) 2/3e (art. 35)                   2/3e (art. 40) 2/3e (waarbij minimaal 2/3e inwoners) (art. 36) 2/3e (art. 30)             unaniem (art. 36) unaniem (art. 29) 2/3e (waarbij minimaal 2/3e aansluitingen) (art. 28) 2/3e (art. 33) unaniem (art. 36)          unaniem (art. 24)
Kleurlegenda zienswijze:
Voorstellen BZC
Voorstellen Noord-Limburg /Griffies +
tekstvoorstellen BZC
Voorstellen Noord-Limburg +
tekstvoorstellenBZC + evaluatie bij 1/4
deelnemers, maar in ieder geval 1x per
6 jaar
Voorstellen Noord-Limburg +
tekstvoorstellen BZC met evaluatie om
de vijf jaar
Toestemming verleend
Voorstellen Noord-Limburg + Tekstvoorstellen BZC + evaluatie: gelijke regeling als bij participatie (1/5e van de deelnemers / 2 deelnemers)
Voorstellen BZC + begroting 30 april
Voorstellen Noord-Limburg/Griffies + tekstvoorstellen BZC --> uittreedkosten over termijn van 2 jaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>BOELS   ADVOCATEN
ZANDERS
            Bijlage 2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>                                          OX                       V<L_,
                           BER^EN-™^p            Gemeente Venray                 <■         gemeente
Gemeente Mouk en Middelaar
                                                                    *>   HOR5T
                                                                         MAA5        ven/o     Peel, i Maas Bëésel
        Aan: de gemeenteraden van de Noord-Limburgse gemeenten
         Datum: 12 juli 2023
         Betreft: handreiking zienswijzetraject concepten gewijzigde gemeenschappelijke regelingen
         Beste collega-raadsleden,
         Op 1 juli 2022 is een wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen (hierna: "Wgr") in werking
         getreden. De aanpassingen aan de Wgr zijn vooral bedoeld om de invloed van ons als
         gemeenteraden (democratische legitimatie) te versterken.
        Welke mogelijkheden biedt de nieuwe Wgr
         Gemeenteraden krijgen met de aanpassingen meer mogelijkheden hun kaderstellende en
         controlerende rol binnen de samenwerkingsverbanden te verstevigen. Zo kunnen wij straks
         bijvoorbeeld een gemeenschappelijke adviescommissie voor raadsleden instellen. Ook krijgen we
         meer mogelijkheden om invloed uit te oefenen, bijvoorbeeld via, uitgebreidere zienswijzeprocedures,
         verplichte afspraken over evaluatie van de regeling en de mogelijkheid om scherpere afspraken te
         maken over (financiële) gevolgen van uittreding voor vertrekkende deelnemers.
         Rol gemeenteraad in deze fase
         Sommige wijzigingen zijn al direct op 1 juli 2022 in werking getreden. Alle gemeenschappelijke
         regelingen dienen uiterlijk op 1 juli 2024 hun regelingen te hebben aangepast op de gewijzigde
         regelgeving.
         Op dit moment worden de ontwerp-wijzigingsvoorstellen door de gemeenschappelijke regelingen
         aangeboden aan de colleges met het verzoek om de bestuurlijke besluitvorming in gang te zetten. U
         krijgt als gemeenteraad nu de gelegenheid om een zienswijze te geven op het ontwerp van de
         gewijzigde gemeenschappelijke regeling.
         Hoe ziet het complete besluitvormingsproces eruit?
         Nadat de raad door het college in de gelegenheid is gesteld om een zienswijze in te dienen op de
         voorgestelde wijzigingen, geeft de raad op een later moment ook nog toestemming om de regeling
         daadwerkelijk te wijzigen. Wij zijn dus op twee momenten aan zet, dit najaar en komend voorjaar:
           Raadsvergadering najaar      Zienswijze (gemeenteraad)
           2023                          De gemeenteraad wordt in de gelegenheid gesteld om een zienswijze in
                                         te dienen bij het college over de voorgestelde wijziging van de
                                         gemeenschappelijke regeling(en).
           Mei 2024                      Toestemming (gemeenteraad)
                                         De gemeenteraad wordt door het college verzocht om toestemming te
                                         verlenen voor wijziging van de gemeenschappelijke regeling(en) (met dien
                                         verstande dat de gemeenschappelijke regeling(en) op basis van de
                                         ingediende zienswijze tussentijds mogelijk is/zijn aangepast).
           Mei-juni 2024                 Instemming (college)
                                         Het college verleent al dan niet instemming voor wijziging van de
                                         gemeenschappelijke regeling(en).
           30 juni 2024                  Bekendmaking en inwerkingtreding gemeenschappelijke regeling(en).
                                                                                                               1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>De zienswijzeprocedure: een belangrijk moment!
De wijzigingsvoorstellen zijn overwegend juridisch van aard en zorgen er voor dat de regelingen in lijn
zijn met de nieuwe Wgr.
Voor ons is dit echter een belangrijk moment om te pleiten voor enkele toevoegingen die de
democratische legitimatie (invloed van raden op de gemeenschappelijke regeling) versterken. Het
instrument dat wij hiervoor hebben is het dit najaar indienen van een zienswijze.
Handreiking
Ter voorbereiding op de zienswijzeprocedure hebben wij als regionale raadswerkgroep Limburg-
Noord (waarin alle raden van Noord Limburg vertegenwoordigd zijn) de afgelopen maanden met
ondersteuning van de griffiers gewerkt aan een handreiking (zie bijlage) waarin de beoogde
aanvullingen in de vorm van concrete tekstuele bouwstenen zijn weergegeven.
Wij roepen jullie op om deze bouwstenen één-op-één over te nemen in jullie zienswijze. Dit stelt ons
als gemeenteraden in staat om een eensluidend en krachtig signaal af te geven, zodanig dat
gemeenschappelijke regelingen hier feitelijk niet onderuit kunnen. Daarmee dwingen we als het ware
af dat de wijzigingsvoorstellen worden aangepast en de positie van gemeenteraden ten opzichte van
de gemeenschappelijke regelingen daadwerkelijk wordt verstrekt.
Met vriendelijke groet,
Namens de regionale raadswerkgroep Limburg-Noord,
Gemeente Beesel, Geerthe Stevens en Krijn Pansters
Gemeente Bergen, Jacob Knoops en Patrick Robben
Gemeente Gennep, Anke Sonnemans
Gemeente Horst aan de Maas, Imke Emons en Maarten Voesten
Gemeente Mook en Middelaar, Debbie van Brunschot en Ton Broekmans
Gemeente Peel en Maas, Annigje Primowees & Tiny Valckx
Gemeente Venlo, Lonneke Janssen en Denis Donders
Gemeente Venray, Bernie van Lierop en Richard de la Roy
Nb.
Om een zo breed mogelijk signaal af te geven wordt de Handreiking verspreid onder de:
• Gemeenteraden Noord-Limburg + colleges
• Gemeenteraden Midden-Limburg
• De gemeenten in Zuid-Limburg hebben hiervoor een eigen procedure afgesproken
                                                                                                       2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>Handreiking zienswijzetraject concepten gewijzigde
gemeenschappelijke regelingen
Aanleiding
Op 1 juli 2022 is de Wet gemeenschappelijke regelingen (WGR) gewijzigd. Dit betekent dat de
gemeenschappelijke regelingen waar uw gemeente onderdeel van is, ook aangepast moeten worden
Hiervoor worden besluiten genomen door de gemeenteraden en de colleges. Voordat deze besluiten
genomen worden, mag u als gemeenteraad uw mening geven over de veranderingen. Dit document
helpt u om per wijziging een doordachte zienswijze in te dienen. Hieronder leest u eerst wat een
gemeenschappelijke regeling inhoudt en daarna waarom het belangrijk is dat u zienswijzen indient.
Zienswijzen indienen op wijzigingen in gemeenschappelijke regelingen
'Gemeenschappelijke regeling' kan twee dingen betekenen
Gemeenten, provincies of waterschappen kunnen samenwerken in een gemeenschappelijke regeling.
Dit samenwerkingsverband heeft een eigen bestuur en een eigen begroting. Ze behartigen de
belangen van de deelnemers aan het samenwerkingsverband. Ze maken samenwerkingsafspraken.
