<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>PAGINA                BIJLAGENNOTITIE
1
BIJL AG ENNO TI TIE
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>                                                                                                                                                                  2
                                                                                                                                                                      PAGINA
INHOUDSOPG AVE
BIJLAGENNOTITIE......................................................................................................................................1

INHOUDSOPGAVE .....................................................................................................................................2

1     BIJLAGE 0: STAND VAN ZAKEN .........................................................................................................3




                                                                                                                                                                      BIJLAGENNOTITIE
    1.1    Doorontwikkeling regionaal Werkgeversservicepunt .......................................................................3
    1.2    Transitie Presikhaaf Bedrijven ........................................................................................................3
      1.2.1        Business case GoedWerkt .....................................................................................................4
      1.2.2        Positief over de koers .............................................................................................................4
      1.2.3        Voorwaarden bij de invulling ..................................................................................................6
      1.2.4        Gemeenten aan de onderhandelingstafel ..............................................................................6
      1.2.5        Terugvaloptie .........................................................................................................................6
      1.2.6        GR, frictie- en transitiekosten .................................................................................................7

2     BIJLAGE 1: BRESDO-OPDRACHT EN VERVOLG..............................................................................8

    2.1    Modernisering PHB gericht op breed mens-ontwikkel-bedrijf..........................................................8
    2.2    Te geringe basis voor PHB als breed mens-ontwikkel-bedrijf .........................................................8
    2.3    Uitsluitend WSW-oud onvoldoende toekomstperspectief voor PHB ...............................................8
    2.4    Reset strategische koers PHB ........................................................................................................8
    2.5    Naar een tactische uitvoeringsperspectief voor transitie PHB.........................................................9

3     BIJLAGE 2: UITVOERINGSSTRUCTUUR PARTICIPATIEWET ........................................................ 12

    3.1    Invoering Participatiewet ...............................................................................................................12
    3.2    Opgave gemeenten ......................................................................................................................12
    3.3    Beweging ......................................................................................................................................12
    3.4    Nieuwe uitvoeringsstructuur ..........................................................................................................13
      3.4.1        Participatierotonde ...............................................................................................................13
      3.4.2        Werkgevers- en werknemersbenadering..............................................................................14
      3.4.3        Rollen ...................................................................................................................................14

4     BIJLAGE 3: VERHOUDING GEMEENTEN-GR-GOEDWERKT ......................................................... 15

5     BIJLAGE 4: INZET TRANSTIE PHB ...................................................................................................18

    5.1    Kans van werkgelegenheid als vertrekpunt...................................................................................18
    5.2    Inzet op minimaliseren ondernemingsrisico's ................................................................................18
    5.3    Inzet op participatiewet-proof maken werk ....................................................................................18
    5.4    Vervreemden in samenhang aan regionale, sociale firma ............................................................ 19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>                                                                                                            3
                                                                                                                PAGINA
1           BIJL AG E 0: STAND V AN Z AKEN

1. 1        Doo ro ntw i kk e ling re g ion aa l W e rk gev e rs s e rv i ce punt

In mei/ juni 2015 besloten de gemeenteraden in onze arbeidsmarktregio, op basis van de Bestuurlijke
Regiegroep Sociaal Domein (Bresdo) om PHB geleidelijk af te bouwen en de nieuwe uitvoeringsstructuur
voor de Participatiewet modulair op te bouwen (zie Bijlagennotitie H1: Bresdo-opdracht en vervolg).




                                                                                                                BIJLAGENNOTITIE
Onderdeel van die modulaire opbouw is de opdracht om per 1-1-2017 een regionaal WSP te hebben
ingericht dat een deel van de huidige taken van PHB overneemt. Bijgaand treft u het Strategisch
Bedrijfsplan Werkgeversservicepunt Midden-Gelderland aan.
In het aangekondigde integrale raadsvoorstel, dat momenteel door het RPO wordt voorbereid, wordt aan
de gemeenteraden gevraagd in te stemmen met het voorstel om het WSP conform dit bedrijfsplan door te
ontwikkelen.


1. 2        T ran sit ie P re si kh a af Bed r ijv en

In het kader van de afbouw van PHB voeren het Dagelijks Bestuur en de directie van PHB al enige tijd
verkennende gesprekken met de sociale onderneming GoedWerkt (GW) die geïnteresseerd is om de
bedrijfsactiviteiten van het huidige PHB in samenhang over te nemen (zie Bijlage 1: Bresdo-opdracht en
vervolg).
GW heeft hiertoe een uitgewerkte business case/ aanzet voor ondernemingsplan opgeleverd. Deze is in
opdracht van het RPO getoetst door een onafhankelijke expertgroep.
De business case en het advies van de expertgroep zijn aan de colleges van B&W van de betrokken
gemeenten aangeboden met het verzoek om een initieel standpunt in te nemen ten aanzien van de
transitie van PHB en de business case van GW. In lijn met het onderstaande processchema konden
gemeenten hierin een 'Nee', 'Nee, tenzij…', 'Ja, mits…' of 'Ja'-positie innemen.




Het Algemeen Bestuur van PHB heeft op 5 oktober jl. op basis van de diverse posities van gemeenten
vastgesteld dat het opportuun is om vervolgstappen te zetten op de koers om de huidige
bedrijfsactiviteiten van PHB in samenhang over te dragen aan GW, maar dat er nadrukkelijk een
herontwerp van de business case aan de orde is.
In deze Bijlage 0 treft u de onderbouwing van deze lijn aan. In de onderbouwing wordt verwezen naar
verdiepende noties in deze Bijlagennotitie. Naast deze Bijlagennotitie vindt u bijgaand het voornemen van
het Algemeen Bestuur van PHB met daarin de business case van GW en het advies van de externe
expertgroep.
In het aangekondigde integrale raadsvoorstel wordt aan de gemeenteraden gevraagd hun zienswijze
kenbaar te maken op het voornemen van het bestuur van PHB om de bedrijfsactiviteiten van het huidige
PHB is samenhang over te dragen aan de sociale onderneming GW.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>                                                                                                             4
                                                                                                                 PAGINA
1.2.1 Business case GoedWerkt
In Nederland zijn diverse marktpartijen (m.n. groen- en schoonmaakbedrijven) geïnteresseerd in het
overnemen van de (rendabele) groen- en schoonmaakactiviteiten van SW-bedrijven. Vooralsnog is er
echter slechts één sociale onderneming actief die de bedrijfsactiviteiten van SW-bedrijven in samenhang
kan/ wil overnemen. Dit is GW.
GW is een startende sociale onderneming die zich uitsluitend en alleen richt op werkgelegenheid voor
mensen met een verminderd arbeidsvermogen. Haar doel is om de werkgelegenheid voor deze mensen
te behouden en op termijn uit te bouwen. GW is bereid om de exploitatie van PHB en de daaraan




                                                                                                                 BIJLAGENNOTITIE
verbonden risico's en verplichtingen in samenhang over te nemen van de gemeenten. In opdracht van
PHB heeft GW een business case uitgewerkt


Onderstaand de samenvatting van de business case van GW:
-   PHB is ooit opgezet om werkgelegenheid te creëren voor mensen uit de doelgroep. Daar is het
    bedrijf in geslaagd, het is thans één van de grootste SW-bedrijven in Nederland. Door een combinatie
    van interne en externe factoren is PHB een structureel verliesgevend bedrijf.
-   GW biedt de gemeenten een oplossing waarbij het bedrijf integraal wordt overgedragen aan GW en
    GW de exploitatie risico’s en de daaraan verbonden financierings- en investeringsverplichtingen op
    zich neemt. GW is hiertoe bereid omdat het haar doelstelling is om werkgelegenheid voor mensen
    met een verminderd arbeidsvermogen te behouden en te creëren.
-   GW heeft na een grondige analyse, mede uitgevoerd door een team van externe adviseurs,
    vastgesteld dat het structurele verlies kan worden omgezet in een duurzaam (ook) financieel positief
    rendement voor alle partijen. Dat kan echter alleen, naar de uitdrukkelijke overtuiging van GW, indien
    een volledige overdracht plaatsvindt door de GR aan GW met een complete wijziging van de
    governance en de eigendomsstructuur. Uitgaande van een doorstart van de bedrijfsactiviteiten op
    basis van een clean sheet bouwt GW aan een nieuwe organisatie waarin de business units Diensten,
    Industrie, Groen en Werkfit (lees: arbeidsontwikkeling) leidend zijn in plaats van dienend; waarbinnen
    additionele besparingen worden gerealiseerd op het terrein van huisvesting en inkoop; waar
    gefaseerd het opbrengstpotentieel van de bedrijfsonderdelen en de SW-medewerkers worden
    verhoogd door te investeren in de commerciële vaardigheden van de business units, de
    medewerkers en de middelen. Voorts voorziet de propositie van GW in het opzetten van een
    Ondernemerscentrum (OC) en een regionaal Werkgelegenheidsinvesteringsfonds (WIF) waarmee de
    ontwikkeling van sociaal ondernemerschap en de groei van werkgelegenheid worden gestimuleerd.
-   GW geeft aan dat er ook een duurzame en intensieve samenwerking tussen de deelnemende
    individuele gemeenten en het nieuwe bedrijf dient te zijn op het gebied van in- en aanbesteding van
    werk, het aanbieden van leerwerkplekken, het plaatsen van de doelgroep van de Participatiewet, etc.
-   Met dit commitment van de gemeenten is GW in staat een duurzaam economisch renderend bedrijf
    te bouwen en daarmee een win-win situatie te creëren voor alle betrokkenen. Allereerst voor de SW-
    medewerkers, die verzekerd zijn van een continuering van hun arbeidsparticipatie, en niet in de
    laatste plaats voor de gemeenten, die niet alleen gevrijwaard zijn van hun exploitatie verliezen en
    financiële verplichtingen, maar tevens besparingen realiseren van meer dan € 30 mio waarvan ca. €
    13 mio aan financiële vergoedingen over de aankomen de 5 jaar. Daarnaast zal de GR fors besparen
    op de frictiekosten regulier personeel.


