<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Rekenkamercommissie Meierijstad
Jaarverslag 2020 &
Onderzoeksprogramma
2021
Januari 2021
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Voorwoord
Voor u liggen het jaarverslag 2020 en het onderzoeksprogramma 2021 van de rekenkamer-
commissie van Meierijstad. In lijn met de wettelijke verplichtingen stelt de rekenkamercommissie
jaarlijks een verslag op van haar werkzaamheden in het afgelopen jaar. Met dit jaarverslag legt de
rekenkamercommissie verantwoording af over haar werkzaamheden in 2020.
Er zijn sinds de vorige verslagperiode geen wisselingen geweest in de samenstelling van de
rekenkamercommissie, wat het verslagjaar een stabiele basis verschafte voor de uitvoering van
het onderzoeksprogramma. Wel was er natuurlijk de thans nog voortdurende coronacrisis, die
zekere aanpassingen heeft gevraagd bij de uitvoering van de onderzoeksactiviteiten en
beperkingen gaf voor de wijze van vergaderen en het presenteren van onderzoeken. Vertraging in
de werkzaamheden is evenwel slechts in beperkte mate opgetreden en naar wij menen is er ook
op de kwaliteit van het geleverde onderzoekswerk nauwelijks invloed geweest.
In het verslagjaar is het in december 2019 gestarte onderzoek naar de rolneming van de raad bij
de Energietransitie van Meierijstad uitgevoerd en tot een afronding gekomen. De rekenkamer-
onderzoeken over de kwaliteit van de Dienstverlening en over het Integrale VeiligheidsPlan zijn in
2020 opgestart en goeddeels inhoudelijk uitgevoerd. De afronding van deze twee onderzoeken
geschiedt naar verwachting in de loop van het eerste half jaar van 2021.
In 2020 is -in het kader van uit te brengen eigen onderzoeken van beperkte omvang- voorts
gewerkt aan een tweede rekenkamerbrief in het kader van de planning en control-cyclus, i.c. over
de Kadernota en de Programmabegroting. Publicatie vindt plaats in de eerste maanden van 2021.
Na de vaststelling van het voorlopige onderzoeksprogramma voor 2021, hetgeen wederom in
nauwe samenspraak met het fractievoorzittersoverleg geschiedde, hebben wij in het vierde
kwartaal van 2020 alvast geschreven aan een onderzoeksopzet voor een rekenkameronderzoek
naar het woningbouwbeleid, dat in het eerste kwartaal van 2021 aanbesteed zal worden. U vindt
een toelichting op dit onderzoek op blz. 10 van dit verslag.
Evenals voorgaande jaren waren de meeste onderzoeksactiviteiten meer gericht op beleidsmatig
meekijken en vooruitkijken dan op het traditionele terugkijken. Voorts hebben wij geprobeerd om
ook in de vormgeving van de gepresenteerde onderzoeken creatief en innovatief te zijn. Op deze
manier proberen wij de raadsleden van Meierijstad te ondersteunen bij hun controlerende en
kaderstellende taken.
De rekenkamercommissie dankt de gemeenteraad, maar ook het college en iedereen binnen en
buiten de ambtelijke organisatie van Meierijstad die aan de realisatie van de werkzaamheden van
de rekenkamercommissie hebben bijgedragen.