De samenwerkingsafspraken heten ook gemeenschappelijke regeling. In dit document gebruiken we
'gemeenschappelijke regeling' voor de gemaakte afspraken. Het samenwerkingsverband noemen we
'samenwerkingsverband'.
Het is belangrijk dat u uw mening geeft over de wijzigingen in de WGR
Het indienen van zienswijzen versterkt de positie van de gemeenteraad. Voor raadsleden was het
vóór de wetswijziging lastig om gemeenschappelijke regelingen te sturen of te controleren. De
gewijzigde WGR geeft meer keuzemogelijkheden over de werking van een samenwerkingsverband en
de positie van gemeenteraden, inwoners en belanghebbenden. Door de wijzigingen worden
bestaande mogelijkheden voor inspraak van de raad aangepast of uitgebreid. U krijgt meer invloed
op de besluitvorming in de gemeenschappelijke regelingen en u kunt beter controleren wat er in de
samenwerkingsverbanden gebeurt. Dat zorgt voor een belangrijkere rol van gemeenteraden bij de
besluiten die samenwerkingsverbanden nemen. U verkleint daarmee ook het gat tussen het bestuur
van de samenwerkingsverbanden aan de ene kant en de burgers en belanghebbenden aan de andere
kant. Gemeenteraden zijn vaak onderdeel van verschillende samenwerkingsverbanden. Het is aan de
gemeenteraden om per samenwerkingsverband te kiezen wat zij nodig vinden om beter op de
samenwerking te kunnen sturen. Dit kan per samenwerkingsverband waar zij aan deelnemen
verschillen. Het is belangrijk dat alle deelnemende gemeenteraden aan een samenwerkingsverband
goed met elkaar afstemmen welke zienswijzen ze samen geven. Zo kan hier ook echt iets mee
gedaan worden.
Advocatenkantoor Boels-Zanders hielp een deel van de Limburgse samenwerkingsverbanden
 Boels-Zanders advocaten doorliep met een groot deel van de samenwerkingsverbanden in Limburg
een traject. Boels-Zanders gaf samenwerkingsverbanden uitleg over de manier waarop ze hun
                                                   1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>gemeenschappelijke regelingen kunnen aanpassen. Op die manier voldoen deze weer aan de WGR.
Het traject heeft als doel dat de deelnemende samenwerkingsverbanden zoveel mogelijk dezelfde
afspraken gaan maken. De samenwerkingsverbanden die aan het traject van Boels-Zanders
deelnemen zijn Veiligheidsregio Zuid-Limburg, RUD Zuid-Limburg, BsGW, Het Gegevenshuis, RD4,
GGD Zuid-Limburg, ISD BOL, Geul en Maas, Historisch Centrum Limburg, Werkvoorzieningsschap
Venlo en Omstreken, MGR Sociaal Domein Limburg Noord, RUD Limburg-Noord, Westrom, RD
Maasland, Veiligheidsregio en GGD Limburg-Noord, Omnibuzz, WSP Parkstad,
Werkvoorzieningsschap Oostelijk Zuid-Limburg en Grenspark Maas-Swalm-Nette.
Opbouw van dit document
U leest wat de wijzigingen inhouden en wat u kunt aangeven in uw zienswijze
Advocatenkantoor Boels-Zanders legt uit wat er is veranderd in de gemeenschappelijke regeling en
waar u een zienswijze over mag geven. Wij adviseren u over de zienswijzen. We geven u advies over
het overnemen van de voorgestelde wijzigingen of geven een voorstel voor aanvullingen die u bij een
of meerdere gemeenschappelijke regelingen kunt toepassen.
Wijzigingen en adviezen
De wijzigingen in de WGR zijn onder te verdelen in 3 categorieën:
    • Versterken van de positie van de gemeenteraad bij besluitvorming door het
        samenwerkingsverband.
    •   Aanvullende controle-instrumenten voor gemeenteraden.
    •   Versterken van de positie van de gemeenteraad bij het algemeen functioneren van het
        samenwerkingsverband.
Hieronder leest u per wijziging de verandering in de WGR en daarbij onze adviezen voor zienswijzen.
Versterken van de positie van de gemeenteraad bij besluitvorming
Door direct vanaf het begin betrokken te worden bij het opstellen van besluiten, kunt u uw invloed
uitoefenen op de besluiten. Het versterkt uw kaderstellende rol. U kunt op hoofdlijnen samen
bepalen wat het beleid van de samenwerkingsverbanden wordt. Er zijn 4 wijzigingen op het gebied
van besluitvorming die uw rol kunnen versterken.
Wijziging 1: zienswijzen indienen
Wat houdt de wijziging in?
De mogelijkheid om zienswijzen te geven over bepaalde besluiten van het samenwerkingsverband
bestond al. De WGR is op 3 punten gewijzigd of uitgebreid als het gaat om zienswijzen:
Afspraken over het indienen van zienswijzen worden verplicht.
In de gemeenschappelijke regelingen moet worden vastgelegd op welke manier gemeenteraden
zienswijzen mogen indienen. Ook wanneer de manier van indienen niet verandert ten opzichte van
de eerdere situatie, moeten de samenwerkingsverbanden dat vanaf nu schriftelijk vastleggen.
De termijn voor het geven van zienswijzen wordt verruimd.
                                                   2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>Gemeenteraden kunnen zienswijzen indienen over:
     •   de ontwerpbegroting of tussentijdse begrotingswijzigingen
     •   het ontwerp van een samenwerkingsverband
     •   het opheffen van een samenwerkingsverband
     •   besluiten van een samenwerkingsverband
Eerder hadden gemeenteraden 8 weken de tijd om zienswijzen in te dienen op de conceptbegroting
van een gemeenschappelijke regeling. Met de nieuwe WGR is die termijn verruimd naar 12 weken.
Dat betekent dat de ontwerpbegroting ook minstens 12 weken voordat ze aan het algemeen bestuur
worden aangeboden om definitief te besluiten, ze naar de gemeenteraden moeten worden gestuurd.
De ontwerpbegroting moet uiterlijk 15 mei van ieder jaar aan de gemeenteraden worden verstuurd.
Het participatierecht voor gemeenteraden wordt aan de gemeenschappelijke regeling toegevoegd.
Dit betekent dat het bestuur van een samenwerkingsverband een voorstel eerst voor zienswijze aan
de gemeenteraden aanbiedt als het om grote veranderingen in het beleid of andere belangrijke
wijzigingen gaat. Soms moet een samenwerkingsverband snel beslissen. Het samenwerkingsverband
kan er in spoedeisende gevallen dan voor kiezen om het voorstel niet voor te leggen aan de
gemeenteraden.
Wat is ons advies?
In de gemeenschappelijke regeling is nog niet concreet genoeg voorgesteld hoe het participatierecht
georganiseerd moet worden. Daarom adviseren wij om de volgende bepaling aan de
gemeenschappelijke regeling toe te voegen: een zienswijzeprocedure instellen als ten minste l/5e
deel van de deelnemende gemeenteraden hiertoe oproept. Voorwaarde hierbij is dat dat minimaal 2
gemeenteraden moeten zijn. Met deze bepaling breidt u uw mogelijkheid tot het geven van
zienswijzen uit.
Wijziging 2: adviescommissie instellen
Wat houdt de wijziging in?
Gemeenteraden krijgen het recht om een adviescommissie in te stellen bij een
samenwerkingsverband. De adviescommissie bestaat uit raadsleden uit gemeenteraden die
deelnemen aan het samenwerkingsverband. De commissie adviseert het samenwerkingsverband en
helpt deelnemende gemeenteraden met het voorbereiden van zienswijzen.
Wat is ons advies?
Ga akkoord met de wijziging en maak indien gewenst praktische afspraken over het inzetten van de
adviescommissie. Denk hierbij aan afspraken over:
         Hoe kunnen gemeenteraden in de regio het initiatief nemen om een adviescommissie voor
         een specifieke gemeenschappelijke regeling op te zetten?
         Bij wie kan een gemeenteraad deze wens kenbaar maken?
         Wat doet het bestuur van het samenwerkingsverband er daarna mee?
         Hoe worden andere gemeenten die deelnemen aan het samenwerkingsverband over het
         initiatief geïnformeerd?