1.2.2 Positief over de koers
Op basis van (i) de visie op de uitvoeringsstructuur van de Participatiewet, (ii) de voorziene rollen en
verantwoordelijkheden van de diverse belanghebbenden en uitvoeringsorganisaties, (iii) de business case
van GW en (iv) de eindrapportage van de externe expertgroep bewegen de gemeentelijke standpunten
ten aanzien van de gedachte om de bedrijfsactiviteiten van het huidige PHB in samenhang over te dragen
aan GW zich tussen 'Nee, tenzij…' en 'Ja, mits…'. Over het algemeen is het oordeel over de strategische
koers positief.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>                                                                                                                        5
                                                                                                                            PAGINA
Volgens de portefeuillehouders Participatie voegt de business case van GW zich naar de regionale visie
op de uitvoeringsstructuur van de Participatiewet en sluit het aan bij de voorziene rollen en
verantwoordelijkheden van de diverse belanghebbenden en uitvoeringsorganisaties (zie Bijlagennotitie H2
Uitvoeringsstructuur Participatiewet en H3: Verhouding gemeenten-GR-GoedWerkt).
Binnen de nieuwe uitvoeringsstructuur manifesteert GW zich als volgt:
1.   GW is een reguliere (sociale) ondernemer die ervoor kiest om de werkgelegenheid, die voortvloeit uit
     de dienstverleningsvraag van private en publieke derden, met mensen met een verminderd
     arbeidsvermogen in te vullen. GW laat zich bij vacatures en werk, evenals andere ondernemers,




                                                                                                                            BIJLAGENNOTITIE
     ontzorgen door het WSP. Vanwege de aard en de omvang van de werkgelegenheid bij GW is het wel
     een extra belangrijke partner van het WSP.
2.   GW is een reguliere (sociale) ondernemer waar gemeenten groenonderhoud en facilitaire diensten
     kunnen      inkopen.    GW    biedt   deze   diensten    in   samenwerking       met    reguliere    groen-   en
     schoonmaakbedrijven         aan.   Op    deze   manier    staat     er   een   professionele,    hoogwaardige
     dienstverlening met een grote maatschappelijke meerwaarde (en dus aantrekkelijke Social Return on
     Investment voor gemeenten).
3.   Tenslotte    biedt     de   aangepaste    werkomgeving        van    GW    mogelijkheden        om   additioneel
     arbeidsontwikkel- en activeringsdiensten aan te bieden. Gemeenten kunnen trajecten en plekken
     inkopen.


Volgens de portefeuillehouders Participatie geeft de business case van GW invulling aan belangrijke
doelen van de transitie van PHB (zie Bijlagennotitie H4: Inzet transitie PHB):
1.   GW houdt de momenteel onder de vlag van PHB georganiseerde werkgelegenheid voor mensen met
     verminderd arbeidsvermogen (ca. 2.250 voltijds werkplekken) vast. Voorts heeft GW, op grond van
     zijn sociale doelstelling, de ambitie om de werkgelegenheid verder uit te breiden. In het licht van de
     gemeentelijke doelgroep van de Participatiewet (van ca. 13.500 nu, naar ca. 17.500 in de toekomst)
     is dit van grote waarde.
2.   GW minimaliseert belangrijke gemeentelijke ondernemingsrisico’s. Op basis van de gewijzigde
     begroting 2016 van PHB zijn dit de risico’s van een negatief productieresultaat, een negatief
     begeleidingsresultaat en een negatief verloningsresultaat. GW neemt de risico’s van het productie-
     en begeleidingsresultaat volledig over en biedt gemeenten perspectief om in te verdienen op het
     verloningsresultaat.
3.   GW maakt de momenteel onder de vlag van PHB georganiseerde werkgelegenheid participatiewet-
     proof. Hiermee biedt het werk kansen voor uitstroom van de nieuwe doelgroep van de Participatiewet
     vanuit de gemeenten naar een (vast) dienstverband bij GW.
4.   GW verbetert het financiële resultaat voor gemeenten en vergroot de financiële voorspelbaarheid
     voor gemeenten. Zoals gezegd worden de risico’s op het productie- en begeleidingsresultaat volledig
     overgenomen. Op basis van de gewijzigde begroting 2016 van PHB is de gemeentelijke bijdrage om
     deze resultaten te laten sluiten resp. € 2,3 en € 3,0 mio. Voorts voorziet GW op basis van de
     opgeleverde business case een resultaatafhankelijke bijdrage aan de GR van (cumulatief) € 13,1 mio
     in een periode van 5 jaar (2017-2021). Hiermee verdienen gemeenten dus in op het voorspelbare
     verloop van het negatieve verloningsresultaat.
5.   De integrale overdracht van bedrijfsactiviteiten van PHB naar GW biedt aanknopingspunten om de
     governance beter in te richten. De huidige situatie, waarin tien gemeenten het SW-bedrijf aansturen,
     blijkt onwerkbaar en niet langer wenselijk.
6.   GW borgt de arbeidsontwikkelketen. De diverse werkvormen (van intern beschut, via werken op
     locatie, naar groepsdetacheringen, individuele detacheringen en begeleid werk) bieden medewerkers
     mogelijkheden om zich door te ontwikkelen (springplank) of terug te vallen (vangnet). Daarmee biedt
     GW een volwaardig alternatief voor de huidige SW-medewerkers van PHB. Maar biedt het, zoals
     aangegeven,      ook    kansen voor      nieuwe   kandidaatmedewerkers          die    uitstromen    vanuit   de
     Participatiewet. Op basis van de bij GW aanwezige (van PHB overgenomen) infrastructuur en kennis
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>                                                                                                            6
                                                                                                                PAGINA
     ziet GW ook mogelijkheden om activeringsdiensten (Activerend Werk-plekken) aan te bieden.
     Hiermee worden de springplank- en vangnetfunctie van het door GW georganiseerde werk versterkt.
7.   GW      geeft   invulling   aan    een   aantal   werkgeversdienstverleningsfuncties   waardoor   de
     ondernemingsrisico’s voor het WSP beperkt kunnen blijven. GW biedt mogelijkheden om in een
     private setting de detacheringsfunctie, die naar verwachting cruciaal blijft voor een adequate
     werkgeversbenadering, in te vullen. Het WSP kan kennis en expertise op het gebied van jobcarving,
     functiecreatie en jobcoaching bij GW inkopen.




                                                                                                                BIJLAGENNOTITIE
1.2.3 Voorwaarden bij de invulling
Aan het bereiken van bovenstaande punten zijn volgens de business case van GW voorwaarden
verbonden:
-    Gemeenten zijn bereid om de verantwoordelijkheid voor het werkgeverschap van de SW-
     medewerkers en daarmee de verantwoordelijkheid voor een sluitend verloningsresultaat te
     behouden.
-    Gemeenten zijn bereid om voor GW een doorstart van de bedrijfsactiviteiten op basis van een clean
     sheet-benadering mogelijk maken.
-    Gemeenten zijn bereid om de SW-medewerkers tegen een resultaatafhankelijke bijdrage te
     detacheren aan GW.
-    Gemeenten zijn bereid om werk aan GW gunnen.
-    Gemeenten zijn bereid om mensen met een verminderd arbeidsvermogen toe te leiden naar een
     dienstverband bij GW.


