<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Registratienummer    :   2015-32666 / 15Z.005684
Onderwerp            :   Plan van aanpak maatschappelijke begeleiding statushouders
          Plan van aanpak maatschappelijke begeleiding
                       statushouders Midden-Delfland
Afdeling Inwonerszaken
November 2015
                                                                      *2015-32666*
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave
Samenvatting                                                           pag. 3
Inleiding                                                              pag. 4
Wat willen we bereiken?                                                Pag. 4
De totstandkoming van het plan van aanpak maatschappelijke begeleiding pag. 5
Hoofdstuk 1                 De feiten op een rij                       pag. 5
Hoofdstuk 2                 Verschillende thema’s: rollen, taken en    pag. 7
                            verantwoordelijkheden
2.1    Huisvesting                                                     pag. 7
2.2    Burgerzaken                                                     pag. 8
2.3    Werk en inkomen                                                 pag. 8
2.4    Taal                                                            pag. 10
2.5    Voorschoolse educatie                                           pag. 11
2.6    Onderwijs                                                       pag. 12
2.7    Zorg                                                            pag. 12
2.8    Jeugd                                                           pag. 13
2.9    Inzet Maatschappelijk Team voor doelgroep 0-100                 pag. 14
2.10   Maatschappelijke begeleiding                                    pag. 15
2.11   Sociale begeleiding en inzet vrijwilligers                      pag. 16
2.12   Veiligheid                                                      pag. 17
Hoofdstuk 3                 Wat hebben we er voor nodig?               pag. 17
3.1    formatie                                                        pag. 17
       3.1.1 KCC                                                       pag. 17
       3.1.2 Werk en Inkomen                                           pag. 17
       3.1.3 Maatschappelijk Team                                      pag. 18
3.2    financiën                                                       pag. 18
       3.2.1 KCC                                                       pag. 18
       3.2.2 Werk en inkomen                                           pag. 18
       3.2.3 Jeugdzorg                                                 pag. 21
       3.2.4 VVE                                                       pag. 21
       3.2.5 Onderwijs                                                 pag. 21
       3.2.6 Maatschappelijke begeleiding                              pag. 22
       3.2.7 Sociale begeleiding                                       pag. 23
3.3.   Conclusies                                                      pag. 23
Hoofdstuk 4                 En hoe nu verder?                          Pag. 25
                                                                               2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Samenvatting
Net als iedere gemeente in Nederland ziet ook Midden-Delfland haar taak als het gaat om het
opvangen van vluchtelingen. Hierbij heeft de gemeenteraad gekozen in te zetten op een duurzame
oplossing door het huisvesten van vluchtelingen die een verblijfsstatus hebben gekregen, de
zogenaamde statushouders. Hierbij is de wettelijke taakstelling huisvesting statushouders die het Rijk
halfjaarlijks oplegt in eerste instantie leidend. Vanuit de wettelijke taakstelling is Midden-Delfland in
2016 verplicht om circa 50 statushouders te huisvesten. De gemeenteraad heeft besloten daarnaast
extra inspanningen te willen leveren boven deze wettelijke taakstelling, om op deze wijze een bijdrage
te leveren aan het vluchtelingenprobleem door de druk op de asielzoekerscentra (AZC’s) te verlagen.
In totaal wil de gemeente in 2016 tussen de 75 en 100 statushouders huisvesten.
Het huisvesten van statushouders is een bestaande taak. De grotere aantallen waarmee Midden-
Delfland nu te maken krijgt, maakt het echter wel noodzakelijk bestaande afspraken te herijken en
waar nodig nieuwe afspraken te maken. Hiertoe hebben in de afgelopen weken diverse gesprekken
plaatsgevonden met de verschillende betrokken partijen, waarbij iedereen zich bereid heeft gevonden
een bijdrage te leveren. Ook zijn er contacten gelegd tussen partijen en verbanden gelegd tussen
beleidsterreinen om de integraliteit in de dienstverlening te vergroten. De volgende acties en
afspraken zijn gemaakt:
     - Binnen de arbeidsmarktregio Haaglanden wordt in 2016 onderzocht of specifiek
         (arbeidsmarkt)beleid ten behoeve van de doelgroep gewenst is.
     - Het Taalhuis Midden-Delfland biedt informatie aan statushouders over het volgen van een
         inburgeringscursus en biedt desgewenst aanvullende extra taalondersteuning aan
         statushouders die inburgeren.
     - De besturen van de basisscholen in Midden-Delfland komen in december 2015 bij elkaar,
         waarna zij gezamenlijk met een plan komen hoe zij het basisonderwijs aan de kinderen van
         statushouders willen vormgeven en wat zij hiervoor nodig hebben;
     - In maart 2016 vindt overleg plaats met de huisartsen, waarbij het onderwerp statushouders
         op de agenda staat;
     - Het Maatschappelijk Team verricht vanaf 1 januari 2016 bij ieder nieuw statushoudersgezin
         binnen drie weken na inschrijving in de gemeente een maatschappelijke intake. De inzet
         hierbij is preventie en vroegsignalering. De output van de maatschappelijke intake kan onder
         andere gebruikt worden bij het plaatsen van de kinderen op een passende school;
     - Participe biedt maatschappelijke begeleiding en verwijst voor sociale begeleiding actief door
         naar Stichting Welzijn Midden-Delfland (SWMD);
     - SWMD biedt sociale begeleiding door het aanbieden van activiteiten en het eventueel koppelen
         van vrijwilligers aan statushouders. SWMD coördineert daarnaast de vrijwilligersactiviteiten
         die ten behoeve van de doelgroep ontstaan in de dorpskernen.
De komst van ongeveer 100 statushouders naar Midden-Delfland heeft formatieve en financiële
gevolgen voor de gemeente als uitvoeringsorganisatie. Deze zijn met name zichtbaar bij het Team
Uitvoering, cluster Werk en Inkomen. Het uitkeringenbestand stijgt naar verwachting met 40%,
hetgeen niet binnen de bestaande middelen en formatie kan worden opgevangen. Maar ook op andere
beleidsterreinen is extra inzet van middelen noodzakelijk. De eerste (voorzichtige) financiële raming
laat zien dat bij het opvangen van in totaal 100 statushouders een extra investering nodig is van circa
€ 295.000,- ten opzichte van de begroting van 2016. De komende maanden stemmen wij in overleg
met de afdeling Financiën af op welke wijze de benodigde bedragen in de begroting worden
opgenomen.
                                                                                                          3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Inleiding
Europa heeft momenteel te kampen met een toestroom van vluchtelingen van historische omvang.
Ook in Nederland melden zich dagelijks honderden vluchtelingen. Een groot deel van deze mensen
heeft met recht asiel aangevraagd in Nederland en krijgt een tijdelijke verblijfsvergunning voor in
beginsel vijf jaar. Met deze tijdelijke verblijfsvergunning wordt de asielzoeker een statushouder en
dient hij of zij geplaatst te worden in een gemeente.
Wegens gebrek aan geschikte woonruimte binnen de gemeenten, verblijven momenteel circa 13.000
statushouders nog in de asielzoekerscentra, wachtend op uitplaatsing. De stagnering in de uitstroom
van statushouders draagt er toe bij dat het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) momenteel
over te weinig opvangplekken beschikt voor nieuwe vluchtelingen. Het Rijk heeft de gemeenten
daarom opgeroepen de statushouders versneld te huisvesten en waar mogelijk tijdelijke noodopvang
te bieden voor de nieuwe vluchtelingen, die de asielprocedure nog moeten doorlopen.
Ook in Midden-Delfland staat de vluchtelingenproblematiek prominent op de agenda. Op 22 september
2015 heeft de gemeenteraad een motie aangenomen, waarin zij het college van Burgemeester en
Wethouders opriep:
    - het voorgenomen programma voor huisvesting van statushouders versneld uit te voeren,
         zodat uiterlijk eind 2016 minimaal aan de wettelijke taakstelling van 51 is voldaan;
    - waar mogelijk extra inspanningen te leveren boven deze wettelijke taakstelling; en
    - samen met burgers, maatschappelijke instellingen en organisaties de mogelijkheden voor
         direct realiseerbare en kortdurende noodopvang te onderzoeken en deze opvang waar
         mogelijk op korte termijn te realiseren.
Naar aanleiding van deze motie is onderzoek verricht en is de gemeenteraad geadviseerd:
    - af te zien van het bieden van crisisnoodopvang, maar prioriteit te geven aan het versneld
         huisvesten van statushouders en het verrichten van extra inspanningen boven de wettelijke
         taakstelling.
    - hierbij uit te gaan van spreiding van de statushouders over de drie dorpskernen, waarbij de
         verdeelsleutel nog definitief moet worden vastgesteld;
    - de locatie ‘De Kreekzone’ in Den Hoorn vooralsnog aan te wijzen als locatie voor het
         huisvesten van circa 50 statushouders in +/- 15 semi-permanente woningen, maar open te
         staan voor concrete en realistische alternatieven; en
    - samen met burgers onderzoek te doen naar potentiële locaties voor kleinschalige (tijdelijke)
         huisvesting voor statushouders en overige woningzoekenden, alsmede naar locaties voor de
         uitbreiding van de (permanente) sociale woningvoorraad.
Op 27 oktober 2015 heeft de gemeenteraad met dit voorstel ingestemd, omdat Midden-Delfland op
deze wijze bijdraagt aan het leveren van een duurzame oplossing voor het vluchtelingenprobleem.
Maar met huisvesten alleen zijn we er niet. Al deze nieuwe Midden-Delflanders moeten vervolgens een
plek vinden in de (lokale) maatschappij. Ook moeten zij verplicht inburgeren, waarbij zij de
Nederlandse taal leren en kennis nemen hoe Nederlanders wonen en werken. Bij het vinden van een
plek in de maatschappij. Hierbij is goede ondersteuning noodzakelijk. Ook dit is geen nieuwe taak,
maar de komst van grotere aantallen vraagt wel om het maken van nieuwe afspraken en het leggen
van verbindingen tussen de verschillende partijen en beleidsterreinen. In deze nota leest u op welke
wijze wij deze maatschappelijke begeleiding vanaf 2016 gaan vormgeven.
Wat willen we bereiken?
Wij willen de statushouders een gastvrij welkom bieden in Midden-Delfland en bereiken dat zij snel
integreren in de (lokale) maatschappij. Dit doen wij samen met onze maatschappelijke partners en
onze lokale bevolking en waar mogelijk binnen de gemeentegrenzen. Wij ondersteunen en faciliteren
tevens waar mogelijk (bewoners)initiatieven die er toe bijdragen dat de statushouder zich snel thuis
voelt in Midden-Delfland.