N.B. In Noord-Limburg is al een regionale raadswerkgroep actief waarin alle zaken die te maken
hebben met regionale samenwerking(sverbanden) aan bod komen. Deze raadswerkgroep heeft
                                                  3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>aangeven de rol van 'adviescommissie' in de volle breedte te willen vervullen. Zij zullen werken in
de geest van de werkwijze van een formele adviescommissie.
Wijziging 3: burgerparticipatie mogelijk maken
Wat houdt de wijziging in?
In de gemeenschappelijke regeling moet vanaf nu worden vastgelegd of en op welke manier burgers
inspraak krijgen. Inwoners en belanghebbenden kunnen via de reguliere procedures bij de colleges
en de raden van de deelnemers betrokken worden bij de voorbereiding, uitvoering en evaluatie van
het beleid. In de gemeenschappelijke regeling moeten afspraken worden vastgelegd via wie de
inspraak verloopt. En voor welke besluiten de inspraak geldt.
Wat is ons advies ?
Wij raden aan om de volgende 3 afspraken over burgerparticipatie toe te voegen aan de
gemeenschappelijke regeling:
     • Het dagelijks bestuur kan beslissen bij ingrijpende besluiten een extra traject voor inspraak te
         doorlopen. Belanghebbenden, inwoners en maatschappelijke organisaties krijgen dan de
         kans op inspraak over het besluit. We adviseren om dit voor alle gemeenten en alle
         gemeenschappelijke regelingen op eensluidende wijze vorm te geven.
     •   Een extra inspraaktraject wordt ook doorlopen als minimaal 2 deelnemende gemeenten dit
         willen.
     •   Het dagelijks bestuur informeert de colleges en het algemeen bestuur zo snel mogelijk over
         het voornemen om meer inspraak mogelijk te maken en doet een voorstel voor een
         eensluidende werkwijze in alle deelnemende gemeenten.
Bovenstaande toevoegingen bieden het dagelijks bestuur en ook gemeenteraden de mogelijkheid
om een apart traject voor inspraak op te starten. Als het om grote veranderingen in het beleid of
andere belangrijke wijzigingen gaat, kunnen zij hier hun mening over geven. Het verruimt de
participatie die al werd toegepast wat betreft de beleidscyclus.
Naast de manier waarop participatie van burgers wordt ingezet, kunt u ook beslissen afspraken te
maken over hoe het proces van de participatietrajecten wordt doorlopen. Als hier afspraken over
zijn, kunnen deelnemende gemeenten steeds op dezelfde manier het participatietraject inzetten. Het
is goed om in de hele regio een vergelijkbaar traject te doorlopen. Zo voorkom je dat inwoners in de
ene gemeente wel worden betrokken en inwoners in een andere gemeente niet of op een totaal
andere manier. Het vergroot de vergelijkbaarheid onderling in de hele provincie.
Wijziging 4: actieve informatieplicht
Wat houdt de wijziging in?
Het bestuur van de samenwerkingsverbanden wordt verplicht om (deelnemers) actief te informeren.
In de gemeenschappelijke regelingen wordt vastgelegd dat gemeenteraden van deelnemende
gemeenten alle informatie van het bestuur van het samenwerkingsverband krijgen die ze nodig
hebben.
                                                   4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>Wat is ons advies?
Ga akkoord met deze wijziging. Daarnaast raden wij aan om werkafspraken te maken tussen het
samenwerkingsverband en de gemeenteraden over het aanleveren van de informatie. Het is
belangrijk om afspraken te maken over het moment, de wijze en het onderwerp van de
informatievoorziening. Zo voorkomt u dat u wordt overspoeld met informatie.
Aanvullende controle-instrumenten
Met de wijziging in de gemeenschappelijke regeling krijgt u de mogelijkheid om de bestuursvoering
van een samenwerkingsverband actief te controleren.
Wijziging: het recht om onderzoek in te stellen door u en de lokale rekenkamer
Wat houdt de wijziging in?
Lokale rekenkamers konden eerder al onderzoek doen naar het gevoerde bestuur van een
samenwerkingsverband. In de gewijzigde WGR staat dit duidelijker vastgelegd. Behalve de
rekenkamers mogen gemeenteraden vanaf nu ook een onderzoek instellen. Ze krijgen de kans om
een enquête uit te voeren naar de bestuursvoering van een samenwerkingsverband. Voorwaarde is
dat alle deelnemende raden aan het samenwerkingsverband moeten instemmen met het uitvoeren
van de enquête.
Wat is ons advies?
Ga akkoord met de wijziging.
Versterken van de positie van de gemeenteraad bij het algemeen functioneren van de
gemeenschappelijke regeling
Dankzij 2 wijzigingen op dit gebied, krijgt u meer kans om te controleren of het
samenwerkingsverband goed werkt. U krijgt meer inzicht in hun functioneren en kunt sturen op
bepaalde processen.
Wijziging 1: afspraken over evaluatie
Wat houdt de wijziging in?
Afspraken over de evaluatie van een samenwerkingsverband worden verplicht. De afspraken liggen
vast in de gemeenschappelijke regeling. In het voorstel in de gemeenschappelijke regeling staat dat
het samenwerkingsverband geëvalueerd wordt als het algemeen bestuur dit besluit. Het dagelijks
bestuur legt een onderzoeksvoorstel voor aan de deelnemers. U kunt er ook voor kiezen om af te
spreken dat u evalueren van het samenwerkingsverband niet nodig vindt. In dat geval moet dat dan
als afspraak in de gemeenschappelijke regeling worden vastgelegd.
Wat is ons advies?
Wij adviseren om de voorgestelde afspraken in de gemeenschappelijke regeling uit te breiden. Voeg
 naast het besluit van het algemeen bestuur een evaluatiemogelijkheid toe voor gemeenteraden. In
de zienswijze neemt u op, op welke manier u het samenwerkingsverband wil evalueren. Advies is om
toe te voegen dat het samenwerkingsverband wordt geëvalueerd als minimaal 2 deelnemende
gemeenten een evaluatie willen.
                                                    5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>Wijziging 2: voorwaarden voor uittreding
Wat houdt de wijziging in?
In alle gemeenschappelijke regelingen moeten afspraken over uittreding worden vastgelegd. Eerder
bepaalde het algemeen bestuur wat de gevolgen zijn wanneer een deelnemer besluit uit te treden. In
de nieuwe gemeenschappelijke regeling is een artikel toegevoegd. Daardoor kunnen gemeenteraden
ook hun mening geven over de gevolgen. In het artikel staan zaken zoals een opzegtermijn van 2 jaar
en het vaststellen van een uittredingsplan.
Wat is ons advies?
Ons advies is om akkoord te gaan met de wijziging en het uittredingsplan. Door deze voorwaarden te
stellen, houdt u als gemeenteraad controle over de uittredende partijen en de gevolgen voor het
samenwerkingsverband.
Werkafspraken
Naast de afspraken die in de gemeenschappelijke regelingen en de WGR worden vastgelegd, is het
ook handig dat gemeenteraden afspraken maken met samenwerkingsverbanden over de financiële
cyclus. Die afspraken lopen buiten de vastgelegde afspraken in de gemeenschappelijke regelingen
om. Maar door hier wel gezamenlijke afspraken over te maken worden werkprocessen makkelijker,
sneller en efficiënter. Samenwerkingsverbanden en gemeenteraden weten dan wat ze wanneer van
elkaar kunnen verwachten.
Het idee achter deze werkafspraken is dat de griffiers van de gemeenteraden de opdracht krijgen om
operationele afspraken te maken met de gemeenschappelijke regelingen, gemeentesecretarissen en
andere betrokkenen.
Financiële cyclus
Wat houdt de financiële cyclus in?
Gemeenten betalen verplicht aan de samenwerkingsverbanden waaraan ze deelnemen. De kosten
hiervan staan op de begrotingen van de gemeenten zelf. Om de gemeenten meer invloed te geven
op de begroting van het samenwerkingsverband worden de termijnen voor het indienen van
documenten verlengd. Het gaat hierbij om de kadernota, ontwerpbegroting en aanpassing van de
begroting. De begrotingscyclus van de samenwerkingsverbanden sluit zo beter aan op die van de
gemeenten zelf. Hierdoor kunnen gemeenten beter inzien wat de gevolgen voor hun eigen gemeente
zijn als ze geld uitgeven aan de samenwerkingsverbanden. Ook krijgen ze meer tijd om hun mening
te geven over de plannen en begrotingen van het samenwerkingsverband.
