<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>








































 
 
 
 
 

 

 

Samenvatting 
Het Programma Water en Riolering 2022-2026 heeft de ambitie om een duurzame omgang met 
hemelwater te stimuleren (zoals afkoppelen). In de huidige rioolheffingssystematiek is geen van 
de gehanteerde grondslagen hieraan gerelateerd. Dit gaf aanleiding om de opbouw van de 
heffingssystematiek te heroverwegen.  
 
De verkenning had als doel de gewenste systematiek te bepalen en te kijken hoe we hierin meer 
kunnen aansluiten bij de ambities van het PWR. Hierbij beschouwen we ook de mogelijkheden en 
handreikingen uit de in 2021 gepubliceerde Modelverordening riool- en waterzorgheffing van de 
VNG. Hierin is de – overigens onveranderde – wet- en regelgeving zo toegepast dat de heffing 
beter aansluit bij de huidige tijdsgeest en duurzaamheidsdoelstellingen (klimaatadaptatie). 
 
Gelet op de gangbare, verkende grondslagen geeft het hanteren van waterverbruik de meest 
sterke en werkbare relatie met het af te voeren afvalwater. Veel meer dan de nu in Meierijstad 
gehanteerde WOZ-waarde (alle percelen) en één-versus-méérpersoonshuishoudens. Door ook 
het huidige eigenarendeel volledig te laten vervallen, zetten we maximaal in op 
gedragsverandering van de (drink)watergebruiker.  
 
In de voorgestelde variant is geen primaire rol voor hemelwater weggelegd, ondanks dat dit de 
belangrijkste aanleiding was voor het onderzoek. Uit de verkenning blijkt enerzijds dat dit innings-
technisch een te grote uitdaging zou opleveren, anderzijds dat de beoogde gedragsverandering 
minimaal is wanneer dit via de rioolheffing wordt nagestreefd. 
 
De rioolheffing vormt namelijk een gesloten financiering die maximaal kostendekkend mag zijn. 
Het maximaal aan belastingbetalers te bieden voordeel is – binnen die grenzen – niet groot 
genoeg om de beoogde impact op hemelwatergedrag te hebben.  
 

Datum  raad 10 april 2025 Zaaknummer 2714659 

 

  

Datum college  25 februari 2025     
      
  Portefeuille Economie, financiën en dienstverlening 

J.H.M. Goijaarts 

 

Onderwerp Heffingssystematiek Rioolheffing Meierijstad 

      



   
 

 

Zaaknummer 2714659 Pagina 2 van 8 datum 18 februari 2025 

Het stimuleren van wenselijk hemelwatergedrag, zoals meer opvang, hergebruik, vasthouden in 
de bodem, kan doeltreffender op andere manieren ingevuld worden. Bijvoorbeeld via gerichte(re) 
communicatie-, educatie- en/of subsidie-inspanningen. 
 
Gebruikers van percelen zonder waterverbruik, of zonder rioolaansluiting, profiteren ook van de 
watergerelateerde inspanningen van de gemeente. Zij zijn immers ook gebaat bij een goede 
waterhuishouding op en rondom hun percelen, en een klimaatbestendige leefomgeving in alle 
publieke delen van de gemeente Meierijstad. Door deze percelen voortaan ook in de heffing te 
betrekken worden alle te dekken kosten over méér heffingseenheden verdeeld. 
 
De voorgestelde variant zal – los van de nog definitief te bepalen tarieven voor 2027 – hoe dan 
ook de grootste impact hebben op huurders/verhuurders, grote waterverbruikers en ongerioleerde 
percelen. Het is dus belangrijk om deze doelgroepen zoveel als mogelijk gericht en vroegtijdig op 
de hoogte te brengen van de voorgenomen wijzigingen, en indien gewenst met hen in gesprek te 
gaan over de te verwachten effecten op hun (gemeentelijke) lasten. 
 
Relatie met programmabegroting en/of Mijlpalen van Meierijstad 
Programma 2 Verkeer, Vervoer en Openbare Ruimte 
Programma Water en Riolering (PWR) 2022-2026  
 
Behandeling in commissie 
27 maart 2025 
 
Ontwerpbesluit gemeenteraad 
1. Kennisnemen van het uitgevoerde onderzoek heffingssystematiek; 
2. Instemmen met het uitwerken van een nieuwe verordening voor de rioolheffing 2027, conform 

de variant E zoals opgenomen in de onderzoeksresultaten (waterverbruik voor alle percelen, 
kleine basisklassen). 

