<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>P E R S P E C T I E F N O TA 2 0 1 8 - 2 0 2 1</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave
1. Aanbiedingsbrief                                         3
2. Invulling collegeprogramma 2014 - 2018                   5
   2.1. Programma 1 Zorg en ondersteuning                   6
              1A Vitale inwoners en samenleving             6
              1C Individuele voorzieningen                  6
   2.2. Programma 2 Wonen en Leefomgeving                   7
              2B Aantrekkelijke leefomgeving                7
   2.3. Programma 3 Bedrijvigheid en ontwikkeling           8
              3A Economie                                   8
              3B Duurzaamheid                               8
   2.4. Programma 4 Bestuur                                 9
              4A Besturen                                   9
              4C Bedrijfsvoering                            9
3. Financiële uitgangspunten begroting                    10
   3.1. Begrotingsuitgangspunten                          10
   3.2. Ontwikkeling beschikbare ruimte                   10
   3.3. Overige ontwikkelingen                            13
4. Beslispunten                                           17
5. Bijlagen                                               18
   5.1. Uitgangspunten programmabegroting 2018 - 2021     18
   5.2. Investeringsplan 2018 - 2021                      22
   5.3. Voortgang collegeprogramma                        24
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                           2 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>1. Aanbiedingsbrief
De perspectiefnota is belangrijk voor de kaderstellende rol van de raad. Het schetst globaal
de financiële ruimte voor 2018 en volgende jaren op basis van de informatie en inzichten die
we begin april 2017 hebben. De autonome ontwikkelingen die bekend zijn (bestaand beleid
in hoofdstuk 3) en de beleidsvoorstellen in de perspectiefnota (hoofdstuk 2) vormen straks
budgetten in de begroting wanneer u daarmee instemt.
Begrotingsbeeld 2018 - 2021
Het begrotingsbeeld voor onze gemeente is als volgt:
 Begrotingsbeeld 2018 - 2021                            2018         2019         2020         2021
 Beginstand programmabegroting 2017 - 2020             29.853       81.109      148.464     148.464
 Autonome ontwikkelingen (hoofdstuk 3)                 34.780      152.257      135.422     -44.126
 A Begrotingsruimte bestaand beleid                    64.633      233.365      283.886     104.337
 Uitvoering collegeprogramma (hoofdstuk 2)          -478.740      -553.740    -640.490    -549.490
 B Nieuwe voorstellen                               -478.740      -553.740    -640.490    -549.490
 Begrotingsruimte 2018 - 2021 (A + B)               -414.107      -320.375    -356.604    -445.153
+ = ruimte; - = tekort
Onder de autonome ontwikkelingen vallen de effecten van genomen raadsbesluiten, algemene
uitkering en vervangingsinvesteringen. De grootste wijziging na de programmabegroting
(november 2016) is de dekking van het project "Bronckhorst heet welkom". Het voorstel hiervoor
hebt u vastgesteld in diezelfde raadsvergadering van november.
Eenmalige voorstellen worden in Bronckhorst uit de algemene reserve bekostigd en ziet u niet
in bovenstaand overzicht. De voorstellen met dekking uit de algemene reserve (paragraaf 3.3),
komen voort uit de programmabegroting 2017 - 2020.
Sociaal domein
Een belangrijk gegeven bij de budgettaire neutraliteit voor het sociaal domein (raadsbesluit) is
dat we in de komende jaren een lastenverlaging moeten realiseren, gelijk aan de korting op de
algemene uitkering. De jaarlijkse exploitatieschommelingen worden vanaf 2017 opgevangen in
de "bestemmingsreserve sociaal domein".
 Ontwikkelingen sociaal domein
 Ontwikkelingen sociaal domein                          2018         2019         2020         2021
 Algemene uitkering                                 -394.506      -395.776    -378.548    -353.233
 Nieuwe voorstellen                                 -131.740      -111.740     -111.740    -111.740
 Omvang bestemmingsreserve sociaal domein                   -            -            -            -
 Ontwikkeling 'Bestemmingsreserve sociaal
 domein'                                            -526.246      -507.516    -490.288    -464.973
+ = ruimte; - = tekort
In de nota reserves en voorzieningen 2017 Bronckhorst is uw voornemen om een
bestemmingsreserve Sociaal domein te gebruiken, geformaliseerd. Via die reserve worden
eventuele overschotten binnen het sociaal domein tot en met 2020 beschikbaar gehouden voor
volgende jaren om zo toe te groeien naar een budgettaire neutraliteit bij dalende inkomsten, ofwel
voor de vormgeving van de transformatie. Eventuele tekorten worden ook vanuit deze reserve
afgedekt.
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                  3 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Sluitende begroting 2018
Voor nieuw beleid is € 65.000 beschikbaar in 2018. Belangrijk is nu af te spreken welke
beleidsvoorstellen in 2018 en verder opgepakt worden. We komen in november met een
begroting 2018 - 2021 die sluitend is voor 2018, maar zo mogelijk zelfs meerjarig binnen de
afgesproken bandbreedte van 0,5% van de begrotingsomzet (zijnde € 370.000).
Besluitvorming
De behandeling van de perspectiefnota komt in de commissievergadering van 10 mei. In deze
vergadering hebt u uiteraard ook de gelegenheid verduidelijking te vragen over de door ons
gepresenteerde perspectiefnota. De perspectiefnota wordt in de raad van 24 mei behandeld.
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                 4 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>2. Invulling collegeprogramma 2014 - 2018
Een belangrijk onderwerp van de perspectiefnota vormt de uitvoering van het collegeprogramma.
De eerste (financiële) invulling van ons collegeprogramma is gestart in de perspectiefnota
2016 - 2019. In bijlage 5.3 bij deze perspectiefnota leest u welke speerpunten we in het
collegeprogramma kennen en de voortgang daarvan.
In dit hoofdstuk schetsen we u onze voorstellen waarvoor aanvullende middelen gewenst zijn.
De indeling van de ambities (speerpunten) volgt de inrichting van de deelprogramma's van de
programmabegroting zoals we die kennen vanaf het begrotingsjaar 2017. Sommige voorstellen
raken de uitgangspunten van het Traject Toekomstbestendig Bronckhorst (TBB).
 Nieuwe voorstellen                                      2018        2019        2020          2021
 Programma 1 Zorg en ondersteuning
 1A Special Olympics                                   -20.000           -           -             -
 1C Armoedebestrijding jeugd                          -111.740    -111.740    -111.740     -111.740
 Totaal voorstellen programma 1                       -131.740    -111.740    -111.740     -111.740
 Programma 2 Wonen en leefomgeving
 2B Bomenbeleidsplan                                  -100.000    -100.000    -100.000     -100.000
 2B Glasvezel buitengebied                             -15.000     -95.000    -166.750     -197.750
 Totaal voorstellen programma 2                       -115.000    -195.000    -266.750     -297.750
 Programma 3 Bedrijvigheid en ontwikkeling
 3A Aanpak vitale economie                             -40.000     -40.000     -40.000      -40.000
 Totaal voorstellen programma 3                        -40.000     -40.000     -40.000      -40.000
 Programma 4 Bestuur
 4A Dienstverleningsconcept                            -92.000    -107.000    -122.000             -
 4A Fac. Maatschappelijke initiatieven leges           -30.000     -30.000     -30.000      -30.000
 4A Fac. Maatschappelijke initiatieven OZB             -70.000     -70.000     -70.000      -70.000
 Totaal voorstellen programma 4                       -192.000    -207.000    -222.000     -100.000
 Totaal effect nieuwe voorstellen                     -478.740    -553.740    -640.490     -549.490
+ = alternatieve dekking; - = geldvraag
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                  5 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>2.1. Programma 1 Zorg en ondersteuning
We streven ernaar dat alle inwoners (met of zonder beperking) meedoen en dat zoveel mogelijk
doen binnen de "reguliere" voorzieningen. Inwoners zijn zelf verantwoordelijk voor een gezonde
leefstijl, onderdeel daarvan is ook ‘meedoen’. Een deel van de inwoners heeft op enig moment
meer nodig: begeleiding, ondersteuning, om mee te blijven doen en de regie op het eigen leven
te houden. Voor een kleine groep is dit niet voldoende. Zij hebben intensievere vormen van
ondersteuning nodig. De grootste uitdaging op dit terrein is de versterking van inwoners zelf door
preventie en de inzet van algemeen toegankelijke voorzieningen. Op die manier wil Bronckhorst
zorgen dan inwoners zo min mogelijk een beroep hoeven doen op specialistische voorzieningen
en zo lang mogelijk de regie over hun eigen leven houden.
1A Vitale inwoners en samenleving
Maatschappelijke doelen
● Inwoners voelen zich gezond en zelfredzaam
● Inwoners doen actief mee in de samenleving
Special Olympics (€ 20.000 N)
De Special Olympics 2018 zijn in mei 2016 toegekend aan de regio Achterhoek binnen het
samenwerkingsverband Achterhoek in Beweging met Gemeente Doetinchem als penvoerder.
Het evenement is van vrijdag 8 t/m zondag 10 juni 2018 en bedoeld voor mensen met een
verstandelijke beperking van 8 jaar en ouder. Vanuit de 8 deelnemende gemeenten wordt een
bedrag aan cofinanciering gevraagd van maximaal € 20.000 per gemeente. In Bronckhorst
worden op de accommodatie van golfclub ’t Zelle wedstrijden georganiseerd.
De Special Olympics sluiten aan op de uitgangspunten Achterhoek in Beweging; een
samenwerkingsverband waarin Bronckhorst sinds 2014 actief deelneemt. De Special Olympics
sluiten aan op de ambities die zijn geformuleerd binnen het samenwerkingsverband Achterhoek
in Beweging:
● Creëren van een sportfeest met allure in de Achterhoek
● Bijdragen aan een gezonde leefstijl voor mensen met een verstandelijke beperking
● Bijdragen aan de inclusieve samenleving en het duurzaam borgen hiervan in de nalatenschap
   (de ‘legacy’), welke aansluit bij het lopende project in de Achterhoek ‘aangepast sporten’
● Creëren van een breder aanbod voor aangepast sporten
● Verhogen deskundigheid binnen het aangepast sporten
1C Individuele voorzieningen
Maatschappelijk doelen
● Inwoners voelen zich gezond en zelfredzaam
● Inwoners doen actief mee in de samenleving
● Inwoners ervaren een passend voorzieningenniveau
Armoedebestrijding jeugd (€111.740 N)
De participatie van kinderen en jongeren aan de samenleving is van belang voor het gezond
en veilig opgroeien. Door deel te kunnen nemen aan de samenleving door bijvoorbeeld lid te
zijn van een sportvereniging ontstaan sociale contacten en hebben ze lichamelijke activiteit.
Een kind wordt op deze manier meer volledig onderdeel van de samenleving en voelt zich geen
uitzondering ten opzichte van andere kinderen. Het gevraagde budget is € 111.740 N.
Vanaf 2017 zijn hiervoor 4 jaar middelen beschikbaar vanuit een decentralisatie-uitkering. Naar
aanleiding van een motie van uw raad werken we aan een plan van aanpak voor dit thema.
Kerndoel is de participatie van kinderen vergroten die dit niet vanzelfsprekend kunnen (door
geldgebrek van ouders).
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                   6 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>2.2. Programma 2 Wonen en Leefomgeving
Bronckhorst wil een gemeente zijn waarin het prettig wonen, werken en recreëren is met een
goede en veilige bereikbaarheid van kernen en voorzieningen.
2B Aantrekkelijke leefomgeving
Maatschappelijke doelen
● Een veilige en aantrekkelijke woon- en leefomgeving
● Alle kernen en het buitengebied zijn goed bereikbaar
● Beschikbaarheid van goede voorzieningen
Bomenbeleidsplan (€ 100.000 N)
In het vastgestelde bomenbeleidsplan ‘Raamwerk voor een rijk landschap’ wordt gestreefd naar
een functioneel, vitaal en veilig bomenbestand wat het karakter van het afwisselende landschap
en de kwaliteit van wonen, werken en recreëren versterkt. Inzetten op landschappelijke kwaliteit
is één van onze 3 speerpunten.
Het beleidsplan zorgt ervoor dat we goed onderbouwde keuzes kunnen maken, waardoor we ons
bomenbestand op een verantwoorde wijze kunnen beheren en behouden. Bomen zijn belangrijke
landschappelijke dragers en met dit plan zetten we in op duurzame landschappelijke kwaliteit.
Vanaf 2013 is er een achterstand ontstaan op het onderhoud van onze bomen. We willen
het onderhoud van de bomen weer op een goed niveau brengen zodat de structuren van
het landschap behouden blijven. Daarnaast willen we een impuls geven aan het landschap
door duurzaam te investeren. Voor het herstelplan en om het achterstallig onderhoud aan ons
bomenbestand weg te werken is € 1.000.000 nodig. Dit kan gespreid worden over meerdere
jaren. We stellen voor om het weg werken van achterstallig onderhoud ten laste van algemene
reserve te brengen. Voor het uitvoeren van het reguliere onderhoud aan de bomen is € 100.000
extra nodig.
Glasvezel buitengebied (€ 15.000 N)
Voor de aanleg van glasvezel in het buitengebied moeten we een (voor) investering doen van
€ 6,1 mln. Voor € 1,1 mln wordt de dekking uit het fonds bovenwijks gehaald. Wat betekent dat
voor een bedrag van € 5 mln. aanvullende middelen nodig zijn. Over dit onderwerp ontvangt u
een apart raadsvoorstel.
