<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>                                                                      01




                                                                                 2015
                                             8   Ronald Schneider,   10 Europees
                                                                        geld voor
                    6 “Laat ouderen
                       Henk Hartveld, ANBO       wethouder
                                                                          Nederlandse
2
    Onderzoek EIB                                Rotterdam
    Financiering                                                          projecten
                       eerder nadenken           “Wij staan voor
    restschuld         over woning-              een gigantische
    scheiden           aanpassingen.”            opgave.”
    van nieuwe
    hypotheek




    Jonge woningeigenaren
    klem door restschuld
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>                                                                        Rapport EIB:
                                                                        Restschuld heeft grote grote
                                                                        gevolgen voor doorstroming
                                                                        woningmarkt en bouwsector




     Belangrijke vraagstukken
     Onze samenleving verandert en dat brengt grote maat-
     schappelijke vraagstukken met zich mee. Neem de
                                                                        Huishoudens
                                                                        klem door
     veranderingen in de zorg. Dat is een thema dat niet alleen
     onze generatie maar ook toekomstige generaties raakt.
     Al geruime tijd is SVn met gemeenten, provincies en



                                                                        restschuld
     belangenorganisaties in gesprek over instrumenten die het
     mogelijk maken om langer zelfstandig te blijven wonen in
     de eigen woning. Want dat willen mensen het liefst, blijkt
     uit onderzoek. De behoefte aan financiële ondersteuning
     daarbij verschilt per gemeente en per individu. Mensen
     willen zelf bepalen wat zij nodig hebben. Aan ons de taak
     om dat (financieel) mogelijk te maken.

                                                                   De woningmarkt herstelt maar het herstel is                              groep nog een stap maken op de woningmarkt vanwege gezins-
     Een ander urgent thema, hoewel van een andere orde, is
                                                                   in veel regio’s traag. Dat komt onder andere                             uitbreiding, een andere baan of een groeiend inkomen. Zij worden     Restschuldlening
                                                                                                                                            nu echter klemgezet door de beperkte mogelijkheden om de
     de problematiek rondom restschuldfinanciering waar meer
     dan 1 miljoen huishoudens mee te kampen hebben. Het
                                                                   door de groep huishoudens die afgelopen tien                             restschuld te financieren.                                           binnenkort beschikbaar
     rapport van het Economisch Instituut voor de Bouw             jaar een woning hee◊ gekocht en waarvan                                  Drie oorzaken                                                        Afgelopen periode heeft SVn samen met gemeenten de
     noemt daarvoor drie oplossingen. De eerste twee liggen        de hypotheek ‘onder water’ staat. Het gaat                               De financiering van een restschuld is doorgaans problematisch.       Restschuldlening ontwikkeld. Deze komt binnenkort
                                                                                                                                            Het EIB wijst daarvoor drie oorzaken aan:                            beschikbaar.
     op het bord van de overheid en de banken. Daar zie ik         om meer dan 1 miljoen huishoudens met                                    • Het inkomen is ontoereikend om de nieuwe woning samen met de
     echter niet snel iets veranderen, gezien de ingezette koers
                                                                   een mediane restschuld van € 33.000,-.                                     restschuld te financieren volgens de huidige woonlastennormen.          Paul van Weezel Errens , adviseur Strategie en
     om de regels aan te scherpen en de financieringsruimte te                                                                              • Banken en verzekeraars hanteren verschillende, en vaak             Ontwikkeling
     beperken. De derde mogelijke oplossing is het scheiden
                                                                   De restschuld die bij verkoop overblij◊,                                   beperkende, acceptatiecriteria voor een restschuldlening. Het      “Met de Restschuldlening kan de restschuld als tweede
     van de restschuld van de nieuwe hypotheek, waarbij de         houdt hen gevangen in hun huidige woning.                                  merendeel van de banken wil bovendien niet de restschuld           hypotheek uit een gemeentelijk of provinciaal
                                                                                                                                              overnemen die is ontstaan bij een andere bank.                     Restschuldfonds worden gefinancierd. Gemeenten met
     restschuld via een lening uit een revolverend fonds gefi-     Met grote gevolgen voor de doorstroming op                               • Huishoudens hebben een aversie tegen het verlies dat zij bij       wie we de problematiek hebben besproken, zijn
     nancierd kan worden. SVn houdt de ontwikkelingen op de        de woningmarkt en de bouwsector. Zo blijkt                                 eventuele verkoop moeten nemen en zijn vaak slecht                 enthousiast over de opzet ervan. Daarnaast onderzoeken
     woningmarkt nauwlettend in de gaten om te bepalen of                                                                                     geïnformeerd over de mogelijkheden.                                we hoe we, net als bij NHG, eventuele risico’s voor
                                                                   uit het rapport van het Economisch Instituut                                                                                                  gemeenten kunnen uitsluiten. Deze variant moet dan in
     dat nodig is. Deze zomer nemen we hierover een definitief
                                                                   voor de Bouw dat onlangs is verschenen.                                                                                                       het najaar van 2015 beschikbaar zijn. Gemeenten krijgen
     besluit.
                                                                                                                                            EIB rapport: 35.000 minder                                           de mogelijkheid om afhankelijk van hun woningmarkt aan
                                                                                                                                                                                                                 een aantal ‘knoppen’ te draaien zoals o.a. de maximale
     Nog een laatste tip: per 1 juli gaat de btw op arbeid van     SVn krijgt veel vragen van gemeenten over de restschuldproblematiek.     verhuizingen                                                         restschuld en de koopprijs voor de nieuwe woning.
     6 naar 21%. Mensen die een duurzaamheidslening aan-           Reden om het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB) opdracht te                                                                              Daarmee kunnen ze beleidsmatig sturen. Uiteraard toetst
                                                                   geven onderzoek te doen naar de omvang van het probleem en de            Gevolgen voor doorstroming en bouw                                   SVn ook bij deze lening of het inkomen voldoende is om
     vragen, moeten daar rekening mee houden.
                                                                   effecten hiervan.                                                        Als gevolg van de restschuldproblematiek zullen er volgens het EIB   de woonlasten te kunnen betalen. De wettelijke normen
                                                                                                                                            op korte termijn 35.000 minder verhuizingen plaats vinden,           die hiervoor gelden, zijn ook voor de Restschuldlening van
     Jan Willem van Beek                                           Knellende situatie voor jonge woningbezitters                            waardoor de doorstroming op de woningmarkt stokt. Dat is echter      SVn van toepassing. Een Restschuldlening is dan ook niet
     Directeur SVn                                                 Het zijn vooral woningeigenaren van 25 tot 45 jaar die te maken hebben   niet het enige gevolg. Door het lagere aantal verhuizingen mist de   voor iedereen een alternatief.”
                                                                   met restschuld, blijkt uit het onderzoek. Deze groep heeft in            bouw circa € 525 miljoen aan inkomsten en 4.400 fulltime
                                                                   de afgelopen tien jaar een woning gekocht die, als gevolg van de         arbeidsplaatsen. Voor de toeleverende industrie schat het EIB het
                                                                   economische crisis, in waarde is gedaald. Normaal gesproken zou deze     verlies op 2.200 fulltime arbeidsplaatsen. >>>