John Verhoeven,
Voorzitter
                                                                                                 1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Inhoud
Voorwoord ...........................................................................................................................1
1.   Inleiding ........................................................................................................................3
2.   De rekenkamercommissie Meierijstad .............................................................................4
   2.1.    Ambities en uitgangspunten ....................................................................................4
   2.2.    Samenstelling .........................................................................................................5
   2.3.    Communicatie ........................................................................................................6
3.   Terugkijken op 2020.......................................................................................................7
   3.1.    Energietransitie in Meierijstad .................................................................................7
   3.2.    De kwaliteit van de gemeentelijke Dienstverlening ....................................................8
   3.3.    Evaluatie Integraal VeiligheidsPlan (IVP) ...................................................................8
4.   Onderzoeksprogramma 2021........................................................................................10
   4.1.    Woningbouwbeleid...............................................................................................10
   4.2.    Eenzaamheid in Meierijstad...................................................................................10
   4.3.    Mobiliteit .............................................................................................................11
   4.4.    Rekenkamerbrief II : kadernota en programmabegroting .........................................11
5.   Groslijst van onderzoeksonderwerpen ...........................................................................12
6.   Tot slot........................................................................................................................12
                                                                                                                                       2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>1. Inleiding
In de Gemeentewet is in Hoofdstuk IVb de rekenkamerfunctie geregeld. Deze wettelijke grondslag
is voor de uitoefening van de rekenkamerfunctie van Meierijstad nader uitgewerkt in de
raadsverordening van 1 januari 2018. De rekenkamercommissie bestaat uitsluitend uit externe
leden.
De taak van de rekenkamercommissie is om het door de gemeentebestuur gevoerde bestuur te
toetsen op drie onderdelen: doeltreffendheid, doelmatigheid en rechtmatigheid. Waar het bij de
doeltreffendheid van beleid gaat om de vraag of de beoogde effecten ook daadwerkelijk zijn
behaald, gaat het bij de doelmatigheid om de efficiëntie van de voorbereiding, totstandkoming en
uitvoering van beleid. De rechtmatigheid betreft de mate waarin beleid voldoet aan de wet- en
regelgeving. Onderzoek is het primaire instrument van de rekenkamercommissie om aan haar taak
uitvoering te geven.
De terugblik in het jaarverslag en de vooruitblik in het onderzoeksprogramma worden u in één
document aangeboden. Aangezien wij een groot belang hechten aan de maatschappelijke
relevantie van de onderzoeksonderwerpen, hebben wij onze keuze voor het nieuwe
onderzoeksprogramma pas gemaakt na consultatie van het fractievoorzittersoverleg over een
shortlist van mogelijke onderzoeksthema’s.
Na een hoofdstuk waarin de rekenkamercommissie van Meierijstad nader wordt gepositioneerd,
bijvoorbeeld in termen van haar ambities, wordt een samenvattend overzicht gegeven van de
onderzoeken die in 2020 zijn uitgevoerd en wordt lopend onderzoek nader toegelicht. Hierbij
wordt per onderzoek aandacht besteed aan de aanleiding voor het onderwerp, de doelstelling van
het onderzoek en het moment waarop het onderzoek voor besluitvorming is of wordt
aangeboden. Tot slot laten we zien hoe we onze ambities in het onderzoek (trachten te) realiseren.
                                                                                                3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>2. De rekenkamercommissie Meierijstad
2.1.     Ambities en uitgangspunten
De rekenkamercommissie wil door middel van haar onderzoeken een positieve en stimulerende
bijdrage leveren aan de kwaliteit van het bestuur van de gemeente Meierijstad, door zonder
politieke vooringenomenheid te kijken of maatschappelijke doelstellingen op een efficiënte en
rechtmatige manier worden gerealiseerd en of er leermomenten en verbeterpunten zijn te
benoemen voor het toekomstige handelen. Kortom, met het rekenkameronderzoek wil de
rekenkamercommissie de controlerende, kaderstellende en volksvertegenwoordigende rol van de
gemeenteraad versterken.
Voor het realiseren van de gestelde missie hanteert de rekenkamercommissie Meierijstad het
uitgangspunt dat zij a) toegankelijk is, b) is gericht op leren en c) in haar onderzoek de gehele
beleidscyclus bestrijkt.
Met toegankelijk bedoelt de rekenkamercommissie enerzijds dat zij benaderbaar is. Raadsleden,
maar ook andere belanghebbenden, weten de rekenkamercommissie te vinden. Andersom zoekt
ook de rekenkamercommissie actief het contact met anderen op. Toegankelijk betekent anderzijds
tevens dat de rekenkamercommissie zich ervoor inzet dat haar producten aansluiten bij de
behoeften van de raad en aldus maatschappelijke relevantie hebben. Goed en degelijk onderzoek
is een basisvereiste, maar in het communiceren daarover vindt de rekenkamercommissie het
belangrijk laagdrempelig en goed leesbaar te rapporteren. Dit moet eraan bijdragen dat onderzoek
niet in de kast verdwijnt, maar zijn doorwerking heeft in de praktijk.