Wat is ons advies?
Wij adviseren om alle samenwerkingsverbanden een voorstel te geven voor een duidelijke planning
voor het aanleveren van stukken. Zo hebben gemeenteraden op tijd een duidelijk beeld van de
financiële gevolgen van het deelnemen aan een samenwerkingsverband. Ze kunnen dan samen
bepalen hoe ze hiermee omgaan.
                                                   6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>We raden aan om de volgende planning aan te houden:
Uiterlijk 1 februari:      Aanbieding van de kadernota voor zienswijze (wettelijke deadline 30 april)
Uiterlijk 15 april:        Mogelijkheid voor gemeenteraden om zienswijzen in te
                           dienen op de kadernota
Uiterlijk 15 mei1:         Aanbieding van de conceptbegroting voor zienswijze
Voor 15 juli:              Indiening van zienswijzen op de begroting door gemeenteraden
Uiterlijk 15 juli:         Aanbieding van de jaarstukken ter kennisname (wettelijke deadline)
le week september:         Vaststelling van de begroting door het algemeen bestuur
15 september:              Wettelijke deadline voor aanlevering van de begroting bij de provincie
Tijdlijn wijzigen gemeenschappelijke regelingen
De wijzigingen in de gemeenschappelijke regelingen moeten uiterlijk ljuli 2024 doorgevoerd zijn, De
zienswijzen die u indient, worden hierin meegenomen. Boels-Zanders nodigt u in september uit voor
een digitale informatiebijeenkomst om meer uitleg te geven over de voorgestelde wijzigingen. Het is
belangrijk dat de zienswijzen op tijd worden ingediend zodat er genoeg tijd is voor de
samenwerkingsverbanden om te beoordelen of ze in de gemeenschappelijke regeling worden
opgenomen.
De tijdlijn van dit proces verloopt ongeveer zo:
18 en 20 september 2023:                    Digitale informatiebijeenkomst van 19.00 tot 21.00 uur
September - oktober 2023:                   Indienen van zienswijzen door de gemeenteraden
November - december 2023:                   Eventuele aanpassingen van de gemeenschappelijke
                                            regelingen op basis van de zienswijzen
Januari - mei 2024:                         De raad heeft tijd om toestemming te geven
Mei - juni 2024:                            De collegebesluiten over de aangepaste gemeenschappelijke
                                            regelingen worden vastgesteid
1 juli 2024:                                De wijzigingen treden in
1 Uiterlijk 15 mei, maar eerdere aanlevering is zeer wenselijk in verband met de tijdige voorbereiding van een
raadsvoorstel.
                                                        7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>BOELS   ADVOCATEN
ZANDERS
            Bijlage 3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>voerendaal
                                                   \ gemeente
                            ..... »y       an        voerendaal
                Konip^
                                                     Raadhuisplein 1         T 045 - 575 33 99
                       rtïJUU©
                                                     6367 ED Voerendaal      F 045 - 575 11 95
                                                     Postbus 23000           E info@voerendaal.nl
                                                     6367 ZG Voerendaal      W voerendaal.nl
                                                     ISD Kompas
                                                     Postbus 22021
                                                     6360 AA Nuth
             Uw brief van             Uw kenmerk     Ons kenmerk          Voerendaal
                                                     390080               30-juni-2023
             Onderwerp                               Behandeld door       Bijlagen
             Uitgangspunten wijzigingen              I. Leurs
             gemeenschappelijke regelingen                                VERZONDEN            -7
             Geacht bestuur,
             Aanleiding
             Per 1 juli 2022 is een wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen in werking
             getreden. Deze wijziging heeft als voornaamste doel om de democratische legitimatie
             van gemeenschappelijke regelingen te versterken. Dit geschiedt via een versterking
             van de kaderstellende en controlerende rollen van de gemeenteraden, provinciale
             staten en algemene besturen van waterschappen.
             In de Wet gemeenschappelijke regelingen heeft de wetgever nieuwe instrumenten
             gecreëerd die de gemeenteraden, provinciale staten en algemene besturen van
             waterschappen in een betere informatiepositie moeten brengen. Deze nieuwe
             instrumenten moeten voor 1 juli 2024 in iedere gemeenschappelijke regeling zijn
             geïmplementeerd. Op alle gemeenschappelijke regelingen waaraan wij deelnemen
             rust dus een gelijke verplichting.
             Nu op alle gemeenschappelijke regelingen een gelijke verplichting rust - waarbij geldt
             dat alle verplichte wijzigingen vrijwel uniform kunnen worden doorgevoerd - is het
             initiatief ontstaan vanuit een groot aantal gemeenschappelijke regelingen in de
             provincie Limburg om hierin gezamenlijk op te trekken. Boels Zanders Advocaten en
             het adviesbureau Cooperación zijn gevraagd om als juridisch adviseur op te treden
             en om het besluitvormings- en wijzigingstraject op inhoud te begeleiden.
             Gezien het feit dat de wijzigingsvoorstellen richting de afrondende fase gaan en aan
             de AB’s zijn voorgelegd, willen we de gelegenheid benutten om vooruitlopend op een
             mogelijke zienswijze alle gemeenschappelijke regelingen waaraan de gemeente
             Voerendaal deelneemt te informeren over onze uitgangspunten teneinde proactief te
             kunnen handelen en zo veel mogelijk uniformiteit te bewerkstelligen. Daarnaast
             hechten wij er in het kader van een goede samenwerking waarde aan om
             transparantie aan de voorkant te betrachten zodat u de mogelijkheid heeft hierop te
             anticiperen in plaats van onze opmerkingen pas aan de achterkant c.q. in het
             besluitvormingsproces met u te delen.
             NL77 BNGH 0285 0089 27                                                        Pagina 1 van 3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>Uitgangspunten
Onderstaand treft u de uitgangspunten aan die wij namens de gemeente Voerendaal
graag onder uw aandacht willen brengen en die wij mogelijk meegeven aan de
gemeenteraad:
     1. In het kader van uniformiteit geniet het nadrukkelijk onze voorkeur wanneer
         gemeenschappelijke regelingen de standaardbepaiingen c.q.
         wijzigingsvoorstellen overnemen. Indien dit niet het geval is en een specifieke
         gemeenschappelijke regeling wijkt hier wegens een uitzonderlijke situatie van
         af, verzoeken wij u nadrukkelijk toe te lichten waarom is afgeweken.
     2. De gemeente Voerendaal is principieel tegen reservevorming bij
         gemeenschappelijke regelingen. Waar het de financiële positie van de
         gemeenschappelijke regelingen betreft, schuilt hierin geen risico aangezien
         gemeenten ais deelnemers uiteindelijk aan de lat staan om een mogelijk
         tekort te bekostigen. Zonder reservevorming houden wij als gemeente de
         regie over onze financiën en voorkomen we dat er onnodig geld 'buiten de
         deur' wordt geparkeerd.
     3. Ten einde een goede ambtelijke advisering te waarborgen, vinden wij het van
         belang om op te nemen dat bestuurlijke stukken minimaal 2 weken
         voorafgaand aan het bestuurlijk overleg worden toegezonden en dit vooraf
         wordt gegaan door een ambtelijk overleg,
     4. Wij verzoeken u op te nemen dat in plaats van het feit dat er mogelijk / na
         Instemming deelnemers een periodieke evaluatie plaatsvindt, er periodiek (1x
         per 5 jaar) bij alle gemeenschappelijke regelingen een evaluatie plaatsvindt.
         Ons inziens komt dit de kwaliteit van de samenwerking en besluitvorming ten
         goede. Om te voorkomen dat alle gemeenschappelijke regelingen gelijktijdig
         een evaluatie laten plaatsvinden, stellen wij voor om in onderling overleg
         tussen de gemeenschappelijke regelingen in de regio een schema op te
         stellen met een planning.