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                7 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>2.3. Programma 3 Bedrijvigheid en ontwikkeling
Bronckhorst wil een gemeente zijn met een gunstig (regionaal) economisch klimaat binnen een
circulaire economie waarbij ruimte is voor iedereen die hieraan naar vermogen kan bijdragen.
3A Economie
Maatschappelijke doelen
● Een gezond en toekomstbestendig ondernemersklimaat en bedrijfsleven in Bronckhorst en de
   Achterhoek
● Bronckhorst en de Achterhoek zijn een kansrijke en aantrekkelijke regio om in te werken
● De winkelkernen in Bronckhorst zijn compact en vitaal
Aanpak vitale economie (€ 40.000 N)
Het reguliere budget gaat op aan structurele verplichtingen, waardoor er geen ruimte beschikbaar
is voor incidentele initiatieven of ontwikkelingen. Vanuit het collegeprogramma is in 2017
eenmalig € 30.000 beschikbaar voor het opstellen van lokaal economisch beleid.
Vanwege de demografische ontwikkeling zal de gemeente initiatieven moeten aanjagen of
externe onderzoeken laten uitvoeren om de haalbaarheid van initiatieven aan te tonen. Of
bedrijven verleiden om zich te vestigen zodat beeldbepalende ondernemingen op strategische
locaties worden hergevestigd om de centrumfunctie te versterken.
Voor de ontwikkeling van vitale kernen en de economische ontwikkeling is het wenselijk om
middelen te hebben zodat initiatieven mogelijk gemaakt kunnen worden.
3B Duurzaamheid
Maatschappelijke doelen
● Het realiseren van een economisch systeem waarbij de herbruikbaarheid van producten en
   grondstoffen maximaal is en waardevernietiging minimaal (een circulaire economie)
● Afvalstromen dienen als grondstofstromen
● Regio Achterhoek energieneutraal in 2030
.
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                8 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>2.4. Programma 4 Bestuur
We willen voortvarendheid, openheid en ambitie uitstralen. We staan open voor experimenten,
proeftuinen en initiatieven uit de samenleving. Aandacht en ruimte om elkaar te ontmoeten,
bereikbaar zijn en goede spreiding van voorzieningen staan centraal. De gemeente blijft
verantwoordelijk voor vraagstukken op verschillende niveaus (van wijk- tot regionaal niveau).
Daarbij is de insteek ‘lokaal doen wat lokaal kan’ en ‘regionaal daar waar het slimmer is’.
4A Besturen
Maatschappelijke doelen
● De samenleving en de overheid zien elkaar als gelijkwaardige partners
● Een sterke gemeente en regio Achterhoek creëren
Dienstverleningsconcept (€ 92.000 N)
Onze nieuwe dienstverleningsvisie is een doorontwikkeling van het concept dat we sinds 2010
hanteren en is gebaseerd op ‘ANTWOORD’. De essentie van dit dienstverleningsconcept is dat
inwoners en bedrijven één centrale toegang hebben tot de overheid en niet meer van het kastje
naar de muur worden gestuurd (van de ene naar de andere afdeling). We zijn nu ruim zes jaar en
veel ontwikkelingen verder, dus we zijn toe aan een doorontwikkeling van onze dienstverlening.
Belangrijke ontwikkelingen zijn:
● Demografische ontwikkelingen
● Digitalisering van de samenleving
● Meer zelfstandigheid van de inwoner
Verder sluiten we aan bij de landelijke programma’s voor het verder digitaliseren van
overheidsdienstverlening: Digitaal 2017 van het ministerie van Binnenlandse Zaken en de
Digitale Agenda 2020 vastgesteld in de Algemene ledenvergadering van de VNG.
Faciliteren maatschappelijke initiatieven (€ 100.000 N)
We willen maatschappelijke initiatieven faciliteren met minder regelgeving. Regelgeving die door
de initiatiefnemers vaak tegenstrijdig gevoeld wordt: "we doen iets voor de samenleving, maar
de gemeente stuurt ons de rekening". Steeds vaker komt de roep om om helderheid over het
faciliteren door de gemeente en wordt een aantal knelpunten benoemd. Het gaat dan onder
meer om onroerendezaakbelasting (OZB), de verplichte verklaring omtrent gedrag (VOG) voor
vrijwilligers, leges en materialen voor evenementen. Het voorstel is een uitwerking van een
tweetal raadsmoties: compensatie onroerendezaakbelasting maatschappelijk vastgoed
(motie 11 – 1) en uitbreiden doelgroep kosteloos beschikbaar stellen VOG (motie 17).
4C Bedrijfsvoering
Maatschappelijke doelen
● Een organisatie die flexibel en efficiënt inspeelt op de gemeentelijke taken, nu en in de
   toekomst
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                 9 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>3. Financiële uitgangspunten begroting
3.1. Begrotingsuitgangspunten
Ieder jaar leggen we in de perspectiefnota de uitgangspunten vast en leggen we u die ter
vaststelling voor. De uitgangspunten hanteren we bij de opstelling van de programmabegroting
voor het onderdeel beschikbare financiële ruimte. U ziet in bijlage 5.1 bij deze perspectiefnota,
waar zinvol de uitgangspunten zijn toegelicht.
Lonen, prijzen en rente
Voor de perspectiefnota is het belangrijk om te weten dat we de loon- en prijsstijging niet
financieel in deze perspectiefnota hebben verwerkt. De percentages die u in bijlage 5.1 ziet, zijn
de percentages zoals deze nu bekend zijn (septembercirculaire 2016). Vaak gelden vanuit de
meicirculaire 2017 weer andere percentages. Dat geldt ook voor de rentepercentages, die zijn
medio 2017 ook anders dan nu. Maar wel ligt vast waar we de percentages vandaan halen.
De lasten voor lonen en prijzen zetten we af tegen de compensatie hiervoor in de meicirculaire.
De financiële effecten ziet u jaarlijks pas in de programmabegroting.
Financiering
De perspectiefnota is geen begroting op een eerder moment, maar geeft een globaal inzicht in
de omvang van de bestaande lasten en baten. Het in tijd anders realiseren van projecten en
investeringen kan behoorlijke schommelingen geven in de omvang van reserves, voorzieningen
en renteresultaten. De gelijktijdige samenloop van werkzaamheden voor de jaarrekening
vanwege het sociaal domein en de perspectiefnota maken berekeningen op dit moment
onmogelijk.
Nieuwe voorschriften Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten
(BBV)
In de programmabegroting 2017 - 2020 hebben we de nieuwe BBV-voorschriften doorgevoerd.
Om de financiële overzichten in de programmabegroting correct weer te geven mogen we de
middelen en bedrijfsvoeringskosten niet financieel meenemen in het programmaplan. Sinds
de programmabegroting 2017 kennen we hiervoor de deelprogramma's Middelen (4B) en
Bedrijfsvoering (4C). Volgens de BBV-voorschriften maken de budgetten wel deel uit van
de begroting, maar niet van het programmaplan. U autoriseert de budgetten niet vanuit het
programmaplan (hoofdstuk 2 in de programmabegroting), maar vanuit de financiële begroting
(hoofdstuk 3 in de programmabegroting). Vanaf 2018 ziet u de budgetten voor bedrijfsvoering en
de middelen afzonderlijk weergegeven, zodat u ziet wat u autoriseert.
De maatschappelijke doelen die we wel hebben voor deze twee onderdelen blijven we benoemen
onder de vastgestelde deelprogramma's 4B Middelen en 4C Bedrijfsvoering, maar nemen we
financieel niet mee in het programmatotaal waaronder die deelprogramma's vallen.
3.2. Ontwikkeling beschikbare ruimte
De cijfers over het bestaand beleid in deze perspectiefnota zijn geënt op de meest recente
informatie (1 maart 2017). De wereld staat natuurlijk niet stil na dat moment. Zo zullen de
meicirculaire en de septembercirculaire 2017 zeker invloed hebben.
De ontwikkelingen na 1 maart nemen we mee in de programmabegroting 2018 – 2021. Dit
doen we voor een vaste set van autonome waarden (zie bijlage 5.1 bij deze perspectiefnota).
Wanneer er gedurende het jaar bijzondere wijzigingen komen, geven we dat aan bij de begroting.
Ook voor de periode 2019 - 2021 zullen die ontwikkelingen weer langs komen is onze ervaring.
Ontwikkelingen waarop we zelf geen invloed hebben; die worden ons "opgelegd" door de
omgeving.
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                  10 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>In deze paragraaf ziet u de punten die van invloed zijn (geweest) bij de ontwikkeling van de
beschikbare financiële ruimte tussen het moment van vaststelling van de programmabegroting
2017 - 2020 en deze perspectiefnota. Financiële ruimte, die beschikbaar kan komen voor nieuw
beleid.
 Beschikbare financiële ruimte                            2018         2019           2020        2021
 Beginstand programmabegroting 2017 - 2020               29.853      81.109        148.464     148.464
 Autonome ontwikkelingen uitgangspunten                -79.463       20.408         15.296    -362.066
 Effecten 2e tussenrapportage 2016                      -15.112       -9.112         -9.112      -9.112
 Effecten voorstel "Bronckhorst heet welkom" van      -644.000     -644.000       -644.000            -
 03-11-2016
 Algemene uitkering                                    644.695      716.175        702.735     837.595
 Effecten jaarstukken 2016                                    -            -              -           -
 Investeringslasten                                    128.659       68.786         70.503    -510.543
 Autonome ontwikkelingen                                 34.780     152.257        135.422     -44.126
 Begrotingsruimte bestaand beleid                        64.633     233.365        283.886     104.337
+ = ruimte; - = tekort
Autonome ontwikkelingen
Bij de autonome ontwikkelingen hebben we de bekende ontwikkelingen vanuit de uitgangspunten
opgenomen. In deze perspectiefnota zijn dat de wettelijke salarisperiodieken (€ 100.000 N).
Ook zijn hier de besparende effecten meegenomen van de vervanging van openbare verlichting
door LED-armaturen (€ 48.000V in 2018), vervangende parkeerruimte in Achter Drempt (€ 5.000
V in 2018). Tot slot zijn de lasten van de fusie van 2 scholen in Vorden (€ 110.000 N), lagere
lastenBronckhorst heet welkom (€ 377.500V in 2018) en de niet gerealiseerde besparing
leerlingenvervoer (€ 300.000 N) verwerkt.
Leerlingenvervoer: Vanaf 1 augustus 2014 zijn scholen er verantwoordelijk voor om alle
leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben een goede onderwijsplek te bieden (passend
onderwijs). Wij verwachtten dat leerlingen deze ondersteuning vaker op een dichtbij gelegen
school konden krijgen. In de praktijk pakt dit heel anders uit. Het aantal leerlingen daalt, maar
door de grote afstanden binnen onze gemeente lukt het vaak niet om een volledige bezetting van
de taxibusjes te realiseren én binnen de maximale verblijfstijd in de taxi te blijven.
Effecten tussenrapportages 2016
Hier ziet u de informatie over het begrotingsbeeld 2017 - 2020 zoals u dat hebt kunnen lezen in
de tweede tussenrapportage 2016. De structurele effecten daarvan zijn klein.
Effecten voorstel 'Bronckhorst heet welkom'
U hebt in de raadsvergadering van november 2016, naast de programmabegroting 2017 - 2020,
ook de eerste begrotingswijziging 2017 vastgesteld. Essentie van die wijziging is om de lasten
van 'Bronckhorst heet welkom' (€ 644.000 jaarlijks) niet uit het budget van sociaal domein te
betalen, maar daarvoor de algemene gemeentelijke middelen in te zetten. Reden voor dat besluit
is de hogere algemene uitkering vanaf 2017.
In 2018 verwachten we dat het project "Bronckhorst heet welkom" is afgerond. Dit betekent
dat we ons alleen richten op de landelijke taakstelling voor het huisvesten van statushouders.
We gaan er vanuit dat het project in de lijnorganisatie geborgd is, waarmee projectkosten
komen te vervallen, zoals inhuur van extra personeel. Daarnaast vervallen de kosten voor extra
huisvesting, inrichting en educatie aan kinderen. De kosten voor de uitvoering van het intensieve
inburgeringsprogramma blijft staan, zodat we die kunnen blijven aanbieden aan de statushouders
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                    11 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>uit onze gemeente. Afhankelijk van het aantal statushouders dat daadwerkelijk instroomt in 2017
wordt dit bedrag in 2018 bijgesteld. Voor de perspectiefnota 2018 gaan we uit van een verlaging
van € 377.500. Het totale effect wordt hierdoor dus nu € 266.500 (€ 644.000 -/- € 377.500).
Algemene uitkering
Over de algemene uitkering informeren we u regelmatig via de actieve informatievoorziening. In
deze perspectiefnota hebben we de daarin besproken gevolgen verwerkt. Die wijzigingen komen
voort uit de septembercirculaire 2016 en vervolgens de decembercirculaire 2016. Feitelijk vormen
deze extra middelen de dekking voor het project 'Bronckhorst heet welkom'.
Of de geraamde ontwikkeling van de algemene uitkering zo blijft, zullen de mei- en
septembercirculaire 2017 moeten uitwijzen. De effecten van de decembercirculaire 2016 voor het
jaar 2021 is aan de reeks toegevoegd (€ 134.860 hoger dan het bedrag in 2020).
Effecten jaarstukken 2016
De gegevens vanuit de jaarresultaten 2016 met structurele effecten zijn nog niet bekend. De
werkzaamheden voor het sociaal domein maken dat de noodzakelijke voorbereidingen daarvoor
een langere voorbereidingstijd kennen. De langere voorbereidingstijd hebben we met u medio
2016 afgesproken.
