<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>









































1

Plan van aanpak jeugdbeschermingsregio ZW
“Voor elk kind een vaste jeugdbeschermer, 

een tijdig gedragen koers en tijdig passende hulp”

                                                             

       

         

        Conceptversie voor bestuurlijk overleg op 150921   



2

Inleiding/leeswijzer

Dit plan van aanpak is opgesteld door de regio's Haaglanden, Midden Holland, Holland Rijnland en 
Zuid-Holland Zuid (regio Zuidwest). In dit plan laten de regio's zien hoe zij lokaal, regionaal en 
bovenregionaal de door de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (hierna IGJ) gesignaleerde 
problematiek aanpakken. 
Hierbij volgen wij de richtlijn van de IGJ: voor elk kind een vaste jeugdbeschermer, een tijdig 
gedragen koers en tijdig passende hulp.

Om dit te bereiken en versterken, zijn er vier gezamenlijke uitgangspunten geformuleerd:
1. We werken samen om dit najaar voor alle kinderen met een jeugdbeschermingsmaatregel 

tijdig passende hulp te bieden;
Hierbij gaan we aan de slag met het mandaat, focus op het onderliggende probleem en 
worden creatieve oplossingen bovenregionaal gedeeld;

2. We beginnen met oplossingen voor de korte termijn;
De focus ligt bij het realiseren van passende hulp binnen drie maanden voor jeugdigen met 
een jeugdbeschermingsmaatregel. Daarnaast vraagt de opnamestop van de WSS en 
maatregelen die hieromtrent genomen worden nú om extra aandacht;

3. We leren van de maatregelen op korte termijn en gebruiken die om structurele 
verbeteringen te realiseren, op de verschillende niveaus;
Concrete acties wat betreft het leren van de doorbraakaanpak; hoe kunnen we de governance 
beter benutten, hoe creëren we meer maatwerk, ontbrekend aanbod in beeld brengen etc.

4. We grijpen de huidige situatie aan om de situatie van de jeugdbescherming structureel 
verbeteren;
Door onder andere het continueren van de verbeterplannen, de arbeidsmarktproblematiek, 
voortzetting van de diverse pilots.

Uitwerking
In het document hieronder werken we de uitgangspunten verder uit in 8 oplossingsrichtingen:

1. Het verder ontwikkelen en borgen van de doorbraakaanpak (korte en lange termijn) 
2. Knelpunten bij het aanbod;
3. Bovenregionale samenwerking;
4. Continueren verbeterplannen;
5. Bureaucratische belemmeringen wegnemen;
6. Arbeidsmarkt;
7. Systeemcondities/landelijk op te lossen knelpunten;
8. Monitoring en voortgangsbewaking.

Bij iedere oplossingsrichting geven we aan:
• om welk probleem het gaat;
• welke belemmeringen we zien;
• welke oplossingen er zijn;
• wat we gaan we doen;
• wat de planning is.

We zoeken daarbij naar een balans tussen wat lokaal, regionaal en bovenregionaal wordt opgepakt. 
Daarmee doen we recht aan de verscheidenheid van de regio’s maar kunnen we ook, waar nodig,   
bijvoorbeeld complexe problematiek bovenregionaal agenderen. Ook maken we onderscheid tussen 
korte en lange termijn doelen. 



3

N.B. Aandacht voor arbeidsmarkt:
Tijdens het schrijven van dit plan van aanpak is de arbeidsmarktproblematiek voor de GI's zeer 
kwetsbaar gebleken. Drie van de vier regio's hebben te maken met een opnamestop bij de WSS. 
De WSS zag zich hiertoe genoodzaakt door een forse uitstroom van personeel in de recente 
maanden. Ondanks de druk op de GI’s lukt het nog goed om kinderen tijdig een jeugdbeschermer toe 
te wijzen. Ook doordat de GI’s goed samenwerken en de regio’s en GI’s hierin gezamenlijk optrekken. 
Er is een wekelijks instroomoverleg ingesteld met de GI’s, RvdK en de regio’s waarin we samen 
oplossingen bedenken zodat de jeugdbescherming zoveel als mogelijk beschikbaar blijft.
We merken dat het evenwicht in de veiligheidsketen kwetsbaar is; wanneer een onderdeel van de 
keten uit evenwicht is, zoals nu met de arbeidsmarktproblematiek, heeft dit een sneeuwbaleffect op 
de hele keten en hierdoor kunnen de GI-indicatoren uiteindelijk in het gedrang komen. Hiernaast 
zorgt dit voor een hogere caseload voor jeugdbeschermers waardoor de uitstroom van personeel 
mogelijk verder wordt vergroot. We zien het als een gezamenlijke opgave met de gehele 
veiligheidsketen om hier een plan op te maken.



