<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>






































Geanonimiseerd document


Rioolheffing 

Onderzoek heffingssystematiek 

Gemeente Meierijstad 

17 februari 2025 

Pagina 1 
van 

26 



Gemeente 
Meierijstad 

Gemeente 
Meierijstad 

Gemeente 

Meierijstad 

Gemeente 

Meierijstad 

Gemeente 

Meierijstad 

Gemeente 

Meierijstad 

Arcadis 

Sciigo 

- 

Helder Water Advies 

Wethouder 

Ruimtelijke ordening 
en infrastructuur 

Wethouder 
Economie, 

financiën en 

dienstverlening 

Gemeentesecretaris 

2 

EN 

E 

Oo 

EE 

5) 

8 

5 

nd 

2D 

(geanonimiseerd)

Zaaknummer: 19482714659 

Pagina 

2 
van 26 

ee   

(geanonimiseerd)

(geanonimiseerd)

(geanonimiseerd)

(geanonimiseerd)

(geanonimiseerd)

(geanonimiseerd)

(geanonimiseerd)

(geanonimiseerd)

(geanonimiseerd)

(geanonimiseerd)



Inhoudsopgave 

Colofon 
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 

2 

Inleiding . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 
4 

Kaders 
en 

richtlijnen 
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 

6 

Rioolheffingssystematiek en doelen uit PWR . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 
10 

Communicatie en participatie 
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 

12 

Verkennende alternatieven . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 
13 

Notitie Rioolheffing Meierijstad 2018 
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 

19 

Resultaten digitale enquête . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 
20 

Totaaloverzicht varianten 
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 

26 

1 

2 

3 

4 

5 

Bijlage A 

Bijlage B 

Bijlage C 

Pagina 3 
van 

26 



1 Inleiding 

In de huidige heffingssystematiek van Meierijstad is momenteel geen van de nu gebruikte grondslagen direct gerelateerd aan (het 

lozen van) hemelwater. Het Programma Water en Riolering 2022-2026 heeft echter wel de ambitie een duurzame omgang met 

hemelwater te stimuleren (zoals afkoppelen). Dit geeft aanleiding om de opbouw van de heffingssystematiek te heroverwegen. 

Deze verkenning heeft als doel de gewenste systematiek te bepalen en te kijken hoe we hierin meer kunnen aansluiten bij de 

ambities van het PWR. 

Hierbij beschouwen we ook de mogelijkheden en handreikingen uit de in 2021 gepubliceerde Modelverordening riool- en 

waterzorgheffing van de VNG. Hierin is de – overigens onveranderde – wet- en regelgeving zo toegepast dat de heffing beter 

aansluit bij de huidige tijdsgeest en duurzaamheidsdoelstellingen (klimaatadaptatie). 

De rioolheffing wordt sinds 2019 geheven op basis van een combinatie van grondslagen. Doel bij de harmonisatie van de 3 

voormalige gemeenten was om grote verschuivingen voor één van de drie grondgebieden te voorkomen. Niet alleen in de 

tarieven , maar ook in de systematiek en de principiële overwegingen die elke gemeente daarbij had gemaakt. Voor de volledigheid 

is in bijlage A de Notitie Rioolheffing Meierijstad 2018 toegevoegd voor de achtergrond van de huidige systematiek. 

De huidige heffing bestaat uit een eigenarendeel en een gebruikersdeel. Het eigenarendeel levert 67 % van de totale inkomsten 

op en wordt geheven als % van de WOZ-waarde. Het gebruikersdeel levert 33 % van de totale inkomsten op en maakt onderscheid 

tussen woningen en niet-woningen. Dit deel betreft voor woningen een vast bedrag (onderscheid in één- of 

meerpersoonshuishouden) 
en voor niet-woningen een 

bedrag 
naar 

klasse 
van m3 waterafvoer. 

Met de huidige wijze van 
heffen worden dus al (de voordelen van) verschillende vormen van 

differentiatie benut. In de praktijk 

blijkt deze systematiek toepasbaar en uitlegbaar. Door de combinatie van grondslagen zijn er wel meerdere ontwikkelingen van 

invloed op de uiteindelijke werkelijke opbrengsten , zoals de ontwikkeling van de WOZ-waarde. Hier wordt met de vaststelling van 

de tarieven wel rekening mee gehouden. 

De gemeente is vrij in het bepalen van haar eigen heffingssystematiek binnen de wettelijke kaders. Daarin zijn veel keuzes te 

maken , 
wat tot verschillende tarieven leidt die daadwerkelijk op aanslagen terug te zien zijn. Dit is mede waarom het vergelijken 

van heffingstarieven tussen gemeenten geen meerwaarde heeft. Het heeft wel zin om de eigen heffingssystematiek tegen het 

licht te houden: sluit het aan bij wat we wenselijk en werkbaar achten? 

Projectverloop & Participatie 

Bij de verkenning is een stuurgroep aangehaakt. De stuurgroep heeft bij de start van het project het belang benadrukt om de 

heffingssystematiek simpel te houden. 

In december 2023 is een enquête over de heffingssystematiek voor inwoners en bedrijven gehouden. In februari 2024 is 

vervolgens een eerste beeldvormende avond voor de gemeenteraad gehouden , waarin de wettelijke kaders , de resultaten van 

de enquête en een toelichting op de 5 meest voorkomende en/of 
overwogen heffingsgrondslagen zijn gepresenteerd. Hierna is 

dit laatste nog op punten aangepast 
, 
waarmee gekomen is tot de 5 verkennende varianten die in deze notitie beschreven zijn. In 

november 2024 is een tweede beeldvormende avond voor de gemeenteraad gehouden. Hierin zijn veelvuldig verduidelijkende 

vragen gesteld en is een extra toelichting gegeven op het onderwerp. Door de beeldvormende raad zijn geen aanvullende 

wensen geuit ten aanzien van de onderzochte varianten. 

Gedurende het traject zijn regelmatig overleggen geweest met de stuurgroep , bestaande uit de betrokken wethouders en 

directeur Ruimte. 

Pagina 4 
van 

26 



Leeswijzer 

Voorliggende rapportage bestaat uit de volgende onderdelen: 

Hoofdstuk 2: Kaders en richtlijnen 

Rondom de inrichting van de rioolheffingssystematiek gelden enkele regels , richtlijnen en beginselen. In dit hoofdstuk zijn deze 

samengevat 
en 

toegelicht. Aan het eind zijn een 
aantal (gegeneraliseerde) plus- 

en minpunten van 
de gangbare grondslagen 

opgenomen. 

Hoofdstuk 3: Rioolheffingssystematiek en doelen uit PWR 

In de presentatie en notitie van de eerste beeldvormende avond (7 februari 2024) zijn de 5 meest voorkomende en/of 
overwogen 

heffingsgrondslagen toegelicht: vast bedrag , waterverbruik , huishouden , WOZ en verhard oppervlak. Elk heeft voor- en nadelen 

en kan gecombineerd worden. 

Hoofdstuk 4: Communicatie en 
participatie 

Op verschillende momenten zijn inwoners , ondernemers en 
raadsleden betrokken bij dit traject. 

Hoofdstuk 4: Verkennende alternatieven 

Gedurende het onderzoek zijn 5 verkennende varianten ontstaan , gebaseerd op de wensen / overwegingen die zijn geuit in het 

PWR en/of de stuurgroep van het project. De resultaten van deze varianten zijn hier opgenomen , deze zijn gelijk aan de 

voorbereidende notitie behorende bij de tweede beeldvormende avond , gehouden op 21 november 2024. 

Pagina 5 
van 

26 



2 Kaders en richtlijnen 

Rioolheffing 

De rioolheffing is 
een 

gemeentelijke bestemmingsbelasting die geheven 
mag 

worden 
op 

grond 
van 

de gemeentewet. 

Dit betekent dat de gemeente de opbrengsten die verkregen zijn via de rioolheffing aan een specifiek doel moet 

besteden. Het doel 
van de rioolheffing is het bestrijden 

van de kosten verbonden 
aan de drie gemeentelijke 

waterzorgplichten (artikel 2.16 
, lid 1a Omgevingswet): 

1. 

2. 

3. 