2   01 - juni 2015                                                                                                                                                                                                                                                01 - juni 2015   3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>                                                                               Regio West Brabant
    Mogelijke oplossingen
    Volgens het EIB kunnen er op verschillende fronten oplossingen
    worden gezocht. Zo kan de overheid regels versoepelen voor jonge           onderzoekt instrumenten
                                                                                                                                                  Rijksbijdrage voor Starterslening
    huishoudens die uitzicht hebben op groei van hun inkomen of de
    leenregels specifiek voor restschuld verruimen. Ook kunnen banken
    en andere geldverstrekkers hun eigen acceptatiecriteria nog eens
                                                                               voor doorstroming                                                  vervalt: stoppen of doorgaan?
    onder de loep nemen.                                                       Binnen de Regio West-Brabant werken 19 gemeenten
                                                                               samen op diverse beleidsterreinen waaronder wonen en
                                                                               woningbouw. Vorig jaar is door de gemeenten en provincies          De rijksbijdrage van € 50 miljoen en de Startersfondsen van gemeenten en provincies hebben
    In Nederland staan meer dan                                                de opdracht gegeven te onderzoeken welke instrumenten
                                                                                                                                                  de Nederlandse woningmarkt de afgelopen jaren een zichtbare impuls gegeven. Inmiddels is
                                                                               nodig zijn om de woningmarkt weer in beweging te krijgen.
    1 miljoen huizen ‘onder water’.                                            De regionale werkgroep “doorstroming instrumentarium”              het rijksbudget vrijwel uitgeput. Vanaf 1 mei 2015 moeten Startersleningen volledig worden
                                                                               ging er mee aan de slag.
    80% van deze woningeigenaren                                                                                                                  gefinancierd door gemeenten, eventueel met bijdrage van de provincie. Welke gevolgen hee◊
                                                                               “Een goede lening voor restschuld                                  dit en hoe gaan gemeenten hier mee om? Drie gemeenten lichten hun keuze toe.
    is jonger dan 45 jaar.
                                                                                brengt de woningmarkt weer in
                                                                                                                                                  “Deze afspraak was al                          “We zijn nu sneller                         “Starterslening is
    Alternatief: restschuldfonds                                                beweging.”
    Een alternatief is het scheiden van de restschuld van de reguliere                                                                             op voorhand met de                             door het budget                             niet meer weg te
    hypotheek. De eerste hypotheek wordt dan door een reguliere bank                                                Bob Biesheuvel ,
    verstrekt en voor de tweede hypotheek voor de restschuld kunnen                                           voorzitter van de werkgroep          raad gemaakt.”                                 heen.”                                      denken.”
    overheden een revolverend fonds vormen. Voor huishoudens biedt                                            “We constateerden al snel dat
    dit een aantal voordelen:                                                                                 restschuld belemmerend werkt
    • Huishoudens weten aan het begin van het verkoopproces dat de                                            bij de doorstroming op de
      restschuld gefinancierd kan worden.                                                                     woningmarkt. Vervolgens
    • De acceptatiecriteria voor een restschuldlening zijn waarschijnlijk                                     hebben we SVn benaderd omdat
      gunstiger dan bij hun huidige bank.                                                                     we wisten dat zij bezig zijn met
    • Huishoudens kunnen voor de financiering van de nieuwe woning                                            het ontwikkelen van het product
      kiezen uit aanbiedingen van meerdere geldverstrekkers.                                                  Restschuldlening. SVn is
    • De bank hoeft alleen een hypotheek van de nieuwe woning te                                              inmiddels vrij ver gevorderd en
      financieren en niet de restschuld van de oude woning. De bank                                           enkele gemeenten in West-
      kan hierdoor een scherper aanbod doen.                                                                  Brabant hebben aangegeven dat
    • De rente is momenteel historisch laag en waarschijnlijk veel lager       zij belangstelling hebben voor het product, mits het risico niet
      dan de rente die huishoudens nu betalen. Hierdoor hoeft het totale       bij de gemeenten komt te liggen. We verwachten dat een goede
      bedrag aan woonlasten, inclusief aflossing van de restschuld, niet       lening voor restschuld weer beweging brengt op de
      altijd hoger uit te vallen dan de huidige woonlasten maar wordt          woningmarkt, zowel in de nieuwbouw als de bestaande bouw.            Gemeente Dordrecht                             Gemeente Texel                              Gemeente
      wel de restschuld afgelost.                                              Het is van belang dat de verhuisketen weer op gang komt. We
                                                                               verwachten dat hiermee ook de onderkant van de markt weer            stopt per 1 mei met                            gaat door tot het                           Haarlemmermeer
                                                                               vrij komt. Hetgeen perspectieven biedt voor de vele starters.”
                                                                                                                                                    de Starterslening                              budget op is                                gaat door