De wettelijke taak van de rekenkamercommissie is het door het gemeentebestuur gevoerde
bestuur te toetsen. Met het uitvoeren van deze taak hoopt de rekenkamercommissie bovenal te
bereiken dat de gemeente Meierijstad lessen trekt voor de toekomst. Kortom, leren staat voorop.
Als er iets beter kan of misschien zelfs ronduit fout gaat moet dat benoemd (kunnen) worden,
maar altijd met een constructieve en op de toekomst gerichte insteek.
Terugkijken of vooruitkijken
In de wereld van het rekenkameronderzoek wordt traditioneel vooral teruggekeken. Er wordt
onderzocht hoe beleid in het verleden tot stand is gekomen en uitgevoerd om op basis daarvan
naar de toekomst te kijken. Wettelijk gezien staat een lokale rekenkamer echter niets in de weg
om gedurende het gehele beleidsproces onderzoek te verrichten. De rekenkamercommissie heeft
het in het specifieke geval van de gemeente Meierijstad juist relevant gevonden om ‘aan de
voorkant’ actief te zijn. Er was immers sprake van een beperkte gemeenschappelijke geschiedenis
en met name in de eerste jaren na een fusie worden belangrijke keuzes gemaakt voor
gemeentelijke kaders op allerlei beleidsterreinen. De rekenkamercommissie wil deze focus
vooralsnog behouden, maar ziet intussen ook wel mogelijkheden om dit te verbreden, in de zin
dat terugkijken in voorkomende gevallen ook relevant kan zijn. Als uitgangspunt blijft de focus wel
meer gericht op de raad dan op het college en worden onderzoeksonderwerpen in beginsel primair
gekozen op beleidsrelevantie voor de raad.
In de beschrijving van onze onderzoekswerkzaamheden (hoofdstuk 3 ) laten we zien hoe we deze
ambities in het onderzoek realiseren.
                                                                                                 4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>2.2.     Samenstelling
De rekenkamercommissie Meierijstad bestaat uitsluitend uit externe leden. De leden van de
rekenkamercommissie zijn:
    -    De heer J.N.M. (John) Verhoeven (voorzitter)
    -    Mevrouw S. (Sabine) van Zuydam (vicevoorzitter)
    -    De heer A.J.M. (Guus) Dankers (lid)
    -    Mevrouw H.M. (Rianneke) Mees-Huibers (lid)
De rekenkamercommissie wordt ondersteund door een commissiesecretaris, de heer M. van Els,
werkzaam als raadsadviseur op de griffie van Meierijstad.
Werkzaamheden
De reguliere vergaderingen van de rekenkamercommissie vinden in de regel één keer per maand
plaats, in beginsel op de avond dat de raad vergadert.
Naast de organisatie en werkzaamheden rondom het opzetten, begeleiden en presenteren van
onderzoeken zijn er werkzaamheden en activiteiten met betrekking tot de interne organisatie,
educatie en bezinning. Zo hebben het nieuwe rekenkamerlid en de secretaris in het afgelopen jaar
deelgenomen aan een introductiecursus rekenkamerwerk van de Nederlandse Vereniging voor
Rekenkamers & Rekenkamercommissies (NVVR), over de organisatie van het rekenkamerwerk, de
analyse van (uitvoering van) beleid, de aanbesteding van onderzoek en de doorwerking van
onderzoek.
Uitgangspunten voor selectie onderzoeksonderwerpen
De rekenkamercommissie heeft haar richtinggevende criteria op basis waarvan potentiële
onderzoeksonderwerpen worden beoordeeld enkele accenten meegegeven. Bij de keuze van een
onderzoeksonderwerp laat de rekenkamercommissie zich bij voorkeur leiden door de inhoudelijke
ambities van Meierijstad, zoals opgenomen in het beleidsdocument Mijlpalen van Meierijstad.