Afvalwater: inzameling en transport van huishoudelijk afvalwater 

Hemelwater: inzameling en transport van overtollig hemelwater 

Grondwater: bestrijden structurele nadelige gevolgen grondwater 

Evenals in het Programma Water 
en 

Riolering (PWR) 
, 
waarin de gemeente de beleidsmatige invulling 

van 
deze 

zorgplichten vastlegt , gaat het dus om veel meer dan alleen de fysieke aanwezigheid van een riool. De belangrijkste 

voorwaarde 
voor 

het heffen 
van 

de rioolheffing 
, 

is dat de gemeenteraad 
een 

verordening vaststelt. 

Profijt 

Er hoeft 
geen 

rechtstreeks verband te zijn tussen het moeten betalen 
van 

de rioolheffing 
en 

(de kosten van) het 

gebruik van specifieke gemeentelijke voorzieningen. Het algemeen belang van de aanleg en instandhouding van de 

watervoorzieningen maakt dat elk perceel in de gemeente , 
bijdraagt 

aan 
elke voorziening in de gemeente. 

Ten aanzien 
van dit algemene karakter geldt wel het Profijtbeginsel: de kosten die de gemeente betaalt met inkomsten 

vanuit de rioolheffing moeten wel in het belang zijn 
van 

de belastingplichtige. Dit profijt 
– 

direct of indirect 
– 
moet de 

gemeente aantoonbaar vastleggen. Dit gebeurt veelal in het PWR , maar kan ook onderdeel zijn 
van de toelichting bij 

de heffingsverordening. In de nieuwe VNG Modelverordening wordt dit profijt 
zeer 

breed geïnterpreteerd. 

De Vereniging 
van Nederlandse Gemeenten (VNG) heeft in 2021 de modelverordening Riool- en 

waterzorgheffing gepubliceerd. De modelverordening geeft 
een 

benaming 
aan 

de rioolheffing die 
meer 

recht 

doet aan de verbrede gemeentelijke watertaken , een collectief goed waar alle percelen (ook zonder 

rioolaansluiting) profijt 
van 

hebben. 

De modelverordening betreft géén verandering van regels of rechtmatigheid. Het biedt wel een eenvoudigere 

opbouw 
van 

de modelverordening 
, 
met 

meer 
uitgewerkte voorkeuzes. Het maakt het gemakkelijker 

om een 

aangepaste systematiek vorm te geven en vast te stellen. 

Kostendekkendheid 

De belangrijkste regel bij het heffen van een bestemmingsbelasting is dat de heffingsinkomsten (voor een gegeven 

jaar) niet hoger mogen zijn dan de te maken kosten (voor datzelfde jaar). Het gaat hierbij om de geraamde kosten; de 

werkelijke verhouding (op basis van de jaarrekening) is 
voor de juridische juistheid van de heffing in principe niet 

van 

belang. 

Twee heffingen in plaats van één 

De wet biedt de mogelijkheid om twee heffingen , 
via twee aparte verordeningen , te heffen: één gericht op afvalwater , 

en één gericht op hemel-/grondwater. Dit vraagt echter wel een rechtmatige en controleerbare verdeling van de lasten 

en baten tussen de twee heffingen en doelen. Een dergelijke splitsing brengt zware administratieve lasten 

(perceptiekosten) met zich mee. 

Pagina 6 
van 

26 



Omdat de verdeling op verschillende aspecten ook arbitrair te noemen is 
, levert dit ook juridische risico’s (mogelijk 

meer bezwaren en vernietiging van aanslagen) en financiële risico’s (afwijkingen in kostendekkendheid begroting door 

lastiger te voorspellen inkomsten). In de nieuwe VNG Modelverordening wordt een op deze wijze gesplitste heffing 

dan ook afgeraden. 

Wettelijk kader heffingsgrondslag en maatstaf 

De heffingsgrondslag is de objectief vast te stellen eigenschap 
, op 

basis 
waarvan een 

perceel wel of niet wordt 

betrokken in het betalen van de rioolheffing. Bijvoorbeeld het waterverbruik. Met een bijbehorende maatstaf kan de 

gemeente verschillende categorieën aanbrengen binnen de gekozen grondslag 
, om zo 

de te betalen heffing af te 

3 

stemmen op de mate van gebruik of profijt van de gemeentelijke voorzieningen. Bijvoorbeeld per 
1 of per 100 

m. 

Hoofdregel 

De hoofdregel als het gaat om de heffingsgrondslag (van een bestemmingsbelasting) is dat het geheven bedrag niet 

afhankelijk 
mag 

zijn 
van 

het inkomen 
, 
de winst of het 

vermogen van een 
belastingplichtige. 

Buiten deze hoofdregel heeft de gemeente vrijwel volledige vrijheid in het samenstellen van de heffingssystematiek 

(grondslagen plus maatstaven). De kostendekkendheidsregel (zie vorige paragraaf) bepaalt uiteindelijk het (maximale) 

tarief dat hoort bij de verschillende heffingscategorieën. Overigens geldt er géén minimum: het heffen van een 

rioolheffing is niet verplicht. De water- en 
rioleringskosten zouden ook volledig uit algemene middelen gedekt 

mogen 

worden. 

Beginselen 

Er gelden – naast het eerdergenoemde Profijtbeginsel – nog wel 2 andere beginselen om de rechtmatigheid van de 

opgelegde heffing te toetsen: 

▪ Gelijkheidsbeginsel: gelijke gevallen dienen gelijk behandeld te worden. 

Hierbij gaat het uitdrukkelijk om gelijkheid in de eigenschap(pen) die onderdeel zijn van de heffingsgrondslag/-maatstaf. Op 

alle andere aspecten kunnen twee gelijke gevallen toch heel verschillend zijn. 

▪ Evenredigheidsbeginsel: Iedereen draagt bij naarmate hij/zij profiteert van de voorzieningen. 

“De vervuiler betaalt” is een veelgebruikte vorm van dit beginsel. Breder bekeken heeft dit echter niets van doen met de 

verwerking van hemelwater – juist de grootste kostenpost (nu en in de toekomst). Beter kan “de lozer betaalt” worden 

gehanteerd. 

De mate waarin de gekozen heffingssystematiek 
aan 

deze beginselen voldoet 
, 

is niet 
aan 

harde 
grenzen 

gebonden. 

Dit kan per gemeente – zelfs per geval – verschillen , afhankelijk van onder meer technische en politieke invalshoeken. 

Heffingsplichtigen 

De gemeente heeft ook de vrijheid om te bepalen aan 
wie zij de aanslag rioolheffing oplegt. De volgende keuzes dienen 

zich daarbij in elk geval aan: 

1. Eigenaar of gebruiker? 

De gemeente kan de rioolheffing opleggen aan de eigenaren of aan de gebruikers van een perceel. Ook een mix is mogelijk , 

maar dan moet er wel een controleerbare en consistente lastenverdeling plaatsvinden: welke componenten betalen de 

eigenaren , en welke componenten betalen de gebruikers. 

De basisgedachte bij een eigenarenheffing is vaak dat eigenaren de omvang en lozingswijze van panden en percelen het meest 

bepalen. Daar wordt dan vaak het vaste bedrag en/of WOZ-waarde als grondslag aan gekoppeld. 

Pagina 7 
van 

26 



Bij een 
gebruikersheffing geldt doorgaans het uitgangspunt dat gebruikers hoofdverantwoordelijk zijn voor de hoeveelheid 

geloosd afvalwater en de verdere verstening van het perceel (dus hoeveel extra water er van tuinverharding afstroomt). Daar 

wordt dan vaak het huishouden , waterverbruik en/of verhard oppervlak als grondslag aan gekoppeld. 

Specifiek bij een gebruikersheffing krijgt de gemeente te maken met extra kwijtscheldingslasten , omdat eigenaren van 

panden/percelen vrijwel nooit in aanmerking komen voor de gemeentelijke kwijtscheldingsregelingen. 

2. Verschil tussen woning en niet-woning? 

Het ligt voor de hand om in de heffingscategorieën een onderscheid aan te brengen tussen woningen en niet-woningen. De 

gedachte hierachter is dat de gemeentelijke waterzorgplichten 
voor woningen en 

bedrijfsmatige situaties verschillend 

uitwerken. 