Investeringslasten
Hier ziet u de effecten van de geplande vervanging van bestaand materieel, afvalvoorzieningen,
riolering en automatisering. U ziet dit vervangingsplan ook in bijlage 5.2 bij deze perspectiefnota.
De afwijkingen in de jaren 2018 - 2020 (ten opzichte van de gegevens in de perspectiefnota 2017
- 2020) ontstaan door de uitwerking van de nota Reserves en voorzieningen.
In lijn met de BBV-voorschriften en de gedachte daarachter rekenen we geen rente meer over
de eigen financieringsmiddelen. Dat betekent dat de algemene reserve niet meer groeit door
rentevergoeding, maar dit is nu de besparing op investeringslasten omdat we hier geen rente
meer berekenen.
Zoals gebruikelijk zijn in de perspectiefnota de vervangingsinvesteringen in het laatste jaar (2021)
nieuw toegevoegd.
Informatie over het sociaal domein
In het beleidsplan Sociaal Domein staan de maatschappelijke doelen geformuleerd. Die
hebben we uitgewerkt in de programmabegrotingen. Doel is dat inwoners zich gezond voelen,
zelfredzaam zijn, actief meedoen in de samenleving en dat er een passend voorzieningenniveau
wordt ervaren.
Afgesproken is om eventuele jaarlijkse overschotten binnen het sociaal domein voor hetzelfde
doel in volgende jaren in te zetten. Met de vaststelling van de nota Reserves en voorzieningen
is een bestemmingsreserve sociaal domein gevormd tot 2020 waar jaarlijks de overschotten of
tekorten mee verrekend worden. We monitoren de structurele taakstelling voor de 3D-taken.
 Ontwikkelingen sociaal domein                           2018          2019         2020         2021
 Algemene uitkering                                   -394.506     -395.776      -378.548    -353.233
 Nieuwe voorstellen                                   -131.740      -111.740     -111.740    -111.740
 Omvang bestemmingsreserve sociaal domein                    -             -            -            -
 Ontwikkeling 'Bestemmingsreserve sociaal
 domein'                                              -526.246     -507.516      -490.288    -464.973
+ = ruimte; - = tekort
De taakstelling uit bovenstaande tabel komt bovenop de bestaande taakstelling (€ 1,7 mln
voor 2018). De oorzaak van de aanvullende korting hebt u kunnen lezen in de actieve
informatievoorziening over de september- en decembercirculaire. Dit zijn de ontgroening en het
lagere aantal zorgcliënten binnen de jeugdtaak.
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                   12 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>3.3. Overige ontwikkelingen
Inzet reserves voor projecten
Naast de structurele uitgaven kennen we projecten die eenmalig van aard zijn, dus ook de
uitgaven daarvoor zijn eenmalig. Projecten vanuit de resultaatbestemmingen jaarstukken 2016
ziet u terug in de programmabegroting 2018 - 2021.
1A Project alcoholmatiging Jeugd (€ 30.000)
In het beleidsplan Sociaal Domein 2015 - 2018 is één van de maatschappelijk doelen “Inwoners
voelen zich gezond en zelfredzaam”. Beleidskeuze hierbij is de afname van het alcoholgebruik.
Met interventies, publicaties en leermateriaal richten we ons op preventie en stimuleren we
inwoners te werken aan een gezonde levensstijl. Dit zal leiden tot lagere zorguitgaven.
Het totale bedrag is gebaseerd op historische uitgaven voor het project alcoholmatiging van de
GGD. De middelen zijn oorspronkelijk afkomstig van het meerjarige budget voor de initiatieven
transformatie sociaal domein.
2A Pilot Pimp de krimp (€ 10.000)
Binnen dit project verstrekken we bijdragen aan (lokale) initiatieven. De middelen zijn
oorspronkelijk afkomstig van de resultaatbestemming 2013.
2B Bomenbeleidsplan (€ 200.000)
In het vastgestelde bomenbeleidsplan ‘Raamwerk voor een rijk landschap’ wordt gestreefd naar
een functioneel, vitaal en veilig bomenbestand wat het karakter van het afwisselende landschap
en de kwaliteit van wonen, werken en recreëren versterkt. Inzetten op landschappelijke kwaliteit
is één van onze 3 speerpunten.
Het beleidsplan zorgt ervoor dat we goed onderbouwde keuzes kunnen maken, waardoor we ons
bomenbestand op een verantwoorde wijze kunnen beheren en behouden. Bomen zijn belangrijke
landschappelijke dragers en met dit plan zetten we in op duurzame landschappelijke kwaliteit.
Vanaf 2013 is er een achterstand ontstaan op het onderhoud van onze bomen. We willen de
bomen weer op een goed niveau brengen zodat de structuren van het landschap behouden
blijven. Daarnaast willen we een impuls geven aan het landschap door duurzaam te investeren.
Voor het herstelplan en om het achterstallig onderhoud aan ons bomenbestand weg te werken
is € 1.000.000 over meerdere jaren nodig. We stellen voor om het weg werken van achterstallig
onderhoud ten laste van algemene reserve te brengen.
2B Rijkere visie op onderwijs (€ 50.000)
Vanuit een rijkere visie op onderwijs, willen we op één van de integrale kindcentra in Bronckhorst
een pilot doen waarbij geëxperimenteerd wordt met samenvoeging van kindvoorziening en
onderwijs met verwante sectoren (sport, cultuur, natuur en zorg).
Dit voorstel kan een win-win situatie zijn voor scholen en verenigingsleven. De samenleving
wordt meer bij het onderwijs betrokken. Kinderen maken kennis met het aanbod dat de gemeente
heeft en docenten worden ontlast door inzet van de kennis en expertise van de verenigingen.
Mogelijk zorgt dit voor meer aanmeldingen bij de verenigingen. Een basisaanbod is voorhanden
voor elke leerling ongeacht achtergrond en financiële situatie van ouders. In samenhang hiermee
willen we ook de visie op binnensportaccommodaties betrekken (zie hierna)
Na ervaringen op de pilotschool (in 2017) zorgt dit voor mogelijke verdere uitrol in de gemeente
doordat andere scholen volgen.
2B Visie binnensportaccommodaties (€ 50.000)
Door meerdere burgerinitiatieven is van alle gemeentelijke sporthallen de exploitatie
overgedragen aan beheersstichtingen. Het eigendom ligt nog wel bij de gemeente. De afgesloten
exploitatieovereenkomsten lopen tot en met 2019.
Op dit moment spelen er initiatieven rondom multifunctioneel gebruik in Halle, Keijenborg
en Hengelo die mede gevormd worden rondom gemeentelijke sportaccommodaties. Op dit
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                 13 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>moment staat één gymzaal in Zelhem ter discussie. Hiervan is aangegeven richting verenigingen,
exploitant en inwoners dat het onderwijs leidend is vanuit de kerntaak en spreiding. Zie hiervoor
ook de rijkere visie onderwijs. Tot slot zijn veel sporthallen ouder dan 30 jaar.
Hiervoor genoemde ontwikkelingen betekenen dat we een toekomstvisie op het
sportaccommodatiebeleid moeten hebben.
In de toekomstvisie moeten de volgende vragen een antwoord krijgen:
● wat is de minimaal acceptabele bezettingsgraad en benodigd sportvloeroppervlak
● onderzoek wat de consequenties van de demografische ontwikkelingen voor de (toekomstige)
   bezettingsgraad zijn
● wat is het benodigd sportvloeroppervlak richting kerntaak bewegingsonderwijs
● hoeveel sporthallen / gymlokalen zijn nodig
● welke spreiding is wenselijk
● wat zijn de financiële consequenties in vervangingsinvesteringen in functionaliteit,
   duurzaamheid en doelmatigheid?
2B Huisvesting bibliotheek (€ 150.000)
Voor de periode 2017 - 2020 zijn door de samenwerkende gemeenten afspraken vastgelegd
ten behoeve van een nieuwe budgetovereenkomst. Op basis van deze afspraken is duidelijk
dat het huidige budget van € 638.000 niet voldoende zal zijn. Het tekort bedraagt € 211.000. De
oorzaak van het tekort ligt in de toerekening van personeelslasten (backoffice) en daling van
gebruikersinkomsten.
Voor Vorden loopt het contract met ProWonen af per 1 januari 2018 en zal deze vestiging bij het
onderzoek naar alternatieve huisvesting moeten worden betrokken.
Om een goede afweging te maken over het toekomstige bibliotheekwerk en de dienstverlening
worden op dit moment scenario’s uitgewerkt. Dit zal gevolgen hebben voor de dienstverlening
van de bibliotheek in Bronckhorst. Met de bibliotheek West-Achterhoek zijn we in gesprek om
verschillende scenario’s voor een toekomstbestendige bibliotheekfunctie, waarbij onder andere
de hoogte van de subsidie, (centrale) huisvesting, servicepunten in openbare vestigingen,
multifunctionele accommodaties, bibliotheek op school en regiofunctie (Brewinc, Doetinchem)
worden betrokken.
In 2018 zullen er incidentele middelen nodig zijn om de fysieke bibliotheek onder te brengen op
alternatieve locaties
3B Energiebesparing bedrijven (€ 45.000)
Vanuit het collegeprogramma werken we aan Energieneutraal in 2030. De start van dit project
is daar een verdere uitwerking van. De regionale aanpak is gericht op het stimuleren van alle
ondernemers om hun fossiele energiegebruik te verminderen. De aanpak bestaat uit een
communicatiecampagne die gericht is op bewustmaking en het toepassen van energiescans
MKB Energy CheckUp (Duurzaam Ondernemen) en DOE-scans. De scans zetten we in om
de mogelijkheden voor elke ondernemer in beeld te brengen als startpunt voor het verbeteren
van zijn energie-efficiëntie, het voldoen aan wettelijke eisen en het onderbouwen van zijn
investeringsbeslissingen in energiemaatregelen. Het idee is dat wanneer de ondernemers de
besparende maatregelen gaan treffen en daarmee een besparing realiseren, ze de kosten van de
scans zelf betalen.
Momenteel loopt er een pilot bij een van de Achterhoekse gemeenten. Bij de begroting willen
we een definitieve afweging maken. Voor de financiering van deze aanpak wordt van de
gemeente een bijdrage gevraagd. Aan het Gelders Energie Akkoord (GEA) wordt dezelfde
financiële bijdrage gevraagd. Het geld wordt besteed aan de energiescans, ondersteuning en
communicatie, werving en coördinatie. Aan de ondernemersverenigingen wordt ook een bijdrage
gevraagd in de vorm van menskracht
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                 14 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>4B Transitiekosten samenwerking Belastingen (€18.475)
Vanaf 2016 voert het Gemeenschappelijk Belastingkantoor Twente (GBT) de
belastingwerkzaamheden voor Bronckhorst uit. De personele frictiekosten van de overdracht naar
het GBT lopen 5 jaar (conform raadsbesluit 2015).
4C Strategische personeelsplanning (€ 165.000)
Door verschillende oorzaken (intensievere contacten gemeente-samenleving, complexere
problematiek) is de werkdruk op meerdere clusters sterk toegenomen.
● Relatie andere overheden wordt intensiever: meer vragen vanuit samenwerkingsverbanden als
   P10 en Regio
● Beleidsinformatie, verzamelen, analyseren en vertalen van strategische informatie naar visie
   en keuzes gemeente.
● Diverse thema’s vragen om maatwerk, pionieren en creativiteit. Dat betekent telkens nieuwe
   werkvormen en processen uitdenken en uitzetten. Dit vraagt extra tijd en inzet. Bijvoorbeeld
   demografie, vitale kernen, omgevingswet.
Financieel beeld bestedingen Algemene Reserve
De lasten van de projecten en daarmee de inzet van de algemene reserve verloopt als volgt:
Voorstellen met dekking uit algemene reserve
 Eenmalige projecten vanuit Algemene reserve               2018         2019       2020            2021
 1A Project alcoholmatiging Jeugd                         30.000
 2A Pimp de krimp                                         10.000
 2B Bomenbeleidsplan (achterstallig onderhoud)           200.000    400.000      400.000               -
 2B Huisvesting bibliotheek                              150.000           -           -               -
 2B Rijkere visie op onderwijs                            50.000           -           -               -
 2B Visie binnensportaccommodaties                        50.000           -           -               -
 3B Energiebesparing bedrijven                            45.000      45.000           -               -
 4B Transitiekosten samenwerking Belastingen              18.475      18.475      18.475
 4C Strategische personeelsplanning                      165.000    165.000      165.000
 Totaal uit algemene reserve                             718.475    628.475      583.475               -
+ = extra uitgaaf reserve; - = besparing reserveren
Risico's
Ons beeld blijft dat, in basis, de financiële positie van Bronckhorst gezond is. We zijn altijd
in staat geweest om vele, niet wettelijk verplichte, ambities te realiseren en kunnen tevreden
zijn over het werk dat in de afgelopen jaren is verzet om deze positie te bereiken. De grotere
afhankelijkheid van ontwikkelingen in het sociale domein, maar ook van de bewegingen in de
algemene uitkering, maakt dat handhaving van een gezonde basis lastiger wordt. Naast deze
twee risico's zijn er natuurlijk nog andere risico's te noemen, waar we oog voor hebben binnen
ons risicomanagement. We willen daar niet diep op ingaan. In de jaarstukken 2016 hebt u de
actualisatie van onze risico's gezien.