4

Verdere uitwerking en beschrijving van de maatregelen

1. Verder ontwikkelen doorbraakaanpak passende zorg en borgen van de aanpak
a. Beter benutten van de doorbraakaanpak (korte termijn)

Wat is het probleem:

De inspectie heeft gerapporteerd op basis van de stand per 15 februari, waarbij 124 kinderen 
langer dan 3 maanden op passende hulp wachtten. In de maanden daarna is dit aantal terug 
gebracht tot 61 kinderen op 15 juni, in de zomer is dit aantal opgelopen naar 76 op 1 februari.
De regio’s hebben de opdracht om voor deze kinderen per direct passende hulp te regelen, dit 
sluit aan bij onze ambitie om geen enkel kind met een jeugdbeschermingsmaatregel langer dan 
drie maanden te laten wachten op jeugdhulp.  We verwachten dat er meer winst is te halen in de 
samenwerking en flexibiliteit van aanbieders en bij het ontwerpen van maatwerk voor complexe 
zorgvragen. Soms leidt maatwerk (op korte termijn) tot extra kosten.

Welke belemmeringen zijn al bekend:

• Wachtlijsten; analyse van de oorzaken
• Aanbieders die jeugdigen afwijzen; analyse van deze handelswijze
• Mandaten zijn niet goed geregeld en/of zijn niet aanwezig
• Contra indicaties van jeugdhulpaanbieders
• Onvoldoende maatwerk
• Gemeenten kunnen administratief slecht uit de voeten met maatwerk
• Onvoldoende integrale samenwerking tussen jeugd- en opvoedhulp, gehandicaptenzorg en 

geestelijke jeugdgezondheidszorg
• Onvoldoende flexibiliteit in intake - en in inhoud jeugdhulptrajecten
• Administratieve handelingen die vertragend werken op de start van de zorg (zoals 

bijvoorbeeld financiën en woonplaatsbeginsel) 

Welke oplossingen zien we:

• We scherpen het opdrachtgeverschap van het expertiseteam1 richting de 
experttafel2/zorglogistiek/verblijfstafel aan. De experttafel krijgt de opdracht van het 
expertiseteam om passende hulp te regelen. De benadering daarbij is “regel het, of leg uit”

• Als het niet tot een passende oplossing komt, dient men verantwoording af te leggen aan 
vertegenwoordigers van gemeenten3 (gedacht wordt aan directeuren sociaal domein, maar 
dit kan per regio verschillen, afhankelijk van de structuren) 
Als de uitleg niet overtuigend is, kan de casus worden terugverwezen naar de experttafel. 
Hierdoor komt beter in beeld welke aanbieders afwijzen en waarom. De gemeente wil 
hiermee de positie als opdrachtgever verstevigen, waarbij wel aandacht blijft voor 
samenwerking

• Naast deze aanpak per casus vragen we de experttafel ook op geaggregeerd niveau 
informatie over alle vastgelopen casuïstiek te overleggen aan de regio’s. Deze informatie 
gaan we analyseren en rubriceren om zo in samenspraak met de aanbieders te komen tot 

1 Of een andere uitvoerder van de doorbraakaanpak
2 In HR is momenteel nog geen experttafel, op 22/9 wordt een voorstel tot het instellen daarvan op bestuurlijk niveau 
besproken.
3  Bij voorkeur wordt hierbij aangesloten op een bestaand overleg, bijvoorbeeld de stuurgroep waarmee de 
doorbraakaanpak wordt aangestuurd. Dit kan per regio verschillen.



5

gerichte acties om het aanbod naar passende hulp sneller voor de jeugdigen te gaan 
realiseren en de werking van de doorbraakaanpak te verbeteren

• We starten dit proces door uit te spreken wat we van de aanbieders aan de experttafel 
verwachten en dat we dat op de voet gaan volgen. Uiteindelijk doel is dat er een cultuur en 
werkwijze ontstaat waarbij aanbieders dit zelf als vanzelfsprekend gaan oppakken. Door een 
scherper opdrachtgeverschap vanuit expertiseteam én de verantwoording achteraf wordt de 
doorbraakaanpak structureel versterkt en tevens de resterende problematiek op korte 
termijn aangepakt