Een verschil tussen woning en niet-woning (‘overige percelen’ zoals genoemd in de verordening van Meierijstad) is te 

beschouwen als een uitwerking van het evenredigheidsbeginsel. Dit beginsel kan ook verder doorgevoerd worden , 

bijvoorbeeld door eenpersoonshuishoudens minder te laten betalen dan meerpersoonshuishoudens. 

Perceptiekosten (heffing- en inningskosten) 

De perceptiekosten zijn de kosten die de gemeente maakt om de rioolheffing te heffen en te innen (zoals de kosten 

voor personeel , automatisering , behandeling van bezwaar- en beroep , uitvoering en controle). Deze kosten mogen 

betaald worden uit de rioolheffing. Perceptiekosten zijn lager naarmate de informatie over de heffingsmaatstaf direct 

voorhanden is (zoals perceeleigenaar 
, 
WOZ-waarde 

, 
drinkwatergebruik). Hoe complexer de heffingssystematiek is 

vormgegeven , des te hoger deze kosten (zoals administratie , 
bezwaarprocedures) zullen zijn. Dat is uiteindelijk voor 

alle betalers een financieel nadeel. Het is dus zaak een balans te vinden tussen de evenredigheid en uitvoerbaarheid 

van de gekozen systematiek. 

Mogelijke grondslagen 

Ondanks de vele vrijheden ten aanzien 
van de heffingssystematiek , 

zijn de voorkomende en mogelijke grondslagen in 

de praktijk beperkt tot 
een 

vijftal 
, waarvan 

de belangrijkste plussen 
en 

minnen zijn samengevat in onderstaande tabel: 

Grondslag / Redenatie Lozer betaalt? Perceptiekosten Stabiliteit inkomsten 

Vast bedrag 

Collectieve voorziening , 
voor 

iedereen (even) belangrijk. 

Individuele verschillen in heffing 

verwerken niet doelmatig. 

- 
Relatie 

tussen mate van 

gebruik / veroorzaken kosten 

en 
heffing is onduidelijk. 

+ 
Weinig tot geen 

fluctuatie 

in een jaar. 

+ Eenvoudige tariefstructuur. 

- Meer 
bezwaren 

en vragen 
, 

omdat gebruiks- 
en 

heffingsperiode niet 

overeenkomen. 

+ Relatie 
met ontstaan 

afvalwater / verbruik 

drinkwater … 

- … 
maar 

niet 
met ontstaan 

belangrijkste kosten 

(verwerken hemelwater). 

- Brongegevens niet in eigen 

hand. 

- Weersinvloed (sproeien 

bij droogte leidt 
tot 

méér 

inkomsten (onverwacht). 

Waterverbruik 

De vervuiler betaalt; stimuleert ook 

lager drinkwaterverbruik (KRW- 

doelstelling) 

- Hogere 
perceptiekosten dan 

bij heffen 
o. 

b. 
v. 

aantal 

personen. 

- Hoog tarief stimuleert 
tot 

gebruik eigen grondwater. 

+/- Verwerkingskosten 

afhankelijk 
van 

tariefklassen 
en 

noodzakelijke bewerking. 

Pagina 8 
van 

26 



- 
Indirecte relatie 

met ontstaan 

afvalwater , . . . 

- … maar niet met 

waterverbruik (per persoon) 

- 
… 

en niet met ontstaan 

belangrijkste kosten 

(verwerken hemelwater). 

+ Eenvoudige tariefstructuur. 

Omvang huishouden 

De 
omvang van 

het huishouden is 

indicatief 
voor 

hoeveelheid geloosd 

afvalwater. 

+ 
Weinig 

fluctuatie 
van jaar 

tot 
jaar (op het geheel). 

+ Aansluiting bij systematiek 

zuiveringsheffing. 

+ 
Data in eigen 

beheer (BRP). 

WOZ 

Hogere WOZ waarde heeft meer 

belang bij goed 
functioneren 

water- 

voorzieningen (anders meer schade). 

+/- Voldoet WOZ wel 
aan 

onafhankelijkheid inkomsten / 

winst / vermogen? Rechtspraak 

zegt van 
wel. 

+ 
Aansluiting bij WOZ/OZB 

proces. 
Data in eigen hand. 

+ 
Weinig 

onverwachte 

fluctuatie 
, 
behoudens 

huizenmarkt. Bij tijdige 

berekeningen WOZ goed op 

te anticiperen. 

Hogere WOZ bij: 

- lage bebouwingsdichtheid (meer 

lengte riool 
per perceel). 

- hoge bebouwingsdichtheid 

(ruimtegebrek , complexere en 

duurdere voorzieningen nodig) 

+/- 
Bezwaren op WOZ werken 

door 
in 

de rioolheffing. 
- Geen stimulering water-/ 

klimaatvriendelijk gedrag. 

+ Hemelwater verwerken 
op 

eigen terrein wordt beloond. 

- (onverwachte) daling 

inkomsten door 

afkoppelinitiatieven 
op 

korte termijn. Hogere 

tarieven 
voor 

anderen 
ter 

compensatie. 

- Hoge initiële 
en 

jaarlijkse 

kosten , 
grote en 

continue 

actualisatie-vraag. 

+ Bonuseffecten 
op 

andere 

aspecten (verdroging , 

vergroening). 

Afvoerend oppervlak 

De 
lozer 

van 
hemelwater betaalt; 

grootste 
kosten (hemelwaterzorg) 

worden het eerlijkst verdeeld. 

- Hoog risico op 

bezwaarschriften 
en nazorg. 

+/- Wel relatie 
met 

vuilwater 

(bij gemengd riool) , geen 

relatie 
met 

drinkwater. 

+ Hoe 
meer er 

wordt 

afgekoppeld , des 
te 

stabieler de inkomsten. 

Een aantal nadelen kan de gemeente compenseren door grondslagen te combineren. Bijvoorbeeld door aan elke 

perceeleigenaar een vast bedrag op te leggen , aangevuld met een gebruikersheffing op basis van waterverbruik. 

Maatstaf 

Ook het hanteren van een “basisklasse” in de maatstaf kan de uitvoerbaarheid en stabiliteit bevorderen. Bijvoorbeeld 

3 

door bij waterverbruik een 
categorie t/m 250 

m te hanteren , 
waarin de meeste woningen zullen vallen. Woningen op 

basis 
van 

waterverbruik kost veel administratie waardoor perceptiekosten aanzienlijk hoger zijn. De tariefdifferentiatie 

3 

richt zich dan op de grote(re) lozers. Wel zal dan de evenredigheid binnen de basiscategorie verslechteren: bij 50 
m 

3 

verbruik betaalt een woning dan evenveel als bij 240 m verbruik. Dit stimuleert dan niet direct om minder drinkwater 

te verbruiken , ook al zou dit natuurlijk op zichzelf ook een lagere waterrekening opleveren. 

Bij het afvoerend oppervlak als grondslag is 
een staffeling vooralsnog essentieel om het nog enigszins tot een werkbare 

situatie te houden. Maar dit doet wel de financiële prikkel met verwachte gedragsveranderende eigenschappen 

grotendeels teniet. 

Pagina 9 
van 

26 



3 Rioolheffingssystematiek en doelen uit PWR 

Op 7 februari 2024 is de gemeenteraad op de beeldvormende avond geïnformeerd over de (technische) achtergrond 

van 
de rioolheffing 

en 
de daarbij te maken overwegingen 

en 
keuzes. Naar aanleiding 

van 
deze avond ontstond de 

vraag om een explicieter verband aan te geven tussen de te maken keuzes en de inhoud (ambities) van het PWR. Het 

antwoord hierop is eerder in mei 2024 in de vorm van een raadsinformatiebrief toegestuurd aan de raadsleden , maar 

is 
voor de volledigheid ook hier opgenomen. 