Naar het oordeel van de portefeuillehouders Participatie zijn deze door GW gestelde voorwaarden in
disbalans met (i) de door de gemeente over te dragen zeggenschap, (ii) de door de gemeente te
behouden risico's en (iii) het voor de gemeente eventuele perspectief op rendement.


De gewenste verhouding tussen gemeenten, GR en GW (zie Bijlagennotitie H3: Verhouding gemeenten-
GR-GoedWerkt) en het advies van de expertgroep bieden aanknopingspunten om deze disbalans op te
heffen. Het RPO heeft via het Dagelijks Bestuur van PHB dan ook gemeentelijke voorwaarden voor het
herontwerp van de business case van GW ingebracht. Deze voorwaarden hebben tot doel:
-    een goed samenspel tussen private en publieke verantwoordelijkheden te realiseren;
-    een zakelijke, juridisch houdbare en duurzame inkooprelatie met GW te realiseren;
-    te voorkomen dat er bij tegenvallende resultaten door GW een beroep op gemeenten wordt gedaan;
-    de huidige en toekomstige doelgroep op een passende werkplek te krijgen;
-    frictiekosten beperkt te houden;
-    een goed samenspel met het WSP te realiseren;
-    een haalbare planning op te stellen.


1.2.4 Gemeenten aan de onderhandelingstafel
Naar het oordeel van de gemeenten kan een optimaal onderhandelingsresultaat alleen worden bereikt
door een combinatie van bedrijfs- en gemeentelijke belangen in het onderhandelingsteam. Op grond
hiervan zetten de gemeenten dan ook in op een actieve rol en betrokkenheid bij een zorgvuldig uitgelijnd
onderhandelingstraject. Gemeenten zullen hiertoe in RPO-verband een gezamenlijke vertegenwoordiging
aan de onderhandelingstafel benoemen.


1.2.5 Terugvaloptie
'No go' na herontwerp van de business case leidt er automatisch toe dan gemeenten terugvallen op de
GR en de Bresdo-lijn. De houdbaarheid hiervan lijkt twijfelachtig. Op basis van signalen van de
portefeuillehouders Participatie stellen we vast dat verschillende gemeenten lokale terugvalopties
verkennen. Dit over het algemeen met het doel om de werkgelegenheid voor SW-medewerkers en de
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>                                                                                                                7
                                                                                                                    PAGINA
toekomstige instroom vanuit de Participatiewet te behouden en de continuïteit van dienstverlening aan
derde werkgevers te borgen.


1.2.6 GR, frictie- en transitiekosten
Na overdracht van de bedrijfsactiviteiten aan GW blijft in de nieuwe stationaire setting een organisatie
over (die in eerste instantie onder de bestaande GR hangt, maar in een latere fase in de modulaire GR
kan worden ondergebracht). Deze organisatie heeft twee primaire taken:
1.   Het werkgeverschap van de huidige SW-medewerkers.




                                                                                                                    BIJLAGENNOTITIE
2.   Het beheer van de (detacherings-)contracten van die SW-medewerkers met GW en eventuele
     contracten met de gemeenten van de SW-medewerkers (met de laagste loonwaarden) die bij de
     gemeenten geplaatst worden alsmede eventuele contracten van SW-medewerkers die (via het WSP)
     rechtstreeks bij andere organisaties gedetacheerd zijn.


Daarnaast zijn er tijdelijke taken met betrekking tot de afbouw van de huidige organisatie.
Voorzien is dat in de nieuwe situatie alle bedrijfsactiviteiten bij GW zijn ondergebracht. Het vastgoed is of
wordt vervreemd. De reguliere medewerkers gaan zo veel mogelijk over en anders moeten de contracten
met boventallige medewerkers worden afgebouwd. Feitelijk betekent dit dat alle activa en passiva en de
daarbij behorende contractposities (met werknemers, klanten, leveranciers en financiers) zo veel mogelijk
met de bedrijfsactiviteiten mee over moeten. Naarmate dat lukt is er binnen de GR minder af te bouwen.
Het is overigens juist ook in het belang voor de toekomst van de werkgelegenheid van de SW-
medewerkers en de nieuwe instroom vanuit de Participatiewet dat GW met een schone lei kan beginnen.
Op basis van de raming van frictie- en transitiekosten van PHB is met deze clean sheet incidenteel € 14,0
mio gemoeid. Ca. € 6,5 mio vloeit voort uit boventalligheid. De overige € 7,5 mio komen voort uit het
afboeken van activa, het afwaarderen van vastgoed, het betalen van boeterente en het afhechten van
verplichtingen.
De portefeuillehouders Participatie onderschrijven het principe van de clean sheet-benadering. Dit is
namelijk ook voor de lokale terugvalopties een vereiste. Bij de aard en omvang plaatsen gemeenten
echter kanttekeningen. Uiteraard moet de inzet er op gericht zijn om de genoemde kosten laag te houden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>                                                                                                           8
                                                                                                               PAGINA
2          BIJL AG E 1: BRESDO -OPDR ACHT EN VERVOLG

2. 1       M oderni s e rin g PH B g er i cht op br e ed m en s - ontw ik ke l - b ed ri jf

In het licht van de aangekondigde Wet Werken naar Vermogen (later Participatiewet) werd de
modernisering van PHB ingezet. Sinds 2011 is PHB veranderd van een bedrijf dat zelf een groot scala
aan bedrijfsactiviteiten exploiteert als middel om mensen uit de SW-doelgroep werk te bieden, naar een
dienstverlener die mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt op zo regulier mogelijke arbeidsplaatsen




                                                                                                               BIJLAGENNOTITIE
bij reguliere werkgevers plaatst.
Dit beleid van (i) een sterke focus op werkgevers als primaire bron van werk, (ii) de gerichtheid op
ontwikkeling van mensen en hen naar hun mogelijkheden laten uitstromen en (iii) het verminderen van
ondernemersrisico’s betekende een grote verandering voor de doelgroep, de reguliere medewerkers en
de organisatie zelf. Met dit beleid en mede door de geïntensiveerde inzet en focus van het
herstructureringsplan ‘Stip op de Horizon’ (2012) werden positieve resultaten geboekt: het aantal extern
geplaatste WSW-ers steeg; het verzuimpercentage daalde; en de beheersbaarheid van het financiële
resultaat werd verbeterd.


2. 2       T e ge r ing e b a si s v oo r P HB a l s b r ee d me n s - ontw i kk e l - b ed ri jf

Vasthouden en doorzetten van bovenstaande resultaten bleek echter een moeilijke opgave. Door de
combinatie van (i) grote veranderingen in de omgeving (een schraler economisch klimaat, veranderende
sociaal-maatschappelijke voorzieningen, oplopende werkloosheid en bezuinigingen (in het sociale
domein)) en (ii) kenmerken van PHB (de relatief kostbare eigen bedrijfsactiviteiten, de relatief lage
verdiencapaciteit van het medewerkersbestand en de relatief moeizame regionale aansturing van het
bedrijf) bleef het financiële perspectief van PHB zorgelijk
Daar bovenop werd op weg naar de invoering van de Participatiewet op 1-1-2015 duidelijk dat gemeenten
in de arbeidsmarktregio Midden Gelderland weliswaar een belangrijke rol voor PHB voorzagen voor de
ondersteuning van de doelgroep WSW-oud, maar dat ze niet op voorhand andere taken en doelgroepen
die vanuit de decentralisaties op hen afkwamen collectief bij PHB wilden onderbrengen.


2. 3       Uit sl uit end W SW - oud onv ol do end e t oe ko m stp er sp e cti ef v oo r P HB

De financiële resultaten van PHB staan al enige jaren onder druk. De keuze van gemeenten voor het
uitsluitend onderbrengen van de aflopende doelgroep WSW-oud bij PHB vergroot deze druk en biedt op
termijn onvoldoende toekomst voor het huidige PHB.