3. Bij deze uitwerking rekening te houden met de modelverordening riool- en waterzorgheffing 
van de VNG en te voorzien in een basistarief voor percelen zonder waterverbruik en/of 
rioolaansluiting. 

 
Waarom naar de raad 
Het wijzigen van een belastingverordening is altijd een raadsbesluit.   
 
Eerder genomen besluiten 
Op 31 oktober 2017 is door de gemeenteraad besloten de Verordening Rioolheffing te 
harmoniseren naar de huidige heffingssystematiek. 
 
Aanleiding 
In de huidige heffingssystematiek van Meierijstad is momenteel geen van de nu gebruikte 
grondslagen direct gerelateerd aan (het lozen van) hemelwater. Het Programma Water en 
Riolering 2022-2026 heeft echter wel de ambitie een duurzame omgang met hemelwater te 
stimuleren (zoals afkoppelen). Dit geeft aanleiding om de opbouw van de heffingssystematiek te 
heroverwegen.  
 



   
 

 

Zaaknummer 2714659 Pagina 3 van 8 datum 18 februari 2025 

De gemeente is vrij in het bepalen van haar eigen heffingssystematiek binnen de wettelijke 
kaders. Daarin zijn veel keuzes te maken, wat tot verschillende tarieven leidt die daadwerkelijk op 
aanslagen terug te zien zijn. 
 
In december 2023 is gestart met een inwoner-enquête over de heffingssystematiek. In februari 
2024 is vervolgens een eerste beeldvormende avond voor de gemeenteraad gehouden, waarin de 
wettelijke kaders en een toelichting op de 5 meest voorkomende en/of overwogen 
heffingsgrondslagen zijn gepresenteerd. Hierna zijn deze op punten aangepast, waarmee 
gekomen is tot de 5 verkennende varianten die in deze notitie beschreven zijn.  
 
In november 2024 is een tweede beeldvormende avond voor de gemeenteraad gehouden. Hierin 
zijn veelvuldig verduidelijkende vragen gesteld en extra toelichting gegeven op het onderwerp, 
maar geen aanvullende wensen geuit ten aanzien van de onderzochte varianten. 
 
Argumenten 
1.1 De uitkomsten en overwegingen die voortkomen uit het onderzoek zijn de basis voor het 

weloverwogen kunnen wijzigen van de verordening rioolheffing 
Het uitgevoerde onderzoek (Bijlage 1) had als doel de gewenste systematiek te bepalen en te 
kijken hoe de gemeente hierin nog meer kan aansluiten bij de ambities van het PWR. Uit de 
verkennende varianten is een voorkeursvariant ontstaan, die nu wordt voorgesteld aan uw raad. 
 
2.1 Variant E (volledig heffen op waterverbruik) zorgt voor eenduidigheid, meer eigen controle 

over de te betalen heffing en een directere relatie met afvalwater 
Vanuit de ambitie om een duurzame omgang met grond- en drinkwater te stimuleren, is het (extra) 
belasten van waterverbruik een veel voorkomende methode onder gemeenten. Minder drinkwater 
verbruiken leidt tot minder afvalwater produceren, afvoeren en zuiveren. Het gebruik van 
regenwater kan hiermee indirect ook worden gestimuleerd. 
 
In de huidige systematiek speelt WOZ-waarde van een perceel de hoofdrol. Dit heeft de minst 
sterke relatie met de afvoer van water. Dit werd ook zo geuit in de uitgevoerde enquête. 
Waterverbruik heeft wel een sterke relatie met het af te voeren afvalwater.  
 
Specifiek voor huishoudens geldt dat deze grondslag een veel betere relatie heeft met het 
watergedrag dan wanneer alleen het huidige onderscheid tussen één- en 
meerpersoonshuishouden van toepassing is. 

 
2.2  Het laten vervallen van de eigenarenheffing, gecombineerd met kleinere basisklassen, 

geeft gebruikers maximale invloed op de te betalen heffing 
Variant E geeft een fijnmaziger tariefstelsel dan variant C, en eenpersoonshuishoudens blijven 
een financieel voordeel houden, zolang het waterverbruik niet bovengemiddeld is. Het laten 
vervallen van de eigenarenheffing laat zien dat wij met de rioolheffing in willen zetten op 
waterbewust gedrag van de (drink)watergebruikers. 
 
Uit de verdeling van het waterverbruik in Meierijstad volgt dat 95 % van de percelen onder de 300 
m3 waterverbruik valt. Samen zorgen zij voor 42 % van het totale waterverbruik. Wanneer in deze 
categorie meer differentiatie plaatsvindt, ontstaat stimulans om het waterverbruik per persoon te 
gaan verminderen. 