• De experttafel wordt bij zijn werk gefaciliteerd doordat gemeenten/inkooporganisaties het 
gesprek organiseren met aanbieders en GI’s en oplossingen/werkwijzen bedenken, ook met 
aanbieders die niet aan de Experttafel zitten   

• Hiermee werken we aan de volgende resultaten:
- Aanbieders stellen zich flexibeler op en werken beter samen waardoor meer 

kinderen wél geholpen kunnen worden i.p.v. met een contra-indicatie te worden 
geconfronteerd, bijvoorbeeld door hulp op een verblijfslocatie aan te bieden 

- Aanbieders puzzelen langer door en komen vaker dan nu met maatwerk voor 
kinderen met een zeer complexe problematiek

• Gemeenten gaan het mogelijk maken om in meer situaties maatwerk te declareren
• Alle bovenstaande acties vinden plaats per jeugdhulpregio omdat de doorbraakaanpak en de 

bijbehorende werkprocessen op dat niveau zijn ingericht. Aanvullend daarop willen we op 
bovenregionaal niveau leren van elkaars aanpak waar good practices worden uitgewisseld   
en vooral ook aandacht voor waar het vastloopt en waarom. Wat kan daar op bedacht 
worden? Onderzocht wordt of bij het inrichten van een dergelijke leertafel kan worden 
aangesloten op bestaande structuren (zoals het BREN)

• Voor de lange termijn via ontwikkeltafels contractuele afspraken maken waar aanbieders op 
aangesproken kunnen worden zoals maatwerk, samenwerking en flexibiliteit in 
aannamebeleid van cliënten. Dit kan leiden tot herzieningen in contracten.

Wat gaan we doen?

• We zorgen dat de doorbraakaanpak beter wordt benut. In eerste instantie per regio omdat 
op dat niveau de aanpak is georganiseerd

• De dossiers van de jeugdigen die nog steeds op passende hulp wachten, worden grondig 
geanalyseerd. Specifieke te analyseren punten in de dossiers worden samen met de GI’s en 
het ECZ of andere betrokkenen bij de doorbraakaanpak bepaald 

• We vragen de cijfers m.b.t. de doorbraakaanpak in de periode van het verscherpt toezicht 
maandelijks op. Daarna zullen we deze cijfers periodiek en actief blijven volgen 

• We leren daarbij van hoe wij, vanuit ons opdrachtgeverschap, eerst per regio en later 
wellicht bovenregionaal een effectievere werking van de doorbraakaanpak kunnen regelen 
waardoor er geen jeugdigen tussen wal en schip vallen

b. Leren en doorontwikkelen doorbraakaanpak (lange termijn)
Wat is het probleem:

• Het ECZ (Expertiseteam Complexe Zorg ) wordt nog niet altijd tijdig benut, of is nog in 
ontwikkeling

• Ervaring bij o.a. Experttafels/- teams/zorglogistiek/verblijfstafel: 
Geen  mandaat en gezamenlijk gevoelde verantwoordelijkheid om voor alle jeugdigen 
passende hulp te vinden. Daardoor wordt nog te vaak 'nee' gezegd door aanbieders

• Nog niet alle aanbieders zijn betrokken (bv. bij Verblijfstafel/zorglogistiek)



6

Welke belemmeringen zien we:
Nog aanvullen evt.

Oplossingen:

• Voortdurende aandacht intern bij GI’s voor inzetten Experttafel/-teams etc. bij vastlopende 
casuïstiek

• Duidelijke mandaten bij bv. Expert- en Verblijfstafels/zorglogistiek
• Duidelijke spelregels voor zowel aanbieders als gemeenten en GI's waar men zich aan 

committeert
• Na uitwerken van bovenstaande drie acties ontwikkelen van een bovenregionale route 

waarin duidelijk is, wanneer GI’s contact opnemen met de experttafel of ECZ

Wat gaan we doen:

• leren van elkaar: delen van successen, creatieve oplossingen
• delen van de knelpunten, gezamenlijk oplossingen bedenken
• hierbij de uitvoering, aanbieders, GI’s en inkooporganisaties betrekken
• vaststellen op welke onderwerpen we samen gaan uitwerken (n.a.v. gesprekken Inspectie 

met regio’s).

Planning:

• September/oktober: vaststellen welke elementen we gezamenlijk gaan oppakken en door 
ontwikkelen.