2. 4       Re s et st rat eg i sch e k oe rs PH B

Bovenstaande was aanleiding om in mei/ juni 2015 de strategische koers voor PHB bij te stellen. Op basis
van het advies van Bresdo besloten de gemeenteraden in de arbeidsmarktregio Midden Gelderland om
PHB geleidelijk af te bouwen en de nieuwe uitvoeringsstructuur modulair op te bouwen.
-      De ondernemingsrisico’s van PHB worden op afstand gezet. De bedrijfsactiviteiten worden
       vervreemd.
-      De SW-detacheringen worden ondergebracht bij het WSP.
-      De verantwoordelijkheid voor SW-ers met de laagste loonwaarden (indicatieve verdiencapaciteit <
       25%) wordt overgedragen aan gemeenten.
-      Hiermee resteert een compacter PHB met vooral intern beschutte bedrijfsactiviteiten. De toekomst
       hiervan moet worden bezien in relatie tot de brede beweging in het sociale domein en de WMO.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>                                                                                                           9
                                                                                                               PAGINA
Gegeven de uitgangssituatie van PHB en de visies en ambities die de gemeenten hebben bij de
uitvoering van de Participatiewet biedt dit de beste perspectieven voor:
-      een volwaardig alternatief voor de doelgroep WSW-oud;
-      een beheersbaar financieel resultaat van PHB;
-      een doelmatige en doeltreffende uitvoeringsstructuur van de Participatiewet;
-      een efficiënte, effectieve en transparante aansturing van de uitvoeringsstructuur van de
       Participatiewet;
-      en een adequate verbinding met andere opgaven binnen het sociale domein.




                                                                                                               BIJLAGENNOTITIE
In deze opsomming zitten de kerndoelen die moeten worden bereikt met de herinrichting van de
uitvoeringsstructuur van de Participatiewet: het moet beter, efficiënter, effectiever, integraler en
transparanter.


In lijn hiermee werd besloten om voor de herinrichting van de uitvoeringsstructuur een programmaplan op
te stellen en uit te voeren om de raadsbesluiten in te vullen dat:
-      PHB gezamenlijk wordt afgebouwd;
-      uiterlijk 1 januari 2017 een WSP is ingericht dat een deel van de taken van het huidige PHB
       overneemt;
-      uiterlijk 1 januari 2017 een nieuw perspectief voor beschermd werken en de nieuwe doelgroep is
       uitgewerkt.


2. 5       Na a r e en t a cti s ch e u i tv oer ing sp e rs pe ct ief v oor tr an sit i e P HB

In het programmaplan werden de abstracte strategische keuzes vertaald in maatregelen. Hoewel deze
vertaling en de in lijn hiermee opgestelde modulaire begroting van PHB veel extra inzichten gaf in de
bedrijfsvoering van de diverse bedrijfsactiviteiten van PHB, bleek de uitvoering van de maatregelen erg
weerbarstig:
-      Naast het runnen van het bedrijf kon slechts op onderdelen uitvoering worden gegeven aan de inzet
       om bedrijfsactiviteiten te vervreemden. Presikhaaf Schoolmeubelen en Kwekerij zijn vervreemd.
       Groen en Diensten zijn echter nog steeds onderdeel van PHB.
-      De synchronisatie van de te nemen processtappen ten behoeve van de overdracht van taken van
       PHB naar het WSP verliep moeizaam. Het WSP in opbouw focuste zich enerzijds op invulling van de
       initiële werkgeversvraag naar mensen met een relatief korte afstand tot de arbeidsmarkt en
       anderzijds op de (voorbereiding van de) invulling van de zogenaamde banenafspraken.
-      Ook bleek dat een deel van de van PHB over te nemen groepsdetacheringen tot ongewenste
       ondernemersrisico's voor het WSP zou leiden. Daarnaast vereist duurzame overdracht van
       detacheringen op het terrein van Groen en Diensten vakkennis en competenties waarover het WSP
       (nog) niet beschikte.


Tussentijds is er dan ook voor gekozen om de maatregelen uit het programmaplan op te schalen naar de
eerder genoemde kerndoelen uit het Bresdo-advies. Dit biedt namelijk ruimte voor een tactisch
uitvoeringsperspectief dat (i) uitgaat van de gemeentelijke beleidskaders voor de Participatiewet en de
strategische Bresdo-koers, (ii) rekening houdt met de voortschrijdende inzichten en (iii) in staat is de
processtappen van enerzijds afbouw en anderzijds opbouw te synchroniseren.


Hiertoe is in maart 2016 gewerkt aan een verkenningsopdracht. Aan de hand van twee business cases
zijn twee uitvoeringsperspectieven in beeld gebracht:
-      business case B1: vervreemden van de bedrijfsactiviteiten van PHB in onderdelen;
-      business case B2: vervreemden van de bedrijfsactiviteiten van PHB in samenhang.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>                                                                                                                   10
                                                                                                                        PAGINA
Bij wijze van een tussenstand zijn de indicatieve uitkomsten van deze verkenning in april-mei 2016
gedeeld met de portefeuillehouders Participatie en de gemeenteraden uit de regio.
De portefeuillehouders Participatie stelden vast dat het exploitatieresultaat van business case B2
beduidend positiever is dan die van B1. De resultaatverbetering van B2 is redelijk in overeenstemming
met de financiële taakstelling die voortvloeit uit de Bresdo-koers. Voorts past de gedachte om de huidige
bedrijfsactiviteiten van PHB in samenhang te vervreemden aan een sociale onderneming alleszins binnen
de door de gemeenteraden gestelde kerndoelen, die moeten worden bereikt met de herinrichting van de
uitvoeringsstructuur van de Participatiewet.




                                                                                                                        BIJLAGENNOTITIE
Kerndoelen                           Inzet Bresdo                           Inzet business case B2
Een volwaardig alternatief voor de   De doelgroep WSW-oud blijft in         De doelgroep WSW-oud blijft in
doelgroep WSW-oud                    dienst van de GR. De beschutte         dienst van de GR en houdt een
                                     werkomgeving wordt afgebouwd en        werkplek bij de sociale
                                     daarvoor moet een alternatief          onderneming
                                     aanbod voor de doelgroep worden
                                     gezocht.
Een beheersbaar financieel           De vervreemde bedrijfsonderdelen       Gemeenten blijven verantwoordelijk
resultaat van PHB                    leveren geen risico’s meer op in       voor het verloningsresultaat. Dit is
                                     termen van operationeel resultaat.     beheersbaar en voorspelbaar. Er
                                     Gemeenten blijven verantwoordelijk     zijn voor de gemeenten geen
                                     voor het verloningsresultaat. De       (onvoorspelbare) kosten meer die
                                     afbouw van de beschutte                samenhangen met het operationeel
                                     werkomgeving levert langdurig          resultaat van de sociale
                                     frictiekosten op.                      onderneming.
Een doelmatige en doeltreffende      Gemeenten richten zich op hun          Gemeenten richten zich op hun
uitvoeringsstructuur van de          publieke verantwoordelijkheid en       publieke verantwoordelijkheid en
Participatiewet                      stoten een beperkt deel van het        stoten het ondernemersrisico af. De
                                     ondernemersrisico af. De               gemeenten pakt de rol van
                                     gemeenten pakt de rol van              beleidsregisseur (sturen op
                                     beleidsregisseur (sturen op            beleidsdoelen). Werkgelegenheid
                                     beleidsdoelen) en zal rond beschut     aan de onderkant wordt maximaal
                                     werk een rendabel alternatief          geborgd.
                                     moeten zien te organiseren. Er
                                     bestaat een risico van verlies aan
                                     werkgelegenheid aan de onderkant.
Een efficiënte, effectieve en        Publieke aansturing vindt plaats op    Publieke aansturing vindt plaats op
transparante aansturing van de       de werkgeverstaken rond de             de werkgeverstaken rond de
uitvoeringsstructuur van de          Participatiewet en de uitvoering van   Participatiewet. Met betrekking tot
Participatiewet                      Beschut werken. Met betrekking tot     de bedrijfsactiviteiten van PHB
                                     de een deel van de                     wordt een governance-knelpunt
                                     bedrijfsactiviteiten van PHB wordt     opgelost.
                                     een governance-knelpunt opgelost.
Een adequate verbinding met          Via het instrument Activerend werk     Via het instrument Activerend werk
andere opgaven binnen het sociaal    worden verbindingen gelegd tussen      worden verbindingen gelegd tussen
domein                               de WMO en de Participatiewet.          de WMO en de Participatiewet.
                                                                            Voor Activerend werk-plekken kan
                                                                            gebruik worden gemaakt van een
                                                                            aanbod vanuit de sociale
                                                                            onderneming.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>                                                                                                          11
                                                                                                               PAGINA
Op basis hiervan adviseerde het RPO het bestuur van PHB dan ook om business case B2 allereerst
verder uit te werken.