   
 

 

Zaaknummer 2714659 Pagina 4 van 8 datum 18 februari 2025 

 
2.3 De combinatie van argumenten 2.1 en 2.2 maken van variant E op dit moment de best  
 passende systematiek (uit de 5 onderzochte varianten). 
De ideale, voor alle situaties passende heffingssystematiek is een moeizame opgave. Maatwerk 
per belastingplichtige staat in essentie recht tegenover uitvoerbaarheid. Daartussen zal in de regel 
een balans gevonden moeten worden. Uit de voor- en nadelen van de grondslagen en de effecten 
daarvan op de heffing van Meierijstad (bijlage 1), volgt samengevat het volgende: 
 

Variant Aansluiting 
principes 

Perceptie-
kosten 

Stimuleren 
Duurzamer 
gedrag 

Samenvattend 
oordeel, ten 
opzichte van 
huidige 
systematiek 

A - Afkoppelkorting + / - 
wel hemelwater, 
niet afvalwater 

-- 
(veel) meer 
werk in 
inventarisatie en 
bijhouden 

- 
Korting heeft 
geen groot effect - 

B – Groter 
gebruikersdeel 

+ / - 
Geen 
verandering 

+ / - 
Geen 
verandering 

+ / - 
Minimale 
verandering 

+ / - 

C – waterverbruik 
naar woningen 

+ / - 
Wel afvalwater, 
niet hemelwater 

- 
Extra 
dataverwerking. 
Extra bezwaren 

+ / - 
Effectief vast 
bedrag voor groot 
deel gebruikers 

+ / - 

D – als C, maar 
met kleinere 
klassen 

+ / - 
Wel afvalwater, 
niet hemelwater 

- 
Extra 
dataverwerking. 
Extra bezwaren 

+ 
Merkbare invloed 
op eigen heffing + / - 

E – als D, maar 
zonder 
eigenarendeel 

+ / - 
Wel afvalwater, 
niet hemelwater 

- 
Extra 
dataverwerking. 
Extra bezwaren 

++ 
Sterkste invloed 
op eigen heffing + 

Tabel 1 Samenvatting varianten 
 
3.1 Het is uitlegbaar (en niet meer dan redelijk) dat ook gebruikers van percelen zonder 

waterverbruik, of zonder rioolaansluiting, meebetalen aan de waterinspanningen van de 
gemeente.  

Gebruikers van percelen zonder waterverbruik, of zonder rioolaansluiting, profiteren ook van de 
watergerelateerde inspanningen van de gemeente. Zij zijn immers ook gebaat bij een goede 
waterhuishouding op en rondom hun percelen, en een klimaatbestendige leefomgeving in alle 
publieke delen van de gemeente Meierijstad. Ook als die niet direct in verbinding staan met het 
eigen perceel, zoals algemene toegangswegen, winkel- en recreatiegebieden. 

 
Door deze percelen voortaan ook in de heffing te betrekken worden alle te dekken kosten over 
méér heffingseenheden verdeeld. 
 
Kanttekeningen 
1.1 Niet alle mogelijkheden zijn onderzocht 
De gemeente heeft veel vrijheid bij het inrichten van de heffingssystematiek. Alle mogelijke 
combinaties van grondslagen en maatstaven beoordelen op hun effecten (per doelgroep) is een 
haast onmogelijke taak. De opgestelde notitie en de beeldvormende avonden hebben de meest 



   
 

 

Zaaknummer 2714659 Pagina 5 van 8 datum 18 februari 2025 

voorkomende combinaties en de bijbehorende (algemene) afwegingen toegelicht. Een nu 
ingezette wijziging kan in later jaren altijd worden verfijnd. 
 
2.1  Het onderdeel hemelwater komt niet primair terug in de voorgestelde heffingssystematiek 
In de voorkeursvariant is geen primaire plaats voor een hemelwatercomponent, ondanks dat dit 
de belangrijkste aanleiding was voor het onderzoek. Uit de verkenning blijkt enerzijds dat dit 
innings-technisch een te grote uitdaging zou opleveren, anderzijds dat de beoogde 
gedragsverandering minimaal is wanneer dit via de rioolheffing wordt nagestreefd. 
 
De rioolheffing vormt namelijk een gesloten financiering die maximaal kostendekkend mag zijn. 
Het maximaal te bieden voordeel – binnen die grenzen – voor wenselijk hemelwatergedrag is niet 
groot genoeg om de beoogde impact te hebben.  
 