                                                                                                     4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>De totstandkoming van het plan van aanpak maatschappelijke begeleiding
Voorafgaand aan de totstandkoming van het plan van aanpak maatschappelijke begeleiding
statushouders heeft overleg plaatsgevonden met diverse partijen. Voorbeelden hiervan zijn Participe
(verantwoordelijk voor het vluchtelingenwerk in Midden-Delfland), de Stichting Welzijn Midden-
Delfland (SWMD), het Taalhuis Midden-Delfland en de scholen. Gesproken is over ieders rol en taken
bij het begeleiden van statushouders en over hoe de samenwerking te intensiveren. Een soortgelijk
proces heeft intern plaatsgevonden: vanuit ieder beleidsterrein binnen inwonerszaken is input
geleverd voor dit plan van aanpak.
Daarnaast is de maanden november en december 2015 intensief ingezet op het proces van
burgerparticipatie. In alle dorpskernen zijn inloopavonden georganiseerd. Tijdens de inloopavonden
kregen de bewoners de gelegenheid hun vragen en ideeën in te brengen over de thema’s locaties,
veiligheid, integratie en toekomst. Ook SWMD, Wonen Midden-Delfland en Participe waren bij een of
meerdere bijeenkomsten aanwezig voor het beantwoorden van vragen en het inventariseren van
ideeën. In Den Hoorn heeft naast de inloopavond nog een eerste verdiepende workshop over de
bovenstaande thema’s plaatsgevonden. In Den Hoorn is de inloopbijeenkomst en de workshop in
samenwerking met de initiatiefgroep Statushouders MD georganiseerd. In de overige kernen is
hiervoor samenwerkt met de dorpsraden.
Veel bewoners benadrukten tijdens de inloopavonden en workshops aandacht voor goede voorlichting:
over normen en waarden, Nederlandse gebruiken, maar ook over omgaan met geld en over de
culturen, waaruit de statushouders afkomstig zijn. Ook zijn tijdens de bijeenkomsten veel ideeën
aangedragen, die de integratie van statushouders kunnen bevorderen. Deze hebben veelal te maken
met het ondersteunen bij het leren van de taal en het organiseren van ontmoetingen tussen
statushouders en de lokale bevolking, bijvoorbeeld door het organiseren van kookavonden,
voetbalwedstrijden of wandelingen. Tot slot zien bijna alle bewoners van de dorpen de meerwaarde
van het opzetten van een maatjesproject: koppel de statushouder aan een lokale bewoner, zodat deze
hem of haar kan ondersteunen bij het wegwijs maken in Midden-Delfland. De ideeën en voorstellen
ten aanzien van de maatschappelijke begeleiding en integratie werken wij in de komende weken
samen uit met Participe en SWMD.
HOOFDSTUK 1                      De feiten op een rij
Een statushouder is een verblijfsgerechtigde vreemdeling die ingevolge de Vreemdelingenwet als
vluchteling is toegelaten dan wel beschikt over een vergunning op grond van een asielaanvraag of
over voorwaardelijke vergunning tot verblijf. Nadat de Immigratie en Naturalisatiedienst (IND) een
asielaanvraag inwilligt ontvangt de statushouder een tijdelijke verblijfsvergunning voor in beginsel vijf
jaar. Als de statushouder na het aflopen van de verblijfsvergunning niet kan terugkeren naar het land
van herkomst, kan hij of zij een verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd aanvragen.
Een statushouder heeft dezelfde rechten en plichten als een autochtone Nederlander. Het taalniveau
en de zelfredzaamheid van de statushouders varieert per persoon. Doorgaans is er bij uitplaatsing
vanuit het AZC een grote afstand tot de arbeidsmarkt en is de statushouder voor een korte dan wel
langere tijd afhankelijk van een bijstandsuitkering.
Het huisvesten van statushouders is een bestaande taak, ook in de afgelopen jaren zijn statushouders
in Midden-Delfland gehuisvest. Alvorens in te gaan op de gevolgen van de toename van het aantal
statushouders, is het goed inzicht te krijgen in de aantallen statushouders die in de afgelopen jaren in
Midden-Delfland zijn komen wonen. Bij het huisvesten van statushouders is de afgelopen jaren de
wettelijke taakstelling, opgelegd vanuit het Rijk, leidend geweest. Deze wettelijke taakstelling wordt
halfjaarlijks vastgesteld en is gebaseerd op het aantal inwoners van een gemeente en de instroom van
nieuwe vluchtelingen.
Onderstaand overzicht laat de wettelijke taakstelling zien en de hoeveelheid statushouders die feitelijk
in dat jaar in de gemeente zijn gehuisvest:
                                                                                                        5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>Tabel 1:                 taakstelling en realisatie sinds 2008
Jaar        Taakstelling 1e half jaar      Taakstelling 2e half jaar        Totaal     Feitelijk gehuisvest
2008                                   2                              4          6                       20*
2009                                   4                              5          9                          0
2010                                   6                              6         12                          8
2011                                   5                              6         11                        14
2012                                   5                              2          7                        18
2013                                   4                              7         11                        10
2014                                   7                            10          17                        17
2015                                 16                             17          33                     28**
2016                                 22                   Aanname 29      Aanname         Aanname totaal te
                                                                                50      huisvesten in 2016:
                          Extra inspanningen 2016 n.a.v. motie raad          25-50                  75 - 100
* in de tweede helft van 2007 heeft Midden-Delfland naast de reguliere taakstelling van 3 personen,
nog een aanvullende taakstelling opgelegd gekregen van 6 statushouders. Dit in het kader van het
‘generaal pardon’ van 15 juni 2007. Veel van deze ‘generaal pardonners’ zijn pas in 2008 gehuisvest.
** tot en met 1 december 2015
Tabel 2 geeft inzicht in hoe de feitelijk gehuisveste statushouders sinds 2008 over de dorpen zijn
verspreid.
Tabel 2:                          spreiding over de dorpen sinds 2008
Jaar                          Den Hoorn            Schipluiden              Maasland                 Totaal
2008                                     -                      4                  16                    20
2009                                     -                      -                    -                     -
2010                                     3                      -                    5                    8
2011                                     4                      -                  10                    14
2012                                     9                      -                    -                   18
2013                                    10                      -                    -                   10
2014                                     8                      8                    1                   17
2015                                    17                    10                     1                   28
Totaal                                 51                     22                   42                  115
Voor 2015 bedraagt de resterende taakstelling nog vijf personen. Wonen Midden-Delfland verwacht
deze statushouders nog te kunnen huisvesten binnen de bestaande woningvoorraad.
Let op, de wettelijke taakstelling en de feitelijke realisatie lopen niet synchroon. Dit komt omdat niet
ieder (half)jaar de wettelijke taakstelling in Midden-Delfland feitelijk gehaald is. Wanneer er in een
periode te weinig statushouders zijn gehuisvest, bijvoorbeeld door een tekort aan passende woningen,
betekent dit dat in de periode daaropvolgend extra inspanningen gedaan moeten worden om deze
statushouders alsnog te huisvesten. Anderzijds betekent het ook dat bij overrealisatie het aantal te
huisvesten personen in de periode daarna minder is.
Nareizigers
Er zijn in 2015 vijf statushouders in Midden-Delfland gehuisvest, die gezinshereniging hebben
aangevraagd bij de IND. De aanvraag is gedaan voor maximaal 25 personen, maar de verwachting is
dat ongeveer 11 van deze nareizigers geen toestemming krijgen van de IND om naar Nederland te
                                                                                                           6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>komen. Van 14 personen verwachten wij dat zij uiterlijk in de loop van 2016 naar Midden-Delfland
komen. Deze nareizigers tellen in dat geval mee voor de taakstelling van 2016.
Toename aantal statushouders en extra inspanningen
In het schema is zichtbaar dat de aantallen statushouders sinds 2013 toenemen en de verwachting is
dat deze trend zich ook in de komende jaren voortzet. Tot op heden werden de statushouders in de
bestaande sociale huursector en verspreid over de drie woonkernen gehuisvest, maar gezien de
huidige toestroom is deze bestaande woningvoorraad niet meer voldoende, zeker niet gezien de extra
inspanningen die de gemeenteraad wil leveren boven de wettelijke taakstelling (tot totaal 75 tot 100
statushouders). Met het snel realiseren van tijdelijke woonvoorzieningen en het uitbreiden van de
permanente sociale woningvoorraad, proberen wij de druk op de bestaande woningvoorraad in
Midden-Delfland te beperken.
HOOFDSTUK 2                     Verschillende thema’s: rollen, taken en verantwoordelijkheden
De eerste twee/drie weken nadat de statushouder in de gemeente is komen wonen staan in het teken
van het regelen van veel praktische zaken. Onder andere het aanvragen van een uitkering en
toeslagen, het inrichten van en het huis, het aanmelden van de kinderen op school, de aanmelding bij
de zorgverzekering en de huisarts vindt allemaal plaats in de eerste weken. Na het regelen van deze
eerste praktische zaken volgt het leren van de taal, het inburgeren en het kennis maken met
Nederland en Midden-Delfland. In dit gehele proces is de gemeente in meer of mindere mate
betrokken. De rol van de gemeente varieert hierbij van beleidsmatig, ondersteunend en/of uitvoerend
en vindt veelal plaats in samenwerking met de maatschappelijke partners.
Het huisvesten van statushouders gebeurt al jaren en de taken zijn daarom niet nieuw. Wel vraagt het
stijgende aantal statushouders om extra inzet en nieuwe werkafspraken en om meer verbinding
tussen de verschillende partijen die zich met deze doelgroep bezig houden. Hieronder leest u per
thema wie betrokken is, welke taken er zijn, wat al wordt gedaan en wat de (extra) inspanningen zijn
in de toekomst. Dit alles om goed gesteld te staan voor de komst van de grotere groep statushouders
in de komende maanden.