     5. In de Wet gemeenschappelijke regelingen zijn tal van bepalingen opgenomen
         met betrekking tot de P&C-cyclus van gemeenschappelijke regelingen. Voor
         een aantal P&C-producten zijn er wettelijke deadlines opgenomen, zoals de
         kademota en voorlopige jaarrekening (uiterlijk 30 april) of het moment waarop
         het (dagelijks) bestuur van de regeling de vastgestelde begroting aan
         gedeputeerde staten dient te sturen (binnen 2 weken na vaststelling, maar in
         leder geval vóór 15 september). Een dergelijke harde deadline bestaat
         wettelijk niet voor de aanlevering van ontwerp-begrotingen. In de praktijk
         resulteert dit in situaties waarin gemeenteraden in februari reeds enkele
         ontwerp-begrotingen ontvangen (al dan niet vergezeld met jaarstukken) met
         uitloop tot in juli (waardoor gemeenteraden met het oog op het zomerreces in
         de knel kunnen komen met besluitvorming. Nu biedt het wijzigingstraject
         echter de kans om de aanlevering van ontwerp-begrotingen te harmoniseren.
         Wij geven daarbij in overweging mee om inzake de aanlevering van ontwerp­
         begrotingen zo veel als mogelijk aansluiting te zoeken bij de deadline voor
         aanlevering van de voorlopige jaarrekening aan gemeenteraden, in casu 30
         april. Dit vereenvoudigt onze interne besluitvormingsprocessen, geeft een
         duidelijker beeld van de impact van ontwerp-begrotingen op onze eigen
         gemeentelijke begroting en vermindert de bestuurlijke drukte voor onze
         raadsleden - alleen al vanwege het feit dat besluitvorming over ontwerp­
         begrotingen hiermee vóór het reces afgerond kan worden.
Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd en hopen onze
inbreng terug te zien in de definitieve wijzigingsvoorstellen die aan de gemeenteraden
zullen worden toegezonden.
                                                                             Pagina 2 van 3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>Vragen
Mocht u op basis van het voorgaande nog vragen hebben dan kunt u contact
opnemen met de accounthouder van de gemeente Voerendaal voor uw
gemeenschappelijke regeling.
Met vriendelijke groeten,
BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN VOERENDAAL,
                                                                      Pagina 3 van 3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>                                                                                     Stadhouderslaan 200
                                                                                     Postbus 15
                                                                                     6170 AA Stein
Aan de GR RUD Zuid-Limburg                                                           T +31 (0)46 435 93 93
Postbus 5700                                                                         info@gemeentestein.nl
                                                                                     www.aemeentestein.nl
6202 MA MAASTRICHT
                                                                                     BTW    NL 0017.31.105.B.02
                                                                                     KvK   5198 4997 0000
                                                                                     IBAN   NL20 BNGH 0285 008 110
                                                                                     BIC    BNGH NL2G
Datum:                    11 juli 2023
Uw kenmerk:               CC/JZ
Zaaknummer:               20230321138688
Behandeld door:           Concerncontrol
Betreft:                  Uitgangspunten wijzigingen
                          gemeenschappelijke regelingen;
Geacht bestuur,
Per 1 juli 2022 is een wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen in werking getreden. Deze
wijziging heeft als voornaamste doel om de democratische legitimatie van gemeenschappelijke regelingen
te versterken. Dit geschiedt via een versterking van de kaderstellende en controlerende rollen van de
gemeenteraden, provinciale staten en algemene besturen van waterschappen.
In de Wet gemeenschappelijke regelingen heeft de wetgever nieuwe instrumenten gecreëerd die de
gemeenteraden, provinciale staten en algemene besturen van waterschappen in een betere
informatiepositie moeten brengen. Deze nieuwe instrumenten moeten voor 1 juli 2024 in iedere
gemeenschappelijke regeling zijn geïmplementeerd. Op alle gemeenschappelijke regelingen waaraan wij
deelnemen rust dus een gelijke verplichting.
Nu op alle gemeenschappelijke regelingen een gelijke verplichting rust - waarbij geldt dat alle verplichte
wijzigingen vrijwel uniform kunnen worden doorgevoerd - is het initiatief ontstaan vanuit een groot aantal
gemeenschappelijke regelingen in de provincie Limburg om hierin gezamenlijk op te trekken. Boels Zanders
Advocaten en het adviesbureau Cooperación zijn gevraagd om als juridisch adviseur op te treden en om
het besluitvormings- en wijzigingstraject op inhoud te begeleiden.
Gezien het feit dat de wijzigingsvoorstellen richting de afrondende fase gaan en aan de AB’s zijn
voorgelegd, willen we de gelegenheid benutten om vooruitlopend op een mogelijke zienswijze van onze
gemeenteraad alle gemeenschappelijke regelingen waaraan de gemeente Stein deelneemt te informeren
over onze uitgangspunten teneinde proactief te kunnen handelen en zo veel mogelijk uniformiteit te
bewerkstelligen. Daarnaast hechten wij er in het kader van een goede samenwerking waarde aan om
transparantie aan de voorkant te betrachten zodat u de mogelijkheid heeft hierop te anticiperen in plaats
van onze opmerkingen pas aan de achterkant c.q. in het besluitvormingsproces met u te delen.
Uitgangspunten
Onderstaand treft u de uitgangspunten aan die wij namens de gemeente Stein graag onder uw aandacht
willen brengen en die wij mogelijk meegeven aan onze gemeenteraad.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>1. Uniformiteit
In het kader van uniformiteit geniet het nadrukkelijk onze voorkeur wanneer gemeenschappelijke regelingen
de standaardbepalingen c.q. wijzigingsvoorstellen van Boels Zanders Advocaten en adviesbureau
Cooperación overnemen. Indien dit niet het geval is en een specifieke gemeenschappelijke regeling wijkt
hier wegens een uitzonderlijke situatie van af, verzoeken wij u nadrukkelijk toe te lichten waarom is
afgeweken.
2. Financiën gemeenschappelijke regeling
De gemeente Stein is niet principieel tegen reservevorming bij gemeenschappelijke regelingen.
Wij vragen wel aandacht voor het volgende. Waar het de financiële positie van de gemeenschappelijke
regelingen betreft, lopen gemeenten in dit tijdsgewricht door de onzekere internationale situatie, (hoge)
inflatiecijfers en ook door de aangekondigde nieuwe verdeelsystematiek van het Gemeentefonds vanaf
2026, zowel nu als binnen afzienbare tijd (ook) bij de gemeenschappelijke regelingen risico. Gemeenten
staan als deelnemers uiteindelijk aan de lat om mogelijke tekorten van de gemeenschappelijke regelingen
te bekostigen. Het in kaart brengen van financiële risico’s alsmede reservevorming binnen
gemeenschappelijke regelingen dient zeker aan de orde te zijn. Over de hoogte van de aan te houden
reserves zou nader overleg plaats dienen te vinden. Wij zijn voorstander van het ontwikkelen van een
(nadere) strategie op financieel gebied, teneinde als gemeenten zoveel mogelijk "in control’’ te zijn en te
blijven over de financiën van zowel de gemeenten als de gemeenschappelijke regelingen!
3. Tijdige aanlevering bestuurlijke stukken
Ten einde een goede ambtelijke advisering te waarborgen, vinden wij het van belang om op te nemen dat
bestuurlijke stukken minimaal 2 weken voorafgaand aan het bestuurlijk overleg worden toegezonden en dit
vooraf wordt gegaan door een ambtelijk overleg.
4. Moment evaluatie
Wij zijn geen voorstander van een verplichte periodieke evaluatie voor GR’en. Wij kunnen ons vinden in het
voorstel van Boels Zanders Advocaten en adviesbureau Cooperación om in de gemeenschappelijke
regeling een algemeen geformuleerde evaluatiebepaling op te nemen waardoor per GR maatwerk mogelijk
is. Alsdan kan het bestuur van de betreffende GR naar bevind besluiten een evaluatie te laten plaatsvinden
op een moment waarop het bestuur dat nodig acht.