                                                     Gemeente Kampen wil pilot starten
                                                                                                                                                        Wim van den Engel ,                            Eveline Lindenbergh , beleidsmede-          Jan Vijfhuizen , beleidsadviseur wonen
                                                          Henrieke Selles ,                         met de gemeenteraad besproken. Als            beleidsmedewerker wonen                        werker ruimtelijke ontwikkeling en wonen    “Wij voeren de Starterslening al jaren.
                                                     beleidsontwikkelaar wonen                      gemeente moeten we stappen gaan zetten,       “Doordat de woningen in Dordrecht              “We hebben de Starterslening medio 2013     Gemiddeld komen er zo’n 200 aanvragen
                                                     “In de gesprekken met makelaars en             maar ik hoop dat de markt het uiteindelijk    redelijk goedkoop zijn, vroeg de               beschikbaar gesteld voor mensen tot 40      binnen per jaar. Iedereen die een woning
                                                     financieel adviseurs horen we dat jonge        zelf gaat oppakken zodat onze rol slechts     gemeenteraad zich af of een Starterslening     jaar, omdat we die groep graag op gang      wil kopen tot € 210.000,- kan er gebruik
                                                     mensen graag willen doorstromen, maar          tijdelijk is.”                                überhaupt noodzakelijk is. Er is               helpen op de woningmarkt. Inmiddels zijn    van maken. We hebben veel starters
                                                     dat vanwege de restschuld niet kunnen.                                                       uiteindelijk ‘ja’ gezegd met als voorwaarde    er zo’n 20 leningen verstrekt, een mooi     kunnen helpen en indirect veel
                                                     Dat is jammer, want daardoor bouwen we                                                       dat de regeling stopt als de Rijksbijdrage     resultaat. Met het resterende budget        doorstroming op gang gebracht. Het
                                                     steeds nieuwe starterswoningen terwijl die     “We moeten ervaring                           vervalt. Naast het Rijk leverde ook de         hadden we nog ongeveer 20 leningen          instrument is eigenlijk niet meer weg te
                                                     er misschien al voldoende zijn. We willen                                                    verkopende partij een financiële bijdrage.     kunnen verstrekken, nu worden dat er        denken. Voordat het Rijk meebetaalde,
                                                     graag bouwen voor de groep die door wil         opdoen met de                                Inmiddels zijn er 15 leningen verstrekt, wat   ongeveer 10. Ik verwacht dat eind van het   hadden we de Starterlening al. Het feit dat
                                                     stromen en hopen dat dit op gang komt                                                        niet veel is voor een gemeente met             jaar het budget op is. We zullen dan        ze de afgelopen jaren meebetaalden, zien
                                                     door hen te helpen met de financiering          financiering van                             120.000 inwoners. Met het budget wat           evalueren, kijken hoe de markt er uitziet   we als een financiële meevaller. Er is breed
                                                     van de restschuld. Om hiermee ervaring                                                       over is, hadden we zelf nog ca. 20 leningen    en of de Starterslening nog nodig is. De    politiek draagvlak voor de Starterslening
                                                     op te doen, willen we starten met een pilot.    restschuld.”                                 kunnen financieren maar dat gaan we niet       gemeenteraad bepaalt vervolgens of er       en we gaan dus ook gewoon door. Daar is
                                                     Het voorstel hiervoor wordt voor de zomer                                                    doen. We stoppen per 1 mei en moeten           opnieuw geld beschikbaar gesteld wordt.”    geen discussie over geweest.”
                                                                                                                                                  overleggen wat we met het restbudget
                                                                                                                                                  doen. De aanvragen die nog lopen,
                                                                                                                                                  handelen we uiteraard gewoon af.”
4    01 - juni 2015                                                                                                                                                                                                                                                         01 - juni 2015   5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>    Langer
                                                                                                                                                      Twee keer
    Zelfstandig
                                                                                                                                                      zoveel ouderen
    Wonen                                         Deelnemers geven feedback
                                                                                                                                                      in 2040
                                                  bij ontwikkeling financieel product
                                                                                                                                                      Het aantal ouderen groeit.
                                                                                                                                                      Het aantal 75-plussers