In Nederland zijn diverse marktpartijen (m.n. groen- en schoonmaakbedrijven) geïnteresseerd in het
overnemen van de (rendabele) groen- en schoonmaakactiviteiten van SW-bedrijven. Vooralsnog is er
echter slechts één sociale onderneming actief die de bedrijfsactiviteiten van SW-bedrijven in samenhang
kan/ wil overnemen. Dit is GW.
GW is een startende sociale onderneming die zich uitsluitend en alleen richt op werkgelegenheid voor




                                                                                                               BIJLAGENNOTITIE
mensen met een verminderd arbeidsvermogen. Haar doel is om de werkgelegenheid voor deze mensen
te behouden en op termijn uit te bouwen. GW is bereid om de exploitatie van PHB en de daaraan
verbonden risico's en verplichtingen in samenhang over te nemen van de gemeenten. In opdracht van
PHB heeft GW in de periode mei-juni 2016 de business case B2 uitgewerkt
De uitgewerkte business case / aanzet voor ondernemingsplan is aangeleverd aan een externe,
onafhankelijke expertgroep die de business case in opdracht van het RPO op haalbaarheid (en
duurzaamheid) toetst. Deze toetsing vond plaats vanuit het perspectief van de gemeenten en haar
doelgroepen. Het bestuur van PHB deed hetzelfde, maar dan meer vanuit het bedrijfsperspectief. Beide
perspectieven geven, elk vanuit een eigen invalshoek, een breed beeld van een integrale overname van
de bedrijfsactiviteiten van PHB door GW.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>                                                                                                                   12
                                                                                                                        PAGINA
3           BIJL AG E 2: UI TVOERINGSSTRUCTU UR P ARTICI P ATI EWET

3. 1        Inv oe r ing P a rt ic ip ati ew et

Met de Participatiewet is er één regeling gekomen voor iedereen die arbeidsvermogen heeft en die
voorheen een beroep deed op de Wet Werk en Bijstand (WWB), Wet Werk en Arbeidsondersteuning
Jongehandicapten (Wajong) en de Wet Sociale Werkvoorziening (WSW).




                                                                                                                        BIJLAGENNOTITIE
-      Vanaf 1 januari 2015 is de Wajong er alleen nog voor nieuwe instroom van jonggehandicapten die
       duurzaam geen arbeidsvermogen hebben. Mensen met arbeidsvermogen of dit nog kunnen
       ontwikkelen vallen per 1 januari 2015 onder de Participatiewet.
-      De Participatiewet regelt ook dat de WSW op termijn ophoudt te bestaan. Vanaf 1 januari 2015
       kunnen er geen mensen meer in de WSW stromen. Dat betekent dus dat het streven van het Kabinet
       is dat mensen met een arbeidsbeperking zoveel als mogelijk bij reguliere werkgevers werken.
-      Gemeenten hebben de mogelijkheid om loonkostensubsidie te verstrekken aan mensen met een
       arbeidsbeperking. Dit geldt trouwens voor alle mensen in de bijstand- en niet-uitkeringsgerechtigden
       die niet in staat zijn om zelfstandig het wettelijk minimumloon te verdienen. Werkgevers betalen dan
       loon aan de werknemer volgens de geldende arbeidsvoorwaarden. Bij een verlaagde loonwaarde,
       ontvangt de werkgever loonkostensubsidie van de gemeente.
-      Voor mensen die niet kunnen functioneren op een gewone werkplek maar een beschermde en
       aangepaste werkomgeving met structurele begeleiding nodig hebben, kunnen de gemeenten het
       instrument beschut werk inzetten. Het Kabinet gaat ervan uit dat er in Nederland structureel 30.000
       beschutte banen komen. In de sociale werkvoorziening waren er in 2014 landelijk 90.000 banen.


Doel van de Participatiewet is om iedereen met arbeidsvermogen aan het werk te helpen. Bij voorkeur bij
reguliere werkgevers. Voor mensen die niet kunnen werken blijft er een sociaal vangnet in de vorm van
een uitkering. De Participatiewet moet voorkomen dat mensen onnodig in dit vangnet blijven.


3. 2        O pgav e g e me ent en

Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van de Participatiewet. Dit is een grote uitdaging.
-      Met de Participatiewet nemen de gemeentelijke verantwoordelijkheden toe. Ruim 13.500 mensen in
       onze arbeidsmarktregio rekenen op ondersteuning van gemeenten bij de begeleiding en toeleiding
       naar werk of andere vormen van participeren in de samenleving. In de toekomst gaat het om een
       potentiële doelgroep van ca. 17.500 mensen.
-      Tegelijkertijd gaat de decentralisatie van verantwoordelijkheden gepaard met een forse bezuiniging
       op het gebundelde re-integratiebudget, die gemeenten van het Rijk ontvangen voor de
       ondersteuningstaken. Deze bezuiniging landt vooral bij de rijksbijdrage voor de uitvoering van de
       WSW. Per voltijds WSW-baan wordt deze teruggebracht van ca. € 27.500 naar € 22.700.
-      De   economische     omstandigheden     zitten   tegen.   Investeringen   in   het   vergroten   van   de
       arbeidsmarktkansen van mensen leiden niet direct tot uitstroom uit de bijstand, De druk op de
       bijstand (en de budgetten) blijft daarmee (voorlopig) hoog.


Gemeenten moeten dus meer doen met minder geld. Dit kan alleen als de uitvoering van de
Participatiewet kosten bespaart en waarde creëert.


3. 3        Bew eg ing

Met de komst van de Participatiewet hebben we afscheid genomen van het oude, centrale op regels
gerichte beleid en uitvoering, waarbij:
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>                                                                                                                 13
                                                                                                                      PAGINA
-      de gemeente verantwoordelijk was voor de uitvoering van de WWB, het UWV voor de Wajong, PHB
       voor de WSW en zorginstellingen voor de AWBZ;
-      en het gevolg was dat (i) relatief vergelijkbare mensen soms heel anders werden behandeld door de
       regeling waarin zij vielen, (ii) instellingen met hun aanbod en dus hun mensen concurreerden richting
       werkgevers en (iii) werkgevers te maken hadden met een veelvoud van verschillende regelingen.


Momenteel maken we de beweging naar het nieuwe, decentrale op mensen gerichte beleid en uitvoering,
waarbij:




                                                                                                                      BIJLAGENNOTITIE
-      de mensen geen klanten met beperkingen zijn, maar kandidaatwerknemers met talenten;
-      de werkgevers één aanspreekpunt hebben waarmee zij afspraken kunnen maken om invulling te
       geven aan hun maatschappelijke verantwoordelijkheid;
-      en uitvoeringsorganisaties hun kennis, infrastructuur en netwerken ontschotten, omvormen en
       inbrengen in de nieuwe uitvoeringsstructuur.


Hierbij stellen wij voor om de meerwaarde van arbeidsontwikkeling voor gemeenten, voor werkgevers en
voor de doelgroep centraal te stellen in de aanpak:
-      Gemeenten streven er naar dat zo weinig mogelijk burgers voor hun levensonderhoud afhankelijk zijn
       van en uitkering; dat mensen met een beperking (en een uitkering) zo regulier mogelijk deelnemen
       op de arbeidsmarkt en daarvoor een reële loonwaarde krijgen; en dat mensen met een grote afstand
       tot de arbeidsmarkt structuur wordt geboden in de vorm van zinvolle dagactiviteiten, zodat de
       negatieve effecten (en kosten) van het ontbreken van een dergelijke structuur worden
       geminimaliseerd.
-      Voor werkgevers is een flexibele personeelsvoorziening de kern van de waarde die zij nastreven.
       Werkgevers zijn bereid om reguliere werkplekken beschikbaar te stellen voor de doelgroep van de
       Participatiewet als zij worden ontzorgd. Als zij op maat, eenvoudig en zakelijk afspraken kunnen
       maken over het aanleveren van personeel, personeelsrisico's, begeleiding en expertise.
-      Mensen uit de doelgroep hebben behoefte aan maatwerk. Voor mensen met een overbrugbare
       afstand tot de arbeidsmarkt vraagt duurzame arbeidsparticipatie om gericht investeren in hun kansen
       en begeleiding op de werkplek. Mensen waarvoor de afstand tot de reguliere arbeidsmarkt te groot is,
       vragen steun bij vrijwilligerswerk of vormen van (arbeidsmatige) dagbesteding in hun wijk of buurt. Dit
       maatwerk is te organiseren als de nieuwe normen en waarden binnen het sociaal domein op het
       terrein van eigen kracht, eigen verantwoordelijkheid en zelfredzaamheid ook de basis zijn voor de
       aanpak van arbeidsontwikkeling. Een actieve rol van de betrokkene zelf (en hun netwerk) in het
       vinden en behouden van een passende werkplek is essentieel.