De rekenkamercommissie richt zich hierbij eerder op beleid dan op uitvoering, eerder op realisatie
in de toekomst dan op prestaties uit het verleden en eerder op doelmatigheid dan op
rechtmatigheid. In de lopende onderzoeken Dienstverlening en Veiligheid wordt evenwel ook de
uitvoering onder de loep genomen.
De rekenkamercommissie hecht er waarde aan de gemeenteraad te betrekken bij het vergaren
van ideeën over mogelijk nieuw te starten onderzoek. Hoewel de rekenkamercommissie een
onafhankelijke commissie is die uiteindelijk zelf besluit een bepaald onderzoeksonderwerp al dan
niet ter hand te nemen, sluit zij met het oog op haar taak graag aan bij de gevoelens die leven bij
raadsleden. Deze vorm van consultatie is in de praktijk van de afgelopen jaren geformaliseerd in
de afspraak dat de rekenkamercommissie twee keer per jaar overleg heeft met de
fractievoorzitters. Dit heeft er bijvoorbeeld toe geleid dat het komende onderzoek over het
woningbouwbeleid, dat aanvankelijk was opgezet als een doorwerkingsonderzoek, is omgezet
naar een ex ante onderzoek en aldus ook vooruitkijkt.
Tot slot staat de rekenkamercommissie ook open voor onderzoek suggesties van burgers. Men kan
de rekenkamercommissie hiervoor rechtstreeks via de website van Meierijstad bereiken (zie
communicatie). In het afgelopen jaar is langs deze weg één suggestie voor een
onderzoeksonderwerp aangedragen, die evenwel na beoordeling niet geschikt bleek om als
                                                                                                 5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>onderzoeksonderwerp ter hand te nemen (i.c. te veel gericht op de interne bedrijfsvoering van de
gemeente). De briefschrijver is hierover geïnformeerd.
2.3.    Communicatie
De rekenkamercommissie vindt een goede communicatie met de gemeenteraad, het college van
B&W, de ambtelijke organisatie en overige betrokkenen c.q. belanghebbenden van groot belang.
Het opstellen van een jaarverslag en onderzoeksplan is mede hiervoor bedoeld. Daarnaast
communiceert de rekenkamercommissie voorafgaand aan, tijdens en na onderzoeken met de
gemeenteraad en andere betrokkenen via gerichte brieven.
De rekenkamercommissie communiceert voorts via de website van Meierijstad. Op de pagina van
de rekenkamercommissie is onder meer informatie terug te vinden over de samenstelling van de
commissie, over de gehanteerde werkwijze en over lopende en afgesloten onderzoeken. Ook is
er voor inwoners de mogelijkheid om (via de site) door middel van een ideeënformulier ideeën
voor onderzoeksonderwerpen aan te dragen.
Door het aangehaalde overleg met de fractievoorzitters houdt de rekenkamercommissie voeling
met de gemeenteraad en is het contact met de raad institutioneel geborgd. Communicatie met
overige ‘interne’ betrokkenen, zoals het college, portefeuillehouders. gemeentesecretaris en/of
directieteam, griffier en accountant vindt plaats op incidentele basis waar aangekondigde, lopende
of afgeronde onderzoeken daar aanleiding voor geven.
                                                                                                 6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>3. Terugkijken op 2020
3.1.       Energietransitie in Meierijstad
Aanleiding voor het onderzoek
Met het oog op de vaststelling van het nieuwe onderzoeksprogramma voor 2020 is in september
2019 een shortlist van mogelijke onderzoeksonderwerpen aan het fractievoorzittersoverleg
voorgelegd. De keuze voor het onderwerp energietransitie in Meierijstad kwam hierbij met stip op
nummer één. De actualiteit en het belang van de thematiek zullen hierbij een rol hebben gespeeld,
maar meer nog was het de behoefte aan overzicht en inzicht in de ingewikkelde en omvangrijke
problematiek.