    Preventief investeren bespaart
                                                                                                                                                      verdubbelt tot zo’n 2,6 miljoen
                                                                                                                                                      in 2040. Veel ouderen willen
                                                                                                                                                      zo lang mogelijk zelfstandig
                                                                                                                                                      wonen, daarvoor moeten er


    zorgkosten op termijn                                                                                                                             tot 2021 jaarlijks zo’n 44.000
                                                                                                                                                      woningen bijkomen die
                                                                                                                                                      geschikt zijn voor
                                                                                                                                                      ouderen.


                                                  Ouderen blijven in de toekomst langer thuis wonen en dat
                                                  brengt nieuwe woonwensen met zich mee. Hoe bereiden
                                                  gemeenten en woningcorporaties zich daarop voor?
                                                                                                                                                      Op tijd beginnen                                                          dan niet uit het Wmo-budget gefinancierd hoeven worden en voor
                                                  En hoe kan SVn hen hierbij ondersteunen?                                                            Uit onderzoek blijkt dat veel mensen in hun eigen woning willen           verzekeraars omdat mensen in de aangepaste woning minder risico
                                                                                                                                                      blijven wonen, ook op latere leeftijd als men eventueel zorg nodig        lopen en minder vaak of pas later een beroep doen op zorg. Vanuit
                                                                                                                                                      heeft. Om dat te kunnen doen, is het goed dat mensen al vroeg             die insteek ontwikkelen we een nieuw product waar de deelnemers
                                                                                                                                                      nadenken over de woningaanpassingen die daarvoor nodig zijn.              van de bijeenkomsten feedback op geven.”
    Paul van Weezel Errens adviseur               thuis kunnen blijven wonen. Als dat tijdig        nieuwe ideeën te ontwikkelen. Van Weezel          Maar hoe financieren mensen de nodige aanpassingen en
    Strategie en Ontwikkeling                     gebeurt, kunnen volgens SVn zorgkosten            Errens: “Onze rol daarbij is faciliterend. Wij    verbeteringen? Van Weezel Errens: “Ouderen beschikken lang niet
                                                  worden bespaard. Kosten die anders uit het        agenderen het onderwerp en brengen                altijd over een hoog besteedbaar inkomen en hun vermogen zit vaak
                                                  Wmo-budget van de gemeente of door de             partijen bij elkaar.” Uit de ervaringen die       in de stenen. Een financiering bij de reguliere geldverstrekkers is op       Product op maat voor
    Nederland vergrijst. Het aantal ouderen       zorgverzekeraar moeten worden betaald.”           worden gedeeld, constateert Van Weezel            latere leeftijd niet gemakkelijk te krijgen of slechts tegen ongunstige
    verdubbelt de komende 15 jaar en dat brengt                                                     Errens dat het voor iedereen nog een              voorwaarden. De kans is dan groot dat ouderen afhaken en dat                 Langer zelfstandig wonen
    voor gemeenten en woningcorporaties tal       Ervaringen delen in de zoektocht                  zoektocht is. “Er wordt geëxperimenteerd          willen we niet.”
    van uitdagingen met zich mee op het gebied    Om oplossingen te vinden voor de                  met domotica, nieuwe zorgconcepten,                                                                                            Het product dat SVn ontwikkelt, levert gemeenten maatwerk.
    van wonen, zorg en voorzieningen. Van         problematiek is SVn vorig jaar met                nieuwbouw en aanpassingen in de woning.           Verantwoord financieren                                                      De gemeente kan bijvoorbeeld zelf bepalen welke doelgroepen
    Weezel Errens: “Alleen al in de bestaande     verschillende partijen, zoals gemeenten,          Sommige projecten gaan goed, andere niet.         Om de financieringsbehoefte voor het aanpassen van de woning op              zij wil bedienen en aan welke voorzieningen zij wil bijdragen.
    woningvoorraad moeten veel woningen           provincies en belangenorganisaties, om tafel      Ook daar leren we van.”                           te lossen zou een financieringsinstrument, dat rekening houdt met            Op termijn zouden zorgverzekeraars ook een financiële