3. 4       Ni euw e uitv o er ing s st ru ctuu r

3.4.1 Participatierotonde
Het verzilveren van bovenstaande meerwaarde vereist een herijking van de uitvoeringsstructuur. De
nieuwe uitvoeringsstructuur van de Participatiewet laat zich lezen als een participatierotonde.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>                                                                                                          14
                                                                                                               PAGINA
Mensen stromen in als kandidaatwerknemer en nemen op basis van hun zelfredzaamheid (trede op
participatieladder) en hun arbeidsvermogen (hoogte van de loonwaarde) één van de drie afslagen:
-   Regulier Werk voor degene die in staat is een arbeidsprestatie te leveren en een tijdelijke
    ondersteuningsbehoefte heeft. Doelen zijn duurzaam aan het werk te komen, de ondersteuning
    afbouwen en een arbeidsovereenkomst met een reguliere werkgever krijgen.
-   Begeleid Werk voor degene die in staat is tot een zekere mate van arbeidsprestatie en een beperkte




                                                                                                               BIJLAGENNOTITIE
    (tijdelijke of structurele) begeleidingsbehoefte heeft. Doelen zijn het verbeteren        van de
    arbeidsprestatie en doorgroeien naar regulier werk en economische zelfstandigheid. Ook hier wordt
    geopteerd voor een arbeidsovereenkomst met een reguliere werkgever.
-   Activerend Werk voor degene die door zijn/ haar beperking geen of geringe loonvormende
    arbeidsproductiviteit en een zorgvraag op diverse leefgebied heeft. Doelen zijn dagstructuur en
    zingeving, het aanleren van werknemersvaardigheden en doorgroeien naar vormen van Begeleid of
    Regulier Werk. Met de betrokken kandidaatwerknemers wordt een trajectovereenkomst aangegaan.


3.4.2 Werkgevers- en werknemersbenadering
Om de te nemen afslag op de participatierotonde passend te maken worden op maat (i)
vraagversterkende arrangementen van de werkgeversbenadering en/ of (ii) aanbodversterkende
arrangementen van de werknemersbenadering ingezet:
-   De werknemersbenadering richt zich op de arbeidsontwikkeling van kandidaatwerknemers om zo hun
    kansen op aansluiting bij de arbeidsmarkt en het vinden en behouden van werk te vergroten (lees:
    werkfit maken van kandidaatwerknemers).
-   De werkgeversbenadering richt zich op de ontzorging van werkgevers bij hun maatschappelijke
    verantwoordelijkheid om hun werkgelegenheid inclusiever te organiseren en een bijdrage te leveren
    aan de arbeidsontwikkeling van mensen met verminderd arbeidsvermogen (lees: ondersteunen van
    werkgevers).


3.4.3 Rollen
Gemeenten nemen regie op de uitvoering. Bij gemeenten is de controle op (i) kosten en resultaat, (ii)
duurzaamheid van de plaatsing, (iii) klanttevredenheid van de werkgever en (iv) loonwaarde ontwikkeling
van de kandidaatwerknemer belegd.
In de arbeidsmarktregio Midden Gelderland is besloten om de werkgeversbenadering regionaal te
organiseren en dit te beleggen bij het WSP.


Voor wat betreft de werknemersbenadering geldt dat intake & diagnose bij de sociale diensten van de
gemeenten ligt. Ondersteuningsarrangementen voor individuele kandidaatwerknemers op het terrein van
ontwikkeling & voorbereiding, baanbemiddeling en begeleiding & evaluatie worden veelal ingekocht bij
derden. Daarbij ligt de focus van gemeenten dat kandidaatwerknemers zo snel mogelijk loonwaarde
realiseren op de arbeidsmarkt, zodat deze zich vanaf zijn/ haar externe werkplek bij een reguliere
werkgever verder kan ontwikkelen.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>                                                                                                           15
                                                                                                                PAGINA
4        BIJL AG E 3: VERHO UDIN G GEMEENTEN-GR-GOEDWERKT

Onderstaand volgt een beschrijving van alle onderlinge verhoudingen en contractposities voor de situatie
na de eventuele overname van de bedrijfsactiviteiten door GW.


Er zijn in die duurzame samenwerking een aantal actoren/ stakeholders, die ieder een aantal rollen
hebben en onderlinge samenwerkingsverbanden:




                                                                                                                BIJLAGENNOTITIE
1.   Mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt: de doelgroep.
2.   Gemeenten: verantwoordelijk voor de participatiewet, voor de huidige SW-medewerkers en
     opdrachtgever van diensten.
3.   GR: werkgever van de SW-medewerkers, contract beheerder van de detachering van die
     medewerkers (bij de social firm) en de ondersteuning van het bestuur.
4.   GW: de social firm inlener van de SW-medewerkers en werkgever van anderen (doelgroep/regulier);
     dienstverlener aan bedrijven, non-profit organisaties en gemeenten.
5.   WSP: bemiddellaar tussen werkgevers en werkzoekenden namens de gemeenten en het UWV voor
     mensen die extra ondersteuning nodig hebben om aan werk te komen.
6.   Zorgpartijen: inkoop dagbesteding/ activerend werkplekken, begeleiding/zorgverlener.




Uitgangspunt is dat in de nieuwe setting de rollen en contractverhoudingen voor iedereen helder en
transparant zijn. Eventuele risico’s die daaruit voort kunnen komen moeten bekend zijn en bij voorkeur
geëlimineerd worden dan wel van beheersmaatregelen voorzien zijn.
-    De mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt moeten aan passend werk geholpen blijven (de
     huidige SW-ers) en bestaande werkplekken moeten zo ingericht zijn dat ze ook geschikt zijn voor
     nieuwe doelgroepen. Doelstelling is dat er voor iedereen een passende plek is (al dan niet ar-
     beidsmatig).
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>                                                                                                           16
                                                                                                                PAGINA
-   Het detacheringscontract tussen de GR en GW moet zodanig zijn ingericht dat:
        1.   Er vaste afspraken zijn over de vergoeding die betaald wordt voor het beschikbaar stellen
             van de SW-medewerkers. De financiële impact van deze vergoeding is de belangrijkste
             financiële graadmeter waarlangs gemeten kan worden of de transactie succesvol is. Op dit
             moment betalen de gemeenten per saldo om de SW-ers binnen PHB aan het werk te
             hebben. Immers het saldo tussen de opbrengsten en kosten van PHB is op dit moment
             negatief. Door een vaste vergoeding ontstaat er in de GR een stabiel resultaat waarbinnen




                                                                                                                BIJLAGENNOTITIE
             de kosten van de GR gedekt kunnen worden en een klein deel van de loonkosten van de
             SW-ers.
        2.   De huidige SW medewerkers hebben gegarandeerd een plek binnen GW en kunnen niet
             worden ‘teruggestuurd’ naar de GR (tenzij in onderling overleg gemeente de mensen zelf
             een plek geeft omdat arbeidsmatig werk niet meer realistisch is en de medewerker nog wel
             een SW-status blijft houden). Mogelijk moeten er maatwerk afspraken gemaakt worden voor
             medewerkers die langdurig ziek zijn of arbeidsongeschikt.
        3.   Er goede afspraken zijn over de begeleiding en zorg voor de medewerkers. Alleen uitstroom
             uit de SW (door pensionering of als gevolg van een WIA traject en bij hoge uitzondering
             disfunctioneren) kan een reden zijn om de detachering te beëindigen.
        4.   Voor zo ver er nog een variabele, resultaatafhankelijke, component in de vergoeding van
             GW aan de GR is, moet helder en controleerbaar vastgelegd zijn hoe de vergoeding wordt
             berekend.
        5.   De GR op geen enkele manier verantwoordelijk is c.q. aan te spreken is op het operationele
             resultaat.
        6.   Omdat medewerkers niet terug kunnen naar de GR zal GW verantwoordelijk zijn voor het
             voorkomen van ziekteverzuim en bij ziekte zorgvuldig de Wet verbetering poortwachter
             moeten volgen.


-   De verantwoordelijkheid tussen de gemeenten en de GR wordt in de nieuwe setting beperkt tot de
    verrekening van de loonkosten van de SW-medewerkers. De gemeenten betalen het saldo van de
    loonkosten van de SW-ers, de kosten van de taken die de GR nog uit voert verminderd met de
    opbrengst uit de detachering. Gemeenten kunnen dit verrekenen met de subsidie die ze voor de
    uitvoering van de SW van het Rijk ontvangen. Daarnaast zien de gemeenten er via het bestuur van
    de GR (die eventueel ondergebracht kan worden in de modulaire GR Sociaal domein) op toe dat het
    detacheringscontract met GoedWerkt adequaat beheerd wordt en de werkgeverstaken worden
    uitgevoerd. In een aantal gevallen zullen gemeenten besluiten dat SW-ers niet langer een werkplek
    bezetten binnen GW en wordt voor deze medewerkers rechtsreeks een plaats gecreëerd bij hen in
    de buurt. In dat geval “detacheert” de GR SW-ers bij de gemeenten en worden er afspraken gemaakt
    over de mate van begeleiding die nodig is en wie die verzorgt.