Doelstelling van het onderzoek
Doel van het onderzoek was om handvatten aan te reiken voor de proceskaders die de raad kan
formuleren en waarbinnen hij betrokken wordt bij de vaststelling en uitvoering van de RES (2019)
en het warmteplan (2020/2021). De focus van het onderzoek lag derhalve op de rolneming van de
raad bij de energietransitie (RES en warmtetransitie). De centrale vraag binnen het onderzoek
luidde: ‘Hoe kan de gemeenteraad van Meierijstad zijn rolneming dusdanig vormgeven dat hij zijn
doelstellingen in de energietransitie realiseert, in het licht van regionale en landelijke
ontwikkelingen?’
Onderzoeksopzet
We hebben drie onderzoeksbureaus gevraagd om een onderzoeksvoorstel in te dienen en
uiteindelijk de keus op bureau Berenschot laten vallen. De opzet was om de raad aan het roer te
zetten in de energietransitie. Welke prioriteiten wil de raad leggen? Wat is nodig om goed te
kunnen sturen (bijv. in de relatie met het college, gewenste informatie, gewenste ondersteuning)?
Welke samenwerking met andere raden is gewenst/benodigd? Berenschot maakt de beslis- en
onderhandelingsruimte in het dossier inzichtelijk. Op basis van de resultaten van een met de raad
te houden werksessie is een agenda opgesteld, die de komende jaren voor de raad als spoorboekje
kan dienen in de energietransitie. Op deze manier wordt de raad geholpen om zijn kaderstellende
en controlerende rol in de energietransitie goed te vervullen.
Bestuurlijke besluitvorming
Het onderzoek is in december 2019 van start gegaan. Op 11 februari 2020 is een goed bezochte
werksessie met de raad gehouden over de rolneming van de raad bij de energietransitie. De
beeldvormende avond van 14 april 2020, waarop het onderzoek gepresenteerd zou worden, ging
niet door vanwege de op dat moment geldende coronamaatregelen. In plaats daarvan is het
eindproduct Strategische Agenda Energietransitie ‘De raad aan het roer’ langs schriftelijke weg
aangeboden1. De strategische agenda bevat onder meer een aantal handreikingen om als raadslid
meer grip te krijgen op het proces van de energietransitie en de totstandkoming van de Regionale
Energie Strategie (RES).
1 Lijst van ingekomen stukken, raad 25 juni 2020
                                                                                                7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>3.2.     De kwaliteit van de gemeentelijke Dienstverlening
Aanleiding voor het onderzoek
Dienstverlening aan burgers, bedrijven en instellingen is een kerntaak van de gemeente. Veel
inwoners hebben voor tal van diensten of anderszins regelmatig met de gemeente te maken.
Meierijstad is ambitieus.
In het overleg met de fractievoorzitters kreeg Dienstverlening brede steun als onderwerp voor een
rekenkameronderzoek. De reden hiervoor was onder meer nieuwsgierigheid naar waar de
gemeente drie jaar na de fusie staat, maar ook hoe de dienstverlening nu wordt ervaren en wat
aanknopingspunten zijn voor de toekomst.
Doelstelling van het onderzoek
De gemeente Meierijstad bestaat inmiddels ruim drie jaar. Het onderzoek heeft als doel om vast
te stellen hoe de dienstverlening van de gemeente ervoor staat. Hoe inwoners dat ervaren, maar
ook in hoeverre de gemeente haar eigen ambitie realiseert.
Onderzoeksopzet
Als centrale onderzoeksvraag is geformuleerd:
Waar staat de gemeente Meierijstad in het waarmaken van haar ambitie in de dienstverlening aan
burgers, hoe ervaren inwoners de dienstverlening van de gemeente en wat is daaruit te leren?
Deze centrale onderzoeksvraag valt uiteen in verschillende deelvragen die betrekking hebben op
beleid, uitvoering en ervaring inwoners en lessen voor de toekomst.