2.1                      Huisvesting
Thema                               Rol gemeente                      Partners
Huisvesting                         Beleidsmatig                      Wonen Midden-Delfland
Asielzoekers die een verblijfsvergunning hebben ontvangen van de IND (statushouders), verhuizen in
principe binnen veertien weken naar een eigen woonruimte in een gemeente. Op basis van de
taakstelling huisvesting statushouders koppelt het COA de statushouder aan de gemeente en de
gemeente moet vervolgens passende woonruimte aanbieden. Meestal komt de statushouder te wonen
in de regio waaraan een AZC is gekoppeld. Soms wordt hij of zij buiten de regio geplaatst bijvoorbeeld
als de statushouder eerstegraads familie of een partner heeft in een andere regio. De gemeente kan
de koppeling van de statushouder niet weigeren en de statushouder is verplicht het aanbod van een
woning in de gemeente te accepteren. Evenmin heeft de gemeente invloed op welke statushouder zij
aan zich gekoppeld krijgt (alleenstaande of gezin en/of etnische achtergrond). Met het verkrijgen van
een verblijfsvergunning, vervalt het recht op opvang in een AZC.
Nadat het COA de statushouder aan de gemeente koppelt, dient de gemeente binnen veertien weken
passende woonruimte beschikbaar te stellen. Wonen Midden-Delfland stelt binnen de afgesproken
grenzen woningen beschikbaar en voert daarmee in overleg met de gemeente de huisvestingstaak uit.
Wat passende woonruimte is, hangt onder andere af van:
     - de leeftijd van de statushouder;
     - de gezinsgrootte; en
                                                                                                      7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>     -   het inkomen;
De gezinsgrootte verandert vaak nog na uitplaatsing. Veelal reizen de mannen voorut en vragen dan
gezinshereniging aan. Wanneer en of de gezinshereniging een feit wordt, kan per gezin verschillen. De
opgave in huisvesting is daarom vaak eerst voor één persoon, later voor het gezin.
Vanwege de wettelijke taakstelling mag de woningcorporatie (Wonen Midden-Delfland) statushouders
voor laten gaan op woningzoekende met een voorrangsverklaring. Volgens de bestaande afspraken
stelt Wonen Midden-Delfland maximaal 30% van de beschikbaar komende sociale huurwoningen voor
de doelgroep ter beschikking voor de huisvesting van statushouders.
Om te blijven voldoen aan de taakstelling en de gewenste extra inspanningen in 2016 zal een grotere
belasting op de geschikte sociale huurwoningen komen dan wenselijk. Om te voorkomen dat er voor
de overige urgenten en reguliere woningzoekenden nauwelijks woonruimte vrij komt in Midden-
Delfland, is het voorstel de sociale woningvoorraad op korte termijn versneld uit te breiden door het
bouwen van tijdelijke huisvestingsvoorzieningen en op langere termijn door de uitbreiding van de
permanente sociale woningvoorraad.
Vanaf 2016:
Wonen Midden-Delfland blijft ook in de toekomst maximaal 30% van de bestaande sociale
woningvoorraad beschikbaar stellen voor de doelgroep statushouders. Op deze wijze kunnen de
statushouders in tijdelijke woonvoorzieningen doorstromen naar de reguliere woningvoorraad en vindt
verdere spreiding over de drie dorpskernen plaats.
2.2                      Burgerzaken
Thema                                Rol gemeente                     Partners
Burgerzaken                          Uitvoering                       KCC
Het COA zorgt er veelal voor dat de statushouder zich zo spoedig mogelijk na de inwilligende
beschikking van de IND inschrijft in de Basis Registratie Personen (BRP). In dergelijke situaties hoeft
de statushouder zich uitsluitend te laten overschrijven naar Midden-Delfland. Indien de eerste
inschrijving in de BRP nog niet heeft plaatsgevonden in de gemeente waar het AZC ligt, vindt dit in
Midden-Delfland plaatst bij het KCC. Bij gezinshereniging vindt de eerste inschrijving sowieso plaats in
Midden-Delfland. De overschrijving/inschrijving vindt plaatst op de eerste dag, na het tekenen van het
huurcontract.
Het KCC speelt na vestiging in de gemeente met name een rol in het verstrekken van reisdocumenten
en bij een eventueel naturalisatieproces, zodra de statushouder hiervoor aan de voorwaarden voldoet.
Dit is bestaande dienstverlening.
2.3                      Werk en Inkomen
Thema                                Rol gemeente                     Partners
Werk en Inkomen                      Beleidsmatig                         -   Team Uitvoering – Werk
                                     Uitvoering                               en inkomen
                                                                          -   Werkse!
                                                                          -   Arbeidsmarktregio
                                                                              Haaglanden
                                                                          -   Sportservice Zuid-
                                                                              Holland / Intermediairs
                                                                              Jeugdsportfonds en
                                                                              Jeugdcultuurfonds
                                                                                                        8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>De ervaring leert dat bijna alle statushouders vanaf het moment van decentrale huisvesting voor een
korte dan wel lange tijd afhankelijk zijn van een bijstandsuitkering. Bij de uitvoering van de
Participatiewet gaat het in vrijwel alle gevallen om 3 vormen van bijstand:
    1) Algemene bijstand (ook wel bijstand voor levensonderhoud genoemd). Dit is bijstand in de
         vorm van landelijk vastgestelde normen.
    2) Bijzondere bijstand. Dit is bijstand voor bijzondere noodzakelijke bestaanskosten die niet uit
         de normbijstand kunnen worden bestreden. Denk hierbij aan schoolkosten voor kinderen, een
         computer, een fiets etc. Ook de vergoedingen vanuit het Jeugdsportfonds en
         Jeugdcultuurfonds voor deelname aan sport en culturele activiteiten voor kinderen tot 18 jaar
         behoren hiertoe.
    3) Bijzondere bijstand voor woninginrichting. Conform het huidige beleid wordt deze
         genormeerde bijstand in de vorm van een lening verstrekt.
De uitvoering van de Participatiewet wordt in eigen beheer uitgevoerd door het Team Uitvoering. De
klantmanager Werk en Inkomen is voor de statushouder het belangrijkste aanspreekpunt voor vragen
over de uitkering, bijzondere bijstand en (re-)integratie. Indien de klantmanager mogelijke problemen
signaleert binnen het gezin, vindt samenwerking en/of doorverwijzing plaats met het Maatschappelijk
Team en ketenpartners. Waar nodig treedt de klantmanager op als regisseur. Dit zijn bestaande taken
die niet veranderen door de komst van de extra statushouders. Wel is er kabinetsbeleid in
voorbereiding om de bijstand voor deze specifieke groep rechthebbenden deels in natura te
verstrekken (woon- en zorgverzekeringscomponent). Afhankelijk van dit kabinetsbeleid kunnen de
taken van de gemeente ten aanzien van de statushouders in de toekomst op dit punt wijzigen.
Vanuit de Participatiewet geldt de verplichting dat de bijstandsgerechtigde meewerkt om zo spoedig
mogelijk (weer) in het eigen levensonderhoud te voorzien. De gemeente biedt hierbij ondersteuning
en zet waar nodig voorzieningen in. Het bieden van deze ondersteuning is maatwerk. Midden-Delfland
koopt de re-integratiedienstverlening onder andere in bij Werkse!
Met de komst van statushouders naar Nederland komt ook kennis en expertise mee. Een deel van de
statushouders is hoger opgeleid en de kennis en expertise die zij meebrengen, kan meerwaarde
hebben voor Nederland. Buitenlandse diploma’s gelden echter vaak niet of moeten eerst gewaardeerd
worden. Dit kan via de Expertisecentra Internationale Diplomawaardering SBB (voor VMBO en MBO)
en Nuffic (voor HBO en WO). Ook is doorgaans (om)scholing nodig om hetzelfde (of een soortgelijk)
vak in Nederland te kunnen en mogen uitvoeren. Het (om)scholen van de statushouder kost tijd,
hetgeen soms op gespannen voet staat met de uitgangspunten van de Participatiewet. De
Participatiewet gaat immers uit van de kortste weg naar werk.
Indien de statushouder jonger is dan 30 jaar, kan hij of zij aanspraak maken op studiefinanciering op
grond van de Wet studiefinanciering (Wsf) om op deze wijze een opleiding te volgen. Statushouders,
jonger dan 27 jaar die een uitkering ontvangen op grond van de Participatiewet, zijn hiertoe zelfs
verplicht, aangezien een studie voor jongeren voorliggend is op bijstand. Maar ook voor oudere
statushouders kan het volgen van een opleiding de beste manier zijn om in een later stadium
duurzaam in het eigen onderhoud te kunnen voorzien. Midden-Delfland kent (nog) geen specifiek
beleid ten aanzien van studeren met behoud van uitkering. In voorkomende gevallen wordt
afgewogen op welke wijze de kwaliteiten van de statushouder het beste benut kunnen worden en
duurzame uitstroom gerealiseerd kan worden. Dit is vooralsnog maatwerk.
Vanaf 2016:
    - Mogelijk nieuw Rijksbeleid ten aanzien van bijstandsverstrekking aan statushouders;
    - Binnen de arbeidmarkt Haaglanden1 wordt onderzocht of specifiek beleid ten aanzien van de
         statushouders gewenst is. Hierbij kan gedacht worden aan het stellen van regionale kaders
1
  Bestaande uit de gemeenten Delft, Den Haag, Midden-Delfland, Rijswijk en Westland
                                                                                                       9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>          voor het studeren met behoud van uitkering en het maken van afspraken met regionale
          werkgevers over het aanbieden van (stage)plekken voor statushouders.
2.4                       Taal
Thema                                Rol gemeente                        Partners
Taal                                 Beleidsmatig                            - DUO voor inburgering
                                     Ondersteunend                           - Taalhuis Midden-
                                                                                 Delfland
                                                                             - ROC Mondriaan
De achtergrond en het opleidingsniveau van de statushouders die gehuisvest worden, kan erg
verschillen. Waar de een analfabeet is, is de andere misschien gepromoveerd. Een ding is zeker: voor
iedereen is een goede beheersing van de Nederlandse taal een vereiste om deel te kunnen nemen aan
de Nederlandse samenleving. Ook draagt het bij aan een snelle re-integratie naar werk.
Statushouders van 16 jaar en ouder, doch jonger dan de AOW-gerechtigde leeftijd, zijn op grond van
de Wet Inburgering (WI) verplicht in te burgeren. Sinds 1 januari 2013 is de uitvoering van de WI
centraal belegd bij de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO). Zij leggen na vestiging in een gemeente de
inburgeringsplicht op en handhaven indien de statushouder zich niet aan zijn of haar
inburgeringsplicht houdt. De eigen verantwoordelijkheid van de statushouder staat bij de inburgering
centraal: hij of zij moet zelf zorg dragen voor het tijdig behalen van het inburgeringsexamen. Voor het
volgen van een inburgeringstraject kan de statushouder een lening aanvragen bij DUO. Bij
statushouders wordt deze lening kwijtgescholden, indien tijdig (binnen drie jaar) het
inburgeringsexamen is behaald. De gemeente speelt bij de inburgering slechts een ondersteunende
rol, bijvoorbeeld door het verstrekken van informatie en het doorverwijzen naar het Taalhuis Midden-
Delfland.