-   De verhouding tussen de gemeenten en GW bestaat in de nieuwe setting uit een aantal
    dienstverleningscontracten. De huidig lopende contracten met PHB worden tot einde looptijd
    gecontinueerd (wel zal bekeken moeten worden of contracten die nu voor onbepaalde tijd inbesteed
    zijn van een termijn moeten worden voorzien, zodat ze na afloop aanbesteed kunnen worden). De
    contracten kunnen gaan over dienstverlening op het gebied van schoonmaak, onderhoud groen/
    grijs, re-integratie, diagnose en activerend (beschut) werk. Afhankelijk van de contractsoort en
    wetgeving zullen de contracten door de gemeenten moeten worden aanbesteed. Belangrijke
    voorwaarde is dat de contractposities over en weer vanaf dag één helder zijn en dat er geen verkapte
    afspraken zijn waardoor gemeenten onbekende of onbeheersbare verplichtingen aangaan.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>                                                                                                           17
                                                                                                                PAGINA
    Een andere component is dat gemeenten via loonkostensubsidies (uiteraard onder voorwaarden) het
    duurzaam mogelijk kunnen maken dat mensen uit de bijstand structureel een betaalde baan krijgen
    tegen (minimaal) het minimumloon.


-   Het WSP is een belangrijke schakel tussen de gemeenten en GW. Feitelijk is de rol van het WSP
    t.o.v. GW niet anders dan tot andere organisaties en bedrijven. Wel is het zo dat GW bij uitstek een
    werkgever kan zijn waar voor mensen met een verminderd arbeidsvermogen geschikt werk
    gecreëerd wordt. Ook is het de bedoeling dat GW eerder dan andere werkgevers de bereidheid heeft




                                                                                                                BIJLAGENNOTITIE
    mensen in dienst te nemen. Overigens is het ook wenselijk dat daar waar GW mogelijkheden ziet om
    mensen te plaatsen zonder beperking er contacten met het WSP onderhouden worden en het WSP
    die kansen overgedragen krijgt. GW en het WSP hebben gezamenlijk het belang dat gemeenten en
    het UWV kennis delen over beschikbare kandidaten, gezamenlijk kunnen zij ook kennis delen over
    het geschikt maken van werk voor mensen met een beperking en het matchen van de mogelijkheden
    van mensen op dat werk.


-   De verhouding tussen reguliere bedrijven /organisaties en GW verandert niet sterk. De
    dienstverlening kan in elke vorm zoals die er nu is worden voortgezet. Wel zullen de relaties
    zakelijker en commerciëler worden.


-   GW zal participeren in het netwerk met de zorgverleners. Er zal gezamenlijk worden opgetrokken ten
    aanzien van activerend werk dat door de gemeenten wordt aanbesteed. Daarnaast zijn medewerkers
    van GW (al dan niet SW-ers) vaak ook klanten van de zorginstellingen.


-   Omdat zo veel medewerkers in deze regio afhankelijk zijn van GW en de gemeenten
    verantwoordelijk blijven voor de SW-ers, is het belangrijk dat GW in bedrijfseconomisch opzicht een
    duurzame positieve exploitatie en cashflow heeft en een gezonde balans heeft die duurzaam
    gefinancierd is. Er moet een goede verhouding zijn tussen rendement behalen en risico lopen. Als de
    gemeenten en de GR op afstand staan en gemeenten wel een forse investering doen in de vorm van
    het nemen van frictie en het beschikbaar stellen van de SW-ers, maar verder geen zeggenschap
    hebben, kan het niet zo zijn dat zij wel risico lopen. De verhoudingen tussen de verschillende
    aandeelhouders en de financiers van GW moeten volledig transparant zijn met een heldere
    afbakening van risico’s. vanwege de belangen van de GR (gemeenten) moeten zij hier toezicht op
    kunnen houden. Ook zal er, zo lang er een substantieel aantal SW-ers actief is binnen GW, een
    afdwingbare afspraak gemaakt moeten worden over wat er gebeurt met de beschikbare infrastructuur
    in het geval van een faillissement. De gemeenten blijven er verantwoordelijk voor dat de SW-ers
    geschikt werk hebben. In het uiterste geval kunnen de gemeenten dan de controle over GW naar zich
    toe trekken. De afspraak moet wel zodanig zijn dat de gemeenten niet opdraaien voor niet door hun
    veroorzaakte verliezen. Hiervoor zullen aanvullende afspraken moeten worden gemaakt over de
    solvabiliteit en liquiditeit van GW. Waarborgen kunnen bijvoorbeeld verkregen worden door afspraken
    te maken over het niveau waarop de aandeelhouders eventuele verliezen moeten aanvullen.


-   Juridisch/ fiscaal: alle hierboven beschreven verhoudingen zullen binnen bestaande wet en re-
    gelgeving vorm moeten worden gegeven. Voorshands lijkt dat in de nieuwe status quo niet inge-
    wikkeld. Het transitie- / overnameproces zelf kent wel wat voetangels en klemmen waar rekening
    mee gehouden moet worden. Deze liggen op het gebied van het juist toepassen van wet en
    regelgeving op het gebied van staatsteun, aanbestedingen en de Wet overgang onderneming.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>                                                                                                              18
                                                                                                                   PAGINA
5          BIJL AG E 4: INZET TR ANSTIE PHB

5. 1       Kan s v an w er kg el eg e nhe id a ls v e rt re kp unt

Bij de business case-verkenning om te komen tot een uitvoeringsperspectief op de transitie van PHB is
een andere redeneerlijn gehanteerd dan ten tijde van Bresdo. Niet het probleem van het negatieve
bedrijfsresultaat van PHB werd als vetrekpunt genomen, maar de kans van onder de vlag van PHB




                                                                                                                   BIJLAGENNOTITIE
georganiseerde werkgelegenheid. Dit vanuit de volgende noties:
-      De verantwoordelijkheid van gemeenten in de arbeidsmarktregio Midden Gelderland voor de
       doelgroep van de Participatiewet neemt toe van ca. 13.500 naar ca. 17.500 mensen.
-      Onder de vlag van GR PHB is, in onze arbeidsmarktregio, momenteel ca. 2.250 aan voltijds
       werkplekken georganiseerd voor mensen met een verminderd arbeidsvermogen. Kijkend naar de
       toenemende gemeentelijke verantwoordelijkheid en de hieruit voortvloeiende maatschappelijke
       opgave is behoud en uitbouw van deze werkgelegenheid van grote waarde.
-      Maar onder voorwaarden. Enerzijds willen we dat de ondernemings- en exploitatierisico's van dit
       werk voor gemeenten worden geminimaliseerd. Anderzijds vinden we dat dit werk participatiewet-
       proof moet zijn, of binnen een redelijke termijn te maken moet zijn. Het werk moet met andere
       woorden toekomstbestendig aansluiten bij de inhoudelijke en financiële uitgangspunten die zijn
       geformuleerd rondom Activerend Werk en Begeleid Werk.


5. 2       Inz e t op m in im al is e r e n ond e rn em ing s ri si c o's

Momenteel zijn zowel het werkgeverschap voor de medewerkers van de sociale werkvoorziening (SW -
ers) als een belangrijk deel van de bedrijfsactiviteiten waarvoor zij werken publiek georganiseerd binnen
de GR PHB. De inzet om de ondernemingsrisico’s van de GR te minimaliseren betekent dat we dit
moeten knippen in een publiek en een privaat deel.
Het werkgeverschap in relatie tot de SW-ers blijft een publieke verantwoordelijkheid die we binnen de GR
in een verloningsbedrijf organiseren: de arbeidscontracten van de SW-ers zijn en blijven publiek geborgd;
de werkgeverstaken blijven bij GR; de SW-ers worden gedetacheerd bij reguliere (sociale) ondernemers;
de werkinfrastructuur wordt in de markt gepositioneerd; het verloningsresultaat (het verschil tussen de
salariskosten van de SW-ers en de gemeentelijke bijdragen) blijft in GR, maar is voorspelbaar (want deze
zal tenminste € 0 zijn; dit conform de recente inzet om de gemeentelijke bijdragen kostendekkend te laten
zijn).
Het ondernemerschap wordt privaat georganiseerd bij één of meer reguliere (sociale) ondernemers: PHB
als bedrijf bestaat dan niet meer; de bedrijfsactiviteiten op het terrein van Diensten, Industrie en Groen
zijn ondergebracht bij één of meer private (sociale) ondernemers; deze ondernemers staan in de markt,
los van gemeenten; de ondernemingsrisico's liggen bij deze ondernemers; de gemeenten gaan niet meer
over het reilen en zeilen van deze bedrijfsactiviteiten.