Risico's
Voor de onderstaande risico's hebben we geen budget meegenomen in de ramingen voor de
komende jaren. Ook maken ze geen deel uit van de uitgevoerde risico-analyse (jaarstukken
2016). In de komende maanden zal hierover meer duidelijkheid moeten komen. We noemen ze
hier kort:
● Gevolgen Omgevingswet
Risicovermogen
Volgens ons collegeprogramma is onderzoek gedaan naar een passende reserve-omvang. De
uitkomsten daarvan staan in de herziene nota Reserves en voorzieningen. Bij de vaststelling van
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                     15 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>die nota door uw raad in februari 2017 is de bufferfunctie gehandhaafd op € 11,5 mln en is voor
het sociaal domein een aparte bestemmingsreserve gevormd (tot en met 2020).
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                16 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>4. Beslispunten
De inhoud van deze perspectiefnota vraagt om besluiten van uw raad. Deze beslispunten ziet u
ook het raadsbesluit dat bij deze perspectiefnota hoort. Het zijn:
● In te stemmen met de verwerking van de voorstellen voor nieuwe budgetten 2018 – 2021
  (hoofdstuk 2);
● In te stemmen met de verwerking van de autonome ontwikkelingen voor het bestaande beleid,
  de vervangingsinvesteringen en de eenmalige projecten volgens het begrotingsbeeld bestaand
  beleid 2018 – 2021 (hoofdstuk 3);
● Te besluiten dat de programmabegroting 2018 – 2021 voor het begrotingsjaar 2018 sluitend
  moet zijn en
● Bij de programmabegroting 2018 – 2021 de uitwerking van de beleidsvoorstellen uit hoofdstuk
  2 te volgen wanneer bij de begroting 2018 blijkt dat uitwerking daarvan financieel haalbaar is.
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                17 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>5. Bijlagen
5.1. Uitgangspunten programmabegroting 2018 - 2021
In deze bijlage staan de financiële uitgangspunten die we hanteren voor het opstellen van
de Programmabegroting 2018 – 2021. Waar zinvol geven we een korte toelichting op een
uitgangspunt. De uitgangspunten passen we alleen toe op de 1e jaarschijf, zijnde 2018.
1.1 UITGANGSPUNTEN IN HET KORT
Uitgangspunten
 Omschrijving uitgangspunt
 Lasten (algemeen)
 Prijsstijging (inflatie)           0,4% (BBP in septembercirculaire 2016)
 Dotaties aan                       Zie prijsstijging (inflatie)
 onderhoudsvoorzieningen
 Subsidies                          Algemene subsidieverordening indexering met 0,4%. Prestatie- en
                                    budgetafspraken volgens indexering in gesloten overeenkomsten
 Gemeenschappelijke regelingen      Beginstand conform programmabegroting 2017 - 2020
 Salarissen                         Indexering met 2% voor Cao-stijging en stijging sociale lasten.
                                    Daarnaast doorrekening van periodieke verhogingen
 Kapitaallasten                     Bestaande gegevens in programmabegroting 2017 - 2020, waarbij 2021
                                    = 2020
 Baten (algemeen)
 Belastingen onroerende zaken (OZB) Zie prijsstijging (inflatie)
 Overige belastingen                Zie prijsstijging (inflatie)
 Rechten                            Tarieven zijn kostendekkend
 Leges                              Zie prijsstijging (inflatie) tot maximaal kostendekkend en rekening
                                    houdend met wettelijke voorschriften voor reisdocumenten en rijbewijzen
 Overige opbrengsten                Zie prijsstijging (inflatie)
 Overige uitgangspunten
 Stelpost onvoorzien                € 3,50 per inwoner
 Prijspeil meerjarenperspectief     Constante prijzen (prijspeil jaarschijf 2018)
 Algemene uitkering gemeentefonds   Decembercirculaire 2016
 Eenheden algemene uitkering        Vanuit feitelijke aantallen eenheden op 1-1-2017 prognose voor de stand
                                    op 01-01-2018
 Kostenverdeling                    Afdelingsplannen 2016 voor taakveldenbegroting
 Deel van de Algemene reserve voor                                                                € 11.500.000
 bufferfunctie (risicovermogen)
 Rente extern
 Bestaande opgenomen leningen       Basis is bestaande leningportefeuille
 Nieuw op te nemen leningen                                                                             1,50%
 Bestaande verstrekte leningen      Basis is bestaande leningportefeuille
 Rekening courant
 - krediet                          1maands Euriborrente plus 0,21%, medio 2017
 - tegoed                           1maands Euriborrente min 0,25%, medio 2017
 Kortlopende uitzettingen /         Eonia, medio 2017
 schatkistbankieren
 Leverancierskrediet                0,00%
 Rente intern
 Rentetoevoeging reserves
 - algemene reserve                                                                                     0,00%
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                            18 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre> Omschrijving uitgangspunt
 - bestemmingsreserve afkoop                                                                  3,00%
 onderhoud graven
 - andere bestemmingsreserves                                                                 0,00%
 Renteverdeling
 - investeringen grondenexploitatie                                                           1,76%
 - investeringen overig                                                                       1,50%
1.2 TOELICHTING UITGANGSPUNTEN
Prijsstijging
Voor alle goederen en diensten die we van derden afnemen, houden we rekening met genoemde
prijsstijging (inflatie). Uitzondering hierop vormen de bedragen die vastliggen op grond van
meerjarige overeenkomsten (zoals budgetovereenkomsten en pacht) met vaak gespecificeerde
afspraken. Vanuit de meicirculaire 2017 worden de gegevens voor 2018 bekend en wordt de
prijsstijging op "geld" gezet.
Dotaties aan onderhoudsvoorzieningen
Het onderhoud aan gemeentelijke gebouwen en sportaccommodaties voeren we uit op basis van
het meerjarenplan 2014 - 2044. Het plan is opgezet voor de gehele looptijd van 30 jaar. Hierop is
de jaarlijkse dotatie aan de egalisatievoorziening berekend.
Subsidies
Subsidies die we verstrekken binnen het raamwerk van de algemene subsidieverordening
indexeren we met de prijsstijging zoals we die zelf over onze budgetten rekenen. Subsidies
gerelateerd aan rijksuitkeringen of subsidies met een subsidieplafond, bekijken we afzonderlijk en
betrekken we niet in de indexatie. Dit geldt ook voor (meerjarige) budgetsubsidies. Wijzigingen in
(meerjarige) budgetovereenkomsten komen tot stand via een raadsvoorstel.
Salarissen
De salarissen rekenen we door naar de formatie zoals die op 1 juli 2016 (begroting) bekend
is, rekening houdende met periodieke verhogingen. In de formatie zitten de ingevulde functies
en de vacatures. De salarisstijging komt voort uit twee componenten, de verwachte sociale
lastenstijging en de Cao-ontwikkeling.
Kapitaallasten
De kapitaallasten hebben we nu niet opnieuw doorgerekend in verband met de vertraging bij de
jaarstukken 2016. Wel hebben we het actuele investeringsplan 2018 – 2021 verwerkt, want dit
zijn nieuwe investeringen.
Belastingen (OZB en overige belastingen)
Jaarlijks passen we de belastingen aan met een index voor prijsstijgingen. Speciaal voor de
OZB geldt dat we de totale OZB-opbrengst indexeren en niet het tarief. Dit heeft tot doel de
waardeschommelingen van het onroerend goed niet van invloed te laten zijn op de hoogte van de
te ontvangen OZB. Waardestijging van het onroerend goed betekent een daling van het tarief per
eenheid en waardedaling betekent een stijging van het tarief per eenheid.
Basis voor de berekening zijn dus niet de tarieven of de taxatiewaarden, maar de werkelijke OZB-
opbrengsten in het voorgaande belastingjaar. De geraamde OZB-opbrengst kan dus naast deze
indexering alleen wijzigen door areaalwijzigingen (bouw, verbouw en sloop).
Rechten
Riolering en afval zijn voor onze gemeente kostendekkende producten (budgetneutraal). De
kosten die er voor gemaakt worden, berekenen we op begrotingsbasis door in de tarieven.
Verschillen bij de jaarrekening (overschotten of tekorten) verrekenen we –via een voorziening–
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                  19 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>in de toekomst weer met dit product. Voor de rioolheffing baseren we dat tarief vooral op het
vastgestelde gemeentelijk rioleringsplan.
Leges en overige opbrengsten
Het beleid is om kostendekkende tarieven te hanteren voor leges, overige diensten en overige
opbrengsten. In de praktijk hanteren we een prijsindexering omdat er geen regels zijn op
basis waarvan we de kostendekkendheid kunnen berekenen. Onder overige opbrengsten valt
bijvoorbeeld de verhuur van gebouwen en gronden.
Stelpost onvoorzien
Begroten is vooruitkijken, maar niet alles is te voorspellen en te plannen. Voor onvoorziene zaken
hebben we dan ook een stelpost volgens de financiële verordening. Onvoorzien is niet bedoeld
om alle wijzigingen in de begroting op te vangen. Het gaat hier alleen om de onvoorziene,
onvermijdbare en onuitstelbare uitgaven (de drie O’s).
Prijspeil meerjarenperspectief
Voor het meerjarenperspectief hanteren we constante prijzen en lonen. Het prijspeil in de
begroting is dat van 2018. Dit betekent dat we prijsstijgingen niet doorrekenen aan de lastenkant
in de volgende drie jaren, maar ook niet aan de batenkant. Ook het meerjarenperspectief van de
algemene uitkering benaderen we op die manier.
Algemene uitkering gemeentefonds
De algemene uitkering krijgen we van het Rijk. Deze algemene uitkering hangt aan de ene
kant samen met de omvang van de overheidsuitgaven en aan de andere kant met de taken
die ermee gemoeid zijn. De ontwikkelingen hierin worden gemeld via circulaires. Voor de
perspectiefnota gebruiken we de decembercirculaire 2016. Voor het opstellen van de begroting
baseren we ons op de informatie uit de meicirculaire 2017. Ontwikkelingen die vervolgens in
de septembercirculaire 2017 worden genoemd, nemen we mee in de aanbiedingsbrief bij de
begroting 2018 - 2021.
Eenheden algemene uitkering
De berekende eenheden in de algemene uitkering zijn van belang bij het onderbouwen van
begrotingsbudgetten. Naast eigen prognoses, maken we ook gebruik van schattingen van het
Rijk en het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).
Kostenverdeling
De verdeling van de salarissen naar de taakvelden baseren we op de afdelingsplannen. De
apparaatskosten staan volgens de nieuwe BBV-voorschriften op het taakveld Overhead (0-4).
Deel van de Algemene reserve, dat risicovermogen vormt
Het benodigde risicovermogen bepalen we volgens het NARIS-risicomodel. Als risicovermogen
voor de begroting 2018 - 2021 houden we € 11,5 mln aan volgens de nota Reserves en
voorzieningen.
Rente opgenomen en verstrekte leningen
De rentebaten rekenen we voor de begroting door aan de hand van de bestaande
leningportefeuille en uitstaande personeelshypotheken. De rentelasten worden ook gebaseerd
op de bestaande leningportefeuille. Voor eventueel nieuw op te nemen leningen gaan we uit van
1,5%.
Rekening courant, kortlopende uitzettingen en leverancierskrediet
Bij de bepaling van de rente spelen de ontwikkelingen op de geldmarkt een rol. Voor het bepalen
van de begrote rentetarieven vormt de ontwikkeling van de tarieven van de BNG als onze
huisbankier het uitgangspunt. We hanteren de volgende staffel:
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                 20 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>Leverancierskrediet (tot € 500.000): Dit bedrag hebben we gemiddeld uitstaan aan schuld bij
onze crediteuren, waarbij we de wettelijke betalingstermijn van 30 dagen hanteren.
Rekening-courant en kort geld (van € 500.000 tot € 6 mln, de maximale kredietfaciliteit bij BNG):
Dit bedrag kunnen we financieren met het krediet in de rekening-courant of kasgeldlening. Als
rentepercentage hierover hanteren we het gemiddelde van de percentages voor rente rekening-
courant, gebaseerd op de 1-maands Euribor met een opslag van 0,21% (BNG-overeenkomst).
Lening (meer dan € 6 mln): Boven de maximale kredietfaciliteit zullen we een lening afsluiten op
de kapitaalmarkt. We gaan hierbij uit van een rentepercentage dat gerelateerd is aan een lange
marktrente (het gemiddelde percentage van lineaire leningen bij de BNG met een looptijd van 20
jaar vast over 2016).
Rekening-courant (tegoeden): Als rentepercentage hierover hanteren we het gemiddelde van de
percentages voor rente rekening-courant, gebaseerd op de 1-maands Euribor met een afslag van
0,25% (BNG-overeenkomst).
Kortlopende uitzettingen: Overtollige middelen boven 0,75% van het begrotingstotaal moeten we
in de schatkist aanhouden (Schatkistbankieren). De rentevergoeding is gebaseerd op het Eonia-
tarief.
Vergoeding bespaarde rente
De reserves en voorzieningen zetten we in als financieringsmiddel voor de investeringen. U moet
dan denken aan vaste activa en (grond)voorraden. Met de vaststelling van de nota Reserves en
voorzieningen is in de geest van de actuele BBV-voorschriften de vergoeding hiervoor komen te
vervallen. We kennen alleen nog een rentevergoeding voor afkoop onderhoud graven.
Aan de bestemmingsreserve afkoop onderhoud graven voegen we rente toe over het saldo per
1 januari. Het percentage is gelijk aan het rentepercentage dat is gehanteerd bij de berekening
van de afkoopsom.
Renteverdeling
De financieringslasten (rente) voor aangetrokken leningen verdelen we over de taakvelden
binnen programma’s. Aan producten met een kostprijsberekening (zoals rioolheffing en
grondexploitatie) wordt een vaste rentevergoeding over de investeringen berekend.