• September-november: Gesprekken voeren, 
• December/januari, Analyse n.a.v. gesprekken
• Februari: Analyse bespreken met aanbieders
• Voorjaar 2022:  Besluitvorming
• Oktober-december 2022 (e.v.): Implementeren

 
c.    Borgen door duurzame financiering en een vaste plek in het werkproces

We zorgen er voor dat de doorbraakaanpak duurzaam wordt gefinancierd en daarmee is 
geborgd. Met de GI’s, jeugdhulpaanbieders en gemeenten zal worden afgesproken dat de 
doorbraakaanpak een vaste plek in het werkproces heeft.

Planning: wordt nog aangevuld

2. Knelpunten bij het aanbod
Wat is het probleem:
(Bron: Inspectierapport juli, analyse ontbrekend zorgaanbod Haaglanden en inventarisatie JB-
west ): 

• Wachtlijsten voor: gezinshuizen, jeugd-(S)GGZ, ambulante jeugdhulp en forensische 
jeugdhulp, groepsdagbehandeling (SGGZ), residentiele voorzieningen; voor kinderen vanaf 
12 jaar met complexe gedragsproblemen en met LVB-problematiek

• Het hulpaanbod voor complexe scheidingen is onvoldoende effectief
• Behoefte aan specifiek (nieuw) aanbod:



7

▪ Passende 3 milieus voorziening LVB ontbreekt 
▪ Een locatie waar jeugdigen met voogdijmaatregel voor langere tijd kunnen opgroeien 

in de buurt van hun sociale netwerk
▪ Woonvormen (met begeleiding) voor jongeren op de grens van 18 jaar 
▪ Een opname waar ouders samen met kinderen verblijven waarbij er wordt gewerkt 

aan het doorbreken van patronen en het creëren van een duurzame veilige 
opvoedsituatie thuis

▪ Specialistische voorzieningen (zoals ASS, eetstoornissen, forensische zorg); deze zijn 
ook niet 1-2-3 op te lossen

Welke belemmeringen zien we:

• Er zijn onvoldoende mogelijkheden voor doorstroom uit residentiële voorzieningen, 
groepsdagbehandeling (SGGZ) etc.

• De ombouw van Jeugdhulpplus verloopt stroef. De doorontwikkeling naar kleinschalige 
voorzieningen gaat traag en ook de realisatie van ambulante alternatieven

N.B. Het rapport van de Inspectie veronderstelt een bepaalde maakbaarheid, waardoor er altijd 
oplossingen voorhanden zouden zijn; maar bijvoorbeeld het realiseren van nieuwe residentiele 
kleinschalige voorzieningen vragen soms veel tijd, en inzet van capabele en gemotiveerde 
mensen, bijvoorbeeld voor het beschikbaar krijgen van vastgoed, maar ook voor het vormen van 
een team.

Welke oplossingen zien we: 

• Zorg aanbod (boven)regionaal in kaart brengen; wat zijn de meest essentiële 
aanbieders? Is het zorgaanbod compleet? Wat ontbreekt?

• Het bovenregionaal expertisenetwerk (BREN), waarin consultatie en advies, het 
organiseren van hulp en leren & kennisdelen samenkomen

• Zorgaanbod bovenregionaal in kaart brengen; wat zijn de meest essentiële aanbieders? 
Is het zorgaanbod compleet? Wat ontbreekt?

N.B. Bovenregionaal = waarschijnlijk ook provinciaal (Zuid- Holland) Ook samen met Rijnmond.

Wat gaan we doen:

• Dilemma’s delen over schaarste: als regio’s met elkaar, als aanbieders maar ook met 
ouders en ervaringsdeskundigen. Breder kijken naar wat er nodig is 

• Bestuurders zetten zich ervoor in om gezamenlijk in specifieke casuïstiek op een 
gezinsgerichte manier praktisch en snel oplossingen organiseren, los van de verschillende 
inkoopsystemen die er nu eenmaal per regio zijn

• Strategische partners bovenregionaal uitnodigen en gezamenlijk het gesprek aangaan 
over: wat zijn de belemmeringen (organisaties, systeem, regio etc.) maar vooral wat is er 
wel mogelijk? Hoe kunnen belemmeringen opgelost worden? Wie staat daarvoor aan de 
lat? Wie staat daarvoor aan de lat? Waar kan er wel samengewerkt worden? Aanbieders 
daarbij aanspreken op hun verantwoordelijkheid. Idem voor gemeenten. 