5. 3       Inz e t op p a rti ci pat i e w et - pro of ma k en w e r k

Het participatiewet-proof maken van het werk is een grote uitdaging. Dit om de volgende redenen:
-      Het duurzaam vervreemden van bedrijfsactiviteiten met behoud van werk voor de doelgroep van de
       Participatiewet aan één of meer private (sociale) ondernemers vereist dat de business case van de
       betreffende activiteiten haalbaar, duurzaam en sociaal is.
-      Eén van de belangrijkste instrumenten bij de uitvoering van de Participatiewet is loonkostensubsidie
       (LKS). Mensen met een verminderd arbeidsvermogen hebben minder dan 100% loonwaarde (LW).
       Voor ondernemers is het dan ook niet haalbaar om voor het werk 100% salaris te betalen. De
       Participatiewet stelt gemeenten in de gelegenheid om afhankelijk van de LW van mensen een LKS
       aan werkgevers te verstrekken. Regionaal is afgesproken dat we hierbij een maximum van 60% LKS
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>                                                                                                                 19
                                                                                                                      PAGINA
       (van 100% van het wettelijk minimum loon) hanteren. Vanuit het perspectief van een werkgever moet
       iemand dus tenminste 40% LW hebben om financieel uit te komen.
-      Wanneer op basis hiervan kijken naar het werk dat onder de vlag van GR PHB georganiseerd is,
       kunnen we globaal het volgende vaststellen: ca. 15% van het werk haalt per fte het gemiddelde
       opbrengstniveau van 40% of meer; ca. 35% haalt dit niet, maar is mogelijk wel participatiewet-proof
       te maken; ca. 50% van het werk is niet participatiewet-proof en (maximaal) netto-rendabel te maken
       (lees: dat de directe kosten van het organiseren van het werk (excl. de inzet van SW-ers) tenminste
       worden gedekt door de opbrengsten uit de vergoeding van de opdrachtgevers).




                                                                                                                      BIJLAGENNOTITIE
Het participatiewet-proof maken van werk vereist dat de diverse bedrijfsactiviteiten met elkaar verbonden
blijven en derhalve in samenhang worden vervreemd.
-      Het doel om de werkgelegenheid voor mensen met verminderd arbeidsvermogen te behouden en (op
       termijn) uit te bouwen is alleen haalbaar als de diverse bedrijfsactiviteiten met elkaar verbonden
       blijven. Dit in de eerste plaats om de arbeidsontwikkelketen in stand te houden. Enerzijds kunnen
       SW-ers dan, ondanks hun toenemende beperkingen en behoeften aan begeleiding toch blijven
       participeren in het bedrijf (vangnetfunctie). Anderzijds kunnen nieuwe kandidaatwerknemers (PW-
       ers) laagdrempelig starten en on-the-job werknemers- en andere vaardigheden ontwikkelen
       (springplankfunctie).
-      Maar ook om bedrijfseconomische overwegingen. Het participatiewet-proof maken van werk vereist
       dat de business case van de betreffende bedrijfsactiviteiten gefaseerd kan toegroeien naar een
       zodanige kosten-baten-structuur dat het de nieuwe instroom van PW-ers (met hogere loonkosten dan
       SW-ers) kan accommoderen. Het in stand houden van de arbeidsontwikkelketen borgt de mobiliteit
       van SW-ers waarmee de hiervoor noodzakelijke tijd kan worden 'gekocht' en de noodzakelijke
       instroom van PW-ers kan worden gedoseerd.


De vereiste verbondenheid stelt dus ook dat de bedrijfsactiviteiten in samenhang worden vervreemd.


5. 4       V erv r ee md en in s am e nhan g a an r egi on al e, so c ia le f ir ma

Cruciaal voor een effectieve uitvoeringsstructuur van de Participatiewet zijn (i) de eerder genoemde
participatierotonde, (ii) de ondersteunende functies van een aanbodversterkende werknemersbenadering,
een vraagversterkende werkgeversbenadering en een hierop regisserende gemeente en (iii) een set van
ondersteunende instrumenten die veelal binnen de huidige SW-bedrijven te vinden zijn. De invulling van
deze instrumenten kan publiek of privaat en lokaal of regionaal. Onderstaande tabel geeft, op basis van
het vigerende participatiebeleid, de positie van gemeenten weer:


             Instrument                       Publiek – Privaat                      Lokaal - Regionaal

Werkgeversnetwerk (ondernemer        Publiek < Privaat                      Lokaal < Regionaal
onder ondernemers)
                                     Voor deze instrumenten geldt dat       Voor ondernemerschap zijn
Beschermde werkomgeving              een private invulling wordt            gemeentegrenzen niet relevant.
(aangepaste productiecapaciteit      geprefereerd boven een publieke.       Vandaar de (arbeidsmarkt)regionale
voor derden)                         Minimaliseren van                      scope in plaats van de lokale
                                     ondernemingsrisico’s betekent          invulling.
Detacheren (succesformule voor
                                     namelijk dat de gemeente wel de
banenafspraak)
                                     verantwoordelijkheid voelt om
                                     werkgelegenheid voor mensen met
                                     verminderd arbeidsvermogen te
                                     stimuleren, maar niet de
                                     verantwoordelijkheid om hiertoe zelf
                                     ondernemende activiteiten te
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>                                                                                                                      20
                                                                                                                           PAGINA
                                   ontplooien en de doelgroep vaste
                                   arbeidsovereenkomsten aan te
                                   bieden.

Werk(proces) op maat               Publiek < Privaat                         Lokaal < Regionaal
(jobcarving, functiecreatie)
                                   Op de dimensie van publieke/              Het effectief en efficiënt organiseren
Matchen en begeleiding             private verantwoordelijkheid geldt        van deze instrumenten vereist,
(jobcoaching)                      dat deze instrumenten nog                 vanwege het specialistische
                                   onderwerp van doorontwikkeling            karakter een zekere schaalgrootte.




                                                                                                                           BIJLAGENNOTITIE
                                   zijn. Nu is het zo dat deze
                                                                             Voor werkgevers is het van belang
                                   instrumenten vooral vanuit een
                                                                             geen lokale verschillen te hebben
                                   publieke verantwoordelijkheid
                                                                             tussen het beleid over en uitvoering
                                   worden ingevuld en bekostigd. De
                                                                             van deze instrumenten. Voorkeur
                                   verwachting is dat dit op termijn gaat
                                                                             voor één regionale lijn.
                                   schuiven en het meer een private
                                   verantwoordelijkheid wordt.

Werknemersvaardigheden             Publiek > Privaat                         Lokaal/ Regionaal
(werkfit maken)
                                   Het ondersteunen van mensen met           Deze verantwoordelijkheid kan
                                   verminderd arbeidsvermogen om             lokaal, subregionaal of regionaal
                                   zichzelf werkfit te maken, is en blijft   worden ingevuld.
                                   een publieke verantwoordelijkheid.



Op basis van bovenstaande afwegingen met betrekking tot het ondersteunende instrumentarium stellen
wij dat voor de meeste instrumenten een private en regionale invulling de voorkeur heeft boven een
publieke en lokale invulling. Het ligt dus voor de hand om de bedrijfsactiviteiten in samenhang bij één
private, regionaal opererende entiteit onder te brengen.


Een sociale firma, die er intrinsiek voor kiest om het werk met de doelgroep van de Participatiewet te
organiseren en daar zijn rendementsdoelstellingen op aanpast, lijkt hiervoor het vehicle.
Het fenomeen sociale firma is in Nederland een relatief jong begrip. Een sociale firma onderscheidt zich
van een reguliere onderneming op het punt van rendement. Waar een reguliere onderneming gericht is op
winstmaximalisatie ten behoeve van de investeerders, is het maken van winst voor een sociale firma
vooral gericht op het borgen van de bedrijfscontinuïteit: sociale firma's ondernemen met sociale impact
("Wij nemen geen mensen aan om koekjes te bakken. Wij bakken koekjes om mensen aan te nemen").
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>