Afkoppelen verhard oppervlak van gemengde riolering 

Beleidsaspecten die zouden pleiten voor een heffing waarin de mate van afvoer van hemelwater naar de gemengde 

riolering in de grondslag is verwerkt , 
zijn: 

• In het afvalwaterbeleid is 
opgenomen dat de vuilbelasting op oppervlaktewater gereduceerd zou moeten 

worden. Deze vuilbelasting volgt uit het optreden van overstorten van water uit de gemengde riolering naar 

aanleiding van hevige regenbuien. 

• Het beperken van vuilwater op straat heeft een positief effect voor de volksgezondheid. 

• Door afkoppelen en bergen binnen het gebied in oppervlaktewater , groene en ondergrondse bergingen wordt 

een bijdrage geleverd aan het klimaatadaptief inrichten van de leefomgeving. Door klimaatverandering komt 

extreme regenval namelijk vaker 
voor en 

de capaciteit 
van ons 

huidige rioolstelsel is hierop niet berekend. 

• Hoewel oppervlaktewaterkwaliteit niet expliciet tot de gemeentelijke watertaken hoort (maar tot die van 

de waterschappen) ondersteunt het gemeentelijke waterbeleid wel de doelstellingen 
en 

werken wij 
samen 

met de waterbeheerders aan het behalen van de Kader Richtlijn Water (KRW). De kwaliteit van het 

oppervlaktewater wordt voor een deel beïnvloed door het optreden van overstorten van water uit de 

gemengde riolering 
, 
als reactie 

op 
hevige regenbuien. Daarnaast kan het oppervlaktewater gebaat zijn 

vanwege doorspoeling met hemelwater en hoeft minder gebiedsvreemd water te worden ingelaten. 

• Het oppervlaktewater heeft net als de 
groene en 

ondergrondse bergingen 
een 

bergende 
en 

afvoerende 

functie in de gemeentelijke hemelwatertaken. De benodigde 
omvang voor een 

robuust 
en 

klimaatbestendig 

watersysteem worden beïnvloed door de hoeveelheid water die erop geloosd wordt via overstorten uit 

gemengde riolering 
, 
via lozingen uit hemelwaterrioleringen 

en 
waterbergende voorzieningen 

en 
via 

oppervlakkige afvoer 
van 

maaiveld. 

• Ook de verduurzaming van de afvalwaterketen komt in het PWR 
aan 

bod. De zuivering 
van 

afvalwater (door 

het waterschap) verloopt efficiënter als het aanbod zo 
min mogelijk verdund is (met schoon regenwater via 

de gemengde riolering). 

• Door minder regenwater naar de rioolwaterzuiveringsinstallatie te verpompen verminderen gemeente én 

waterschap het energieverbruik , wat past ook binnen het verduurzamen van de afvalwaterketen. Ook zijn 

lagere investeringen benodigd voor de rioolwaterzuiveringsinstallatie. 

• Alhoewel het beleidsuitgangspunt is dat inwoners en bedrijven zelf verantwoordelijk zijn 
voor het 

klimaatbestendig inrichten van het eigen perceel , 
is in het (watergerelateerde) educatie- en 

bewustwordingsbeleid opgenomen dat de gemeente zich richt op het afkoppelen van verhard oppervlak 

van de particuliere percelen. 

Pagina 10 
van 

26 



Afkoppelen verhard oppervlak van gemengde riolering én hemelwaterriolering 

Beleidsaspecten die zouden pleiten voor een heffing waarin de mate van afvoer van hemelwater naar de gemengde 

én gescheiden riolering in de grondslag is verwerkt , 
zijn: 

• In het hemelwaterbeleid is 
opgenomen dat de gemeente zich richt op het afkoppelen van verhard oppervlak 

van de particuliere percelen. Daarbij gaat het primair 
om afkoppelen van de gemengde riolering , maar ook 

de afvoer naar hemelwaterriolering verminderen , kan hier onderdeel van 
zijn. Het water wordt dan lokaal in 

de bodem geïnfiltreerd. Dit sluit aan bij de voorkeursvolgorde die gehanteerd wordt voor de openbare 

ruimte. 

• In het grondwaterbeleid is 
opgenomen dat de functie van een perceel niet structureel belemmerd mag 

worden. Dit kan zowel richting “te nat” als “te droog” optreden. Grondwater heeft een belangrijke relatie 

met hemelwater: hoe meer hemelwater er op het perceel dan wel in het gebied blijft , des te meer kan de 

(lokale) grondwatervoorraad aangevuld worden en kunnen de gevolgen van droogte worden beperkt. Maar 

die balans kan – onder meer afhankelijk van de bodemopbouw in relatie tot natte weersomstandigheden – 

doorslaan naar een teveel aan grondwater , met overlast tot gevolg. 

• In het educatie- en bewustwordingsbeleid gaat het primair om afkoppelen van de gemengde riolering , maar 

ook het water lokaal in de bodem infiltreren dan wel hergebruik van het water kan hier onderdeel van 
zijn. 

Waterverbruik / Huishoudens (als indicatie van waterverbruik) / Opgepompt grondwater 

Beleidsaspecten die zouden pleiten 
voor een 

heffing waarin de mate 
van 

drink- en/of grondwaterverbruik in de 

grondslag verwerkt is 
, 
zijn: 

• Het (watergerelateerde) financieel beleid is gericht op een goede instandhouding van de bestaande 

voorzieningen 
en de vervanging hiervan op de lange termijn , rekening houdend met nieuwe inzichten en 

(klimaat)veranderingen. De gemeente is verantwoordelijk voor het transport van huishoudelijk afvalwater 

en maakt hier kosten voor. 
De primaire bron van huishoudelijk afvalwater is drinkwater dat in huishouden 

gebruikt wordt. 

• In het grondwaterbeleid is 
opgenomen dat de functie van een perceel niet structureel belemmerd mag 

worden. Lokaal kan dit optreden door verdroging , als gevolg van tijdelijke of permanente 

grondwateronttrekkingen. 

Vast bedrag 

Uit het PWR volgt geen directe motivatie voor een vast bedrag per perceel. Hoewel een vast bedrag de 

perceptiekosten (kosten van heffing en inning) kan verminderen , gaat het PWR uit 
van een kostendekkende 

rioolheffing 
, 
niet expliciet 

een zo 
laag mogelijke rioolheffing. 

WOZ-waarde 

Uit het PWR volgt 
geen 

directe motivatie 
voor 

de WOZ-waarde als grondslag. 

Pagina 11 
van 

26 



4 Communicatie en participatie 

In december 2023 zijn de inwoners en ondernemers van Meierijstad per digitale enquête bevraagd over de riool- en 

waterzorgheffing. Er kwamen 642 reacties binnen 
van 

hoofdzakelijk inwoners (984 %) 
, 
het merendeel 

, 

woningeigenaren. De uitgebreide resultaten van de enquête zijn 
opgenomen 

in bijlage B (“Resultaten digitale 

enquête”). Hieronder volgt een kort samenvatting. 

Een meerderheid blijkt zich niet bewust hoe het bedrag voor hun rioolheffing wordt bepaald. Twee derde vindt het 

eerlijk dat iemand méér betaalt 
wanneer 

het méér kost 
om 

zijn of haar afval- 
en regenwater af te voeren. Maar wie 

betaalt dan meer én in welke mate? Voor woningen vindt men het eerlijk om meer te betalen naar omvang van het 

huishouden 
, 
terwijl onderscheid 

naar 
WOZ-waarde minder draagvlak heeft. Voor de industrie 

en 
bedrijven vindt 

men 

het eerlijk dat zij 
meer betalen als zij 

meer afvalwater lozen en meer regenwater afvoeren over het verhard oppervlak. 

Men is voorstander van rioolheffing voor percelen die aangesloten zijn 
op de riolering. Het draagvlak is lager voor het 

aanslaan 
van 

onbebouwde percelen 
en 

bebouwde percelen die niet zijn aangesloten. Wat betreft het stimuleren 
van 

afkoppelen , blijkt dat 15 % van de respondenten al is afgekoppeld. Van de overgebleven respondenten zou 
54 % 

afkoppelen als zij daardoor minder heffing hoeven te betalen. Daartegenover staat 13 % die liever extra heffing betalen 

om het water af te kunnen voeren. Zo’n 10 % geeft nog andere overwegingen mee , zoals de behoefte aan 
hulp/advies 

of belemmering doordat de locatie niet geschikt is 
om af te koppelen. 