Het stimuleren van wenselijk hemelwatergedrag, zoals meer opvang, hergebruik, vasthouden in 
de bodem, kan doeltreffender op andere manieren ingevuld worden. Bijvoorbeeld via gerichte(re) 
communicatie-, educatie- en/of subsidie-inspanningen. Voor nieuwbouw geldt reeds op basis van 
de Verordening Fysieke Leefomgeving een verbod op het lozen van hemelwater op de riolering of 
openbaar terrein en is een berging van 60 mm verplicht. Voor afgekoppelde gebieden zou 
eventueel de gebiedsaanwijzing kunnen worden ingezet. 
 
2.2 De voorgestelde variant kan nadelig zijn voor huurders 
De voorgestelde variant leidt tot het vervallen van het eigenarentarief, en het verhogen van het 
gebruikerstarief. Dit levert voor verhuurders (eigenaren) van percelen een structureel voordeel op. 
Voor huurders heeft dat mogelijk nadelige gevolgen, wanneer de verhuurders het verkregen 
voordeel niet compenseren in de opgelegde huurbedragen. Dit ligt buiten de controle van de 
gemeente, maar hierover zou vroegtijdig in gesprek kunnen worden gaan met de verhuurders in 
Meierijstad. 
 
2.3 De voorgestelde variant leidt tot hogere inspanning en hogere algemene kosten (heffing 
en inning) 
Uit een eenvoudige analyse van de data van Brabant Water blijkt dat een invoering van 
waterverbruik als grondslag voor woningen extra inspanningen vraagt op het gebied van registratie 
(discrepantie in aantal percelen en wateraansluitingen) en daarmee ook op de heffing en inning.  

 
Voor een belastingplichtige zal de heffingsperiode (aanslag voor het aankomende kalenderjaar) in 
de regel altijd achterlopen op de verbruiksperiode (waterrekening over voorgaande jaar). Er zit dus 
vertraging tussen verandering van watergedrag en verandering van de te betalen heffing. Dit leidt 
naar verwachting tot méér vragen en bezwaren. Het aandeel kwijtschelding zal naar verwachting 
ook toenemen, omdat eigenaren van panden/percelen vrijwel nooit in aanmerking komen voor de 
gemeentelijke kwijtscheldingsregelingen.  

 
De extra kosten van deze effecten worden ingeschat op circa € 80.000 per jaar aan voornamelijk 
tijdsbesteding, wat neerkomt op een algemene tariefstijging van gemiddeld € 2,- per perceel. 
 
Het is mogelijk om (een deel van) deze werkzaamheden extern onder te brengen, bijvoorbeeld via 
de voorschotrekeningen van Brabant Water. Dit zou sommige nadelen gedeeltelijk kunnen 



   
 

 

Zaaknummer 2714659 Pagina 6 van 8 datum 18 februari 2025 

opheffen. Maar de verantwoordelijkheid voor de juiste gegevens en juiste afhandeling van vragen 
en bezwaren blijft echter bij de gemeente liggen, en er wordt met voorlopige aanslagen dan wel 
voorschotnota’s gewerkt daardoor zal een dergelijke verandering waarschijnlijk geen 
kostenvoordeel opleveren.   

 
3.1 Het betrekken van percelen zonder waterverbruik en/of rioolaansluiting leidt tot méér 

vragen en bezwaren 
Het betrekken van percelen zonder waterverbruik en/of rioolaansluiting betrekt een groep 
percelen in de heffing die tot nog toe niet belastingplichtig waren. Dit kan vragen oproepen, 
waarbij verwezen kan worden naar de toelichting uit de VNG Modelverordening. Deze toelichting 
wordt daarom ook toegevoegd aan de nieuwe heffingsverordening van Meierijstad.  
 
Communicatie 
De mate en noodzaak van externe communicatie is afhankelijk van de definitief vastgestelde 
heffingsgrondslag, in combinatie met de daaraan gekoppelde tariefklassen. Gelet op 
kanttekeningen 2.2 en 3.1 worden in elk geval huurders, verhuurders en gebruikers van 
ongerioleerde percelen, gericht en vroegtijdig op de hoogte gebracht van de voorgenomen 
wijzigingen. Indien gewenst kan met hen in gesprek worden gaan over de te verwachten effecten 
op hun (gemeentelijke) lasten.  
 
Bij het collegebesluit wordt reeds een persbericht uitgedaan. De deelnemers van de 
participatieronde worden ook geïnformeerd over de resultaten. Bij de aanslagoplegging wordt de 
inhoud van de verordening en de gevolgen voor de belastingplicht gecommuniceerd om 
bewustwording en draagvlak te creëren. 
 