Het inburgeringsexamen bestaat zowel uit het leren van taal (schrijf-, lees-, luister- en
spreekvaardigheid) als uit de onderdelen ‘kennis Nederlandse samenleving (KNS)’ en ‘oriëntatie op de
arbeidsmarkt’. Het biedt op deze wijze de basis om zich in Nederland te kunnen handhaven. Het
taalniveau na het behalen van het inburgeringsexamen is voldoende om zich in het dagelijks leven te
handhaven. De statushouder kan er ook voor kiezen in plaats van het inburgeringsexamen, het
staatsexamen NT2 te doen, in combinatie met de examens KNS en oriëntatie op de arbeidsmarkt. Het
niveau van het staatsexamen NT2 is hoger en biedt meer kansen op een goede doorstroom naar een
opleiding of de arbeidsmarkt.
Het volgen van een inburgeringstraject is geen reden om de statushouder vrij te stellen van de
sollicitatieverplichting. Waar mogelijk combineren we het inburgeren met werk en/of het volgen van
een re-integratietraject. Direct deelnemen aan het werkproces versnelt immers het leren van de taal.
In 2016
In Midden-Delfland is het Taalhuis actief met onder andere een fysiek Taalpunt in de bibliotheek Den
Hoorn. Het Taalhuis zet zich in om de laaggeletterdheid in Midden-Delfland te bestrijden en wil ook
graag taalondersteuning bieden aan statushouders. Hiervoor is van belang goede afspraken te maken
over de afbakening van de taken en verantwoordelijkheden van het Taalhuis en de taalaanbieders van
inburgeringtrajecten. Hierover is overleg gevoerd met de coördinator van het Taalhuis.
Duidelijk is dat het Taalhuis niet de verplichte taallessen in het kader van de inburgering kan
verzorgen. Deze taak is weggelegd voor de door DUO gecertificeerde onderwijsinstellingen. Vanaf
januari 2016 behoort ook het ROC Mondriaan tot deze onderwijsinstellingen. De keuze bij welke
onderwijsinstelling de taallessen gevolgd worden ligt echter volledig bij de inburgeraar. Het Taalhuis
kan en wil wel de coördinerende rol vervullen als centraal punt voor vragen over het volgen van een
                                                                                                       10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>inburgeringscursus. Daarnaast kan het Taalhuis aanvullend aan de (verplichte) taallessen in het kader
van de inburgering, desgewenst zorgen voor taalondersteuning door middel van het koppelen van
‘taalmaatjes’ aan de betreffende ‘taalvrager’.
Om de taak als vraagbaak goed uit te kunnen voeren moet het Taalhuis goed op de hoogte zijn van de
verschillende mogelijkheden tot het volgen van taallessen in deze regio. In verband hiermee neemt
het Taalhuis contact op met deze taalaanbieders om de benodigde informatie hierover te verkrijgen.
Het ROC Mondriaan heeft inmiddels aangegeven bereid te zijn op locatie inburgeringstrajecten aan te
bieden. Hiervoor dient wel sprake te zijn van (een) homogene groep(en) inburgeraars met ongeveer
hetzelfde taalniveau. De bibliotheek heeft aangeven haar locatie in Den Hoorn hiervoor beschikbaar te
stellen. Daarnaast onderzoekt de bibliotheek de mogelijkheid om, afhankelijk van het aantal en de
samenstelling van de doelgroep statushouders, andere landelijk beproefde
leesbevorderingsactiviteiten in te zetten, zoals de ‘voorleesexpres’ of ‘taalvisite’.
2.5                     Voorschoolse educatie
Thema                            Rol gemeente                     Partners
Voorschoolse educatie            Beleidsmatig                          -   Peuteropvang
                                                                       -   Kinderopvangorganisaties.
Naast educatie voor volwassen statushouders is het belangrijk dat de ontwikkeling van hun kinderen
extra aandacht krijgt. Dit kan door het bieden van voorschoolse opvang. Organisaties voor
voorschoolse opvang zijn te onderscheiden in peuteropvang en kinderdagverblijven. Kinderen van
statushouders maken gebruik van de reguliere peuteropvang- of kinderopvangvoorzieningen. Wel
vallen deze kinderen vaak automatisch in de doelgroep voor- en vroegschoolse educatie (VVE), omdat
hun ouders onvoldoende Nederlands spreken. De Jeugdgezondheidszorg (JGZ) verwijst kinderen die in
de doelgroep VVE vallen door naar een voorschoolse voorziening die hiervoor gecertificeerd is. Veel
van de organisaties voor kinderopvang in Midden-Delfland hebben in 2014 de benodigde cursussen
gevolgd. De certificering dient veelal nog wel plaats te vinden (onder andere controle door GGD en
onderwijsinspectie).
In 2016
De organisaties voor peuteropvang en kinderopvang krijgen waarschijnlijk te maken met een extra
toestroom voor hun VVE-plaatsen. Het huidige aantal plaatsen bij de peuteropvang is gebaseerd op
gemiddelden van de afgelopen jaren. Het aanbod moet voldoende zijn om een extra instroom van
doelgroepkinderen aan te kunnen. Daarnaast is de kans reëel dat ook de organisaties voor
kinderopvang te maken krijgen met extra instroom van doelgroepkinderen. Ouders van deze kinderen
moeten in het kader van de inburgering (taal)onderwijs volgen, waardoor kinderopvang nodig kan
zijn. Ook komen mogelijk kinderen op grond van een sociaal-medische indicatie in aanmerking voor
een plaats bij de kinderopvang.
Het bestaande VVE-beleid wordt de komende maanden in samenspraak met de voorschoolse
voorzieningen die VVE aanbieden en de JGZ die doorverwijst, geactualiseerd. Onderdeel hiervan is het
aantal VVE-plaatsen, eenduidigheid over de doelgroepdefinitie en de eisen waaraan VVE-plaatsen
moeten voldoen. Uitgangspunt is te komen tot een goed aanbod van VVE-organisaties in de gemeente
Midden-Delfland die voldoen aan de gestelde eisen en een goede doorverwijzing van kinderen naar
deze VVE-instellingen.
                                                                                                     11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>2.6                     Onderwijs
Thema                             Rol gemeente                    Partners
Onderwijs                         Beleidsmatig                        - Basisonderwijs
                                                                      - Voortgezet onderwijs / ISK
Met de komst van de statushouders komen er ook kinderen die leerplichtig zijn en/of recht hebben op
onderwijs. Het is niet vooraf te zeggen hoeveel kinderen zich in totaal onder de instroom
statushouders bevinden en hoe oud zij zijn, maar wij willen op de korte termijn bereiken dat alle
kinderen zo snel mogelijk een passende plek krijgen in het onderwijs. Voor het basisonderwijs geldt
daarnaast dat dit bij voorkeur plaatsvindt binnen de eigen gemeente en gespreid over de diverse
scholen en dorpskernen. Kinderen tussen de 12 en 18 jaar gaan nagenoeg allemaal eerst naar de
Internationale Schakel Klas (ISK) in Delft (vanuit Den Hoorn en Schipluiden) of in Schiedam (vanuit
Maasland), alvorens zij doorstromen naar het reguliere voortgezet onderwijs of het MBO.
Afhankelijk van welke extra ondersteuning nodig is, wordt die geboden door de school
(basisondersteuning), de regionale Samenwerkingsverbanden (zorgarrangementen) en/of de
gemeente (via het Maatschappelijk Team en/of jeugdzorg). Het bieden van extra taalondersteuning
maakt op zowel het basisonderwijs als het voortgezet onderwijs deel uit van het basisarrangement.
Daarnaast zijn basisscholen verantwoordelijk voor een aanbod van Vroegschoolse Educatie. De
verantwoordelijkheid voor de uitvoering en financiering ligt bij de schoolbesturen.
In 2016
In december vindt een nader overleg plaats met de schoolbesturen van het basisonderwijs en de
Midden-Delflandse schooldirecteuren over de probleemdefinitie en het urgentievraagstuk. De druk op
de scholen in Den Hoorn vanwege de instroom van leerlingen uit Delft staat dan ook op de agenda. Na
dit overleg komen de schoolbesturen en schooldirecteuren met een plan hoe zij het basisonderwijs
aan statushouderskinderen willen organiseren en wat dat betekent voor alle betrokken partijen. Dit zal
leiden tot een volgende bijeenkomst waarin deze plannen verder uitgewerkt moeten worden en waarin
duidelijk wordt wat er van de gemeente gevraagd wordt. Hierbij speelt naast onderwijskundige en
zorgaspecten ook de onderwijshuisvesting een rol.
2.7                     Zorg
Thema                             Rol gemeente                    Partners
Zorg                              Beleidsmatig                        - Team Uitvoering - WMO;
                                  uitvoering                          - Maatschappelijk Team
                                  Ondersteunend                       - Huisartsen;
                                                                      - GGD
De medische zorg aan asielzoekers in een AZC sluit zoveel mogelijk aan bij de reguliere
gezondheidszorg in Nederland. Net als ieder ander kunnen asielzoekers naar de huisarts,
verloskundige of het ziekenhuis. Ten aanzien van de publieke gezondheidszorg is de GGD
verantwoordelijk. Deze zorg richt zich met name op preventie, voorlichting en screening. Ook
controleert de GGD alle asielzoekers na hun aankomst in Nederland verplicht op TBC.
Met het verkrijgen van een verblijfsvergunning krijgt de statushouder alle rechten en plichten, die elke
andere inwoner van Nederland ook heeft. Zo dient hij of zij na vestiging in de gemeente zorg te
dragen voor een ziektekostenverzekering, bij voorkeur inclusief (de collectieve) aanvullende
verzekering zodat ook de kosten die niet in het basispakket vallen, vergoed worden en voldaan wordt
aan de voorwaarden om voor extra kosten in aanmerking te komen voor bijzondere bijstand via de
gemeente. De statushouder komt hiermee in aanmerking voor alle medische zorg, die hij of zij nodig
heeft waaronder ook de psychiatrische hulp indien er sprake is van trauma’s. Ook heeft de
                                                                                                      12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>statushouder recht op de voorzieningen vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) als zijn
of haar situatie daar aanleiding toe geeft. De uitvoering van de Wmo is een gemeentelijke taak.