De reacties 
, opmerkingen en suggesties zijn 

meegenomen 
in de eerste beeldvormende avond en gedeeld met de 

gemeenteraad 
, om mee 

te kunnen 
nemen 

in de verdere besluitvorming. Ook hebben de antwoorden invloed gehad 

op de overwegingen van de stuurgroep en de in dit traject uitgewerkte verkennende varianten. 

Communicatie 
na besluitvorming 

Bij het collegebesluit wordt 
een 

persbericht uitgedaan 
over 

de inhoud 
van 

het raadsvoorstel. Ook worden 

deelnemers van de participatie-enquête meegenomen. 

De mate 
en 

noodzaak 
van 

externe communicatie is afhankelijk 
van 

de definitief vastgestelde heffingsgrondslag 
, 
in 

combinatie met de daaraan gekoppelde tariefklassen. Gelet op kanttekeningen 2. 2 
en 

3. 1 worden in elk geval 

huurders 
, 
verhuurders 

en 
gebruikers 

van 
ongerioleerde percelen 

, 
gericht 

en 
vroegtijdig 

op 
de hoogte gebracht 

van 

de voorgenomen wijzigingen. Indien gewenst kan met hen in gesprek worden gaan over de te verwachten effecten 

op 
hun (gemeentelijke) lasten. 

Bij de aanslagoplegging zal de inhoud 
van 

de verordening 
en 

de gevolgen 
voor 

de belastingplicht worden 

gecommuniceerd om bewustwording en draagvlak te creëren. 

Pagina 12 
van 

26 



5 Verkennende alternatieven 

In dit project zijn 5 verkennende scenario’s uitgerekend en voorgelegd aan de gemeenteraad. Deze scenario's zijn 

gebaseerd 
op 

de wensen/overwegingen die zijn geuit in het PWR en/of door de stuurgroep 
van 

dit project en/of 

door de gemeenteraad. 

A. 

B. 

Afkoppelkorting – de afvoer 
van 

hemelwater 
naar 

gemengde riolering betrekken in de heffing; 

Andere verdeling eigenaren/gebruikers – ten opzichte van nu het gebruik méér belasten , het bezit minder; 

C. 

D. 

E. 

Waterverbruik als grondslag voor alle gebruikers , 
niet alleen voor 

niet-woningen; 

Waterverbruik als grondslag voor alle gebruikers , met kleinere basisklassen (gunstig voor kleinverbruikers); 

Waterverbruik als grondslag 
voor 

alle gebruikers 
, maar dan zonder eigenarenheffing. 

Als gemiddelde WOZ-waarde 
voor een 

woning in Meierijstad geldt in 2025 
een 

bedrag 
van 

€ 410.000-. Als referentie 
, 

3 

is vervolgens een huishouden gekozen van 
4 
personen , met een waterverbruik van 

150 
m. 

Met achtergrondkleuren is in de verschillende tabellen steeds 
aangegeven 

in welke mate 

er een tariefsverandering optreedt. 

Lager 

dan nu 

0-10% 

hoger 

> 10% 

hoger 

Alle hiernavolgende tabellen met resultaten zijn gecombineerd 
weergegeven 

in Bijlage C. 

1 

A: Afkoppelkorting 

In de gemeente Son 
en 

Breugel wordt (voor 
een 

gelimiteerde periode) 

een korting van € 50- 
, op de heffing verleend aan de gebruiker van een 

perceel dat volledig is afgekoppeld 
van 

de gemengde riolering. 

Als dit voorbeeld in de heffing 
van 

Meierijstad wordt verwerkt 
, 

bij verder gelijkblijvende grondslagen 
, 
geeft dat de 

hierboven weergegeven verschuivingen: 

• Omdat de totaal benodigde inkomsten voor de gemeente niet snel zullen veranderen , moeten de niet- 

afgekoppelde percelen de verleende korting compenseren door een hoger tarief te betalen. Alleen dan blijft de 

rioolheffing kostendekkend. 

1 

Op dit 
moment 

is technisch niet 
te meten 

dan wel 
te 

kostbaar 
om te 

heffen 
op 

basis 
van 

verhard oppervlak. Immers 
een exacte 

afbakening 

leidt tot zeer hoge perceptiekosten. Daarnaast is op de luchtfoto niet te zien welk deel van de verharding afwatert en welk deel niet. 

Pagina 13 
van 

26 



• Op basis 
van een 

eenvoudige analyse 
zou op 

dit moment 33 % van de percelen in Meierijstad in aanmerking 

komen voor de afkoppelkorting. Dit betreffen ook de nieuwbouwlocaties vanaf 2006 die nooit zijn aangesloten 

op de gemengde riolering. In de nieuwe tariefsbalans levert hen dat een voordeel van 
circa € 30- , op ten 

opzichte van nu. 

Het inventariseren 
en 

bijhouden 
van 

de afkoppelstatus 
van 

percelen vraagt extra inspanningen 
op 

het gebied 
van 

registratie (beheergegevens) en van de heffing en inning. De extra kosten van deze effecten worden ingeschat op 
circa 

€ 75. 000 
per 

jaar 
aan 

voornamelijk tijdsbesteding 
, wat neerkomt 

op een 
algehele tariefstijging 

van 
circa € 2- 

, per 

perceel. 

Hoe 
meer 

percelen 
er 

afgekoppeld raken 
, 
des te meer korting 

zou er 
verleend moeten worden. Zolang de totaal te 

dekken kosten niet dalen , zal het tariefsevenwicht steeds verder verschuiven , tot op het punt dat een afgekoppeld 

perceel weliswaar 
nog 

steeds 
een 

€50- 
, 

lagere heffing betaalt 
, maar er geen 

voordeel 
meer 

is ten opzichte 
van 

2025. 

In beeld gebracht in onderstaande tabel. 

Type 

Woning 
, 
niet afgekoppeld 

Woning , 
wel afgekoppeld 

Huidig tarief 

€ 
207 

€ 207 

A: 33% afgek. 

€ 
229 

€ 179 

A: 50% afgek. 

€ 
236 

€ 186 

A:75% afgek. 

€ 
247 

€ 197 

A: 100% afgek. 

€ 
259 

€ 209 

Bijkomende afwegingen/verfijningen voor (sub)varianten 

• Korting richten 
op 

grote oppervlakten (bedrijventerreinen) in plaats 
van 

huishoudens 
, 
omdat daar mogelijk 

méér afkoppelwinst is te behalen; 

• Is een korting van € 50- , per jaar voldoende om inwoners/bedrijven tot actie aan te zetten , of is de route van 

losstaande afkoppelsubsidie wenselijker/effectiever? Of liever verplichten via het Omgevingsplan? 

• Afkoppelen is niet overal even goed mogelijk/wenselijk , waardoor deze percelen niet in aanmerking kunnen 

komen 
voor 

de afkoppelkorting. 

Pagina 14 
van 

26 



B: Meer lasten naar gebruikers 

Door het verschuiven van de lastenverdeling , 
in de richting van de 

gebruikers 
, 
ontstaat bij hen 

meer 
verantwoordelijkheid 

over 
het 

gebruik van water en dan ook over de te betalen heffing. 

Een eigenaar heeft met 
name 

invloed 
op 

hoe het perceel 
en 

het 

gebouw zijn ingericht , en daarmee ook op de mate waarin 

regenwater lokaal wordt verwerkt. De huurder heeft wel vaak 

invloed op hoe versteend een 
tuin is aangelegd. 

Bij 
een 

verschuiving 
naar 

50%/50% wordt – 
over 

het geheel 
genomen 

– gebruik 
even zwaar 

belast als bezit. Bij verder 

gelijkblijvende grondslagen , geeft dit dan de hierboven weergegeven verschuivingen: 

• De gemiddelde woning gaat er 
iets 

op achteruit. 

• Voor iemand die zowel eigenaar als gebruiker is 
van 

hetzelfde woningperceel hangt de mate 
van 

voor-/nadeel 

– ten opzichte van het huidige tarief – af van de WOZ-waarde: 

o Bij 
een lage WOZ-waarde is het voordeel voor 

eigenaren kleiner dan het nadeel voor gebruikers en 

ontstaat een netto nadeel. 