Participatie 
Participatie van inwoners en ondernemers heeft bij de start van het traject plaatsgevonden. 
Gedurende het traject zijn uw raadsleden door middel van twee beeldvormende avonden 
betrokken bij het onderzoek. 
 
Duurzaamheid 
In het Programma Water en Riolering 2022-2026 heeft de gemeente de ambitie uitgesproken een 
duurzame omgang met water te stimuleren (zoals minder waterverbruik, hemelwater afkoppelen). 
Het uitgevoerde onderzoek geeft de handvatten en overwegingen om hier – via het wijzigen van 
de heffingssystematiek – een duurzame invulling aan te geven. Door klimaatverandering en 
toenemend watergebruik neemt de kans op waterschaarste toe. Om dit te voorkomen moeten we 
bewuster met ons water omgaan. Het onderliggende voorstel neemt komt daarin tegemoet 
alhoewel de rechtstreekse onttrekkingen van grondwater en lozen hier geen onderdeel in is. 
 
Financiële toelichting 
De heffingssystematiek bepaalt in principe niet de totale kosten van de water- en rioleringszorg. 
Het bepaalt slechts de verdeling van de totale hoeveelheid te innen rioolheffing. Het voorstel tot 
vaststelling van de heffingssystematiek heeft geen financiële consequenties.  
Als gekozen wordt voor de voorgestelde voorkeursvariant dan worden de extra kosten 
meegenomen in de integrale afweging van de begroting 2027 en verder.  
 



   
 

 

Zaaknummer 2714659 Pagina 7 van 8 datum 18 februari 2025 

 
 
Planning 
Gelet op kanttekening 2.3 en de benodigde Communicatie is er voldoende tijd nodig voor de 
omschakeling in heffingssystematiek. Tijd om onder andere de staffels in de 
waterverbruiksklassen te bepalen, het gesprek aan te gaan met partijen zoals 
woningbouwcorporaties, de uitvoering door Werkatelier Heffing en Invorderen in te regelen en de 
communicatie richting inwoners. De benodigde tijd om de omschakeling zorgvuldig te doen, leidt 
tot invoer van een nieuwe systematiek per 1-1-2027. 
 
Vanuit de vastgestelde begroting kunnen de tarieven definitief worden ingevuld, waarna de 
nieuwe verordening Riool- en waterzorgheffing 2027 in december 2026 kan worden vastgesteld. 
 
Rechtsbescherming 
Tegen het besluit waartoe nu wordt geadviseerd, staat geen mogelijkheden van bezwaar en 
beroep open.  
 
Monitoring en evaluatie 
De ervaringen en gevolgen van de gewijzigde heffingssystematiek zullen vanaf 2027 aan het licht 
gaan komen. Dit kan bij elk nieuw begrotingsjaar leiden tot wenselijke wijzigingen bij het 
vaststellen van zowel de programmabegroting als bijbehorende heffingsverordening, voor het 
eerst per 2027. 
 
Bijlagen 
1. Rioolheffing – onderzoek heffingssystematiek 
 
Onderliggende documenten 
Programma Riolering en Water 2022-2026. 
 
Met vriendelijke groet, 
 
Burgemeester en wethouders van de gemeente Meierijstad, 
De secretaris, 
 
 
 
 
Drs. M.J.M. Meertens 

De burgemeester, 
 
 
 
 
ir. C.H.C. van Rooij 

  



   
 

 

Zaaknummer 2714659 Pagina 8 van 8 datum 18 februari 2025 

 
 
De raad van de gemeente Meierijstad, 
 
Gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 25 februari 2025 
 
Gelet op artikel 228a Gemeentewet 
 
Besluit gemeenteraad: 
1. Kennisnemen van het uitgevoerde onderzoek heffingssystematiek; 
2. Instemmen met het uitwerken van een nieuwe verordening voor de rioolheffing 2027, conform 

de variant E zoals opgenomen in de onderzoeksresultaten (waterverbruik voor alle percelen, 
kleine basisklassen). 

3. Bij deze uitwerking rekening te houden met de modelverordening riool- en waterzorgheffing 
van de VNG en te voorzien in een basistarief voor percelen zonder waterverbruik en/of 
rioolaansluiting. 

 
 
Aldus besloten in zijn openbare vergadering van 10 april 2025 
 
De raad voornoemd, 
De waarnemend griffier, 
 
 
 
 
F.G.T.W. van Kessel - van Erp 

De voorzitter, 
 
 
 
 
ir. C.H.C. van Rooij 

 


</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>