Gezien de gemiddelde leeftijd van de statushouders (doorgaans in ieder geval jonger dan de
pensioengerechtigde leeftijd) verwachten wij geen grote toename in het aantal aanvragen voor Wmo-
voorzieningen.
In 2016
Met de komst van grotere aantallen statushouders neemt de druk op de huisartsenpraktijken in
Midden-Delfland toe. Ook betreft het een doelgroep, die naar verwachting bovengemiddeld kampt met
psychische problematiek wegens traumatische gebeurtenissen in het verleden. Maar ook voor de
huisartsen geldt: de doelgroep is niet nieuw, het zijn met name de aantallen die vragen om dialoog en
duidelijke afspraken. In maart 2016 staat hiertoe een bijeenkomst ingepland, waarbij de gemeente in
gesprek gaat met de huisartsen in Midden-Delfland, onder andere over het onderwerp statushouders.
2.8                     Jeugd
Thema                            Rol gemeente                    Partners
Jeugd                            Beleidsmatig                        -   Maatschappelijk team
                                 Uitvoerend
In de afgelopen jaren heeft Midden-Delfland met name statushouders met kinderen opgevangen. Ook
tussen de nieuwe instroom bevinden zich naar verwachting veel mensen met kinderen, gezien het
woningaanbod in Midden-Delfland (veelal eensgezinswoningen). Daarnaast heeft de gemeenteraad de
voorkeur uitgesproken om gezinnen op te vangen. Overigens heeft de gemeente geen invloed op het
aanbod vanuit het COA.
Kinderen kunnen een sleutelrol spelen in de integratie van het gehele gezin in de Nederlandse
samenleving. Zij spelen op straat, maken contact met buurkinderen en gaan naar school, waarbij ook
de ouders betrokken worden. Kinderen zijn doorgaans flexibel en passen zich snel aan, maar ook bij
hen is de kans op problemen door traumatische ervaringen in hun verleden aanwezig. Hierop dient
alert te worden gereageerd.
In de doelgroep jeugd onderscheiden wij vier leeftijdscategorieën:
    1. 0-4 jaar: voorschoolse opvang / VVE
    2. 4-12 jaar: basisonderwijs
    3. 12-18 jaar: voortgezet onderwijs (vrijwel altijd ISK) of MBO
    4. 16+: inburgeringsplichtigen volgens de Wet Inburgering (WI). Inburgering is een eigen
         verantwoordelijkheid, bekostiging loopt via DUO (zie ook 2.4).
In Midden-Delfland zijn basisvoorzieningen aanwezig voor alle jeugdige inwoners van de gemeente.
Daarnaast zijn gemeenten sinds 1 januari 2015 verantwoordelijk voor jeugdhulp, jeugdbescherming
en jeugdreclassering. Het preventieve beleid en de inkoop van jeugdhulp zijn berekend op basis van
de verwachte afname op basis van historische gegevens en de bij ons bekende informatie over
jeugdhulpgebruik.
Het Inkoopplan jeugdhulp Midden-Delfland 2016 is de basis voor de in te kopen jeugdhulp. Het plan
waarborgt dat er voldoende jeugdhulp ingekocht wordt. Ook in 2016 maken we met partijen afspraken
over budget. We noemen het budgetindicaties, zodat partijen zich kunnen instellen op een verwacht
volume. Dat is geen keiharde grens en afwijkingen zijn bespreekpunten in de kwartaalgesprekken.
Wanneer door de komst van de statushouders extra kinderen gebruik gaan maken van jeugdhulp, kan
het zo zijn dat er vanaf 2016 extra jeugdhulp ingekocht moet worden.
                                                                                                   13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>Traumaverwerking is een vorm van jeugdhulp die (landelijk) is ingekocht bij Centrum 45. Alle
gemeenten in Nederland kunnen hiervan gebruik maken. Er is regionaal geen traumaverwerking
ingekocht die specifiek op kinderen gericht is. Preventieve voorzieningen om jeugdhulp te voorkomen
kunnen wij subsidiëren.
In 2016
De komende maanden willen we zoveel mogelijk inzicht krijgen in het aantal kinderen dat in Midden-
Delfland komt wonen. Aan de hand van deze schattingen maken we een afweging of het gebruik van
preventieve voorzieningen of jeugdhulp zal toenemen en of het ingekochte of gesubsidieerde aanbod bij
bepaalde aanbieders in 2016 verhoogd moet worden. De extra inzet op reguliere taken op het gebied
van jeugd kan bestaan uit:
    -   instroom van extra kinderen in het Rijksvaccinatieprogramma;
    -   inzet Basisaanbod Preventie van de JGZ: gezondheidsonderzoek waarbij groei en ontwikkeling
        wordt gescreend, vroegsignalering van risico’s plaatsvindt en indien nodig passende
        hulp/ondersteuning bij wordt gehaald;
    -   inzet Maatschappelijk Team, toeleidingen naar specialistische jeugdhulp en eventueel
        jeugdbeschermingstafel;
    -   een intensievere samenwerking met ketenpartners zoals onderwijs en Participe met als
        uitgangspunt: één gezin, één plan, één regisseur;
    -   extra aandacht voor (het risico op) psychische klachten en andere hulpvragen en
        beschikbaarheid preventieve interventies, van (tweedelijns) jeugdhulp, met name
        specialistische GGZ en crisishulp;
    -   preventief aanbod voor kinderen die zijn gesignaleerd op verhoogd risico op ontwikkelen van
        psychosociale klachten;
    -   extra aandacht voor cultuursensitief werken en de sociale kaart (inclusief maatjes en
        vrijwilligers) voor deze specifieke doelgroep ter bevordering van de deskundigheid en
        inzetbaarheid 1e lijns-professionals;
    -   extra inzet gedurende 3 maanden op de kwetsbare groep in de leeftijd van 16-23 in een vroeg
        stadium, bestaande uit begeleiding en ondersteuning bij het regelen van praktische zaken ter
        voorkoming van problemen;
    -   inzet van tolken in gevallen waar de gezondheid en de veiligheid van de jeugd door een
        taalbarrière in het gedrang is;
    -   onderzoeken wat extra noodzakelijk is ten aanzien van bijvoorbeeld zwemles, andere sporten,
        uitingen van creativiteit en integratie en hierbij de locale verenigingen nadrukkelijk betrekken.
        Recreatieve mogelijkheden zijn van belang als er geen zinvolle dagbesteding is.
2.9                      Inzet Maatschappelijk Team voor doelgroep 0-100
Sinds 2015 beschikt Midden-Delfland over het Maatschappelijk Team. Het Maatschappelijk Team is
verantwoordelijk voor de inzet van zorg voor Midden-Delflandse inwoners van 0 tot 100 jaar. In het
Maatschappelijk Team zijn diverse zorgdisciplines gebundeld en wordt integraal gewerkt volgens het
principe ‘één gezin, één plan, één regisseur. Het Maatschappelijk Team werkt vindplaatsgericht.
De taken van het Maatschappelijk Team bestaan onder andere uit:
    - preventie;
    - inzet zorg, daar waar andere organisaties zorgen signaleren;
    - inzet jeugdzorg, waaronder schoolmaatschappelijk werk en traumabegeleiding.
In 2016.
De verwachting is dat onder de doelgroep statushouders de behoefte aan ondersteuning en zorg
bovengemiddeld is. Bij aankomst in de gemeente is er echter vaak weinig bekend over het gezin en de
kinderen. Het gebrek aan deze kennis maakt het bijvoorbeeld lastig om de kinderen direct te plaatsen
op de juiste school en om problemen binnen het gezin te voorkomen en/of vroegtijdig te signaleren.
Over het algemeen kan meer inzicht in de gezinssituatie en het kind in het bijzonder, bijdragen aan
een betere ‘landing’ in Midden-Delfland en problemen in de toekomst voorkomen.
                                                                                                       14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>Om dit inzicht te verkrijgen starten we met ingang van 1 januari 2016 met het verrichten van een
maatschappelijke intake. Vanaf dan voert het Maatschappelijk Team met iedere nieuwe statushouder
met kinderen, uiterlijk in de derde week na het tekenen van het huurcontract een intakegesprek, bij
voorkeur bij de mensen thuis. Tijdens dit gesprek komen vragen aan de orde zoals:
     - Wat is de achtergrond van het gezin?;
     - Wat het opleidingsniveau van zowel de ouders als de kinderen?;
     - Is het gezin samen gevlucht of is een van de volwassenen vooruit gereisd?;
     - Hoe lang zijn kinderen niet naar school geweest en zijn er traumatische ervaringen geweest in
        het thuisland of gedurende de vlucht?;
     - Bestaat er behoefte aan zorg en ondersteuning?
Op basis van de gegevens die uit het gesprek komen, kan het Maatschappelijk Team een algemeen
advies uitbrengen over de eventueel benodigde zorg en ondersteuning, waarna de aanmelding op
school kan plaatsvinden. Bij het delen van deze informatie, wordt gewerkt volgens de geldende
privacyrichtlijnen.
2.10                     Maatschappelijke begeleiding
Thema                             Gemeente                        Partners
Maatschappelijke begeleiding      Ondersteunend                   Participe
Participe voert al jaren namens de gemeente het vluchtelingenwerk uit. Het vluchtelingenwerk bestaat
uit de maatschappelijke begeleiding gedurende het eerste jaar na vestiging. Concreet bestaat de
maatschappelijke begeleiding uit:
     - persoonlijke begeleiding gedurende de eerste dag in de gemeente  de coördinator van
        Participe vergezelt de statushouder de eerste dag bij het ondertekenen van het huurcontract,
        het bezichtigen van de woning en de gesprekken bij de gemeente voor inschrijving en het
        aanvragen van een uitkering. Waar nodig wordt na deze eerste dag nog een vervolgafspraak
        op locatie gemaakt.
     - ondersteuning bij het aanvragen van voorzieningen  onder andere gas, water, licht, de
        uitkering Participatiewet, bijzondere bijstand, ziektekostenverzekering, huur- en zorgtoeslag.
        Dit vindt veelal plaats op het kantoor van Participe in Delft onder begeleiding van getrainde
        vrijwilligers.
     - Juridische begeleiding, bijvoorbeeld bij gezinsherenigingszaken.
De maatschappelijke begeleiding door Participe wordt de statushouder niet verplichtend opgelegd. De
ondersteuning is vrijwillig en wordt grotendeels uitgevoerd door getrainde vrijwilligers. De ervaring
leert echter dat nagenoeg alle statushouders gebruik maken van de maatschappelijke ondersteuning
en dat de ondersteuning gewaardeerd wordt.