Bij 
een hoge WOZ-waarde is het voordeel voor de eigenaar groter dan het nadeel voor de gebruiker 

en ontstaat een netto voordeel. 

Bij grotere bedrijven 
, 

met hoge WOZ én hoog waterverbruik 
, 

ontstaat 
een 

netto nadeel. 

o 

o 

Het toepassen van de lastenverschuiving vraagt een eenmalige extra inspanning in de tariefsberekening om de nieuwe 

tariefsbalans te bepalen. Omdat de combinatie van grondslagen niet verandert , 
zijn 

er geen andere extra inspanningen 

nodig. 

Bijkomende afwegingen / verfijningen 
voor 

(sub)varianten 

• De gebruikers méér belasten , zonder de grondslagen aan te passen , 
geeft in de huidige systematiek vooral 

niet-woningen 
meer controle over hun heffing. Voor woningen is via de omvang van het huishouden , en zeker 

in geval 
van 

2- of meerpersoonshuishoudens 
, 
in de praktijk nauwelijks iets te beïnvloeden in de eigen heffing. 

Pagina 15 
van 

26 



• Bij het vergroten 
van 

het aandeel 
voor 

gebruikers 
gaan 

verhuurders als eigenaar altijd 
op 

vooruit. Huurders 

gaan er als gebruiker altijd op achteruit. Deze verschuiving zou logischerwijs door de verhuurder 

gecompenseerd moeten worden in de huurprijzen. 

C/D/E: Waterverbruik 
voor 

alle gebruikers 

Vanuit de ambitie om een duurzame omgang met grond- en drinkwater te stimuleren , 
is het (extra) belasten van 

waterverbruik een veel voorkomende methode. Minder drinkwater verbruiken leidt tot minder afvalwater 

produceren , afvoeren en 
zuiveren. Het gebruik van regenwater zou hiermee ook meer kunnen worden gestimuleerd. 

Wanneer woningen niet 
naar huishouden maar naar waterverbruik worden aangeslagen , geeft dat meer invloed op 

de eigen heffing. In de tabel op de volgende pagina zijn de verschuivingen weergegeven: 

3 

Bij het 1-op-1 overnemen van de huidige niet-woning klassen (variant C) ontstaat een basisklasse t/m 500 m. 

Hier valt 98 % van de percelen in Meierijstad onder , waardoor effectief sprake is 
van een vast bedrag voor de 

meeste percelen. Van stimuleren tot minder waterverbruik zal alleen sprake zijn bij de grootverbruikers. 

• 

• De 1 persoonshuishoudens verliezen in deze systematiek de “alleenstaanden-korting” en gaan er 
iets 

op 

achteruit. 

3 

• Uit de verdeling van het waterverbruik in Meierijstad volgt dat 95 % van de percelen onder de 300 
m 

waterverbruik valt. Samen 
zorgen 

zij 
voor 

42 % van het totale waterverbruik. Wanneer in deze categorie 
meer 

differentiatie plaatsvindt (variant D) , ontstaat stimulans om het waterverbruik per persoon te gaan 

verminderen. 

• De 1 % grootste lozers zorgen voor meer dan 50 % van het totale gemeentelijke waterverbruik. Wanneer de 

heffing enkel en alleen uit waterverbruik zou bestaan (variant E) , dus zonder eigenarendeel , ontstaat de 

sterkste stimulans om het waterverbruik aan te passen. 

Doordat hier de WOZ-component wegvalt , treedt hetzelfde effect op als in variant B: 
voor percelen met een 

hoge WOZ-waarde ontstaat voordeelcomponent ten opzichte van de huidige tarieven. Hierdoor wordt een 

deel 
van de verbruiks-gerelateerde tariefstijging tenietgedaan. 

Uit 
een eenvoudige analyse van de data van Brabant Water blijkt een invoering van waterverbruik als grondslag voor 

woningen extra inspanningen vraagt op het gebied van 
registratie (discrepantie in percelen en 

aansluitingen) 
en van 

de heffing en inning. De extra kosten van deze effecten worden ingeschat op 
circa € 80. 000 

per 
jaar 

aan voornamelijk 

tijdsbesteding 
, wat neerkomt 

op een 
algemene tariefstijging 

van 
gemiddeld € 2- 

, per 
perceel. 

Samengevat: 

3 

alle gebruikers naar waterverbruik , basisklasse t/m 500 m; 

3 

alle gebruikers naar waterverbruik , basisklassen t/m 50/100/250/500 
m; 

gelijk aan variant D , maar dan zonder eigenaren component (100 % lastenverhaal op gebruikers). 

Variant C: 

Variant D: 

Variant E: 

Pagina 16 
van 

26 



Ter illustratie: Gegevens Brabant Water (2023) 
, 
omgerekend 

naar 
verbruik 

per 
365 dagen: 

Klasse Percelen 

6750 

11122 

7400 

3720 

1715 

861 

Aandeel 

20% 

33% 

22% 

11% 

5% 

3% 

Cumulatief 

20% 

54% 

76% 

87% 

92% 

95% 

Verbruik 

3 

211. 185 m 

3 

826. 918 m 

3 

904. 964 m 

3 

638. 092 m 

3 

379. 691 m 

3 

234. 000 m 

Aandeel 

3% 

11% 

12% 

8% 

5% 

3% 

Cumulatief 

3% 

14% 

26% 

34% 

39% 

42% 

3 

1-50 m 

50-100 m 

100-150 m 

150-200 m 

200-250 m 

250-300 m 

3 

3 

3 

3 

3 

3 
3 

253. 393 m 

3 

138. 896 m 

300-400 m 

400-500 m 

741 

314 

2. 2% 

0. 9% 

96. 8% 

97. 7% 

3. 4% 

1. 8% 

45. 8% 

47. 7% 

3 

3 
3 

291. 314 m 

3 

200. 375 m 

3 

358. 827 m 

3 

387. 116 m 

3 

187. 458 m 

3 

166. 058 m 

500-1000 m 

1000-2000 m 

2000-5000 m 

5000-10000 m 

10000-20000 m 

20000-50000 m 

50000-100000 m 

> 100000 m 

433 

148 

108 

58 

14 

6 

1. 3% 

0. 4% 

0. 3% 

0. 2% 

0. 0% 

0. 0% 

99. 0% 

99. 4% 

99. 8% 

99. 9% 

100. 0% 

100. 0% 

3. 9% 

2. 7% 

4. 8% 

5. 1% 

2. 5% 

2. 2% 

51. 5% 

54. 2% 

59. 0% 

64. 1% 

66. 6% 

68. 8% 

3 

3 

3 

3 

3 

3 

3 
3 

4 0. 0% 100. 0% 2. 347. 507 m 31. 2% 100. 0% 

Totaal aantal percelen (volgens gegevens Brabant Water) = 
33. 394 (aantal meters) 

3 

Totaal waterverbruik (omgerekend 
naar 

365 dagen) = 7. 525. 794 
m 

Pagina 17 
van 

26 



Bijkomende afwegingen/verfijningen 
voor (sub)varianten 

• Door het méér belasten van drinkwaterverbruik kan een stimulans ontstaan om meer grondwater op te 

pompen. 
Iets dat in het kader 

van 
droogtebestrijding 

weer 
onwenselijk is. Om dit tegen te 

gaan 
kan ook het 

opgepompte grondwater belast worden met rioolheffing 

2 

, waardoor ook het hergebruik van regenwater 

interessanter 
zou moeten worden. 

Algemene overwegingen 

• Alleen percelen met 
een 

rioolaansluiting worden 
op 

dit moment 
op 

basis 
van 

de huidige verordening 

aangeslagen voor het gebruikersdeel. In aansluiting op de huidige VNG Modelverordening voor de riool- en 

waterzorgheffing , kan beredeneerd worden dat óók gebruikers van ongerioleerde objecten (garageboxen , 

transformatorstations , wegen en ongebouwde percelen) profiteren van een goede invulling van de 

gemeentelijke watertaken. En dat ook zij heffingsplichtig gesteld kunnen worden (al dan niet via 
een 

eigen 

tariefsklasse). 