    aangepast worden, zodat mensen langer         gaan zitten om ervaringen te delen en                                                               de financiële positie van ouderen, kunnen helpen. Van Weezel                 bijdrage kunnen leveren aan het product. Daarvoor is het
                                                                                                                                                      Errens: “Zo’n instrument is zowel voor bewoners als voor gemeenten           echter nodig dat de regels van de Nederlandse Zorgautoriteit
                                                                                                                                                      en zorgverzekeraars interessant. Voor gemeenten omdat de kosten              worden aangepast, op dit moment bieden deze namelijk geen
                                                                                                                                                                                                                                   ruimte om te investeren in preventie. Naar verwachting is het
                                                                                                                                                                                                                                   product in het najaar van 2015 al gedeeltelijk beschikbaar.
    “Ouderen krijgen te gemakkelijk het advies om te verhuizen”                                                                                                                                                                    Zoals ook met andere producten van SVn gaat het om leningen
                                                                                                                                                                                                                                   met een revolverend karakter zodat de gelden die op de lening
         Henk Hartveld ,                          “Ouderen krijgen in veel gemeentes steeds         matiek een belangrijke rol spelen. Ten eerste
                                                                                                                                                               Langer                                                              worden afgelost, door de gemeente opnieuw kunnen worden
    adviseur collectieve belangbehartiging ANBO   minder of geen geld uit het Wmo-budget om         door mensen bewust te maken zodat ze                       Thuis?                                                              ingezet.
                                                  hun woning aan te passen. In plaats daarvan       vroegtijdig nadenken over woningaanpas-
                                                  krijgen ze het advies dat ze moeten verhui-       singen voor de toekomst.                                                                                                       Voordat gemeenten met een revolverend fonds aan de slag
                                                  zen naar een andere woning. Zo’n woning is        Ook is het belangrijk om mensen te wijzen                                                                                      gaan, is het belangrijk om de behoefte goed in beeld te hebben.
                                                  er niet altijd en als die er al is dan kan deze   op het feit dat ze zelf moeten investeren in                                                                                   Volgende vragen kunnen gemeenten helpen om een goede
                                                  in een hele andere wijk liggen. Veel mensen       de woningaanpassing. Daarnaast is het goed                                Toekomstbestendig                                    afweging te maken:
                                                  hebben dan geen andere keuze dan te blijven       om te kijken of de eigen Wmo-verordening                                wonen begint vandaag!
                                                  wonen zonder dat ze de noodzakelijke aan-         op dit punt ruimhartiger kan zijn, veel men-                                                                                   • Welke doelgroepen wil ik bedienen (leeftijd huishouden,
                                                  passingen laten doen, wat natuurlijk allerlei     sen willen het liefst in hun eigen woning                                                                                        woningwaarde) en wat is hun behoefte?
                                                  risico’s met zich meebrengt.                      blijven. En tot slot, probeer financiële oplos-      Download de publicatie “Langer Zelfstandig Wonen”                         • Aan welke voorzieningen wil ik bijdragen en aan welke niet?
                                                                                                    singen te zoeken, zodat ook mensen met               op www.svn.nl/langerthuis                                                 • Zijn er ook andere belanghebbende partijen die kunnen
                                                  En als mensen wel verhuizen, verliezen ze         minder inkomen en een eigen huis de                  In opdracht van SVn heeft Platform31 het vraagstuk vanuit                   bijdragen?
                                                  soms hun sociale netwerk uit hun vertrouw-        woningaanpassing kunnen betalen.”                    verschillende invalshoeken verkend. Een weerslag hiervan                  • Hoe “ontzorg” ik ouderen niet alleen financieel, maar ook
                                                  de buurt. Gemeenten kunnen in deze proble-                                                             is te lezen in de publicatie “Langer Zelfstandig Wonen”.                    bijvoorbeeld bij de verbouwing?