Om schommelingen in het percentage voor de aan de overige investeringen toe te rekenen
financieringslasten te vermijden, hanteren we voor die investeringen een vast rentepercentage.
1.3 UITGANGSPUNTEN BESCHIKBAARSTELLING RESERVES EN KREDIETEN
Beschikking over reserves
Het instellen van, het beschikken over en het toevoegen aan reserves is de bevoegdheid van
de raad. Dit kan gebeuren via een afzonderlijk raadsvoorstel, maar kan ook onderdeel vormen
van de begroting, een tussenrapportage of de jaarrekening wanneer dat in het oorspronkelijke
raadsbesluit (beslispunt) is vastgelegd. De verantwoording over de besteding vindt plaats via
actieve informatievoorziening en in de tussenrapportages/jaarrekening van het jaar waarin het
project of de besteding gerealiseerd is (nacalculatie).
Investeringskredieten
Bij de vaststelling van de begroting stelt de raad de investeringskredieten voor de betreffende
jaarschijf beschikbaar. Na een collegebesluit over het feitelijke uitvoeringsplan worden kredieten
definitief beschikbaar gesteld en kan de daadwerkelijke uitvoering starten. In het collegebesluit
is o.a. aandacht voor de te leveren prestaties, geraamde kosten, liquiditeitsplanning en de datum
van ingebruikneming. De verantwoording is gelijk aan de aanpak bij beschikking over reserves.
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                  21 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>5.2. Investeringsplan 2018 - 2021
                                                       Netto
                                                      inves-         Afschr.  Lasten  Lasten  Lasten  Lasten
Progr.Omschrijving                                     tering Jaar   termijn   2018    2019    2020    2021
      Ondersteuning
 4C Bureaustoelen (275)                             150.000     2018      10    1.125 17.250 17.025 16.800
 4C Bedrijfsauto's (6)                              180.000     2018      10    1.350 20.700 20.430 20.160
 4C Koeling in MER                                   26.000     2019      10        -     195   2.990   2.951
 4C UPS batterijen in MER                            35.000     2019        5       -     263   7.525   7.420
 4C Biometrie                                       105.000     2020        5       -       -     788 22.575
 4C Bureau's (230)                                  175.000     2020      10        -       -   1.313 20.125
 4C Keukeninrichting                                140.000     2020      10        -       -   1.050 16.100
 4C Netwerkinfrastructuur                           180.000     2020        5       -       -   1.350 38.700
 4C Paspomaat                                       100.000     2020      10        -       -     750 11.500
 4C Serverpark                                      160.000     2020        5       -       -   1.200 34.400
 4C Vergaderruimten                                 200.000     2020      10        -       -   1.500 23.000
 4C Vloerbedekking                                  180.000     2020      10        -       -   1.350 20.700
 4C Audio Visuele middelen                          109.000     2022        5       -       -       -        -
 4C Plotter GIS                                      15.000     2023        6       -       -       -        -
 4C Switches                                         30.000     2024      10        -       -       -        -
      Ondersteuning (I&A en facilitair)                                         2.475 38.408 57.270 234.431
      Buitenruimte
 2B   Investeringsplan Materieel Buitenruimte 2018  814.000     2018        - 24.600 116.644 114.531 112.419
 2B   Investeringsplan Materieel Buitenruimte 2019  823.200     2019        -       - 21.590 74.671 73.468
 2B   Investeringsplan Materieel Buitenruimte 2020  344.000     2020        -       -       - 21.075 71.369
 2B   Investeringsplan Materieel Buitenruimte 2021  395.500     2021        -       -       -       - 18.856
      Materieel Buitenruimte                                                  24.600 138.234 210.277 276.112
      Diversen
 2B   Digitale ontsluiting buitengebied           2.000.000     2018      40 15.000 80.000 79.250 78.500
 2B   Digitale ontsluiting buitengebied           2.000.000     2019      40        - 15.000 80.000 79.250
 2B   Digitale ontsluiting buitengebied           1.000.000     2020      40        -       -   7.500 40.000
 2B   Parkeerplaats achter drempt                    85.000     2018      40      638   3.400   3.368   3.336
 2B   Parkeerplaats onderwijscluster rozenstraat     60.000     2018      40      450   2.400   2.378   2.355
 2B   LED openbare verlichting                      250.000     2018      15    1.875 20.417 20.167 19.917
 2B   LED openbare verlichting                      250.000     2019      15        -   1.875 20.417 20.167
 2B   LED openbare verlichting                      250.000     2020      15        -       -   1.875 20.417
 2B   LED openbare verlichting                      250.001     2021      15        -       -       -   1.875
                                                                              17.963 123.092 214.954 265.816
      Afval
 2B Vervangen ondergrondse afvalcontainers          300.000     2018      10    2.250 34.500 34.050 33.600
 2B Vervangen ondergrondse afvalcontainers          110.000     2019      10        -     825 12.650 12.485
 2B Vervangen ondergrondse afvalcontainers           91.000     2020      10        -       -     683 10.465
                                                                                2.250 35.325 47.383 56.550
      Riolering
 2B   Vervanging IBA's elektronisch                  24.190     2017      15    1.976   1.951   1.927   1.903
 2B   Vervanging drukriolering                      827.107     2018      15    6.203 67.547 66.720 65.893
 2B   Vervanging drukriolering 2018                 834.600     2018      15    6.260 68.159 67.324 66.490
 2B   Vervanging randvoorzieningen elektronisch      16.900     2018      15      127   1.380   1.363   1.346
      2018
 2B   Vervanging gemalen elektronisch 2019           36.900     2019      15        -     277   3.014   2.977
 2B   Vervanging IBA's elektronisch 2019             57.300     2019      15        -     430   4.680   4.622
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                           22 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>                                                    Netto
                                                   inves-         Afschr. Lasten Lasten Lasten Lasten
Progr.Omschrijving                                  tering Jaar   termijn 2018     2019    2020     2021
 2B Vervanging drukriolering 2019                876.000 2019          15       -   6.570 71.540 70.664
 2B Vervanging randvoorzieningen elektronisch    187.800 2019          15       -   1.409 15.337 15.149
      2019
 2B Vervanging meetapparatuur riolering 2019      73.500     2019        5      -     551 15.803 15.582
 2B Vervanging drukriolering 2020                 73.800     2020      15       -       -     554    6.027
 2B Vervanging vrijvervalriolering 2020        2.013.700     2020      40       -       - 15.103 80.548
 2B Vervanging vrijvervalriolering 2021          566.500     2021      40       -       -        -   4.249
 2B Drukriolering electromechanisch 2021         226.000     2021      15       -       -        -   1.695
 2B Vervanging IBA's elektronisch 2021            65.800     2021      15       -       -        -     494
 2B Vervanging drukriolering bouwkundig 2021     126.900     2021      40       -       -        -     952
 2B Vervanging randvoorzieningen elektronisch     16.600     2021      15       -       -        -     125
      2021
                                                                           14.565 149.099 276.696 361.665
      Geraamde lasten Investeringsplan        16.831.299                   61.853 484.157 806.5801.194.574
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                        23 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>5.3. Voortgang collegeprogramma
Visie verbindend werken
Pijler        Thema        Speerpunt                      Wanneer Stand perspectiefnota
Duurzame      Visie        1A Vergaderstructuur                    In de raad van mei zal een
ontwikkeling  verbindend                                           raadsvoorstel worden behandeld voor
              werken                                               de herichting van de raadzaal. Daarbij
                                                                   wordt als uitgangspunt meegenomen
                                                                   een multifuncioneel gebruik en
                                                                   ondersteunend aan verschillende
                                                                   vergadervormen. De griffie gaat in
                                                                   2017 verder met de raad stilstaan bij
                                                                   de wijze van vergaderen passend bij
                                                                   gemeente Bronckhorst.
Duurzame      Visie        2D Pro-actieve rol             Continue De inzet van de gebiedsambtenaren
ontwikkeling  verbindend   gebiedsambtenaren              proces   is versterkt (in uren). Er is wisseling
              werken                                               van gebiedsambtenaren geweest.
                                                                   Huidige team functioneert goed.
                                                                   Blijvende afstemming tussen
                                                                   gebiedsambtenaren en organisatie
                                                                   over versterken van elkaars rollen.
Duurzame      Visie        1A Verduidelijken begrippen    Voor mei Intern traject loopt (Continue
ontwikkeling  verbindend   en rollen en gedeeld beeld     2018     proces): momenteel wordt
              werken       netwerken                               gewerkt aan de invoering van
                                                                   competentiemanagement en
                                                                   Bronckhorst Leert. Met de raad
                                                                   willen we na de zomer in een
                                                                   themabijeenkomst de balans opmaken
                                                                   van de proeftuintjes en daaruit een
                                                                   aantal conclusies benoemen. Dit zou
                                                                   dan een advies kunnen worden van de
                                                                   "huidige" raad aan de "nieuwe" raad in
                                                                   2018.
Duurzame      Visie        1A Verbindend werken uitdragen Voor mei Traject raad loopt (zie boven).
ontwikkeling  verbindend   (raad, inwoners, organisaties, 2018     Contacten Bronckhorster Uitdaging
              werken       DBO's en ondernemers                    voor verbreding. Relatie transformatie
                                                                   sociaal domein.
Duurzame      Visie        1A Gedeeld beeld over          2017     Right to Challenge: actieve informatie
ontwikkeling  verbindend   inwonerinitiatieven/Right to            raad in 2017.
              werken       Challenge
                           Visie verbindend werken
Leefbaarheid
Pijler     Thema         Speerpunt                        Wanneer Stand perspectiefnota
Landschap-Leefbaarheid 2A Vrijkomende accommodaties       Continu De werkgroep Vrijkomende
pelijke                                                            Gemeentelijk accommodaties is
kwaliteit                                                          verbreed en zal al het vrijkomend
                                                                   vastgoed in de gemeente bespreken
                                                                   en hierover het college adviseren.
                                                                   Werkgroep levert maatwerk.
Duurzame Leefbaarheid 2D Andere wijze van overleg met     Klaar    is aangepast. De DBO's organiseren
ontwikkeling             DBO's                                     zelf de bijeenkomsten waarbij het
                                                                   college wordt uitgenodigd
Zorg       Leefbaarheid 2D Ontmoetingsruimte in iedere    Voor mei Overzicht maken van de
dichtbij                 kern / monitoren                 2018     ontmoetingsruimten is in de maak
                                                                   en de nodige acties, indien mogelijk,
                                                                   worden daarbij in beeld gebracht
Duurzame Leefbaarheid 2D Aandacht voor kernen                      is een Continue proces
ontwikkeling
Zorg       Leefbaarheid 2D Evaluatie leefbaarheid         Voor mei Bestaande instrumenten inzetten
dichtbij                                                  2018     om leefbaarheid te monitoren, is een
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                          24 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>Pijler    Thema         Speerpunt                            Wanneer Stand perspectiefnota
                                                                      Continue proces. Nog Smart maken
                                                                      wat gemonitord moet worden.
                        Leefbaarheid
Regionale samenwerking
Pijler    Thema         Speerpunt                            Wanneer Stand perspectiefnota
Overige   Regionale     1B Investeringen prioriteiten Agenda Klaar    Gerealiseerd
          samen-        2020: inzetten extra capaciteit
          werking       regionale projecten
Overige   Regionale     1B Cofinanciering LEADER-                     Naast de financiële bijdrage en
          samen-        projecten                                     het leader-cafe is er een extra
          werking                                                     informatie-avond georganiseerd voor
                                                                      de inwoners en verenigingen uit de
                                                                      gemeente Bronckhorst. Ook zijn er
                                                                      extra publicatie's geplaatst in Contact
                                                                      over het LEADER programma.
                                                                      In de eerste aanvraag-ronde zijn
                                                                      drie projecten vanuit de gemeente
                                                                      Bronckhorst ingediend maar hebben
                                                                      de finale toetsing niet doorstaan en
                                                                      een project heeft zich teruggetrokken.
                                                                      er zijn op dit moment gesprekken
                                                                      met een aantal initiefnemers om een
                                                                      project in te dienen.
Overige   Regionale     1B Voortrekkersrol, Betrokkenheid Voor mei Voortrekkersrol (zowel bestuurlijk
          samen-        raadsleden en Evaluatie              2018     als ambtelijk) verloopt goed.
          werking                                                     Ondersteuning van Strategische
                                                                      Focus. Ambtelijke inzet is in beeld
                                                                      gebracht. Analyse daarop wordt
                                                                      nog opgepakt. Zowel bestuurlijk
                                                                      als ambtelijk betrokkenheid bij
                                                                      doorontwikkeling van regionale
                                                                      samenwerking en de Regio.
Overige   Regionale     1B Betrokkenheid en bewustwording Voor mei Jaarlijkse bijeenkomsten voor
          samen-        bij raadsleden (effecten krimp en    2018     raadsleden over rol regio, over
          werking       regionale aanpak)                             Smart Industry, etc, Nieuwbrief
                                                                      Regio Achterhoek, Informatie door
                                                                      wethouder in commissie
Overige   Regionale     1B Evaluatie voor de raad met        Voor mei Dit wordt verwerkt als onderdeel
          samen-        beschrijving voortgang regionale     2018     van de totaalevaluatie van het
          werking       samenwerking.                                 collegeprogramma najaar 2017
                        Regionale samenwerking
Veiligheid en handhaving
Pijler    Thema         Speerpunt                            Wanneer Stand perspectiefnota
Overige   Veiligheid en 1A Monitoren veiligheid via          Voor mei Onderzoek door Moventum onder
          handhaving onderzoeken / onderzoek                 2018     het inwonderspanel is inmiddels
                        inwonerpanel                                  uitgevoerd. De uitkomsten van
                                                                      dit onderzoek worden tijdens een
                                                                      presentatie in de raadscommissie van
                                                                      mei 2017 toegelicht.