• De vrijstelling van rioolheffing (eigenaren+gebruikers) geldt ook in geval van gemeente-eigendommen (voor 

zover 
die publieke functie hebben 

, 
met uitzondering 

van 
onderwijs). Dit betekent dat gemeentelijke 

zwembaden nu geen rioolheffing hoeven te betalen. Uit het oogpunt van gelijkheid zouden deze kosten uit 

andere gemeentelijke middelen bijgedragen kunnen worden. 

• Het wijzigen 
van de vrijgestelde percelen , zoals hierboven toegelicht , zou het aantal aangeslagen eenheden 

kunnen vergroten , waardoor de gemiddelde heffing per perceel daalt. De nu gebruikte en beschikbare 

gegevens 
(WOZ 

, 
Brabant Water) zijn 

op 
dit moment echter niet eenvoudig/eenduidig te koppelen , 

waardoor 

dit effect vooralsnog niet is te kwantificeren. 

• De prijselasticiteit 
van 

het watergebruik is gering. Een hogere prijs 
voor een 

kuub water leidt niet of nauwelijks 

tot minder drinkwatergebruik. De prikkel is dan met name om het bewustzijn bij de gebruikers te vergroten. 

• De inning 
van 

de rioolheffing vindt 
op 

dit moment plaats door de eigen organisatie. Het is mogelijk 
om 

(een 

deel van) deze werkzaamheden extern onder te brengen , bijvoorbeeld via de rekeningen van Brabant Water. 

De verantwoordelijkheid voor de juiste gegevens en juiste afhandeling van vragen en bezwaren blijft echter 

bij de gemeente liggen , waardoor het maar de vraag 
is of een dergelijke verandering daadwerkelijk 

kostenvoordeel zou opleveren. 

2 

In deze heffingsmogelijkheid is ook in de huidige heffingsverordening al voorzien. Om uitvoerbaarheids-redenen wordt dit in de praktijk 

echter zelden gedaan. Dit geldt ook voor tijdelijke onttrekkingen bij bijvoorbeeld bouwwerkzaamheden. 

Pagina 18 
van 

26 



Bijlage A Notitie Rioolheffing Meierijstad 2018 

Nog terug converteren vanuit PDF , nu als aparte bijlage opgenomen 

Pagina 19 
van 

26 



Bijlage B Resultaten digitale enquête 

In de periode van 
8 december 2023 tot en met 1 januari 2024 heeft een digitale enquête plaatsgevonden onder de 

inwoners 
en 

ondernemers in de gemeente Meierijstad 
over 

de riool- 
en 

waterzorgheffing. De enquête is door 642 

personen ingevuld. Zij hebben antwoord gegeven op vragen , zoals: 

• 

• 

• 

• 

• 

Ik weet hoeveel rioolheffing ik nu moet betalen en hoe het berekend is. 

Een nieuwe riool- en waterzorgheffing vind ik het eerlijkst als… 

Ik vind het eerlijk als (pandeigenaren)… (meerdere antwoorden mogelijk) 

Ik vind het eerlijk als (percelen)… (meerdere antwoorden mogelijk) 

Ik zou vrijwillig mijn dak en terras afkoppelen van het riool , en het regenwater op 
mijn eigen perceel 

verwerken. 

De gehele vragenlijst is 
opgenomen aan het einde van deze bijlage. 

Samenvattend is de enquête hoofdzakelijk ingevuld door inwoners (984%) , waarvan het merendeel woningeigenaar , 

is. De meerderheid 
van 

de respondenten is zich bewust 
van 

hoeveel rioolheffing zij betalen. Tegelijkertijd is 
er 

ook 

een meerderheid die niet weet hoe dat bedrag wordt bepaald. 

Wanneer 
we 

hen 
vragen 

wat zij 
een 

eerlijke manier 
van 

heffen vinden 
, 

is 
een 

kwart 
van 

de respondenten 

voorstander van eenzelfde bedrag voor iedereen. Twee derde vindt het echter eerlijker dat iemand méér betaalt 

wanneer 
het méér kost 

om 
zijn of haar afvalwater 

en 
regenwater af te 

voeren. 
Maar wie betaalt dan 

meer 
én in 

welke mate? 

Ten eerste vindt ruim twee derde het eerlijk als grote lozers (industrie) 
meer 

betalen als zij 
meer 

afvalwater lozen 
op 

de riolering. Ook vindt een meerderheid het eerlijk als bedrijven meer betalen als zij 
meer verhard 

terrein/dakoppervlak hebben. Datzelfde geldt 
voor 

huishoudens die 
meer 

betalen 
naar omvang van 

het huishouden. 

Men is 
geen voorstander van een hogere heffing voor pandeigenaren met een hogere WOZ-waarde. 

Ten tweede kan onderscheid worden gemaakt in relatie tot percelen. Twee derde vindt het eerlijk als percelen die 

zijn aangesloten op de riolering heffing betalen. Draagvlak voor het heffen van onbebouwde percelen en bebouwde 

percelen die niet zijn aangesloten 
op 

de riolering is lager (een derde 
van 

de respondenten vindt dit eerlijk). 

Ten slotte kan afkoppelen van het riool een grondslag zijn in het bepalen van de rioolheffing. De bereidheid om af te 

koppelen (en het regenwater 
op 

het eigen perceel te verwerken) is bevraagd. 15% van 
de respondenten is al 

afgekoppeld. Van de overgebleven respondenten zegt ruim de helft vrijwillig te willen afkoppelen 
, waarvan 54% dat 

doet mits zij daardoor minder heffing hoeven te betalen. Daartegenover staat 13% die liever extra heffing betalen 

om 
het water af te kunnen 

voeren. 
Zo’n 10% geeft 

nog 
andere overwegingen 

mee , 
zoals de behoefte 

aan 

hulp/advies of belemmering doordat de locatie niet geschikt is 
om af te koppelen. Voor 19% is de vraag niet 

van 

toepassing: zij hebben 
geen 

eigen tuin 
om 

het water in te verwerken. 

Pagina 20 
van 

26 



De resultaten van deze enquête zijn in onderstaande figuren gevisualiseerd. 

Ik beantwoord deze vragen als. . . 

09% , 

126% , 

02% , 05% , 

Inwoner - woningeigenaar 

Inwoner - woninghuurder 

Ondernemer - eigenaar bedrijfspand 

, 858% 

Ondernemer - huurder bedrijfspand 

Verhuurder woning 

Vraag 1 Ik weet hoeveel rioolheffing ik nu moet betalen en hoe het berekend is. 

Ik heb geen idee wat ik aan rioolheffing betaal , en dus 

ook niet hoe het berekend is 

, 241% 
, 405% 

Ik weet het bedrag wel , 
maar 

weet niet hoe het is 

berekend 

, 354% 

Ja , dat weet ik 

Vraag 2 Een nieuwe riool- en waterzorgheffing vind ik het eerlijkst als… 

97% , 

Iedereen hetzelfde bedrag betaalt –(want als 

inwoners/ondernemers hebben we allemaal evenveel 

belang bij de inspanningen van de gemeente) 

, 235% Iemand méér betaalt wanneer het méér kost om zijn of 

haar afvalwater en regenwater af te voeren 

, 668% 

Anders 

Waar 
men koos voor een “anders” antwoord , werd dit benut om een voorkeur voor de gewenste 

heffingsgrondslag(en) te delen. Deze antwoorden (97% van het totaal) bestaan uit het volgende: , 

Pagina 21 
van 

26 



Label 

Huishouden 

Huishouden (per persoon) 

Huishouden + Verbruik 

Huishouden + WOZ 

Perceelsoppervlak + Verbruik 

Verbruik 

Vervuiler/lozer 

Vervuiler/lozer (afkoppelkorting) 

WOZ 

Niet bruikbaar antwoord (heffen naar inkomen) 

Niet bruikbaar antwoord (andere reden) 

Total 

Aantal % 

3 

4 

2 

1 

2 

12 

10 

8 

3 

6 

11 

62 

48% , 

65% , 

32% , 

16% , 

32% , 

194% , 

161% , 

129% , 

48% , 

97% , 

177% , 

1000% , 

Vraag 3 Ik vind het eerlijk als (pandeigenaren)… (meerdere antwoorden mogelijk) 

* Meerdere antwoorden mogelijk. Percentage betreft daarom % 
van 

de 642 respondenten dat dit antwoord (mede) gaf. 