6    01 - juni 2015                                                                                                                                                                                                                                                                     01 - juni 2015   7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>    Nationaal Programma
    Rotterdam Zuid
                                   Het Nationaal Programma Rotterdam Zuid richt zich op het
                                   verbeteren van het leven in Rotterdam-Zuid. Sinds enkele
                                   jaren wordt er geïnvesteerd in school, werk en wonen om Zuid
                                   op het niveau te krijgen van een gemiddelde Nederlandse stad.
                                   “Op het gebied van woningbouw staan we voor een gigantische
    Ronald Schneider - wethouder
                                   opgave met sloop, nieuwbouw en renovatie van 35.000
    gemeente Rotterdam             woningen,” aldus Ronald Schneider, wethouder Stedelijke
    “We pakken de                  Ontwikkeling en Integratie in Rotterdam.
                                                                                                                                                                                   Rotterdam en SVn: vaste partners
     komende vijftien              Delen van Rotterdam-Zuid verschillen van         corporaties en 23.000 van particulieren.                                                       Gemeente Rotterdam heeft een lange relatie met SVn. Afgelopen 15 jaar beheerde
                                   de rest van Rotterdam en de drie andere          Schneider: “We willen een meer gevarieerd                                                      SVn diverse revolverende fondsen waarmee de gemeente verschillende locaties in
     jaar 35.000                   grote steden in Nederland: het gemiddelde        woningbestand, zodat ook mensen met een                                                        Rotterdam-Zuid heeft aangepakt. Ook binnen het Nationaal Programma Rotterdam
                                   opleidingsniveau is lager, minder mensen         gemiddeld of hoog inkomen een goede                                                            Zuid beheert SVn weer diverse fondsen.
     woningen aan.”                hebben een baan en de kwaliteit van de           woning vinden in Rotterdam-Zuid. Om dat te
                                   woningen is slechter. Wethouder Schneider:       bereiken zetten we deels in op onderhoud/                                                                                  Farida Aghris , programmamanager particuliere
                                   “Al van oudsher komen veel mensen met            renovatie en deels op sloop/nieuwbouw.”                                                                               woningvoorraad, gemeente Rotterdam
                                   lage inkomens naar delen van Rotterdam-                                                                                                                                “De samenwerking met SVn is hecht. Als wij problemen
                                   Zuid, waardoor gaandeweg allerlei                Het begint met een goed                                                                                               signaleren, proberen we het met SVn op te lossen en als het
                                   problemen zijn ontstaan. Samen met andere        functionerende VvE                                                                                                    nodig is, trekken we samen op bij onze lobby in Den Haag.”
                                   partijen zoals zorginstellingen, onderwijs,      De opgave voor Rotterdam-Zuid is groot.
                                   bedrijfsleven en het Rijk willen we daar         Toch heeft Schneider de aanpak duidelijk
                                   verandering in brengen binnen het                voor ogen: “Van de 23.000 woningen in
                                   Nationaal Programma Rotterdam Zuid               particulier bezit worden ca. 10.000           Eigen verantwoordelijkheid                    maandelijks voor sparen. Als we zien dat       Betere voorzieningen
                                   (NPRZ).”                                         woningen aangepakt met een grootscheepse      Voor het onderhoud en het verbeteren van      mensen dat niet aankunnen, gaan we daar-       Naast het aanpakken van de woningvoorraad,
                                                                                    renovatie of sloop/nieuwbouw. Hiermee         particuliere woningen zet de gemeente         over in gesprek. Soms is het dan beter om te   start vanaf 2016 ook de vernieuwing van het
                                                                                    kunnen we een grote kwaliteitssprong          Rotterdam zo veel mogelijk in op het          verhuizen naar een huurwoning, zodat ze        winkelcentrum Hart van Zuid met onder
                                   “Sommige bewoners                                maken, zodat we daadwerkelijk mensen met      stimuleren van meerjarige onderhouds-         deze verantwoordelijkheid niet hoeven          meer een zwembad en een groter