Overige   Veiligheid en 1D Kijken naar criminaliteit         Continue Criminaliteitscijfers worden jaarlijks
          handhaving                                         proces   aangeleverd en geanalyseerd.
                                                                      Dit is een Continue proces. In de
                                                                      commissievergadering van mei 2017
                                                                      zal een toelichting door de teamchef
                                                                      van de politie worden gegeven op de
                                                                      cijfers en ontwikkelingen binnen de
                                                                      prioriteiten.
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                            25 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>Pijler   Thema         Speerpunt                         Wanneer Stand perspectiefnota
Overige  Veiligheid en 6A Handhavers erbij                        De gemeenteraad heeft vanaf
         handhaving                                               2017 structureel € 100.000 extra
                                                                  beschikbaar gesteld. Werving voor
                                                                  de extra formatie is begin 2017
                                                                  gestart en nagenoeg afgerond. In
                                                                  het Uitvoeringsprogramma 2017 zijn
                                                                  de activiteiten op het gebied van
                                                                  toezicht en handhaving voor dat jaar
                                                                  vastgelegd.
Overige  Veiligheid en 1A In stand houden veilige woon-  Voor mei aan de uitkomsten vanuit het
         handhaving en leefomgeving: Onderzoek           2018     onderzoek inwonerpanel wordt
                       Verkeersveiligheid                         gewerkt.
                       Veiligheid en handhaving
Kindvoorzieningen
Pijler   Thema         Speerpunt                         Wanneer Stand perspectiefnota
Zorg     Kindvoor-     4A Strategisch IHP: Evaluatie     Voor mei Evaluatie IHP wordt uitgevoerd in
dichtbij zieningen                                       2018     2017. De conclusies en aanbevelingen
                                                                  worden meegenomen naar een nieuw
                                                                  strategisch IHP 2018 en verder.
Zorg     Kindvoor-     4A Leerlingprognoses              Continue In 2016 zijn nieuwe prognoses
dichtbij zieningen                                       proces   gemaakt. Deze worden tweejaarlijks
                                                                  uitgevoerd. Er zijn (grote)
                                                                  verschillen te zien in de prognose
                                                                  op gemeenteniveau en op postcode
                                                                  niveau. Voor sommige scholen is
                                                                  deze prognose gunstiger dan voor
                                                                  de andere. De prognoses worden
                                                                  gebruikt in de gesprekken met de
                                                                  kindvoorzieningen over de begeleiding
                                                                  bij daling van leerlingenaantallen en
                                                                  de gevolgen daarvan.
Zorg     Kindvoor-     4B Cultuurpact                    Start in We gaan per 1 januari 2017 van
dichtbij zieningen                                       2017     start met het nieuwe pact. Dit zijn
                                                                  regionale afspraken met als doel de
                                                                  culturele identiteit en leefbaarheid
                                                                  van de Achterhoek te versterken,
                                                                  met als dragers cultuur, erfgoed en
                                                                  amateurkunst. Vanuit het pact worden
                                                                  diverse projecten uitgevoerd.
Zorg     Kindvoor-     4A Begeleiding scholen:           Doorlopend
                                                                  De gemeente kijkt vanuit haar
dichtbij zieningen     Kwaliteitsverbetering in de       proces! regierol mee met het de besturen
                       kindvoorzieningen stimuleren en            van onderwijs naar de toekomst
                       begeleiding scholen rond fusering          van de scholen in Bronckhorst.
                       en sluiting                                Hierbij kijken we breder dan
                                                                  alleen de onderwijshuisvesting.
                                                                  De gesprekken gaan niet meer
                                                                  zozeer gaan over ‘stenen’ maar ook
                                                                  over onderwijsinhoud, verbinding
                                                                  met omgeving en in sommige
                                                                  kernen ook over samenwerking en
                                                                  oplossingen zoeken voor leegstand.
                                                                  Dit moet uiteindelijk leiden tot een
                                                                  bredere gezamenlijke visie op het
                                                                  onderwijs. . De insteek is om met
                                                                  een bredere verantwoordelijkheid
                                                                  integraal beleid te voeren op
                                                                  onderwijs en onderwijshuisvesting.
                                                                  Uitdagingen hierbij zijn leerlingdaling,
                                                                  verduurzaming van het
                                                                  scholenbestand en de verbinding
                                                                  met het sociaal domein. Dit is een
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                         26 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>Pijler   Thema         Speerpunt                             Wanneer Stand perspectiefnota
                                                                      langdurige proces waarbij nog niet
                                                                      helder is of de visie klaar is voor mei
                                                                      2018.
Zorg     Kindvoor-     4A Pilot school 0-12                  Voor mei Vanuit de rijkere visie op onderwijs
dichtbij zieningen                                           2018     (zie boven) een pilot doen waarbij
                                                                      onderwijs en aanpalende sectoren
                                                                      (sport, cultuur, natuur, etc) samen
                                                                      werken aan een voorziening van 0-12,
                                                                      van 7.00-19.00. Iin het najaar 2016
                                                                      zijn verkennende gesprekken gevoerd.
                                                                      In 2017 wordt een concreet voorstel
                                                                      voor uitvoering van een pilot gedaan.
                       Kindvoorzieningen
Zorg en welzijn
Pijler   Thema         Speerpunt                             Wanneer Stand perspectiefnota
Zorg     Zorg en       8A Belemmerende regels voor           Klaar    In 2016 is de blijversregeling
dichtbij welzijn       langer thuis wonen. Regels waar                vastgesteld. Voor de
                       nodig aanpassen om langer                      mantelzorgwoningen is in 2017 nieuw
                       thuis te kunnen wonen: Pilot                   beleid vastgesteld.
                       subsidieregeling
Zorg     Zorg en       8A Verandertraject Welzijn            Continue Welzijnswerkers zijn onderdeel
dichtbij welzijn                                             proces   geworden van het sociaal teams en
                                                                      blijven vanuit hun rol het welzijnswerk
                                                                      ontwikkelen. Samen met de partners
                                                                      in het veld.
Zorg     Zorg en       8A Inzet op preventie in bijvoorbeeld Continue Er zijn diverse resultaten
dichtbij welzijn       sport en cultuur                      proces   gerealiseerd: verbreding inzet
                                                                      combinatiefunctionarissen naar
                                                                      het sociaal domein, het project
                                                                      Achterhoek in Beweging en de
                                                                      nationale sportweek. Daarnaast zijn
                                                                      er nog projecten in ontwikkeling zoals
                                                                      Volwassenen op gezond gewicht
                                                                      en alcoholmatiging. Deze projecten
                                                                      gaan in 2017 en 2018 leiden tot
                                                                      daadwerkelijke interventies.
Zorg     Zorg en       8A Ombudsfunctie. Sociale             Klaar    Ombudsfunctie is in Raad geweest.
dichtbij welzijn       ombudsman
Zorg     Zorg en       8A Communicatieplan                   Voorjaar Is Continuee proces, er zijn nieuwe
dichtbij welzijn       sociaal domein. Goede                 2017     folders beschikbaar over de diverse
                       informatievoorziening over                     regelingen. In het voorjaar van
                       regelingen                                     2017 wordt huis-aan-huis informatie
                                                                      verspreid over wat de sociale teams
                                                                      voor de inwoners van Bronckhorst
                                                                      kunnen betekenen.
Zorg     Zorg en       8B Ondersteuningsarrangementen. Is             Is als werkwijze ingevoerd in het
dichtbij welzijn       Iedereen zorg en ondersteuning die continue sociaal team.
                       nodig is: Een gezin, een plan, een    proces
                       regisseur.
Zorg     Zorg en       8B Mantelzorg. Aansluiting bij de     Gereed Ondersteuning van de mantelzorger
dichtbij welzijn       vraag en behoefte van mantelzorger 2017        loopt via de toegang (sociale teams),
                       en goede ondersteuning bieden.                 het mantelzorgcompliment en
                                                                      de mantelzorgverwendag. Deze
                                                                      onderdelen zijn geimplementeerd
                                                                      en succesvol. In 2016 en 2017 is
                                                                      kwanitatief en kwalitatief onderzoek
                                                                      gedaan onder mantelzorgers op basis
                                                                      waarvan aanpassing op het beleid
                                                                      worden voorgesteld. Inmiddels is
                                                                      het beleid voor mantelzorgwoningen
                                                                      aangepast.
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                             27 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>Pijler     Thema         Speerpunt                         Wanneer  Stand perspectiefnota
Zorg       Zorg en       8B Samenwerken in de eerste lijn. Is       Er wordt op verschillende manieren
dichtbij   welzijn       Inzet preventie                   continue gewerkt aan de samenwerking met de
                                                           proces   eerste lijnsvoorzieningen. Als eerste
                                                                    door de sociale teams die via hun
                                                                    netwerk nauw samenwerken met de
                                                                    eerste lijnsvoorzieningen. Daarnaast
                                                                    worden er projecten gedaan die deze
                                                                    samenwerking bevorderen zoals
                                                                    Zorghuus Vorden, samenwerking met
                                                                    praktijkondersteuners bij de huisartsen
                                                                    en Bloei. Verder wordt er in 2017
                                                                    een scan gemaakt van de algemeen
                                                                    toegankelijke voorzieningen in de
                                                                    verschillende gebieden. Op basis
                                                                    van deze scan wordt gekeken of er
                                                                    nog hiaten zijn die opgevuld moeten
                                                                    worden. Doel is een zo breed mogelijk
                                                                    algemeen toegankelijk aanbod.
Zorg       Zorg en       8B Naadloze overgang van          Voor mei De overgang van jongeren met
dichtbij   welzijn       ondersteuning 18- naar 18+.       2018     ondersteuning naar volwassenzorg
                         Aandacht voor 18+                          is een thema op de regionale agenda
                                                                    sociaal domein. Via de aanpak
                                                                    kwetsbare jeugd zijn er afspraken
                                                                    gemaakt tussen gemeenten en
                                                                    aanbieders.
Zorg       Zorg en       8B Ruimte voor innovatie”:                 Innovatievoorstel is vastgesteld.
dichtbij   welzijn       Innovatievoorstel                          Adviescommissie is benoemd en
                                                                    coördinatie is geregeld. Bij de inkoop
                                                                    van zorg 2017 e.v. is ook ruimte voor
                                                                    innovatie. In 2017 wordt een pro-actief
                                                                    communicatietraject ingezet.
Zorg       Zorg en       8B Rol sociale teams en           Continue De sociale teams en
dichtbij   welzijn       gebiedsambtenaren verder          proces   gebiedsambtenaren hebben afspraken
                         uitgewerkt                                 gemaakt over hun rollen, taken en
                                                                    samenwerking. Deze afspraken zijn
                                                                    Continuee item van aandacht.
Zorg       Zorg en       1C Vluchtelingen/statushouders    continue Afstemming met de regio over de
dichtbij   Welzijn                                                  uitvoering van de totale taakstelling
                                                                    Vluchtelingen en Statushouders.
                                                                    In Bronckhorst zoeken we locaties
                                                                    voor m.n. statushouders. Naast
                                                                    de taakstelling hebben we een
                                                                    doelstelling om extra statushouders
                                                                    te huisvesten. We werken in de regio
                                                                    aan een gezamenlijke opdracht
                                                                    wat betreft de huisvesting van de
                                                                    statushouders en er is sprake van
                                                                    onderlinge verevening.
                                                                    Daarnaast bieden we een intensieve
                                                                    integratie: Bronckhorst heet Welkom.
Zorg       Zorg en       8C Basisinkomen agenda 2017       voor mei Mogelijkheden bekijken om regeldruk
dichtbij   welzijn                                         2018     te verkleinen in uitkeringssituatie.
                                                                    Maatwerk langdurige bijstand.
                         Zorg en welzijn
Wonen en buitengebied
Pijler       Thema          Speerpunt                      Wanneer Stand perspectiefnota
Duurzame Wonen en           2A Volgen Regionale woonvisie  Continue Regionale Woonvisie is inmiddels
ontwikkeling buitengebied                                           opgevolgd door de Regionale
                                                                    Woonagenda. In mei 2015 is de
                                                                    Regionale Woonagenda door de
                                                                    7 gemeenteraden vastgesteld.
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                          28 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>Pijler       Thema        Speerpunt                        Wanneer Stand perspectiefnota
                                                                    Afspraken daarin waaronder
                                                                    monitoring worden onder leiding van
                                                                    de regionaal coördinator opgepakt en
                                                                    uitgevoerd.De woonagenda is in 2017
                                                                    in voorbereiding en de uitvoering is in
                                                                    2018.
Duurzame     Wonen en     2A Kernenfoto's: wegbestemmen continu In mei 2015 is de Regionale
ontwikkeling buitengebied woningen. Woonagenda obv                  Woonagenda door de 7
                          kernenfoto's.                             gemeenteraden vastgesteld.
                                                                    Afspraken daarin waaronder
                                                                    monitoring worden onder leiding van
                                                                    de regionaal coordinator opgepakt
                                                                    en uitgevoerd. College heeft besloten
                                                                    tot deelnemen aan een proeftuin
                                                                    Vitale Kernen (start in Hengelo)
                                                                    waarin de kernen zelf een visie
                                                                    maken voor een compacter centrum
                                                                    (zie ook onderdeel economie/
                                                                    detailhandel). De woonagenda wordt
                                                                    tweejaarlijks geactualiseerd. Op
                                                                    basis van de regionale woonagenda
                                                                    is een regionaal plan van aanpak
                                                                    Wonen opgesteld. De activiteiten
                                                                    genoemd in dit plan van aanpak
                                                                    worden voor een groot deel in 2017
                                                                    uitgevoerd. Het gaat onder meer
                                                                    om een Achterhoek Woonwensen
                                                                    en Leefbaarheidsonderzoek, het
                                                                    inrichten van regietafels WOnen en
                                                                    zorg en het verder terugbrengen
                                                                    van de woningaantallen. Verder is
                                                                    er aandacht vor de kwaliteit van
                                                                    de bestaande woningvoorraad.