De samenwerking tussen de gemeente en Participe verloopt goed, de lijnen zijn kort en men weet
elkaar snel te vinden. Ook de samenwerking tussen Participe – Wonen Midden-Delfland en de
gemeente rondom de plaatsingsprocedure verloopt naar tevredenheid.
In 2016
Bij zowel de gemeente als Participe bestaat behoefte aan afspraken over:
     - maatschappelijke ‘praktische’ ondersteuning na het eerste jaar  Na een jaar sluit Participe
        het dossier en vindt indien nodig een warme overdracht plaats naar bijvoorbeeld het reguliere
        maatschappelijk werk.
     - sociale begeleiding  gericht op het wegwijs maken in de gemeente. Participe kan deze
        dienstverlening niet bieden, maar wil hierin graag samenwerken met lokale organisaties en
        vrijwilligers.
                                                                                                      15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>     -    de juridische begeleiding en dan met name de samenwerking met de wetswinkel en de Sociaal
          Raadslieden. Midden-Delfland heeft een subsidierelatie met de Sociaal Raadslieden.
     -    samenwerking met het maatschappelijk team, met name voor de inzet van zorg.
     -    het betrekken van Midden-Delflandse vrijwilligers.
Uitgezonderd de eerste dag vindt de dienstverlening van Participe plaats op het kantoor in Delft.
Idealiter vindt de ondersteuning in de toekomst (deels) plaats in Midden-Delfland zelf.
In november heeft een gesprek plaatsgevonden met Participe en de Stichting Welzijn Midden-Delfland
(SWMD) over de dienstverlening aan statushouders en de wijze waarop zij dit in de toekomst op
elkaar kunnen afstemmen. Hierbij is ondermeer afgesproken dat Participe statushouders doorverwijst
voor sociale begeleiding vanuit SWMD, als hiertoe de behoefte bestaat. In de komende maanden
wordt de samenwerking waar nodig nader uitgewerkt. Ook gaat Participe op korte termijn om tafel
met het Maatschappelijk Team voor het maken van samenwerkingsafspraken.
2.11                      Sociale begeleiding en inzet vrijwilligers
Thema                              Rol gemeente                   Partners
Sociale begeleiding en inzet       Ondersteunend                  Stichting Welzijn Midden-Delfland
vrijwilligers
De samenwerking met de SWMD op het gebied van de statushouders is nieuw en richt zich op de
volgende twee onderdelen:
     - het bieden van sociale begeleiding aan statushouders, aanvullend dan wel volgend op de
          dienstverlening van Participe; en
     - het coördineren van vrijwilligersinitiatieven.
Met het bieden van sociale begeleiding willen we een snelle(re) integratie van de statushouder in de
lokale samenleving bewerkstelligen.
Sociale begeleiding
De dienstverlening van Participe beperkt zich tot maatschappelijke begeleiding en is veelal praktisch
van aard. Aanvullend op deze dienstverlening is sociale begeleiding gewenst, bij voorkeur in Midden-
Delfland zelf. Op deze wijze komt de statushouder sneller in aanraking met de lokale bevolking, de
activiteiten van SWMD en van de Midden-Delflandse verenigingen. Sociale begeleiding, bijvoorbeeld
door het koppelen van een ‘maatje’ aan de statushouder leidt er toe dat deze zich sneller thuis voelt in
Midden-Delfland. Deze vrijwilligers worden bij voorkeur onder de lokale bevolking geworven, waarbij
we ook de statushouders die al langer in de gemeente wonen, nadrukkelijk willen betrekken.
De aanmelding voor de sociale begeleiding vindt plaats na aanmelding via Participe, de gemeente of
door de statushouder zelf, waarna de welzijnsadviseur de vraag van de statushouder in beeld brengt.
De eigen kracht van de statushouder staat hierbij centraal. Indien nodig zoekt SWMD een vrijwilliger
(‘maatje’) die de statushouder kan begeleiden in het participeren.
Coördineren vrijwilligersinitiatieven
Met het bekend worden van de plannen voor de huisvesting van statushouders in Midden-Delfland in
tijdelijke huisvesting, hebben diverse inwoners vanuit Den Hoorn zich gemeld als vrijwilliger. Ook in
de overige dorpskernen ontstaan initiatieven. Zo heeft De Dorpshoeve in Schipluiden aangeven graag
een rol te willen spelen, onder andere voor het werven van vrijwillige ‘maatjes’. Ook de kerkelijke
instanties in Midden-Delfland geven aan graag een bijdrage te willen leveren. SWMD is gevraagd deze
initiatieven te registreren en op te treden als coördinerend aanspreekpunt. De eerste contacten zijn
hiervoor reeds gelegd.
                                                                                                      16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>2.12                            Veiligheid
Thema                               Rol gemeente                       Partners
Veiligheid                          Beleidsmatig                       Veiligheidsregio
                                    Ondersteunend                      Politie
                                                                       Buurtpreventie
De gemeente dient zorg te dragen voor de veiligheid van al haar inwoners. Bij eventuele incidenten in
zowel het publieke domein als achter de voordeur gelden de bestaande protocollen. Voor deze
incidenten en casuïstieken bestaan overlegfora, zoals het stafoverleg OOV en – als zorg en veiligheid
hand in hand moeten optrekken om een casus in goede banen te leiden – de Veiligheidkamer.
In de Veiligheidkamer zal als preparatiemaatregel nog wel aan de orde komen welke partners
eventueel nog ontbreken, die wel een bijdrage kunnen leveren als de casus een statushouder betreft.
In 2016
Buurtpreventie is een belangrijke partner in veiligheid. In een eerstvolgend bestuurlijk overleg of als
dat wenselijk is eerde, zal met de buurtpreventieorganisaties nader overleg plaatsvinden over de
komst van de statushouders en over de mogelijk rol die buurtpreventie daarin kan spelen.
HOOFDSTUK 3                     Wat hebben we er voor nodig?
De toestroom van extra statushouders heeft voor de gemeente diverse gevolgen, zowel formatief als
financieel.
3.1                      Formatie
3.1.1                    KCC
Indien de personen al ingeschreven staan bij de BRP, betreft het overschrijven van de statushouder
een normale verhuizing. De ervaring leert echter dat er bij de eerste inschrijving in de BRP nog wel
eens wat misgaat, bijvoorbeeld bij het leggen van relaties tussen ouders en kinderen. Aanpassen kost
tijd en moet plaatsvinden met een verklaring onder ede onder begeleiding van een beëdigd tolk-
vertaler. Het verrichten van een eerste inschrijving in de BRP kost gemiddeld een uur per persoon.
3.1.2                    Werk en Inkomen
Nadat de statushouder zich heeft gevestigd in de gemeente, valt hij of zij onder de Participatiewet. Op
1 november 2015 verstrekte de gemeente Midden-Delfland in totaal 104 uitkeringen. Het huisvesten
van statushouders leidt tot een stijging in het aantal te verstrekken uitkeringen. Tabel 3 laat, op basis
van ervaringsgegevens, zien wat de verwachte stijging is van het klantenbestand in 2016.
Tabel 3                  gevolgen formatie Werk en Inkomen
Aantal                Aantal extra         Stijging ten         Benodigde extra        Benodigde extra
statushouders         uitkeringen          opzichte van         formatie               formatie
                                           huidig bestand       klantmanagement        administratie
50                                    20           Circa 20%                  18 uur               10 uur
100                                   40           Circa 40%                  32 uur               20 uur
Op basis van een toestroom van 50 statushouders (de verwachte wettelijke taakstelling voor 2016)
verwachten wij in 2016 een toename van grofweg 20 uitkeringen. Bij het verrichten van extra
inspanningen boven de wettelijke taakstelling (tot in totaal 100 statushouders in 2016) betekent dit
een toename van circa 40 uitkeringen. Zowel een toename van 20 als een toename van 40
uitkeringen betekent voor het Team Uitvoering, cluster Werk en Inkomen, dat dit niet binnen de
bestaande formatie kan worden opgevangen. Het uitkeringenbestand benadert nu al het kritische punt
                                                                                                       17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>waarop de rek uit de formatie is. Een toename van het uitkeringenbestand met 20 uitkeringen
genereert een extra behoefte aan klantmanagement voor 18 uur per week en een toename van 40
uitkeringen een extra behoefte van 32 uur per week. De behoefte aan extra administratieve
ondersteuning bedraagt 10 respectievelijk en 20 uur per week aan administratieve ondersteuning.
3.1.3                     Maatschappelijk Team
De inzet van het Maatschappelijk Team, inclusief het verrichten van de maatschappelijke intake kan
naar verwachting binnen de bestaande formatie plaatsvinden.
3.2                       Financiën
3.2.1                     KCC
Het verrichten van de eerste inschrijving in de BRP als ook het wijzigen van de inschrijving in de BRP
(bij fouten) moet in bijzijn van een tolk-vertaler plaatsvinden. De verwachting is dat dit in 2016
minimaal 15 keer nodig is. Het benodigde budget voor de inzet van de tolk wordt geraamd op
€ 1.750,-. Ook voor de aanschaf van de benodigde formulieren is budget nodig, alhoewel hierbij naar
verwachting enkele tientjes volstaan. Bij de komst van grote groepen statushouders in een keer
verdient tijdelijke uitbreiding van de formatie de voorkeur. Het uurtarief voor inhuur bedraagt € 36,-
per uur.
3.2.1                     Werk en Inkomen
In tabel 4 op de volgende pagina is een uitwerking gemaakt van de kosten van bijstand die verband
houden met de voorziene huisvesting van statushouders, waarbij is uitgegaan van de volgende
onderverdeling in bijstandspartijen:
     - 17 gezinnen
     - 3 éénoudergezinnen
     - 20 alleenstaanden.
Bedragen op jaarbasis
De bedragen in tabel 4 zijn berekend op jaarbasis. Hierbij is onderscheid gemaakt tussen de kosten
die gemaakt moeten worden naar aanleiding van de wettelijke taakstelling (naar verwachting 50
statushouders) en de kosten naar aanleiding van de extra inspanningen (wat bij 25 extra
statushouders en wat bij 50 extra statushouders). Bij de structurele kosten hangt het er vanaf op welk
moment de statushouder instroomt. Kosten moeten in dat geval naar rato worden berekend. Bij de
incidentele kosten maakt het niet uit op welk moment de statushouder instroomt. In alle gevallen
zullen deze bedragen in het betreffende jaar van toepassing zijn.