5. Deadline voor ontwerp-begroting (30 april)
 In de Wet gemeenschappelijke regelingen zijn tal van bepalingen opgenomen met betrekking tot de P&C-
cyclus van gemeenschappelijke regelingen. Voor een aantal P&C-producten zijn wettelijke deadlines
opgenomen, zoals de kadernota en voorlopige jaarrekening (uiterlijk 30 april) of het moment waarop het
(dagelijks) bestuur van de regeling de vastgestelde begroting aan gedeputeerde staten dient te sturen
(binnen 2 weken na vaststelling, maar in ieder geval vóór 15 september). Een dergelijke harde deadline
bestaat wettelijk niet voor de aanlevering van ontwerp-begrotingen. In de praktijk resulteert dit in situaties
waarin gemeenteraden in februari reeds enkele ontwerp-begrotingen ontvangen (al dan niet vergezeld met
jaarstukken) met uitloop tot in juli (waardoor gemeenteraden met het oog op het zomerreces in de knel
kunnen komen met besluitvorming. Nu biedt het wijzigingstraject echter de kans om de aanlevering van
ontwerp-begrotingen te harmoniseren. Wij geven daarbij in overweging mee om inzake de aanlevering van
ontwerp-begrotingen zo veel als mogelijk aansluiting te zoeken bij de deadline voor aanlevering van de
voorlopige jaarrekening aan gemeenteraden, in casu 30 april. Dit vereenvoudigt onze interne
besluitvormingsprocessen, geeft een duidelijker beeld van de impact van ontwerp-begrotingen op onze
eigen gemeentelijke begroting en vermindert de bestuurlijke drukte voor onze raadsleden - alleen al
vanwege het feit dat besluitvorming over ontwerp-begrotingen hiermee vóór het reces afgerond kan
worden.
                                                       2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd en hopen onze inbreng terug te zien in
de definitieve wijzigingsvoorstellen die aan de gemeentebesturen worden toegezonden.
Met vriendelijke groet,
Burgemeester en wethouders van Stein,
de Secretaris,                      de Burgemeester,
 ValitfSibhed door Wim Ploeg         Valid;     loor Marion Leurs-Mordang
     ^p 17-07-2023                             op 19-07-2023
W. Ploeg                            M.F.H. Leurs-Mordang
                                                          3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>                                   gemeente        Branssiim
                                                                   ||                VERZONDEN 0 8 AUG. 2023
                                                                     OMNIBUZZ
  Omnibuzz
  Postbus 99                                                            9 AUG 2023
  6160 AB Geleen
                                                                   ingekomen
  Datum                1 augustus 2023
  Uw kenmerk
 Ons kenmerk           202326648/202326675
 Onderwerp             Uitgangspunten wijzigingen
                        gemeenschappelijke regelingen
 Geacht bestuur,
 Aanleiding
 Per 1 juli 2022 is een wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen in werking getreden. Deze
 wijziging heeft als voornaamste doel om de democratische legitimatie van gemeenschappelijke regelingen te
versterken. Dit geschiedt via een versterking van de kaderstellende en controlerende rollen van de
gemeenteraden, provinciale staten en algemene besturen van waterschappen.
 In de Wet gemeenschappelijke regelingen heeft de wetgever nieuwe instrumenten gecreëerd die de
gemeenteraden, provinciale staten en algemene besturen van waterschappen in een betere
 informatiepositie moeten brengen. Deze nieuwe instrumenten moeten voor 1 juli 2024 in iedere
gemeenschappelijke regeling zijn geïmplementeerd. Op alle gemeenschappelijke regelingen waaraan wij
deelnemen rust dus een gelijke verplichting.
Nu op alle gemeenschappelijke regelingen een gelijke verplichting rust - waarbij geldt dat alle verplichte
wijzigingen vrijwel uniform kunnen worden doorgevoerd - is het initiatief ontstaan vanuit een groot aantal
gemeenschappelijke regelingen in de provincie Limburg om hierin gezamenlijk op te trekken. Boels Zanders
Advocaten en het adviesbureau Cooperación zijn gevraagd om als juridisch adviseur op te treden en om het
besluitvormings- en wijzigingstraject op inhoud te begeleiden.
Gezien het feit dat de wijzigingsvoorstellen richting de afrondende fase gaan en aan de AB's zijn voorgelegd,
willen we de gelegenheid benutten om vooruitlopende op een mogelijke zienswijze alle gemeenschappelijke
regelingen waaraan de gemeente Brunssum deelneemt te informeren over onze uitgangspunten teneinde
proactief te kunnen handelen en zo veel mogelijk uniformiteit te bewerkstelligen. Daarnaast hechten wij er
in het kader van een goede samenwerking waarde aan om transparantie aan de voorkant te betrachten
zodat u de mogelijkheid heeft hierop te anticiperen in plaats van onze opmerkingen pas aan de achterkant
c.q. in het besluitvormingsproces met u te delen.
  Telefoon                        Postadres                  Bankgegevens
  (045) 527 85 55                Postbus 250                 IBAN NL68BNGH 0285001523
  E-mail                         6440 AG Brunssum           t.n.v. Gemeente Brunssum
  gemeente(Sbrunssum.nl          Bezoekadres                 KVK-nummer
  Website                        Lindeplein 1                14129999                       parkstad
  www.brunssum.nl                6444 AT Brunssum                                           S.mlwe.„o|jmbUrg
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>                                  gemeente        Bninssum
 UitRanespunten
 Onderstaand treft u de uitgangspunten aan die wij namens de gemeente Brunssum graag onder uw
aandacht willen brengen en die wij mogelijk meegeven aan de gemeenteraad:
 1.   In het kader van uniformiteit geniet het nadrukkelijk onze voorkeur wanneer gemeenschappelijke
      regelingen de standaardbepalingen c.q. wijzigingsvoorstellen overnemen. Indien dit niet het geval is en
      een specifieke gemeenschappelijke regeling wijkt hier wegens een uitzonderlijke situatie van af,
     verzoeken wij u nadrukkelijk toe te lichten waarom is afgeweken.
2.    De gemeente Brunssum is principieel tegen reservevorming bij gemeenschappelijke regelingen. Waar
      het de financiële positie van de gemeenschappelijke regelingen betreft, schuilt hierin geen risico
     aangezien gemeenten als deelnemers uiteindelijk aan de lat staan om een mogelijk tekort te bekostigen.
     Zonder reservevorming houden wij als gemeente de regie over onze financiën en voorkomen we dat er
     onnodig geld 'buiten de deur' wordt geparkeerd.
3.   Ten einde een goede ambtelijke advisering te waarborgen, vinden wij het van belang om op te nemen
     dat bestuurlijke stukken minimaal 2 weken voorafgaand aan het bestuurlijk overleg worden
     toegezonden en dit vooraf wordt gegaan door een ambtelijk overleg.
4.   Wij verzoeken u op te nemen dat in plaats van het feit dat er mogelijk / na instemming deelnemers een
     periodieke evaluatie plaatsvindt, er periodiek (lx per 5 jaar) bij alle gemeenschappelijke regelingen een
     evaluatie plaatsvindt. Ons inziens komt dit de kwaliteit van de samenwerking en besluitvorming ten
     goede. Om te voorkomen dat alle gemeenschappelijke regelingen gelijktijdig een evaluatie laten
     plaatsvinden, stellen wij voor om in onderling overleg tussen de gemeenschappelijke regelingen in de
     regio een schema op te stellen met een planning.
5.   In de Wet gemeenschappelijke regelingen zijn tal van bepalingen opgenomen met betrekking tot de
     P&C-cyclus van gemeenschappelijke regelingen. Voor een aantal P&C-producten zijn er wettelijke
     deadlines opgenomen, zoals de kadernota en voorlopige jaarrekening (uiterlijk 30 april) of het moment
    waarop het (dagelijks) bestuur van de regeling de vastgestelde begroting aan gedeputeerde staten dient
    te sturen (binnen 2 weken na vaststelling, maar in ieder geval vóór 15 september). Een dergelijke harde
    deadline bestaat wettelijk niet voor de aanlevering van ontwerp-begrotingen. In de praktijk resulteert dit
     in situaties waarin gemeenteraden in februari reeds enkele ontwerp-begrotingen ontvangen (al dan niet
    vergezeld met jaarstukken) met uitloop tot in juli (waardoor gemeenteraden met het oog op het
    zomerreces in de knel kunnen komen met besluitvorming. Nu biedt het wijzigingstraject echter de kans
    om de aanlevering van ontwerp-begrotingen te harmoniseren. Wij geven daarbij in overweging mee om
    inzake de aanlevering van ontwerp-begrotingen zo veel als mogelijk aansluiting te zoeken bij de deadline
    voor aanlevering van de voorlopige jaarrekening aan gemeenteraden, in casu 30 april. Dit vereenvoudigt
    onze interne besluitvormingsprocessen, geeft een duidelijker beeld van de impact van ontwerp­
    begrotingen op onze eigen gemeentelijke begroting en vermindert de bestuurlijke drukte voor onze
    raadsleden - alleen al vanwege het feit dat besluitvorming over ontwerp-begrotingen hiermee vóór het
    reces afgerond kan worden.