Een mystery guest onderzoek maakt onderdeel uit van de onderzoeksopzet. Aan de hand van 20
casussen brengen geïnstrueerde mystery guests de feitelijke dienstverlening in kaart.
De feitelijke uitvoering van het onderzoek heeft plaatsgevonden in de periode april 2020 tot en
met december 2020.
Bestuurlijke besluitvorming
De Nota van bevindingen is in januari 2021 aangeboden voor ambtelijk wederhoor. Hierna worden
conclusies en aanbevelingen geformuleerd en wordt het college om een reactie gevraagd. De
presentatie van het onderzoek is vooralsnog gepland op de beeldvormende avond van 24 februari
2021.
3.3.     Evaluatie Integraal VeiligheidsPlan (IVP)
Aanleiding voor het onderzoek
In 2018 heeft de gemeente Meierijstad een integraal veiligheidsplan opgesteld voor de periode
2019-2022, dat prioriteit geeft aan ondermijnende criminaliteit, de aanpak van drugs en high
impact crimes (o.a. woninginbraken) en veiligheid & zorg. In 2020 is de looptijd van het integraal
veiligheidsplan halverwege. Dit lijkt een geschikt moment om te evalueren hoe de gemeente
Meierijstad ervoor staat in het realiseren van de doelstellingen van het IVP.
                                                                                                8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>Doelstelling van het onderzoek
De Rekenkamercommissie kiest ervoor om binnen de kaders van de doelstellingen van het IVP het
onderzoek te focussen op de verbinding tussen zorg en veiligheid, d.w.z. met specifieke aandacht
voor kwetsbare groepen zoals personen met verward gedrag, jeugdoverlast en jeugdcriminaliteit,
mensenhandel/arbeidsuitbuiting en polarisatie/radicalisering.
De verbinding tussen zorg en veiligheid is een aspect van veiligheid dat het meest lokaal speelt en
ten aanzien waarvan de rol van de gemeente en de gemeenteraad het grootst is vergeleken met
de andere thema’s. Voorts is de problematiek op het snijvlak van zorg en veiligheid regelmatig in
het nieuws. Door op dit thema te focussen, verwacht de rekenkamercommissie de gemeenteraad
achtergrond bij dit nieuws te kunnen geven.
Onderzoeksopzet
Als centrale onderzoeksvraag is geformuleerd:
Waar staat de gemeente Meierijstad in het realiseren van de ambities en doelen zoals verwoord in
het IVP en wat zijn eventuele aandachtspunten voor de toekomst?
De centrale onderzoeksvraag valt uiteen in verschillende deelvragen waaraan normen zijn
gehangen. De onderzoeksvragen en het daarvoor geldende normenkader hebben betrekking op
beleid, organisatie, uitvoering, effecten en sturing en op de toekomst. Het normenkader is hierbij
het referentiekader voor de beoordeling. De onderzoeksvragen worden beantwoord en krijgen
per norm een oordeel in hoeverre de gemeente aan de norm voldoet. Een scherp oordeel beoogt
de raad houvast te geven bij de interpretatie van het onderzoeksrapport.
Bestuurlijke besluitvorming
Naar verwachting kunnen de inhoudelijke onderzoeksactiviteiten in februari 2021 worden
afgerond, waarna de concept-rapportage het ambtelijk- en bestuurlijk wederhoor kan doorlopen.
Volgens de voorlopige planning kan het eindproduct worden gepresenteerd op een
beeldvormende avond in mei 2021.
                                                                                                  9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>4. Onderzoeksprogramma 2021
In oktober 2020 is een shortlist met suggesties voor nieuwe onderzoeksonderwerpen aan het
fractievoorzittersoverleg voorgelegd. Als voorkeursonderwerpen kwamen de volgende drie
onderwerpen naar voren:
-Doorwerkingsonderzoek gemeentelijk woningbouwbeleid
-Eenzaamheid
-Mobiliteit
De rekenkamercommissie heeft vervolgens besloten een rekenkameronderzoek te starten naar
deze drie onderwerpen, te beginnen met het zeer actuele woningbouwbeleid.