Algemene bijstand
In de begroting 2016 is voor de kosten van algemene bijstand opgenomen                  € 1.550.000,-
Midden-Delfland ontvangt van het Rijk (BUIG)                                            € 1.350.000,- -/-
Verwacht tekort regulier                                                                € 200.000,-
Door de toestroom van de statushouders zal naar verwachting in 2016 een extra tekort optreden van
omstreeks € 500.000,- op de post algemene bijstand, waarvan € 371.000,- door de extra inspanning
boven de wettelijke taakstelling. Inclusief het al in de begroting opgenomen tekort op deze post
verwachten wij over 2016 een totaaltekort op de algemene bijstand van                   € 700.000,-
                                                                                                      18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>Tabel 4
Raming kosten Participatiewet huisvesting statushouders 2016 op jaarbasis
                                               Structurele kosten                      Incidentele kosten
                             Aantal personen   Algemene bijstand   Bijzondere bijstand  Inrichtingskosten
Wettelijke taakstelling = 50
9 gezinnen                                 36           € 203.400              € 9.000             € 46.260
1 éénoudergezin                             4            € 15.850              € 1.000              € 4.720
10 alleenstaanden                          10           € 158.500              € 5.000             € 27.500
subtotaal                                  50           € 377.750             € 15.000             € 78.480
                                                                                                             € 471.230
Uitbreiding = 25
4 gezinnen                                 16            € 90.400              € 4.000             € 20.560
1 éénoudergezin                             4            € 15.850              € 1.000              € 4.720
5 alleenstaanden                            5            € 79.250              € 2.500             € 13.750
subtotaal                                  25           € 185.500              € 7.500             € 39.030
                                                                                                             € 232.030
Uitbreiding = 25
4 gezinnen                                 16            € 90.400              € 4.000             € 20.560
1 éénoudergezin                             4            € 15.850              € 1.000              € 4.720
5 alleenstaanden                            5            € 79.250              € 2.500             € 13.750
subtotaal                                  25           € 185.500              € 7.500             € 39.030
                                                                                                             € 232.030
Totaal                                    100           € 748.750             € 30.000            € 156.540
                                                                                                            € 935.290
                                                                  *2015-32666*
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>Gemeenten die op grond van de Participatiewet tekorten hebben op hun budget, dienen deze tekorten
in beginsel op te vangen uit eigen middelen. Onder voorwaarden kunnen gemeenten in aanmerking
komen voor een aanvullend budget: het tijdelijk vangnet. Deze regeling geldt sinds 1 januari 2015.
De tijdelijke vangnetregeling 2015/2016 biedt gemeenten financiële compensatie voor grote tekorten
op het budget van de Participatiewet. Er kan compensatie aangevraagd worden als het tekort groter is
dan 5%. Daarbij geldt een getrapte opbouw: bij een tekort tussen 5% en 10% is de compensatie de
helft. Boven de 10% wordt alles gecompenseerd. Hiervan uitgaande zou Midden-Delfland in
aanmerking kunnen komen van een tegemoetkoming van omstreeks € 598.750,-, een en ander
afhankelijk van het totale tekort en of aan alle voorwaarden wordt voldaan.
Te verwachten tekort algemene bijstand                                                € 700.000,-
Maximale vangnetregeling                                                              € 598.750,- -/-
Ongedekt tekort                                                                       € 101.250,-
Risico
De voorwaarden voor een succesvol beroep op de tijdelijke Vangnetregeling 2015/2016 bestaan onder
andere uit het aanleveren van:
     - een globale analyse van de mogelijke oorzaak en omvang van het tekort en van de verwachte
          ontwikkelingen van dat tekort in de komende jaren;
     - een brief of vergelijkbaar document, waarmee het college de raad informeert over deze
          analyse en de maatregelen die genomen worden dan wel worden overwogen om tot
          tekortreductie te komen;
     - een document met de opvattingen van de gemeenteraad over dit onderwerp; en
     - een overzicht van acties die de gemeente feitelijk heeft genomen om het tekort het hoofd te
          bieden en hoe zij het effect daarvan beoordeeld.
Met het leveren van extra inspanningen boven de wettelijke taakstelling huisvesting statushouders
neemt de gemeente bewust een risico op de bijstandskosten. De bijstandskosten voor deze extra
inspanning zijn immers vermijdbaar: indien de extra inspanning niet geleverd wordt, zijn deze kosten
er niet. Over hoe het Rijk omgaat met de tekorten die rechtstreeks aan de extra inspanning gelieerd
zijn, is niets zinnigs te zeggen.
Bijzondere bijstand
De verwachte extra structurele kosten voor bijzondere bijstand                        €   30.000,-
De verwachte extra incidentele kosten voor bijzondere bijstand (inrichtingskosten)    €  156.540,- +
Totaal                                                                                €  186.540,-
Hiervan is 1/3 al opgenomen in de begroting                                           €    62.180,- -/-
Ongedekt tekort                                                                       €  124.360,-
Participatiebudget
De toename van het uitkeringenbestand met circa 40% heeft ook gevolgen voor het
Participatiebudget. Het Rijk bezuinigt de komende jaren flink op het Participatiebudget. In Midden-
Delfland daalt het Participatiebudget van € 116.343,- in 2015 naar € 76.198,- in 2018. Dit dalend
budget betekent nu al dat ook bij een gelijkblijvend klantenbestand er keuzes gemaakt moeten
worden over de inzet van middelen. Vooralsnog zijn er vanuit het ministerie van SZW geen berichten
ontvangen dat zij extra middelen toevoegen aan de Participatiebudget vanwege de instroom van
statushouders. Wel vindt hiertoe een lobby plaats.
                                                                            *2015-32666*
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>Uitvoeringskosten
De komst van de statushouders leidt ook tot meer uitvoeringskosten bijvoorbeeld voor de inzet van
extra personeel. Dit wordt de komende maanden nader uitgewerkt.
Bij de dienstverlening aan statushouders die geen of zeer gebrekkig Engels spreken, wordt in
voorkomende gevallen gebruik gemaakt van (telefonische) tolken. Ook leidt een groeiend
klantenbestand tot meer arbeidskeuringen en overige kosten. Hiervoor dient een bedrag van
€ 10.000,- extra te worden geraamd.
3.2.3                   Jeugdzorg
Naar verwachting kunnen de mogelijke extra kosten voor de inkoop van zorgtrajecten nog binnen de
bestaande budgetten plaatsvinden. Een en ander is wel afhankelijk van het aantal kinderen dat beroep
doet op de voorzieningen.
Voor de maatschappelijke intakes door het Maatschappelijk Team kan het nodig zijn een tolk in te
schakelen. Dit kan zowel een telefonische tolk als een persoonlijke tolk op locatie zijn. De gemiddelde
tarieven van een tolk2 bedragen circa € 125,- per uur. Bij een tolk op locatie moeten daarnaast de
reistijd en reiskosten worden vergoed. Uitgaande van de inzet van een (persoonlijke) tolk bij circa de
helft van de maatschappelijke intakes van een uur, zijn de te verwachten tolkkosten bij 17 gezinnen
ongeveer € 3.000,- op jaarbasis. Ook deze kosten kunnen naar verwachting nog uit de bestaande
budgetten worden voldaan.
3.2.4                   VVE
De VVE wordt bekostigd uit het onderwijsachterstandenbudget (OAB-budget) dat vanuit het Rijk
beschikbaar wordt gesteld. In 2015 zijn geen VVE-plekken gerealiseerd, zodat het budget van 2015
vooralsnog volledig beschikbaar is:
OAB-Budget 2015                                                                          € 16.000,-
OAB-Budget 2016                                                                          € 16.000,-
                                                                                         € 32.000,-
De kosten per VVE-plek per jaar zijn circa                                               € 3.000,-.
Vanuit het AOB-budget kunnen in 2016 derhalve 10,5 VVE-plek gefinancierd worden. Voor de jaren
daarna geldt dat het onzeker is of het Rijk nog OAB-budget beschikbaar stelt. Hiermee zal in de
begroting voor 2017 en verder rekening gehouden moeten worden.
Het is niet bekend hoeveel kinderen in de leeftijd 2 tot 4 zich onder de statushouders bevinden. Wel is
zeker dat vanwege de taalachterstand vrijwel alle kinderen van statushouders in aanmerking komen
voor de VVE-indicatie. Daarnaast is het wenselijk dat ook voor andere kinderen met een achterstand
een VVE-plek beschikbaar stelt. Indien in totaal meer dan 10 kinderen instromen in de VVE, is het
bestaande budget niet toereikend.
3.2.5                   Onderwijs
Basisscholen worden bekostigd op basis van het aantal leerlingen dat zij op 1 oktober van het
voorafgaande jaar hadden. Basisscholen kunnen daarnaast aanspraak maken op bijzondere
bekostiging, zoals de gewichtenregeling.
Kinderen van statushouders vallen in principe onder de reguliere bekostiging van het primair
onderwijs. Tegelijkertijd hebben de scholen met statushouderskinderen te maken met een bijzondere
situatie, omdat deze kinderen bij binnenkomst extra taalondersteuning nodig hebben. Daarom zijn er
in het primair onderwijs bovenop de genoemde reguliere bekostiging aanvullende middelen
2
  Via Tolk en Vertaalcentrum Nederland
                                                                                                      21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>beschikbaar op grond van de Regeling bekostiging asielzoekers (artikel 36). Scholen kunnen een
beroep doen op deze extra middelen, indien zij na 1 oktober, doch voor 1 juli een toename zien van
minimaal tien statushouderkinderen. Gezien de aantallen in Midden-Delfland is de verwachting niet
dat de scholen hier aanspraak op kunnen maken. Scholen met ten minste vier vreemdelingen die
korter dan één jaar in Nederland zijn kunnen op grond van de ‘Regeling bekostiging personeel PO
2015-2016’ voor de eerste opvang van deze kinderen, een aanvullende financiële tegemoetkoming
krijgen. Voor deze regeling gelden de peildata 1 oktober, 1 februari en 1 juni.
De basisscholen in Midden-Delfland ontvangen van de gemeente jaarlijks € 195.000,- voor het lokaal
onderwijsbeleid. Dit budget wordt verdeeld via een vaste voet per school en een bedrag per leerling.
Uit het budget voor het lokaal onderwijsbeleid betalen de scholen die kosten, die niet onder het
basisarrangement vallen of via het samenwerkingsverband worden gefinancierd. Extra
taalondersteuning valt onder het basisarrangement en is hiermee de (financiële) verantwoordelijkheid
van de scholen. Extra zorg verloopt via het samenwerkingsverband. Afhankelijk van de voorstellen die
waarmee de schoolbesturen en schooldirecteuren komen ten aanzien van de opvang van de kinderen
van statushouders, dient beoordeeld te worden in hoeverre dit binnen het bestaande lokaal
onderwijsbudget past of niet.