Grote lozers (industrie) meer betalen als zij meer 

afvalwater lozen op de riolering 

, 699% 

Bedrijven meer betalen als zij meer verhard terrein 

en/of dak hebben waar vandaan meer regenwater 

wordt afgevoerd 

Pandeigenaren (eigenarendeel) 
meer betalen als het 

pand een hogere WOZ-waarde heeft 

, 522% 

, 131% 

, 540% 

Huishoudens (gebruikersdeel) meer betalen als de 

omvang van 
het huishouden (aantal personen) groter 

is 

00% , , 200% , 400% , 600% , 800% 

Vraag 4 Ik vind het eerlijk wanneer (percelen)… (meerdere antwoorden mogelijk) 

* Meerdere antwoorden mogelijk. Percentage betreft daarom % 
van 

de 642 respondenten dat dit antwoord (mede) gaf. 

Percelen die zijn aangesloten op 
de riolering heffing 

betalen 

, 673% 

Onbebouwde percelen meebetalen in de heffing (zij 

hebben ook belang bij een goed geregelde 

waterzorg door de gemeente) 

, 350% 

, 399% 

Bebouwde percelen die niet zijn aangesloten op de 

riolering meebetalen in de heffing (eigenaren en 

gebruikers van percelen waarvan geen water naar 

de riolering gaat 
, hebben ook belang bij een goed 

geregelde waterzorg door de gemeente) 

00% , , 200% , 400% , 600% , 800% 

Pagina 22 
van 

26 



Vraag 5 Ik zou vrijwillig mijn dak en terras afkoppelen van het riool , en het regenwater op mijn eigen perceel 

verwerken. 

15% is al afgekoppeld , de overgebleven 546 respondenten antwoorden: 

44% , 

95% , 

Ik ga hoe dan ook afkoppelen , of ik nu wel of geen 

korting krijg 

Ja , als ik daardoor minder heffing hoef te betalen 

, 192% 

Nee , ik betaal liever extra om het water af te kunnen 

voeren 

, 540% 

Nee , ik heb geen tuin om het water in te verwerken 

, 128% 

Anders 

Waar men koos voor een “anders” antwoord , werd dit benut om andere overwegingen over afkoppelen te delen. 

Deze antwoorden (95 % van het totaal) bestaan uit het volgende: , 

6. Wilt u nog iets anders over de riool- en waterzorgheffing delen met ons? 

Pagina 23 
van 

26 



De 
open vraag leverde aanvullende input ten aanzien van de heffingssystematiek. Daaruit blijkt , 

in lijn met de 

voorgaande resultaten , dat er vooral draagvlak bestaat voor een differentiaties in rioolheffing naar omvang 

huishouden , waterverbruik , 
vervuilen/lozen (voor grote bedrijven en verharde percelen) en afkoppelen. Er is weinig 

draagvlak voor differentiatie naar WOZ-waarde. Ook kwam er een oproep voor behoud van eenvoud in de 

systematiek en werden diverse complimenten gegeven. 
Uit de antwoorden volgen ook aanleidingen en 

suggesties 

voor meer en/of betere communicatie 
over de rioolheffing. 

De 
open vraag leverde daarnaast andere inzichten op die niet 

gaan over de heffingssystematiek maar wel 

informatief zijn 
voor de gemeente. Enerzijds omtrent het (hemelwater)beleid , zoals verzoeken tot toelichting/advies 

en financiële prikkels voor maatregelen zoals afkoppelen/regenton. Anderzijds aangaande het beheer van riolering 

en water , waaronder overlastmeldingen voor specifieke locaties. 

Vragenlijst 

0. Ik beantwoord deze vragen als… 

Inwoner - woninghuurder 

Inwoner - woningeigenaar 

Ondernemer - huurder bedrijfspand 

Ondernemer - eigenaar bedrijfspand 

Verhuurder bedrijfspand 

Verhuurder woning 

a. 

b. 

c. 

d. 

e. 

f. 

1. Ik weet hoeveel rioolheffing ik nu moet betalen en hoe het berekend is 

Ja 
, dat weet ik a. 

Ik weet het bedrag wel , maar weet niet hoe het is berekend b. 

Ik heb 
geen 

idee wat ik 
aan 

rioolheffing betaal 
en 

dus ook niet hoe het berekend is 
c. 

Een nieuwe riool- en waterzorgheffing vind ik het eerlijkst als: 

Iedereen hetzelfde bedrag betaalt – (want als inwoners/ondernemers hebben we allemaal evenveel 

belang bij de inspanningen van de gemeente) (ga 
naar vraag 

5) 

Iemand méér betaalt wanneer het méér kost om het afvalwater en regenwater af te voeren 

Anders , 
namelijk:…………………………………………………………………………. 

2. 

a. 

b. 

c. 

In 
onze gemeente bestaat de rioolheffing 

nu 
uit 

een 
eigenarendeel 

en een 
gebruikersdeel. 

3. Ik vind het eerlijk als… 

Pandeigenaren (eigenarendeel) 
meer 

betalen als het pand 
een 

hogere WOZ-waarde heeft 

Huishoudens (gebruikersdeel) meer betalen als de omvang van het huishouden (aantal personen) 

groter is 

Bedrijven 
meer 

betalen als zij 
meer 

verhard terrein en/of dak hebben 
waar 

vandaan 
meer 

regenwater wordt afgevoerd 

Grote lozers (industrie) meer betalen als zij 
meer afvalwater lozen op de riolering d. 

Anders , namelijk ……. e. 

(U mag ook meerdere antwoorden aankruisen) 

a. 

b. 

c. 

Pagina 24 
van 

26 



In 
onze gemeente betalen op dit moment alleen die inwoners/ondernemers die afvoeren op de riolering. 

4. Ik vind het eerlijk wanneer 

Percelen*) die zijn aangesloten op de riolering heffing betalen 

Bebouwde percelen die niet zijn aangesloten op de riolering meebetalen in de heffing (eigenaren en 

gebruikers 
van 

percelen 
waarvan geen 

water 
naar 

de riolering gaat 
, 
hebben ook belang bij 

een 
goed 

geregelde waterzorg door de gemeente) 

Onbebouwde percelen meebetalen in de heffing (zij hebben ook belang bij 
een 

goed geregelde 

waterzorg door de gemeente) 

(U mag ook meerdere antwoorden aankruisen) 

*) perceel: een stuk grond dat bebouwd (o. a. woning , bedrijfspand) of onbebouwd is 

a. 

b. 

c. 

Afkoppelen houdt in dat het schone regenwater niet 
meer met het afvalwater naar de waterzuivering wordt 

afgevoerd. De regenpijp wordt afgekoppeld van het vuilwaterriool; het regenwater wordt in de tuin 
, op het 

perceel of in een waterberging opgevangen. Dat heeft veel voordelen: er stroomt minder water naar het riool , er 

hoeft minder afvalwater gezuiverd te worden en het grondwater wordt aangevuld. 

5. Ik zou vrijwillig mijn dak en terras afkoppelen van het riool , en het regenwater op 
mijn eigen perceel 

verwerken. 

Ja 
, 
als ik daardoor minder heffing hoef te betalen a. 

Nee 
, ik betaal liever extra om het water af te kunnen blijven voeren b. 

Ik 
ga 

hoe dan ook afkoppelen 
, 
of ik 

nu 
wel of 

geen 
korting krijg 

c. 

Nee 
, ik heb geen tuin 

om het water in te verwerken d. 

Niet 
van 

toepassing 
, 

ik ben al afgekoppeld 
e. 

Anders , namelijk: f. 

*) perceel: een stuk grond dat bebouwd (o. a. woning , bedrijfspand) of onbebouwd is 

6. Wilt u 
nog 

iets anders over de riool- en waterzorgheffing delen met ons? 

………………. 

Pagina 25 
van 

26 



Bijlage C Totaaloverzicht varianten 

Pagina 26 
van 

26 


</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>