4.1.      Woningbouwbeleid
De gemeente Meierijstad heeft, zoals zoveel gemeentes, een fikse behoefte aan woningbouw. Uit
recente prognoses blijkt dat de behoefte voor Meierijstad veel groter zal zijn dan in de Woonvisie
van 2018 nog werd aangenomen.
Met het onderzoek wil de Rekenkamercommissie de gemeenteraad inzicht geven in de vraag of
en in hoeverre het te verwachten is dat de acties van het college (in visie en in concrete
maatregelen) gaan bijdragen aan de invulling van de woningbouwopgave. Getoetst zal worden of
nu de juiste stappen worden genomen, binnen de gegeven context. Daarom zal het onderzoek in
hoofdzaak een second opinion zijn over het (voorgenomen) beleid, met als centrale vraag:
In hoeverre doet de gemeente Meierijstad wat mogelijkerwijs binnen haar invloedssfeer ligt om de
woningopgave te versnellen en zijn deze (voor)genomen maatregelen zinvol gegeven de opgave
die er ligt?
Diverse deelvragen vragen om beantwoording, verdeeld over drie thema’s: 1) gemeentelijk beleid
en instrumentarium, 2) gemeentelijke rol binnen de netwerkopgave en 3) best practices.
Streven is om in het tweede kwartaal van 2021 de second opinion aan te bieden aan de
gemeenteraad. In dat kwartaal wordt namelijk ook nieuw beleid vanuit het college verwacht
omtrent de instrumenten die worden ingezet om de woningbouw te versnellen.
4.2.      Eenzaamheid in Meierijstad
Het onderwerp op de shortlist die wij de fractievoorzitters voorlegden luidde nog: eenzaamheid
onder ouderen. Deze benadering werd evenwel als te beperkt gezien. Eenzaamheid komt niet
alleen onder ouderen voor, maar is ook onder andere leeftijdsgroepen of in relatie tot bepaalde
leefomstandigheden een probleem van betekenis.
Wat is het beleid van de gemeente om eenzaamheid tegen te gaan? Welke beleidsinstrumenten
zijn hiervoor ontwikkeld? Zijn deze doeltreffend? Welke sociale partners zijn erbij betrokken en
                                                                                               10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>hoe vertolkt de gemeente de regierol? Wat is de invloed van (de maatregelen tegen) Corona?
Welke lessen kunnen we leren voor de toekomst?
De onderzoeksopzet wordt in de loop van het eerste kwartaal 2021 nader uitgewerkt naar een
geschikte onderzoeksuitvraag.
4.3.      Mobiliteit
Het mobiliteitsbeleid van de gemeente is niet meer actueel. Het is gebaseerd op (oudere) plannen
van de fusiegemeenten en een integraal beleidsplan ontbreekt. Tegelijk veranderen ook de
inzichten op het terrein van de mobiliteit. Duurzaamheid wordt steeds belangrijker, mogelijk gaan
ook door Corona de mobiliteitsbehoeften veranderen en ook de recreatieve mobiliteit neemt
steeds meer toe. De gemeente onderkent dit en heeft het voornemen een nieuwe mobiliteitsvisie
op te stellen. Eerder heeft er al een participatie startgesprek plaatsgevonden, om te bespreken
hoe inwoners en organisaties hierbij betrokken worden. Een onderzoek naar mobiliteit kan de
vorm krijgen van een evaluatie van het huidige beleid. Wat zijn daarin aandachtspunten? Welke
succes- en faalfactoren zijn er af te leiden? De uitkomsten van het onderzoek kunnen input geven
aan de ontwikkeling van de nieuwe mobiliteitsvisie en zo de gemeenteraad ondersteunen in zijn
kaderstellende rol. Een andere mogelijkheid voor een onderzoek naar mobiliteit is hoe het beleid
van Meierijstad zich verhoudt tot het regionaal mobiliteitsprogramma (RMP) en wat dit betekent
voor de ruimte die de gemeenteraad heeft om doelen te stellen.