                                                                    De resultaten van deze activiteiten
                                                                    worden benut als input voor de
                                                                    volgende evaluatie van de regionale
                                                                    woonagenda. Vitale Kernen zitten in
                                                                    opstartfase.
Landschap-   Wonen en     2A Visie op sloop: regionaal en  Voor mei Gestart wordt met omgevingsvisie. (zie
pelijke      buitengebied lokaal (op basis van pilot)      2018     nieuwe ontwikkelingen). Combinatie
kwaliteit                                                           met Zon op erf en Asbesttrein.
                                                                    Tegelijkertijd is gestart met een pilot
                                                                    sloopfonds "stoppende agrarische
                                                                    bedrijven". met als doelstelling
                                                                    Regionaal Beleid wat aansluit bij
                                                                    het Vastgoed Transitiefonds. Besluit
                                                                    college nota bovenwijks, bedrag
                                                                    € 100.000 voor zowel 2016 als 2017.
Duurzame     Wonen en     2A Startersleningen verstrekken. Klaar    Evaluatie heeft plaatsgevonden. De
ontwikkeling buitengebied Evalueren                                 gemeenteraad heeft op 29 oktober
                                                                    2015 een nieuwe verordening
                                                                    tbv voortzetting van de regeling
                                                                    vastgesteld. Daarnaast is er een
                                                                    nieuwe regeling voor hulp bij
                                                                    financiering bij restschuld door de
                                                                    gemeenteraad vastgesteld.
Duurzame     Wonen en     2A Bewustwording                 continu Nieuwe Woongemak-markt heeft
ontwikkeling buitengebied levensloopbestendig en duurzame           plaatsgevonden. Als vervolg wordt
                          woningen                                  verdergaande samenwerking met
                                                                    de deelnemende partijen nader
                                                                    onderzocht. Een blijverslening (SVN)
                                                                    is rtegionaal opgepakt en is naar
                                                                    verwachting volgend voorjaar gereed
                                                                    in het kader van langer zelfstandig
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                          29 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>Pijler       Thema        Speerpunt                           Wanneer Stand perspectiefnota
                                                                       blijven wonen en woningaanpassing
                                                                       c.q. levensloopbestendigheid.
                                                                       Mbt duurzaamheid is er een
                                                                       duurzaamheidslening vastgesteld.
Duurzame Wonen en         2A Seniorenwoningen in Zelhem Deels          Er wordt uitvoering gegeven aan
ontwikkeling buitengebied                                     voor mei de regionale woonagenda. Met de
                                                              2018     provincie loopt een aanvraag in het
                                                                       kader van de regeling Steengoed
                                                                       Benutten.
Landschap- Wonen en       2C Visie op aanpak verpaupering Voor mei Er is een start gemaakt met een
pelijke      buitengebied                                     2018     integrale aanpak leegstand voor
kwaliteit                                                              de regio in samenwerking met de
                                                                       provincie.
Landschap- Wonen en       2C Met raadsleden voorbeelden Klaar          Is uitgevoerd
pelijke      buitengebied bekijken
kwaliteit
Landschap- Wonen en       2C Visie ontwikkelen                Voor mei Nav nieuw progrnoses CBS wordt een
pelijke      buitengebied Doorvertaling demografische         2018     quickscan gemaakt: wat betekenen
kwaliteit                 ontwikkeling. Toekomst en rol                prognoses precies, doen we de goede
                          gemeente. Ambitieniveau bepalen              dingen, waar liggen nog kansen.
                                                                       Relatie omgevingsvisie.
Landschap- Wonen en       2C Visie op kwaliteit buitenruimte: Voor mei LOP vormt nu basis voor handelen
pelijke      buitengebied Hoofdgroenstructuurplan, LOP.       2018     gemeente. Dorp en rand is een
kwaliteit                 Beheerplannen                                onderdeel daarvan. Volgens
                                                                       de principes van verbindend
                                                                       beheer (verwijzing naar rij 73)
                                                                       worden de komende jaren
                                                                       de verschillende beleids- en
                                                                       beheerplannen geactualiseerd.
                                                                       Het afvalwaterketenplan staat voor
                                                                       2017 op de planning. Het plan wordt
                                                                       integraal met verschillende partijen in
                                                                       de keten opgesteld en op basis van
                                                                       verbindend beheer worden diverse
                                                                       probleemanalyses uitgevoerd en
                                                                       meerdere oplossingsmogelijkheden
                                                                       gewogen.
Landschap- Wonen en       Aanpassen                           Voor mei Wordt in de loop van 2017 opgepakt
pelijke      buitengebied Omgevingsverordening voor           2018     en uitgewerkt na het vaststellen van
kwaliteit                 het onderdeel kappen van                     het bomenbeleidsplan.
                          houtopstanden
Landschap- Wonen en       Visie Verbindend Beheer             Voor mei Eind 2016 is een integraal
pelijke      buitengebied                                     2018     afwegingsmatrix (risicomatrix)
kwaliteit                                                              opgesteld. Deze matrix maakt het
                                                                       mogelijk om uniform, transparant en
                                                                       integraal prioriteiten te stellen voor
                                                                       het beheer van de diverse onderdelen
                                                                       in de openbare ruimte. Met deze
                                                                       methodiek maak je inzichtelijk wat je
                                                                       aan de oorzaak kan doen en wat je
                                                                       kan doen om het gevolg te beperken.
                                                                       Er worden altijd verschillende
                                                                       oplossingen bekeken. De niets-doen-
                                                                       variant, huidig beleid en meerdere
                                                                       alternatieve oplossingen worden elk
                                                                       beoordeeld op hun effectiviteit. De
                                                                       investering die nodig is wordt afgezet
                                                                       tegen het positieve (soms ook het
                                                                       negatieve) effect op de verschillende
                                                                       bedrijfswaarden. De effectiviteit van
                                                                       de verschillende oplossingen wordt
                                                                       op die manier uniform beoordeeld en
                                                                       vastgelegd.
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                               30 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>Pijler        Thema        Speerpunt                         Wanneer Stand perspectiefnota
                           Wonen en buitengebied
Breedband
Pijler       Thema      Speerpunt                            Wanneer Stand perspectiefnota
Duurzame Breedband      2D Digitale ontsluiting buitengebied Voor mei Organiseren van een
ontwikkeling                                                 2018     bestuursovereenkomst
                                                                      vraagbundeling. Uitvoering
                                                                      geschiedt door een op te richten
                                                                      Achterhoekse maatschappij. d.d.
                                                                      23/11 herijking route (openbare
                                                                      selectieprocedure via steunregeling
                                                                      en overheids BV) door wethouders
                                                                      en Gedeputeerde met n.a.v. KPN
                                                                      uitrol glasvezel en draadloos in
                                                                      buitengebied en mogelijke CIF-
                                                                      variant. Uitkomst herijking is basis
                                                                      voor verdere uitwerking en bestuurlijke
                                                                      besluitvorming. Er zijn 3 scenario,s
                                                                      die nu verder onderzocht worden. Er
                                                                      is een convenant met CIF gesloten.
                                                                      Aanleg mogelijk pas in tranche
                                                                      2017, maar nog onzeker. Zeven
                                                                      overgebleven gemeenten werken nu
                                                                      alternatief plan uit voor besluitvorming
                                                                      in de raad van mei/juni 2017.
                        Breedband
Aanbesteding en inkoop
Pijler     Thema        Speerpunt                            Wanneer Stand perspectiefnota
Overige    Aanbesteding 7C Begeleiding door eigen adviseur. Klaar     Huidige werkwijze voortzetten.
           en inkoop    Aandacht voor CAO, Balkenende                 Procedures worden complexer,
                        norm, etc                                     budgetten groter. Vraagt meer
                                                                      begeleiding van de medewerkers, door
                                                                      inkoopadviseur wordt hier proactief
                                                                      informatie op verstrekt.
Overige    Aanbesteding 7C Innovatieve                       Klaar    In ons huidige inkoop- en
           en inkoop    uitvoeringsvoorstellen uit                    aanbestedingsbeleid is dit
                        markt. Aandacht voor cao,                     opgenomen. Ook is dit jaar is sprake
                        Balkenendenorm.                               van regionale herijking van dit
                                                                      beleid (afgerond jan 2017), waarbij
                                                                      dit onderdeel structureel een plek
                                                                      krijgt. Innovatief aanbesteden:
                                                                      gemeente geeft ruimte voor
                                                                      creativiteit aan ondernemers en
                                                                      inwoners, dit bevordert innovatieve
                                                                      uitvoeringsoplossingen.
Overige    Aanbesteding 7C Goed voorbeeld als werkgever      Klaar    Voorstel PenO voor raad over ‘sociaal
           en inkoop                                                  werkgeverschap’ (door gemeente
                                                                      Bronckhorst als organisatie) afgerond.
                                                                      Uitvoering is gestart: bieden van
                                                                      arbeidsplekken voor mensen met een
                                                                      afstand tot de arbeidsmarkt binnen de
                                                                      organisatie. Concreet: Maatjes cluster
                                                                      Buiten,
Overige    Aanbesteding 7C Evaluatie aanbestedings-/         2017     De evaluatie wordt regionaal
           en inkoop    inkoopbeleid.                                 opgepakt. Mede door diverse
                                                                      regionale aanbestedingen (o.a. de
                                                                      jeugd/WMO, flexwerk, basismobiliteit
                                                                      Achterhoek) is het niet gelukt om de
                                                                      evaluatie in januari af te ronden. In
                                                                      de planning is nu opgenomen om
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                             31 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>Pijler    Thema         Speerpunt                           Wanneer Stand perspectiefnota
                                                                       (de)college(s) in april a.s. hierover
                                                                       te adviseren. De ra(a)d(en) zullen
                                                                       worden geïnformeerd via de actieve
                                                                       informatievoorziening. Overigens zal
                                                                       het huidige inkoopbeleid niet rigoureus
                                                                       veranderen.
                        Aanbesteding en inkoop
Bereikbaarheid
Pijler     Thema          Speerpunt                         Wanneer Stand perspectiefnota
Landschap- Bereikbaarheid 6B Verkeerskundige knelpunten in Voor mei Knelpunten zijn in kaart gebracht.
pelijke                   beeld en uitvoering               2018       Uitvoering en prioriteiten worden in
kwaliteit                                                              2017 gestart
Zorg       Bereikbaarheid 6B Basismobiliteit kadernota      Klaar      Kadernota basismobiliteit in oktober
dichtbij                                                               2015 in raad vastgesteld.
Zorg       Bereikbaarheid 6B Basismobiliteit uitvoering     2016       Uitvoering opgestart in 2016, gereed
dichtbij                                                               1-1-2017.
                          Bereikbaarheid
Economie en werkgelegenheid
Pijler     Thema          Speerpunt                         Wanneer Stand perspectiefnota
Zorg       Economie en    2B Social return samen met        Voor mei Bedrijfsbezoeken met College.
dichtbij   werkgelegen-   bedrijven Werkgevers stimuleren   2018       Uitreiken van Unieke Achterhoekers
           heid           in dienst nemen mensen met                   erkenningen aan bedrijven. Inzet
                          arbeidsbeperking                             Jobhunter. Detachering beschut
                                                                       binnen Deltamedewerkers bij PMS.
                                                                       Detachering Deltamedewerkers
                                                                       Cluster Buiten gemeente Bronckhorst,
                                                                       samenwerking praktijkscholen en
                                                                       samenwerking Werkgeversservicepunt
                                                                       in Doetinchem.
Zorg       Economie en    8A Ontwikkelen                    Voor mei Loopt. Werkgeversservicepunt
dichtbij   werkgelegen-   leer-werktrajecten.               2018       contacten met bedrijven die
           heid           Werkgeverservicepunt /                       leerwerktraject kunnen bieden.
                          leerwerktrajecten                            Contact met sectorplan nieuw
                                                                       Werk Achterhoek, Samenwerken
                                                                       met Leerwerkloket, Oriënteren
                                                                       bedrijfsvakschool.
Zorg       Economie en    1C Winkeltijdenwet                Klaar      Uitgevoerd
dichtbij   werkgelegen-
           heid
Landschap- Economie en    Structuurvisie 4 kernen ( de term Hangt af We gaan plannen maken met diverse
pelijke    werkgelegen-   wordt vitale kernen)              van de     steakholders voor de 4 kernen.
kwaliteit  heid                                             partijen
                                                            in de
                                                            samen-
                                                            leving
Landschap- Economie en    2B Detailhandel buitengebied      Voor mei Visie hierop wordt meegenomen.
pelijke    werkgelegen-   alleen eigen producten            2018
kwaliteit  heid
Landschap- Economie en    2B Bedrijven stimuleren           Ja, blijft Wordt uitgevoerd
pelijke    werkgelegen-   om de uitbreiding regionale       continu    (samenwerkingsovereenkomst West-
kwaliteit  heid           bedrijventerreinen te realiseren  proces     Achterhoek, oa bedrijventerrein A18).