• Zorgen voor duidelijker Governance en mandaat in de bovenregionale samenwerking 
(o.a. in de verschillende projecten die er zijn zoals bij Jeugdzorgplus)

        Planning:
 Wordt nog aangevuld



8

3. Bovenregionale Samenwerking
Wat is het probleem:

Het probleem was dat tarieven en verantwoordingseisen verschilden in de regio’s.

Wat is de oplossing: 

Op dit wordt er bovenregionaal al samengewerkt met betrekking tot GI’s met de volgende 
resultaten:
• Verbeterplannen zijn ingediend voor de gehele regio en financiering is bovenregionaal 

afgestemd
• De tarieven zijn geharmoniseerd
• De verantwoordingseisen zijn uniform

Welke belemmeringen zijn bekend:

Als bij de onderwerpen in dit plan van aanpak nauwkeurig is bepaald wat er per onderwerp 
bovenregionaal wordt opgepakt, zal deze paragraaf worden aangevuld.

Wat gaan we doen:

• Tarieven blijven de komende jaren geharmoniseerd
• Verbeterplannen worden voor 2022 doorgezet (zie ook 4.)

Planning:
Wordt nog aangevuld.

4. Continueren verbeterplannen GI

Wat is het probleem:

De regio’s H10, Midden Holland en Holland Rijnland hebben begin 2020 aan de drie GI’s gevraagd 
om een “verbeterplan” in te dienen. Aanleiding hiervoor was de hoge caseload van en werkdruk 
bij jeugdbeschermers en daardoor een groot verloop van personeel. Het doel van het zgn. 
verbeterplan is om te investeren in de kwaliteit van de GI (de basis op orde), en meer tijd voor de 
gezinnen. Daarmee voldoen de regio’s aan de caseload norm van 20144.  

JB West heeft in april 2020 een verbeterplan ingediend dat door de 3 regio’s voor de periode juli 
2020-februari 2022 is goedgekeurd. Belangrijke elementen in het plan zijn: 
• meer tijd voor de gezinnen door ondersteuning en coaching van de jeugdbeschermers 

(gemiddeld 15 minuten meer tijd per maatregel)
• ondersteuning van de jeugdbeschermers door de inzet van zorg coördinatoren (toeleiding 

naar/vinden van passende hulp)
• inzet teamondersteuners die administratieve taken uit handen nemen
• verlaging van de caseload van de jeugdbeschermer, waardoor minder werkdruk wordt 

ervaren

4 zie https://vng.nl/sites/default/files/nieuws_attachments/2014/201406-normenkader-_gecertificeerde-instellingen-
_jeugdbescherming-jeugdreclassering.pdf  en 
https://vng.nl/files/vng/20160106_brochure_factsheet_over_tarieven_voor_jbjr_2014.pdf)

https://vng.nl/sites/default/files/nieuws_attachments/2014/201406-normenkader-_gecertificeerde-instellingen-_jeugdbescherming-jeugdreclassering.pdf
https://vng.nl/sites/default/files/nieuws_attachments/2014/201406-normenkader-_gecertificeerde-instellingen-_jeugdbescherming-jeugdreclassering.pdf
https://vng.nl/files/vng/20160106_brochure_factsheet_over_tarieven_voor_jbjr_2014.pdf


9

JB West heeft hiervoor 8 fte extra jeugdbeschermers voor de 3 regio’s aangesteld. De financiële 
bijdrage van de regio’s hiervoor was ruim 2,5 miljoen euro (totaalbedrag 2020 - december 2021). 
Door deze investeringen is het ook gelukt om aan de wettelijke norm te voldoen, dat elk kind 
binnen vijf werkdagen na een uitspraak van de kinderrechter een jeugdbeschermer krijgt 
toegewezen. 

Daarnaast hadden we in ZW 4 te maken met verschillende tarieven voor de Gecertificeerde 
Instellingen. Deze zijn m.i.v. 2021 geharmoniseerd in ZW 4 verband en deze worden vanaf 2022 
jaarlijks in afstemming geïndexeerd (zie punt 3.). 

 
Wat gaan we doen:

We blijven in ZW 4 gemeentelijke middelen vrijmaken voor kwaliteitsverbeteringen bij de 
Gecertificeerde Instellingen, o.a. voor caseloadverlaging en andere investeringen om de basis op 
orde te krijgen. Hierbij heeft ook regio ZWZ aangegeven om per 2022 middelen vrij te zullen 
maken. 
• We continueren in principe het verbeterplan van JB West; 
• We maken deze investeringen in principe ook mogelijk voor het Leger des Heils JBJR en de 

William Schrikker Stichting JBJR (WSS).
• We voldoen op deze manier aan de normen voor de caseload voor GI’s.