In de loop van het eerste kwartaal van 2021 zal het onderwerp worden uitgewerkt naar gerichte
onderzoeksvragen.
4.4.      Rekenkamerbrief II : kadernota en programmabegroting
De P&C-cyclus is een belangrijk instrument voor de gemeenteraad, maar ook voor het college en
de organisatie, om inhoud te geven aan sturing, beheersing, verantwoording en controle van de
activiteiten van de gemeente. Het doorgronden van de stukken die onderdeel uitmaken van deze
cyclus - de jaarrekening, de bestuursrapportages (beraps), de kadernota en de begroting – is echter
niet altijd even makkelijk.
Deze rekenkamerbrief is de tweede waarin de rekenkamercommissie een aantal observaties met
u deelt over de wijze waarop de P&C-cyclus is vormgegeven in Meierijstad en hoe de raad gebruik
maakt van zijn instrumentarium.2 Het doel ervan is om de raad te ondersteunen in zijn
kaderstellende en controlerende rol.
In deze brief zullen de kadernota 2020, kaderbrief 2021 en de begrotingen 2020 en 2021 centraal
staan. Niet uitsluitend vorm en inhoud van het instrument krijgen de aandacht, maar ook het
communicatie- en goedkeuringsproces daaromheen. Waar van toepassing doet de
rekenkamercommissie voorstellen voor verbetering van de informatiepositie van raadsleden.
Publicatie van de brief is voorzien in de eerste maanden van 2021.
2 De eerste Rekenkamerbrief over de P&C cyclus d.d. 18 november 2019 handelde over de jaarrekening/jaarverslag
2018 (bijlage bij raadsvergadering 6-2-2020)
                                                                                                               11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>5. Groslijst van onderzoeksonderwerpen
De rekenkamercommissie beschikt over een groslijst met onderwerpen waar zij voor toekomstig
rekenkameronderzoek uit kan putten. Deze lijst wordt voortdurend bijgewerkt en geactualiseerd.
Een keuze uit de onderwerpen wordt gemaakt op basis van de richtinggevende criteria zoals
gepresenteerd onder het kopje ‘criteria voor selectie onderzoeksonderwerpen’ op pagina 5. Op
dit moment staan de volgende onderwerpen op de groslijst:
1. Verbonden partijen/ gemeenschappelijke regelingen
2. Omgevingswet
3. Subsidiebeleid
4. Privacy in het sociaal domein
5. Mobiliteit (2021)
6. Vestigingsbeleid
7. Armoedebeleid
8. Arbeidsmarktbeleid
9. Sportbeleid
10. Inrichting en beheer openbare ruimte (verbijzondering: verkeersveiligheid)
11. Demografische ontwikkelingen en gemeentelijk beleid
12. Subsidiëring begeleiding Jeugdzorg
13. Effectiviteit jeugdpreventie voor overlast door jongeren
14. Transparantie van besluitvorming
15. Zienswijze verbonden partijen in beleidsnota’s
16. Burgerinitiatieven/actief burgerschap
17. Het samenspel van inwoners en raad bij omgevingsplannen
18. Jeugdbeleid
19. Kernwinkelgebied
20. Afhandeling klachten/meldingen
21. Gemeentelijke Dienstverlening (2020/2021)
21. Integrale veiligheid (2020/2021)
22. Woningbouwbeleid (2021)
23. Eenzaamheid (2021)
Bij het selecteren van de onderzoeksonderwerpen en het bepalen van de scope wordt rekening
gehouden met de criteria zoals geformuleerd voor de selectie van onderwerpen. Bovendien
houden we bij het opzetten en uitvoeren van het rekenkameronderzoek onze ambities scherp
voor ogen.
6. Tot slot
Op de website van Meierijstad https://www.meierijstad.nl/home/rekenkamercommissie-
meierijstad_41093/ vindt u naast algemene informatie over de rekenkamercommissie actuele
informatie over lopende en afgeronde onderzoeken, eerdere jaarverslagen en
onderzoeksprogramma’s enz.
                                                                                           12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>