                                                                                    midden- en hogere inkomens kunnen             programma’s en een hierop afgestemd           dragen.”                                       winkelaanbod. Ook begint de komende
                                    hebben nooit van een                            aantrekken. De overige ca. 13.000             spaargedrag door de VvE. Hierbij wordt                                                       periode de ontwikkeling van de Sportcampus
                                                                                    particuliere woningeigenaren moeten we        minder subsidie gegeven en worden de          Corporaties ook aan zet                        en het Stadionpark van Feyenoord. De forse
                                    VvE gehoord.”                                   stimuleren om zelf het onderhoud aan te       mogelijkheden om onderhoud te financieren     Naast de woningen in particulier bezit,        investeringen door marktpartijen en
                                                                                    pakken.” Het stimuleren begint volgens        verruimd. Dit laatste in nauwe samen-         moeten er 12.000 woningen aangepakt            gemeente moeten een belangrijke bijdrage
                                                                                    Schneider vaak met een goed functionerende    werking met SVn. In dit verband komen SVn     worden door de woningcorporaties. Samen        leveren aan het imago van Zuid en de
                                   Meer gevarieerd woningbestand                    VvE. “In Rotterdam-Zuid staan heel veel       en de gemeente vaak tot innovatieve           hebben zij afgesproken om tot 2018 ieder       werkgelegenheid voor de bewoners.
                                   Doel van het Nationaal Programma                 woningen die gebouwd zijn in woonblokken      oplossingen voor het financieren van          jaar 1.400 woningen aan te pakken. Dit is
                                   Rotterdam Zuid is om over 20 jaar                met drie of vier woonlagen. Het grootste      onderhoud, ook door eigenaren met een         onder meer mogelijk dankzij een speciale       Pareltjes
                                   Rotterdam-Zuid op hetzelfde niveau te            deel hiervan bestaat uit kleine VvE’s, die    smalle beurs.                                 wetswijziging voor Rotterdam-Zuid.             Dat Rotterdam-Zuid voor een gigantische
                                   hebben als de andere grote steden in             vaak niet of slecht functioneren. De mensen   Schneider: “Voorheen gaven we vaak            Woningcorporaties die investeren in            opgave staat is duidelijk. Gezien het
                                   Nederland. Daar wordt al geruime tijd hard       die hier wonen, hebben ooit een goedkope      subsidie. Daar zijn we vanaf gestapt, omdat   Rotterdam-Zuid kunnen het bedrag dat zij       resultaat tot nu toe is Schneider echter
                                   aan gewerkt. Zo zijn er in het afgelopen         woning gekocht, maar hebben er vaak niet      we vinden dat eigenaren zelf de verant-       investeren in mindering brengen op de          hoopvol. “De laatste vijf jaren zijn al 5.000
                                   decennium al zo’n 10.000 woningen in             bij stilgestaan dat de woning ook onderhoud   woordelijk voor het onderhoud moeten          verhuurdersheffing die zij moeten afdragen     woningen aangepakt en we zien al mooie
                                   Rotterdam verbeterd, waarvan het merendeel       nodig heeft. Velen hebben zelfs nooit van     dragen. Een woningeigenaar moet daar          aan het Rijk.                                  stukjes ontstaan, zoals in Tuindorp en Oud
                                   in Rotterdam-Zuid. Voor wat betreft wonen        een Vereniging van Eigenaren gehoord.                                                                                                      Charlois. En kijk naar Katendrecht, dat is
                                   heeft Rotterdam-Zuid zichzelf de opgave          Daarom ligt onze focus op de begeleiding                                                                                                   echt een pareltje. Mensen willen daar nu
                                   gesteld om tot 2030 nog eens 35.000              van deze bewoners en de oprichting van een    “We weten hoe het moet. Kijk maar naar                                                       heel graag wonen. Je kunt dus concluderen
                                   woningen te verbeteren of te vervangen.          goed functionerende VvE, zodat ze samen                                                                                                    dat we weten hoe het moet, we gaan dan
                                   Van dit aantal zijn er 12.000 in het bezit van   aan de slag gaan met het onderhoud.”           Katendrecht, dat is echt een pareltje.”                                                     ook onvermoeibaar door op deze weg.”