6.  Eventuele tekorten dienen primair binnen de eigen exploitatie opgelost te worden.
Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd en hopen onze inbreng terug te zien in
de definitieve wijzigingsvoorstellen die aan de gemeenteraden zullen worden toegezonden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>                             gemeente        Brwnsswm
                                                         w
Vragen
Mocht u op basis van het voorgaande nog vragen hebben dan kunt u contact opnemen met de
accounthouder van de gemeente Brunssum voor uw gemeenschappelijke regeling.
Met vriendelijke groet.
Het college van burgemeester en wethouders van Brunssum,
burgemeester
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>BOELS   ADVOCATEN
ZANDERS
            Bijlage 4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>Memo
Aan                   Provinciale Staten van Limburg, de gemeenteraden van de Limburgse
                      gemeenten en het algemeen bestuur van het Waterschap Limburg
Afschrift aan         Gedeputeerde Staten van Limburg, de colleges van burgemeester en
                      wethouders van de Limburgse gemeenten en het dagelijks bestuur van
                      het Waterschap Limburg
Van                   Anouk Hofman en Rob de Greef
Plaats/Datum          Venlo, 4 september 2023
Betreft               Legal opinion op handreikingen zienswijze raden voor wijziging
                      gemeenschappelijke regelingen
Dit memo bevat een juridische beoordeling van de aanvullende wijzigingsvoorstellen, zoals die
worden voorgesteld door:
 -      de regionale raadswerkgroep Limburg-Noord (bijlage 1), en;
 -      de colleges van Voerendaal, Brunssum en Stein (bijlage 2).
Wij geven vooraf mee dat wij de handreikingen met interesse en welwillendheid hebben
bestudeerd. Waar de handreikingen niet op juridische onmogelijkheden rusten, hebben wij
bovendien concrete, uniforme tekstvoorstellen geformuleerd.
De besluitvorming of deze tekstvoorstellen ook daadwerkelijk in de gemeenschappelijke
regelingen worden opgenomen, is echter uiteindelijk aan de colleges, na voorafgaande
zienswijzen en toestemming van de raden.
I.          HANDREIKINGEN RAADSWERKGROEP LIMBURG-NOORD
De handreikingen van de raadswerkgroep Limburg-Noord bieden een mooi overzicht van de
wijzigingsvoorstellen. Op concreet drie onderdelen wordt een aanvulling voorgesteld. Deze
aanvullingen bespreken wij hierna, waarbij wij direct een concreet uniform tekstvoorstel
formuleren voor alle gemeenschappelijke regelingen.
1.1         Zienswijzeprocedure als twee raden daartoe oproepen
Aanvullend wijzigingsvoorstel
De eerste aanvulling is dat men graag toegevoegd ziet dat ook een zienswijzeprocedure wordt
doorlopen bij besluiten indien ten minste 1/5e van de deelnemende gemeenteraden daartoe
besluit. Voorwaarde hierbij is dat dit minimaal twee gemeenteraden moeten zijn.
Legal opinion op zienswijze raden/AH/BZ/Legal opinion zienswijze                           1/6
raden 04092023
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>Advies: formulering aanvullend wijzigingsvoorstel
Vanuit juridisch oogpunt adviseren wij om dit aanvullende wijzigingsvoorstel als volgt te
formuleren:
a) Voor gemeenschappelijke regelingen met vijf of minder deelnemers:
            Artikel (…) Zienswijze raden
            1.    Het algemeen bestuur beslist niet over een voorstel alvorens de raden om zienswijzen zijn
                  gevraagd, wanneer ten minste twee gemeenteraden het dagelijks bestuur hierom
                  verzoeken. In spoedeisende gevallen kan het dagelijks bestuur afzien van het vragen van
                  zienswijzen. Het dagelijks bestuur stelt de raden hiervan schriftelijk en gemotiveerd op de
                  hoogte.
            2.    Indien het eerste wordt toegepast, dan hebben de raden twaalf weken de tijd hun
                  zienswijzen bij het dagelijks bestuur naar voren te brengen. Voorafgaande aan het nemen
                  van het besluit waarover de zienswijzen gegeven is stelt het dagelijks bestuur de raden en
                  het algemeen bestuur schriftelijk en gemotiveerd in kennis van het oordeel over de
                  zienswijzen, alsmede van de eventuele conclusies die het daaraan verbindt.
b) Voor gemeenschappelijke regelingen met zes of meer deelnemers:
            Artikel (…) Zienswijze raden
            1.    Het algemeen bestuur beslist niet over een voorstel alvorens de raden om zienswijzen zijn
                  gevraagd, wanneer ten minste een vijfde van de gemeenteraden het dagelijks bestuur
                  hierom verzoekt. In spoedeisende gevallen kan het dagelijks bestuur afzien van het vragen
                  van zienswijzen. Het dagelijks bestuur stelt de raden hiervan schriftelijk en gemotiveerd op
                  de hoogte.
            2.    Indien het eerste wordt toegepast, dan hebben de raden twaalf weken de tijd hun
                  zienswijzen bij het dagelijks bestuur naar voren te brengen. Voorafgaande aan het nemen
                  van het besluit waarover de zienswijzen gegeven is stelt het dagelijks bestuur de raden en
                  het algemeen bestuur schriftelijk en gemotiveerd in kennis van het oordeel over de
                  zienswijzen, alsmede van de eventuele conclusies die het daaraan verbindt.
Dit voorstel was als zodanig ook al opgenomen in het overkoepelende memo (zie pagina 35).
NB. Daar waar het provincie- of waterschapsbestuur deelneemt aan de gemeenschappelijke
regeling zal vanzelfsprekend een op maat gemaakte tekst komen waarbij provinciale staten
resp. het algemeen bestuur van het waterschap meetellen als ware zij een gemeenteraad.
Legal opinion op zienswijze raden/AH/BZ/Legal opinion zienswijze                                             2/6
raden 04092023
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>1.2         Aanvullingen burgerparticipatie
Aanvullend wijzigingsvoorstel
De tweede aanvulling ziet daarop om drie aanvullende afspraken over burgerparticipatie toe te
voegen aan de gemeenschappelijke regelingen:
 -     het dagelijks bestuur kan beslissen bij ingrijpende besluiten om een extra traject voor
       inspraak te doorlopen. Belanghebbenden, inwoners en maatschappelijke organisaties
       krijgen dan de kans op inspraak over het besluit;
 -     een extra inspraaktraject wordt ook doorlopen als minimaal twee deelnemende gemeenten
       dit willen;
 -     het dagelijks bestuur informeert de colleges en het algemeen bestuur zo snel mogelijk over
       het voornemen om meer inspraak mogelijk te maken en doet een voorstel voor een
       eensluidende werkwijze in alle deelnemende gemeenten.
 Advies: wijzigingsvoorstel gedeeltelijk overnemen
 Wij adviseren om het aanvullende wijzigingsvoorstel als volgt te formuleren:
            2.    In afwijking van het eerste lid kan het dagelijks bestuur besluiten dat bij de voorbereiding,
                  uitvoering en evaluatie van beleid met ingrijpende gevolgen een apart participatietraject
                  wordt doorlopen.
            3.    Het eerste lid vindt ook toepassing wanneer ten minste twee gemeenteraden het dagelijks
                  bestuur hierom verzoeken.
            4.    Het dagelijks bestuur informeert de deelnemers zo spoedig mogelijk omtrent zijn voornemen
                  tot het mogelijk maken van inspraak als bedoeld in het tweede of het derde lid en de wijze
                  waarop deze inspraak voor ingezetenen van de gemeenten en belanghebbenden zal
                  worden vormgegeven.