Welke belemmeringen zijn al bekend: 

• Het Leger des Heils JBJR en de William Schrikker JBJR (WSS) zijn in eerste instantie niet op de 
uitnodiging van de gemeenten tot het indienen van een verbeterplan ingegaan. Het Leger 
des Heils heeft in het voorjaar van 2021 alsnog nog een verbeterplan ingediend 

• De WSS had in eerste instantie een landelijk verbeterplan ingediend, dat niet is opgepakt ook 
door onduidelijkheid in de rolverdeling tussen VNG en jeugdbeschermingsregio’s waar het 
gaat om landelijk werkende GI’s. Vervolgens heeft de regio ZW eind 2020 de WSS gevraagd 
om een verbeterplan in te dienen. Uiteindelijk heeft de WSS   aangegeven om geen 
verbeterplan in te dienen. In juli 2021 heeft de WSS aangegeven toch een verbeterplan te 
willen opstellen, dat vervolgens in concept op 16 augustus 2021 is ingediend

• De arbeidsmarkt is erg krap op dit moment, zeker voor de jeugdbescherming in de randstad
• Gemeentelijke middelen voor Jeugdhulp staan onder druk, ondanks de extra financiële 

middelen die gemeenten van het Rijk gaan ontvangen 

Welke oplossingen zien we: 

• We handhaven de gezamenlijk bepaalde tarieven voor de GI’s in ZW 4 en we indexeren deze 
jaarlijks; 

• We blijven investeren in kwaliteitsverbeteringen in de GI’s, financieel gezien, maar ook in 
versterking van de keten van jeugdhulp. 

• Met investeren in verlaging caseload worden de GI’s een aantrekkelijker werkgever, ontstaat 
er perspectief op de werkvloer en versterken zij hun positie op de arbeidsmarkt.

• We werken in partnerschap samen met de GI’s. 

Planning: 

Korte termijn, sept-dec 2021: 
• We monitoren periodiek de (tussen-)resultaten van de caseloadverlaging van JB West; 



10

• We zetten het verbeterplan en de caseloadverlaging van JB West voor ZW4 voort in 2022. 
Hiervoor is bestuurlijke besluitvorming in het najaar van 2021 in ZW 4 voorzien; 
We brengen de verbeterplannen van het Leger des Heils en de WSS en de verlenging van het 
verbeterplan JB west in het najaar van 2021 in de route voor bestuurlijke besluitvorming in 
ZW 4.  

Langere termijn, 2022 – 2026: 
• In 2022 zijn de verantwoordingseisen voor de GI’s zoveel mogelijk geharmoniseerd in ZW4. 
• We stemmen mogelijkheden tot verdergaande gezamenlijk inkoop van de diensten van de GI 

in ZW 4 af
• We gaan met de GI’s in gesprek hoe we het samenwerken in partnerschap en de dialoog over 

en weer kunnen versterken 
• We werken op inhoud verdergaand met elkaar samen en gaan bezien of we een 

bovenregionaal ambitiedocument over de Jeugdbescherming en Jeugdreclassering gaan 
opstellen 
Hierin nemen we in ieder geval de beweging naar 0 uithuisplaatsingen en het voorkomen van 
lang wachten op jeugdhulp op. We betrekken hierin ook het cliëntperspectief van ouders en 
van jeugdigen 

▪ We bespreken met de partijen wat er nodig is om tot verdergaande verbetering van de 
jeugdbeschermingsketen te komen. Dit bezien we ook in het kader van het landelijke traject 
(toekomstscenario) om te komen tot Regionale Veiligheidsteams, in samenwerking tussen de 
lokale teams, de GI’s, VT en de Raad voor de Kinderbescherming. Dit kan ook onderdeel van 
het ambitiedocument worden

5. Bureaucratische belemmeringen wegnemen

Wat is het probleem:
De inspecties benoemen in de rapportages dat GI's belemmeringen ervaren bij het inzetten van 
zorg. Zo vindt er regelmatig overleg plaats met de gemeente; dit overleg is er primair op gericht 
om te weten welke jeugdhulp door de gemeente is gecontracteerd en anderzijds dat de gemeente 
als financier dient te weten welke jeugdhulp nodig wordt geacht. Een goede samenwerking op 
casusniveau tussen GI's en gemeente is belangrijk zodat er tijdige passende hulp ingezet kan 
worden. Het administratieve en bureaucratische proces mag daarin niet vertragend, 
belemmerend werken of ertoe leiden dat hulp aan een jeugdige laat of niet wordt ingezet. De 
werkwijzen binnen ZW4 verschillen van elkaar en kunnen ook binnen een regio van elkaar 
verschillen. 
Wat gaan we doen:

• Inzichtelijk maken welke belemmeringen er zijn
• Per regio/per gemeente
• Per onderdeel (zoals woonplaatsbeginsel, overgang 18-/18+ etc.