Het budget voor de scholen voor het voortgezet onderwijs is onder andere gebaseerd op het aantal
leerlingen, dat op 1 oktober van het voorafgaande jaar op de school staat ingeschreven. Voor
leerlingen die niet de Nederlandse nationaliteit hebben en die korter dan een jaar in Nederland
verblijven, kan het bevoegd gezag aanvullende bekostiging verkrijgen via de Regeling eerste opvang
vreemdelingen. Deze bekostiging à € 2.250,- per half jaar, werkt met twee peildata, te weten 1
oktober en 1 april.
De scholen voor voortgezet onderwijs die onderwijs bieden aan kinderen uit de doelgroep
statushouders (voornamelijk de ISK’s), hebben vaak te maken met instroom gedurende het
schooljaar. ISK’s hebben een regionale functie. Door de toename in het aantal statushouders neemt
de druk op de ISK’s toe. Dit zorgt voor huisvestingsproblemen en problemen in de bekostiging: voor
leerlingen die na 1 oktober worden ingeschreven, geldt geen of slechts gedeeltelijke rijksbekostiging.
Onderwijshuisvesting is een verantwoordelijkheid van de gemeente waar de school is gevestigd. Voor
de bekostiging van de ISK-leerlingen voor wie geen of gedeeltelijke rijksbekostiging geldt, wordt
gezocht naar een structurele regionale oplossing. In aanloop naar die structurele oplossing is het
voorstel een garantiesubsidie te verstrekken voor deze niet of gedeeltelijk bekostigde leerlingen.
Hiermee staan wij – samen met de regiogemeenten die eveneens garant staan - borg voor de
schoolgang van de leerplichtige leerlingen die aangewezen zijn op deze ISK. Dit is een incidentele
oplossing in aanloop naar een structurele oplossing voor een structureel probleem. Het ISK Schiedam
laat alleen kinderen uit Maasland toe en vraagt vooralsnog geen eigen bijdrage, maar ook daar is het
probleem van de (voor)bekostiging gesignaleerd.
3.2.6                    Maatschappelijke begeleiding
De gemeente heeft een subsidierelatie met Participe. Voor 2016 is een subsidie aangevraagd van
€ 29.200,-, gebaseerd op een verwachte instroom van 40 statushouders. Door de instroom van extra
statushouders, zowel in het kader van de wettelijke taakstelling als naar aanleiding van de extra
inspanningen, leidt er naar verwachting toe dat Participe een aanvullende subsidie nodig heeft.
In de begroting van 2016 is een bedrag geraamd van                                     € 30.000,-
Bij een wettelijke taakstelling van 50 is de aanvullende subsidiebehoefte circa        € 7.300,-
Bij een extra inspanning tot 75 statushouders circa                                    € 25.500,-
Bij een extra inspanning tot 100 statushouders circa                                   € 43.800,-
                                                                                                     22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>Regeling Maatschappelijke Begeleiding Asielgerechtigden
De gemeente ontvangt van het Rijk per inburgeringsplichtige asielgerechtigde van 16 tot de
pensioengerechtigde leeftijd en inburgeringsplichtinge nareizende gezinsleden een eenmalige
vergoeding van € 1.000,- op grond van de Regeling Maatschappelijke Begeleiding Asielgerechtigden
(RMBA). Deze vergoeding is bedoeld voor de kosten van de maatschappelijke begeleiding en wordt
verstrekt via het COA. Het is van te voren niet duidelijk hoeveel inburgeringsplichtige statushouders
zich onder de totale groep statushouders bevinden, zodat niet op voorhand in te schatten is hoeveel
RMBA-geld beschikbaar komt. In de begroting van 2016 is een raming van € 10.000,- aan baten
opgenomen. Momenteel vindt bij het Rijk een lobby plaats om de RMBA-gelden te verhogen, nu de
instroom van statushouders in Nederland sterk toeneemt.
3.2.7                      Sociale begeleiding
Midden-Delfland heeft met SWMD een subsidierelatie. Op verzoek is SWMD gekomen met een
projectvoorstel voor de sociale begeleiding statushouders en de coördinatie van de
vrijwilligersinitiatieven. In dit voorstel heeft SWMD aangegeven deze dienstverlening naar verwachting
in 2016 binnen het bestaand budget te kunnen uitvoeren. SWMD geeft aan wanneer lopende het jaar
blijkt dat er aanvullend budget nodig is om alle taken te kunnen blijven uitvoeren.
3.3                        Conclusies
Tabel 5 op pagina 24 laat, voor zover bekend, in een overzicht zien wat de extra kosten zijn, die
gepaard gaan met het huisvesten van de statushouders. Waar mogelijk is onderscheid gemaakt
tussen de wettelijke taakstelling en het leveren van de extra inspanning, boven deze wettelijke
taakstelling.
De grootste kostenposten zijn de tekorten op de algemene bijstand en de bijzondere bijstand en de
kosten die de extra formatie met zich meebrengen. Ook de subsidie aan Participe in verband met de
maatschappelijke begeleiding zal naar verwachting stijgen al naar gelang het totaal aantal
statushouders dat Midden-Delfland huisvest. Ondanks dat de gemeente voor een deel een
compensatie vanuit het Rijk ontvangt, vraagt de situatie om extra gemeentelijke investeringen,
waarbij op basis van de nu bekende gegevens uitgegaan kan worden van circa € 295.000,- in totaal.
De komende maanden stemmen wij in overleg met de afdeling Financiën af wanneer en op welke
wijze wij de benodigde bedragen in de begroting opnemen.
                                                                                                      23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>Tabel 5             Kosten                Beschikbaar budget                 Achtergrondinformatie                                         Extra nodig
                    statushouders
KCC                 Tolk + overige                                           Nodig voor wijziging en eerste inschrijving BRP               € 2.000,-
                    kosten
                    Inzet personeel                                                                                                        P.M.
Algemene bijstand   € 500.000, extra      BUIG              € 1.350.000,-    Bedragen gebaseerd op jaarbasis. Vangnetregeling aan          € 101.250,-
                    zodat totaalkosten    Vangnet max        €   598.750,-   voorwaarden verbonden. De kosten in verband met de
                    algemene bijstand                                        vrijwillige extra inspanning boven de wettelijke taakstelling
                    € 2.050.000,-                                            (€ 371.000,-) worden mogelijk niet vergoed. Bedragen op
                    bedragen.                                                jaarbasis.
Bijzondere bijstand € 186.540,-           € 190.875,- in begroting 2016 voor 1/3 al opgenomen in de begroting.                             € 124.360,-
                                          alle bijzondere bijstand
Uitvoeringskosten   Personeel                                                                                                              P.M.
werk en inkomen     Overige kosten                                                                                                         € 10.000,-
VVE                 Circa € 3.000,- per   OAB-budget 2015 € 16.000,-         Voldoende voor circa 10 VVE-plekken. Onbekend hoeveel         P.M.
                    VVE-plek              OAB-budget 2016 € 16.000,-         kinderen instromen. Daarnaast ook bestemd voor andere
                                                               € 32.000,-    kinderen met een achterstand
Onderwijs           Circa € 6.800,- per                                      ISK Delft vraagt per leerling die na 1 oktober instroomt een  2015 € 13.600,-
                    ISK-plek Delft                                           bijdrage van € 6.800,- en een iets lager bedrag voor          2016       P.M.
                                                                             leerlingen die om een andere reden buiten de bekostiging
                                                                             vallen. Voor 2015 gaat het vooralsnog om 2 leerlingen.
Jeugd               Mogelijk extra inkoop                                    Naar verwachting binnen bestaand budget                       P.M
                    trajecten
                    Tolkkosten
Taal                                                                         Naar verwachting binnen bestaand budget
Maatschappelijke    Circa € 1.150,-       In begroting         € 30.000,-    Subsidieaanvraag Participe 2016 bedraagt € 29.200,-           50    € 7.300,-
begeleiding         zonder kinderen       RMBA raming          € 10.000,-    gebaseerd op 40 statushouders (20 alleenstaande, 5            75    € 25.550,-
                    Circa € 1.304,20 met                                     gezinnen).                                                    100  € 43.800,-
                    kinderen                                                 Midden-Delfland ontvangt van het Rijk per
                                                                             inburgeringsplichtige statushouder € 1.000,- RMBA-gelden.
Sociale begeleiding                                                          Naar verwachting binnen bestaand budget                       P.M.
Totaal                                                                                                                                     € 295.010,-
                                                                           *2015-32666*
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>HOOFDSTUK 4                     En hoe nu verder?
In december 2015 staat het sluiten van het Bestuursakkoord Verhoogde Instroom Asielzoekers tussen
de VNG en het kabinet voorzien. In dit akkoord staan nadere afspraken over de rolverdeling Rijk –
gemeenten, taakverdeling en de financiële gevolgen van de komst van de statushouders in Nederland.
In november en december 2015 hebben diverse inloopsavonden en workshops plaatsgevonden in de
drie dorpskernen over het thema statushouders. Tijdens deze avonden zijn veel bruikbare en creatieve
ideeën aangedragen ter bevordering van de integratie van statushouders. Ook hebben veel bewoners,
stichtingen, kerkgenootschappen en/of verenigingen zich gemeld om een bijdrage te leveren. Zo heeft
De Dorpshoeve in Schipluiden aangegeven graag een rol te willen spelen bij de sociale begeleiding en
het ondersteunen van statushouders. Ook in de overige dorpen zoeken wij in de komende weken naar
organisaties en partners die vanuit de dorpen zelf en onder de coördinatie van SWMD de begeleiding
kunnen vormgeven. Onderstaand schema laat zien hoe wij idealitair de begeleiding de komende
maanden vormgeven.
                         Gemeente
                        regievoerder
          Participe                  SWMD coördineren
     Maatschappelijke                sociale begeleiding
 begeleiding gedurende
       het eerste jaar
         Den Hoorn                       Schipluiden                        Maasland
                                       De Dorpshoeve
Vanaf januari 2016 werken wij de ideeën verder uit en overleggen wij samen met SWMD, Participe en
de verschillende organisaties in de dorpskernen over ieders taak en verantwoordelijkheden, de
onderlinge afstemming en overdracht om zo te komen tot een sluitende ketensamenwerking
statushouders.
                                                                           *2015-32666*
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>