 Deze formulering sluit aan bij de wens die breder in de hele provincie Limburg is geuit om de
 mogelijkheid van inspraak ook open te stellen bij ingrijpende beleidswijzigingen. Dit
 wijzigingsvoorstel is (met uitzondering van het derde lid) reeds door ons opgenomen in de
 oplegbrief en het document "Wijzigingen naar aanleiding van informatiesessies". Na afloop van
 de zienswijzeprocedure zullen in ieder geval deze twee artikelleden in alle gemeenschappelijke
 regelingen worden verwerkt. Het derde lid kan, indien gewenst, ook worden verwerkt. Indien de
 wens daartoe bestaat, zal dit via zienswijzen tot uiting moeten worden gebracht.
 Daarmee adviseren wij om de handreiking dus op één onderdeel niet geheel over te nemen:
 -     Handreiking spreekt over "ingrijpende besluiten": de handreiking spreekt over
       ingrijpende besluiten. Artikel 10 lid 7 van de Wet gemeenschappelijke regelingen spreekt
       echter over de mogelijkheid tot inspraak bij "beleid". Om zoveel mogelijk aan te sluiten bij
       de wet(swijziging), adviseren wij om het woord "ingrijpende besluiten" te vervangen door
       "beleid met ingrijpende gevolgen". Zie daartoe ook het aanvullende tekstvoorstel.
Legal opinion op zienswijze raden/AH/BZ/Legal opinion zienswijze                                               3/6
raden 04092023
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>NB. Bij gemeenschappelijke regelingen met meer dan vijf deelnemers zal in het derde lid de
tekst “twee gemeenteraden” worden vervangen door “een vijfde van de gemeenteraden” en
wordt “verzoeken” vervangen door “verzoekt”. Daar waar het provincie- of waterschapsbestuur
deelneemt aan de gemeenschappelijke regeling zal vanzelfsprekend een op maat gemaakte
tekst komen waarbij provinciale staten resp. het algemeen bestuur van het waterschap
meetellen als ware zij een gemeenteraad.
 1.3        Aanvulling evaluatiebepaling
 Aanvullend wijzigingsvoorstel raadswerkgroep
 Geadviseerd wordt om aan de evaluatiebepaling toe te voegen dat er geëvalueerd wordt inden
 minimaal twee deelnemende gemeenten dit wensen.
 Het aanvullende wijzigingsvoorstel kan worden overgenomen. Wij adviseren dan wel om het
 tekstvoorstel als volgt te formuleren (de onderstreping betreft de toevoeging):
            "De werking van de regeling zal geëvalueerd worden indien twee deelnemers hierom verzoeken.
            Het dagelijks bestuur zal dan een onderzoeksvoorstel aan de deelnemers voorleggen."
 Aanvullend voorstel Brunssum en Voerendaal
 Bij het voorgaande merken wij nog wel op dat de gemeenten Voerendaal en Brunssum
 aanvullend wensen dat de gemeenschappelijke regeling één keer per vijf jaar wordt
 geëvalueerd, waarbij ervoor wordt gewaakt dat niet alle regelingen tegelijkertijd aan de beurt
 zijn.
 De aanvullende regeling zou dan als volgt komen te luiden:
            "De werking van de regeling zal om de vijf jaar geëvalueerd worden, voor het eerst in [datum
            invullen]. Het dagelijks bestuur zal daartoe een onderzoeksvoorstel aan de deelnemers
            voorleggen."
 Duidelijke keuze is gewenst voor uniformiteit
 Nu er over de evaluatiebepaling verschillende zienswijzen zijn ingediend, geven wij mee dat
 het ten behoeve van de uniformiteit wenselijk is om een duidelijke keuze te maken tussen één
 van de volgende drie tekstvoorstellen:
 1. Huidig:
            "De werking van de regeling zal geëvalueerd worden indien het algemeen bestuur daartoe
            besluit. Het dagelijks bestuur zal dan een onderzoeksvoorstel aan de deelnemers voorleggen."
Legal opinion op zienswijze raden/AH/BZ/Legal opinion zienswijze                                         4/6
raden 04092023
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre> 2. Werkgroep Noord-Limburg:
            "De werking van de regeling zal geëvalueerd worden indien minimaal twee deelnemers hierom
            verzoeken. Het dagelijks bestuur zal dan een onderzoeksvoorstel aan de deelnemers
            voorleggen."
 3. Voerendaal en Brunssum:
            "De werking van de regeling zal om de vijf jaar geëvalueerd worden, voor het eerst in [datum
            invullen]. Het dagelijks bestuur zal daartoe een onderzoeksvoorstel aan de deelnemers
            voorleggen."
1.4         Werkafspraken ten aanzien van begroting en kadernota
Voorstel voor werkafspraken
Ten aanzien van het aanbieden van de kadernota en de ontwerpbegroting wordt voorgesteld
om met de gemeenschappelijke regelingen duidelijke werkafspraken te maken voor het
aanleveren van stukken. Concreet wordt voorgesteld om het concept van de kadernota jaarlijks
uiterlijk 1 februari en de ontwerpbegroting jaarlijks uiterlijk 15 mei aan te leveren.
Reactie op voorstel voor werkafspraken
Zoals in paragraaf 2.3 ook uiteengezet wordt, zal na afloop van de zienswijzeprocedure in de
teksten van de gemeenschappelijke regelingen opgenomen worden dat de ontwerpbegroting
uiterlijk 30 april van ieder jaar moet worden toegezonden. Daarmee wordt deze werkafspraak
hoe dan ook verankerd in de gemeenschappelijke regelingen.
Ten aanzien van de voorgestelde werkafspraak over het aanbieden van het ontwerp van de
kadernota, bevelen wij aan om daarover pro actief het contact te zoeken met de
gemeenschappelijke regelingen om te bezien of, en zo ja op welke wijze deze werkafspraak
praktisch kan worden ingepast. Vanuit juridisch opzicht is het maken van deze werkafspraak in
ieder geval mogelijk.
 II.        HANDREIKINGEN BRUNSSUM, STEIN EN VOERENDAAL
 De handreikingen van Brunssum, Stein en Voerendaal worden hierna gezamenlijk besproken.
 2.1        Termijn indiening bestuurlijke stukken
 Aanvullend wijzigingsvoorstel
 In de eerste plaats wordt verzocht om op te nemen dat bestuurlijke stukken minimaal twee
 weken voorafgaand aan het bestuurlijk overleg worden toegezonden aan een ambtelijk
 overleg, dat voorafgaat aan het bestuurlijk overleg.
Legal opinion op zienswijze raden/AH/BZ/Legal opinion zienswijze                                         5/6
raden 04092023
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre> Advies: opnemen in Reglement van Orde
 Wij kunnen ons voorstellen dat deze aanvulling voor de praktijk de gewenste duidelijkheid
 biedt. Deze aanvulling ziet echter op een concrete werkwijze, waardoor deze beter past in een
 Reglement van Orde. Wij adviseren dan ook om de gemeenschappelijke regelingen waaraan
 Brunssum, Stein en Voerendaal deelnemen, te verzoeken om de Reglementen van Orde
 dienovereenkomstig aan te passen. Dit is een apart traject en staat los van dit wijzigingstraject.
 2.2        Evaluatie
 De zienswijzen met betrekking tot de evaluatie zijn reeds hiervoor in paragraaf 1.3 besproken.
 Op deze plek wordt daarnaar verwezen.
 2.3        Termijn indiening ontwerpbegroting: 30 april van ieder jaar
Aanvullend wijzigingsvoorstel
Verzocht wordt om in de gemeenschappelijke regelingen op te nemen dat de
ontwerpbegrotingen uiterlijk 30 april van ieder jaar aan de raden moeten worden toegezonden.
Advies: aanvullend wijzigingsvoorstel wordt overgenomen
Dit aanvullend wijzigingsvoorstel wordt na afloop van de zienswijzeprocedure in de teksten van
de gemeenschappelijke regelingen opgenomen. In de oplegbrief en het document "wijzigingen
naar aanleiding van informatiesessies" is dit reeds besproken.
Bij het voorgaande wordt opgemerkt dat deze aanvullende bepaling alleen niet zal worden
verwerkt voor de gemeenschappelijke regeling Geul en Maas, omdat zij als gemeenschappelijk
orgaan gecombineerd met een centrumregeling een andere cyclus hebben.
***
Legal opinion op zienswijze raden/AH/BZ/Legal opinion zienswijze                                6/6
raden 04092023
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>