• Bovenstaande knelpunten bovenregionaal agenderen met betrokkenen in 
themabijeenkomsten; hierin staat het leren van elkaar centraal. Welke knelpunten zijn er? 
Welke oplossingen zijn al bedacht?

• Zijn er mogelijkheden om werkwijzen met elkaar bovenregionaal af te stemmen en te 
harmoniseren zoals woonplaatsbeginsel, inhoud van een bepaling etc.

• Concrete afspraken maken, vastleggen in routekaarten en communiceren.

Welke belemmeringen zijn al bekend

• Grensproblemen tussen gemeenten;



11

• Verandering van woonplaatsbeginsel;
• Stelselovergang bij het bereiken van het 18e jaar;
• Verschillende aanmeldroutes voor aanbieders;
• Verschillende administratieve processen bij gemeentes.

Welke oplossingen zien we?

• Onderzoeken welke gemeenten wel of geen last hebben van bovenstaande 
aandachtspunten; wat kunnen we hierin leren van elkaar?

• Routes vereenvoudigen daar waar nodig;
• Zorgen voor heldere informatie over regelgeving en wat wel mogelijk is (zoals bv verlengde 

jeugdhulp, informatie over woonplaatsbeginsel etc.) voor GI en gemeenten;
• Bovenregionaal gecontracteerde aanbieders verzoeken om gebruik te maken van één 

aanmeldformulier;
• Routekaarten maken bij veelvoorkomende administratieve handelingen zoals het opstellen 

van een bepaling;
• Onderling afspraken maken over de afhandeling van wijziging in woonplaatsbeginsel;
• Lijst met contactpersonen maken zodat er snel gehandeld kan worden als een probleem zich 

voordoet.

Planning: 

• September/oktober: concretiseren van knelpunten; voorbeelden ophalen vanuit de praktijk;
• September/oktober: bij elkaar brengen van afdelingen binnen gemeenten die betrokken zijn 

bij administratieve processen;
• Oktober/november: uitvoeren oplossingen
• November/december: evalueren en bijstellen

6.   Arbeidsmarkt

Wat is het probleem:

De jeugdhulpsector kampt, mede vanwege een slecht imago, met een toenemende krapte op de 
arbeidsmarkt. De Jeugdbescherming heeft grote moeite om (ervaren en gekwalificeerd) personeel 
te vinden en binnen te houden. Het werk is zwaar, kent grote verantwoordelijkheden en heeft 
grote impact op de jeugdbeschermer als persoon door het van overheidswege (zwaar) ingrijpen in 
opvoedingssituaties. Wellicht is een systeem van job-rotatie (carrousel) tussen GI’s en/of met 
aanpalende organisaties (RVDK, VT, lokale teams) een idee om de functie in het veiligheidsdomein 
meer divers en afwisselend in zwaarte te maken. De uitstroom zou wellicht hierdoor meer 
ingeperkt kunnen worden omdat de continue druk op de JB-er vermindert. Het imago van de JB-
er/jeugdzorgwerker zou via een meer wisselende en roterende functie in het veiligheidsdomein 
kunnen verbeteren. Ook de opleidingen kunnen bij het plan betrokken worden voor wat betreft 
de werving en ideeën voor job-rotatie.

Wat gaan we doen:

• Actief aansluiten op wat landelijk gebeurt. Gemeenten hebben weinig instrumenten om 
hierop te sturen en zijn in belangrijke mate afhankelijk van wat het Rijk hierop kan 
verbeteren. In brief 5 juli jl. is door kabinet aangegeven met alle betrokken partijen specifiek 
voor de jeugdbescherming te willen verkennen waar nog extra mogelijkheden zijn om de 



12

arbeidsmarktproblematiek aan te pakken. Wij zien met veel belangstelling de uitkomsten van 
deze verkenning tegemoet. 