                                                                       Regionaal wordt de economische
                                                                       visie west achterhoek (ontsluiting
                                                                       van de Achterhoek) opgesteld en
                                                                       kan deze vertaald worden naar een
                                                                       lokaal uitvoeringsprogramma.Het
                                                                       RPB (Regionaal Programma
                                                                       Bedrijventerrein wordt opgestart gaat
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                              32 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>Pijler       Thema        Speerpunt                       Wanneer Stand perspectiefnota
                                                                     verder onder de werknaam Aanpak
                                                                     Achterhoekse Bedrijventerrein. De
                                                                     Economische Visie Achterhoek is
                                                                     opgesteld en wordt in 2017 vertaald
                                                                     naar Lokaal Beleid. in het voorjaar
                                                                     2017 wordt hierover een bijeenkomst
                                                                     met de Raad georganiseerd.
Landschap- Economie en    2B Bestaande bedrijven          Ja         Ondernemersfonds is afgerond.
pelijke      werkgelegen- meedenken en faciliteren binnen (onder- Proef voor 3 jaar. Innovatiehub:
kwaliteit    heid         de bestaande kaders             nemers gesprekken tussen deelnemende
                                                          fonds,     partijen, waaronder de gemeente
                                                          start      lopen. We verwachten dat we in 2017
                                                          innovatie- kunnen starten.
                                                          hub)
Landschap- Economie en    1C Reclamebeleid herijken       Klaar      Reclamebeleid is geactualiseerd
pelijke      werkgelegen-
kwaliteit    heid
Duurzame Economie en      3B Toerisme                     Voor mei Vrijetijdsagenda: is opgesteld en
ontwikkeling werkgelegen-                                 2018       besproken in poho, en is in oktober
             heid                                                    2016 in alle Achterhoekse colleges
                                                                     vastgesteld.
                                                                     Belastingen: na evaluatie met het
                                                                     GBT komt duidelijkheid inzake de
                                                                     inkomsten toeristenbelasting versus
                                                                     budget toerisme.
                                                                     Achterhoek Toerisme: Continue proces
                                                                     Bedrijven: meedenken
                                                                     bestemmingsplan + planologisch
                                                                     faciliteren
                                                                     Verbinden: Continue proces
                                                                     Cofinanciering: Continue proces
                                                                     Grensoverschrijdend: Continue proces
Duurzame Economie en      2B Evaluatie                    Voor mei met college bepalen wat geëvalueerd
ontwikkeling werkgelegen-                                 2018       wordt.
             heid
Overige      Economie en  1C Digitaal meldpunt overbodige Klaar      Is gereed
             werkgelegen- regelgeving
             heid
                          Economie en werkgelegenheid
Duurzaamheid
Pijler        Thema        Speerpunt                        Wanneer Stand perspectiefnota
Duurzame Duurzaamheid 6A Routeplan 2030                     Voor mei Routekaart is op 10 oktober
ontwikkeling               energieneutraal                  2018        2016 door college vastgesteld
                                                                        (Regionale Uitvoeringsagenda
                                                                        Duurzame Energie). Actieve
                                                                        informatievoorziening is naar
                                                                        gemeenteraad gegaan.
Duurzame Duurzaamheid 6A Stimuleringsmaatregelen            Voor mei Duurzaamheidslening is in 2016
ontwikkeling               innovatie                        2018        ingesteld
Duurzame Duurzaamheid 6A Verduurzamen bermonderhoud. Voor mei Bermonderhoud verduurzamen
ontwikkeling               Energie:2030 energieneutraal.    2018        door verschralen van de bodem.
                           Routeplan, bewustwording,                    Het areaal te verschralen bermen
                           stimuleren initiatieven                      uitbreiden, waardoor meer variatie
                                                                        en kruiden ontstaan.
                                                                        De afvoerstromen gebruiken voor
                                                                        energieopwekking, natuurlijke
                                                                        meststoffen en de productie van
                                                                        papier.
                                                                        Voor de productie van papier lopen
                                                                        diverse pilotprojecten waaraan wij
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                          33 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>Pijler       Thema        Speerpunt                       Wanneer Stand perspectiefnota
                                                                   momenteel meewerken. Eind 2017
                                                                   is hierover meer bekend.
Duurzame Duurzaamheid 6A Afval: voorlichting en preventie Voor mei Het "Grondstoffenplan gemeente
ontwikkeling                                              2018     Bronckhorst 2017-2020" is de
                                                                   gemeenteraad voorgelegd.
                                                                   Bronckhorst is binnen het
                                                                   werkgebied van Circulus-
                                                                   Berkel nog steeds koploper
                                                                   op gebied van afvalscheiding,.
                                                                   Doelstelling voor de komende
                                                                   beleidsperiode is een daling
                                                                   van het restafval van 88 kg per
                                                                   inwoner naar 55 kg in 2020. Naast
                                                                   vermindering van de hoeveelheid
                                                                   restafval is het vorkomen van
                                                                   voedselverspilling speerpunt van het
                                                                   Grondstoffenbeleid de komende 4
                                                                   jaar.
Duurzame Duurzaamheid 6A Evalueren afvalbeleid            Klaar    Voor de productie van papier lopen
ontwikkeling                                                       diverse pilotprojecten waaraan wij
                                                                   momenteel meewerken. Eind 2017
                                                                   is meer bekend hierover.
Duurzame Duurzaamheid 6A Plan van aanpak                           Er is subsidie bij de provincie
ontwikkeling              voedselverspilling                       aangevraagd voor een
                                                                   voedselcoördinator. In het
                                                                   Grondstoffenplan is aanpak van
                                                                   voedselverspilling speerpunt
                                                                   van beleid. Samen met Circulus,
                                                                   de gemeente Deventer en
                                                                   de GAD Gooi en Vechtstreek
                                                                   verkennen wij de mogelijkheden
                                                                   voor een gezamenlijke aanpak
                                                                   van voedselverspilling. Deze
                                                                   samenwerking moet leiden tot
                                                                   een plan van aanpak dat rond de
                                                                   zomer van 2017 gereed is. Wij
                                                                   denken hierbij aan acties om samen
                                                                   met inwoners en bijvoorbeeld
                                                                   supermarkten verspilling van
                                                                   voedsel tegen te gaan.
Duurzame Duurzaamheid 6A Energie:2030 energieneutraal.    Voor mei Energietransitienota Duurzame
ontwikkeling              Routeplan                       2018     Energie Achterhoek en
                                                                   Uitvoeringsagenda Achterhoek
                                                                   Energieneutraal 2030 is door
                                                                   college vastgesteld. Dak
                                                                   gemeentehuis komt uitbreiding
                                                                   zonnepanelen en dak nieuwe
                                                                   gemeentewerf komen ook
                                                                   zonnepalenen. Subsidieregeling
                                                                   Achterhoek Bespaart 2015
                                                                   is volledig benut. Regionale
                                                                   verkenning Zon op Erf uitgevoerd.
                                                                   Duurzaamheidslening ingevoerd.het
                                                                   routeplan is klaar.
Duurzame Duurzaamheid 6A Energie:2030 energieneutraal.    Voor mei Solarpark de Kwekerij is gereed
ontwikkeling              Bewustwording, stimuleren       2018     en sinds augustus 2016 wordt
                          initiatieven                             zonnestroom opgewekt. SDE is
                                                                   toegekend aan initiatiefnemer.
                                                                   Provincie/gemeente heeft financiële
                                                                   bijdrage beschikbaar gesteld voor
                                                                   landschappelijk inpassen van
                                                                   het solarpark. Opdracht gegeven
                                                                   aan de AGEM voor uitvoeren
                                                                   haalbaarheidsonderzoek naar
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                       34 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>Pijler       Thema         Speerpunt                           Wanneer Stand perspectiefnota
                                                                         mogelijkheid van een zonneweide
                                                                         op de voormalige voetbalvelden in
                                                                         Hoog-Keppel en Baak.
Duurzame Duurzaamheid      6A Energie:2030 energieneutraal. Voor mei Bermonderhoud verduurzamen
ontwikkeling               Bewustwording, stimuleren           2018      door verschralen van de bodem.
                           initiatieven                                  Het areaal te verschralen bermen
                                                                         uitbreiden, waardoor meer variatie
                                                                         en kruiden ontstaan.
                                                                         De afvoerstromen gebruiken voor
                                                                         energieopwekking, natuurlijke
                                                                         meststoffen en de productie van
                                                                         papier.
Duurzame Duurzaamheid      6A Energie: Huidige lijn            Voor mei Verkenning met partners over
ontwikkeling               windmolens volgen en pilot kleine 2018        mogelijkheden voor windenergie
                           windmolens evalueren                          in Bronckhorst is gerealiseerd.met
                                                                         als uitkomst dat de gemeente
                                                                         Brockhorst voorlopig geen geschikte
                                                                         locatie is. Het project kleine
                                                                         windmolens is afgerond en heeft
                                                                         z'n doorvertaling gekregen door het
                                                                         opnemen in het bestemmingsplan
                                                                         buitengebied.
Duurzame Duurzaamheid      6A Aanjagen                         Voor mei Twee energiecooperatie zijn in
ontwikkeling               duurzaamheidsprojecten              2018      2015 gestart (BOEN en Wichmond-
                                                                         Vierakker). Beide bezig met
                                                                         postcoderoosproject [collectief
                                                                         zonneproject].
Duurzame Duurzaamheid      6A Voortzetten huidig               Klaar     Regelmatig informatie over
ontwikkeling               duurzaamheidsbeleid: goede                    duurzaamheidsprojecten en
                           informatie, actieve communicatie              subsidiemogelijkheden. Ook via
                                                                         AGEM/verduurSaam energieloket
Duurzame Duurzaamheid      6A Onderzoek digitaal energieloket Klaar      Regionaal verduurSaam
ontwikkeling                                                             Energieloket is sinds juni
                                                                         2015 operationeel (website en
                                                                         telefonisch).
                           Duurzaamheid
Financiën
Pijler     Thema       Speerpunt                            Wanneer Stand perspectiefnota
Overige    Financiën   7A Ontwikkelingen OZB. OZB           Continu Uitgevoerd
                       jaarlijks indexeren
Overige    Financiën   7B Herijking reserve-omvang:         Klaar     In de raad van februari 2017 is de
                       Onderzoek naar passende reserve                nota reserves en voorzieningen
                                                                      vastgesteld. Hierin is opgenomen het
                                                                      minimum niveau van de algemene
                                                                      reserve (bufferfunctie) en het minimum
                                                                      omvang van de reserves in totaal
                                                                      (robuustheid van de gemeente). In
                                                                      de nota is tegemoedgekomen aan de
                                                                      wensen uit het collegeprogramma.
Overige    Financiën   7C Sturingsinformatie raad.          1 jan     Binnen de kwaliteits- en
                       Indicatoren/sturingsinformatie voor  2018      digitaliseringsslag financiële
                       de raad                                        stukken (toegankelijk maken van
                                                                      financiële stukken voor raadsleden
                                                                      en inwoners) is ook aandacht voor
                                                                      indicatoren en risico's. De landelijke
                                                                      indicatoren (BBV-voorschrift) staan
                                                                      in de programmabegroting 2017.
                                                                      Ook is de taakveldenbegroting als
                                                                      sturingsinstrument beschikbaar.
                                                                      De opname van de eerste
                                                                      lokale indicatoren en de
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                             35 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>Pijler     Thema       Speerpunt                         Wanneer Stand perspectiefnota
                                                                  risicobeschrijving staat gepland
                                                                  voor de programmabegroting 2018
                                                                  - 2021. Voor de indicatoren wordt
                                                                  een extern bureau aangetrokken,
                                                                  die mogelijk ook (een deel van)
                                                                  de risicobeschrijving doet. Intern
                                                                  testen van de websiteversie van de
                                                                  begroting (organisatie en raad) tot
                                                                  en met kalenderjaar; extern vanaf
                                                                  begrotingsjaar 2018.
Duurzame Financiën     7B Brandweerkazerne, werf en IKC Voor mei Uitgevoerd, realisatie vindt plaats
ontwikkeling           Steenderen bij begroting          2018
Overige    Financiën   8B Decentralisaties binnen budget Voor mei Uitvoering vindt de komende jaren
                                                         2018     plaats binnen budget. In de loop
                                                                  van 2017 en 2018 wordt duidelijk
                                                                  of we beleidsdoelen voldoende
                                                                  bereiken (zelfredzaamheid, algemene
                                                                  toegankelijkheid) en of dat structureel
                                                                  binnen budget gerealiseerd kan
                                                                  worden.
Overige    Financiën   7B Extra uitgaven samen met       Continu Continue proces.
                       besparingsbesluiten
                       Financiën
Monumentensubsidie
Pijler     Thema       Speerpunt                         Wanneer Stand perspectiefnota
Landschap-Monumenten Evaluatie                           Klaar    Gedaan.
pelijke    subsidie
kwaliteit
Landschap-Monumenten 3B Herziening monumentensubsidie Klaar       In februari 2017 is de nieuwe
pelijke    subsidie                                               subsideverordening onderhoud
kwaliteit                                                         en duurzaamheid door de Raad
                                                                  vastgesteld. Vanaf 1 maart is de
                                                                  subsidie weer beschikbaar.
Landschap-Monumenten LOP/cultuurhistorie:                Klaar    In 2016 hebben wij een schetschuit
pelijke    subsidie                                               georganiseerd voor landgoed 't
kwaliteit                                                         Medler. In het voorjaar van 2017 doen
                                                                  wij dit voor kasteel Keppel/het dorp
                                                                  Laag-Keppel.
                       Monumentensubsidie
PERSPECTIEFNOTA 2018 - 2021                                                                        36 van 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>