• We vragen de drie GI’s, om gezamenlijk tot een concreet plan te komen voor het 
arbeidsmarktprobleem voor de korte & langere termijn, daar waar mogelijk met Veilig Thuis 
en Raad v.d. Kinderbescherming en lokale teams. We maken nog een afweging of we dat op 
bovenregionaal niveau doen. In dit verband kan de Campus Gouda worden genoemd waarbij 
gemeenten en Hogescholen samen met bedrijven en zorginstellingen opleidingen aanbieden 
in een duurzame en innovatieve omgeving. 

Planning: 
wordt nog aangevuld

7.  Systeemcondities/landelijke op te lossen knelpunten 
      Wat is het probleem:

• Beschikbaarheid van zeer specialistische vormen van zorg
Dit punt wordt nog aangevuld.
▪ Jeugdigen zitten vaak vast op een verblijfplek/woningtekorten wat de doorstroom 

vanuit jeugdhulpvoorzieningen laat stagneren:
o Bij toenemende vraag naar bijzondere woonvormen/gezinsvormen voor 

jeugdigen die uit de jeugdzorg komen;
o Bij doorstroming van jongeren uit pleeggezinnen;
o Bij doorstroming uit studentenwoningen etc., hetgeen ook drukt op de markt.

• Aansluiting met volwassen GGZ ontbreekt, maar is wel nodig:
▪ informatie delen jeugdbescherming en volwassen GGZ, 
▪ samenwerken aan 1 plan,  
▪ zicht op psychiatrische problematiek bij ouders die van invloed is op opvoeding 

kinderen en hierop snel en outreachend inzetten, 
▪ jeugdbeschermers kunnen niet verwijzen naar volwassen GGZ. 

• Overgangen tussen stelsels vormen een drempel:
▪ Door- en uitstroom van (gesloten) jeugdhulp naar voorzieningen begeleid- of 

beschermd wonen; o.a. RIBW en jongerenhuisvesting;
▪ Uitstroom (bijvoorbeeld vanuit KDC’s) naar (speciaal) onderwijs, men is 1,5 - 2 jaar van 

te voren bezig met een aanmelding);
▪ Overgang naar WLZ is een struikelblok: (landelijk probleem): Indicatie WLZ is star: 

geen inhoudelijke matching maar indicatie op basis van “het plaatsen van vinkjes”, 
discrepantie tussen kijken naar mogelijkheden/ontwikkelperspectief in jeugdwet en 
ontwikkelbelemmeringen die aangetoond moeten worden voor toegang tot de WLZ, 
instroomleeftijd steeds later schuift op

      Welke oplossingen zien we:

      Woningtekorten/doorstroom vanuit jeugdhulp:
• Maak uitstroomprofielen voor jongeren en bespreek dit met gemeenten, woningcorporaties 

GI's en zorgaanbieders (Voorbeeld: https://voordejeugd.nl/praktijkvoorbeelden/van-geen-
plek-naar-eigen-stek/ ) 

      Aansluiting met volwassen GGZ ontbreekt, maar is wel nodig: 
• Hiervoor wordt landelijk aandacht gevraagd, VWS is hiermee bezig: zou meer sturing op 

kunnen komen want dit loopt moeizaam. 
• Betekent vertraging in zicht op veiligheid in gezinssystemen. 
• Vraagt om afstemming met zorgverzekeraar en GGZ-volwassenen

https://voordejeugd.nl/praktijkvoorbeelden/van-geen-plek-naar-eigen-stek/
https://voordejeugd.nl/praktijkvoorbeelden/van-geen-plek-naar-eigen-stek/


13

8. Monitoring en voortgangsbewaking
De monitoring van de situatie van de jeugdbescherming tijdens het verscherpt toezicht, 
houdt in dat er maandelijks de volgende gegevens worden opgevraagd:

• Het aantal kinderen dat binnen 5 werkdagen een jeugdbeschermer heeft
• Het aantal kinderen waarvoor binnen 6 weken een gedragen koers is vastgesteld
• Het aantal kinderen waarvoor binnen 3 maanden geen passende jeugdhulp ontvangt

Na de periode van het verscherpt toezicht zal de monitoring een maal per kwartaal plaats 
vinden. Over de voortgang van dit plan van aanpak zal worden gerapporteerd. Op dit 
moment zitten we in het stadium van het bepalen van het “wat” van het plan. Daarna gaan 
we aan de slag om het hoe in te vullen en daarbij zullen we een voorstel maken hoe de 
voortgang kan worden gevolgd.

Planning:

• Tijdens periode verscherpt toezicht: maandelijkse aanleveren cijfers
• Na verscherpt toezicht: maandelijks aanleveren cijfers


</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>