8    01 - juni 2015                                                                                                                                                                                                                                              01 - juni 2015   9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>                                                                                                                                           SOFIE draagt bij aan metamorfose

     Europees geld voor                                                                                                                    Voormalige RET-remise krijgt nieuwe betekenis

     Nederlandse projecten
                                                                                                                                           Het kantoor van de voormalige RET-remise in Rotterdam is een markant pand op de
                                                                                                                                           grens van de wijken op Zuid en de Rotterdamse haven. Met de ondersteuning van een
                                                                                                                                           lening uit SOFIE, krijgt het pand een nieuwe betekenis voor de bewoners en ondernemers
                                                                                                                                           in de wijk.
     Gemeenten en regio’s in stedelijke gebieden kunnen aanspraak maken op
                                                                                                                                                “Innovatie en talentontwikkeling, dat   samen een ontwerp gemaakt waarin onder       stenen, materieel, gereedschap en de
     Europees geld vanuit het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling                                                                   is waar het om draait in het voormalige      andere een tribune is opgenomen. Mensen      kosten van professionele arbeid betaald.
     (EFRO). Met dit geld kunnen zij een fonds oprichten om bijvoorbeeld nieuwe                                                            RET-gebouw”, vertelt Otto Trienekens,        uit de wijk kunnen er straks iets            Zonder SOFIE was het lastig geworden,
                                                                                                                                           voorzitter van de Stichting                  organiseren, waardoor het een                omdat we niet voldoen aan de
     innovatieve bedrijvigheid of duurzame werkgelegenheid te creëren.                                                                     Handelscompagnie Sluisjesdijk. “Bij alles    ontmoetingsplek wordt. De projecten          voorwaarden van reguliere
     Gemeenten Den Haag en Rotterdam hebben op deze manier de fondsen                                                                      wat we doen, zoeken we naar een extra        worden uitgevoerd in samenwerking met        geldverstrekkers. Daarnaast betaalt de
                                                                                                                                           dimensie op dat vlak.” Trienekens geeft      Veldacademie en Creatief Beheer.”            gemeente Rotterdam opleiding en
     FRED, ED en SOFIE opgericht. Deze worden beheerd door SVn.                                                                            een paar voorbeelden: “Mensen met een                                                     coaching van de mensen in het
                                                                                                                                           achterstand op de arbeidsmarkt helpen in     Met SOFIE is exploitatie rond                opleidingstraject en heeft zij het
                                                                                                                                           een arbeidstoeleidingstraject mee bij de     Om de exploitatie rond te krijgen, maakt     leegstaande en in verval geraakte gebouw

     Maak kennis met FRED, ED en SOFIE                                                                                                     verbouwing. Zij worden bijgestaan door
                                                                                                                                           praktijkcoaches en door Rotterdamse
                                                                                                                                           ondernemers uit het havengebied. Voor de
                                                                                                                                                                                        de stichting gebruik van een lening uit
                                                                                                                                                                                        SOFIE. Trienekens: “Wij hebben de
                                                                                                                                                                                        aanvraag ingediend bij SVn en zij hebben
                                                                                                                                                                                                                                     voor 20 jaar beschikbaar gesteld.
                                                                                                                                                                                                                                     Begrotingstechnisch hebben we het nu
                                                                                                                                                                                                                                     gelukkig goed voor elkaar.”
                                                                                                                                           inrichting van de buitenruimte hebben        het verder afgehandeld. Uit SOFIE worden
     FRED, ED en SOFIE behoren tot de              ED (Energiefonds Den Haag) richt zich     SOFIE (Stadshavens Ontwikkelingsfonds         studenten van verschillende opleidingen      de kosten voor het materiaal zoals hout en
     zogenaamde JESSICA-fondsen die op hun         op de verbetering of uitbreiding van      voor Innovatie en Economie) stelt geld
     beurt weer onderdeel uitmaken van EFRO.       stedelijke verwarmings- en koelings-      beschikbaar voor bedrijvigheid in het
                                                   netwerken, die gevoed worden met in       Rotterdamse stadshavensgebied. De
     FRED (Fonds voor Ruimte en Economie           de bodem aanwezige natuurlijke            gemeente Rotterdam en het Havenbedrijf        “Mensen met een achterstand
     Den Haag) is opgericht om tegemoet te         energiebronnen (zoals aardwarmte),        Rotterdam willen het gebied aantrekkelijker
     komen aan de sterk groeiende behoefte aan     biomassacentrales of zeewatercentrales.   maken voor nieuw ondernemerschap, met          op de arbeidsmarkt krijgen hulp
     kleinere bedrijfsruimte in Den Haag.                                                    innovatie en duurzaamheid als speerpunten.
                                                                                                                                            van praktijkcoaches en van
                                                                                                                                            Rotterdamse ondernemers.”



        Ook aan de slag
        met EFRO?
             Om in aanmerking te komen         Neem dan contact op met Richard
        voor geld uit het Europese Fonds       Luigjes, manager Fondsontwikkeling
        voor Regionale Ontwikkeling (EFRO)     bij SVn, mail: r.luigjes@svn.nl. Als
        moeten projecten voldoen aan een       fondsbeheerder neemt SVn u veel
        aantal voorwaarden. Het project        werk uit handen. Wij helpen onder
        moet bijvoorbeeld bijdragen aan        meer bij de selectie van kansrijke
        innovatie en de groei van de lokale    projecten, zorgen ervoor dat
        of regionale economie en               voorstellen voldoen aan alle
        maatschappelijke meerwaarde            Europese verantwoordingseisen en
        hebben. Ziet u, als gemeente of        stellen financiële rapportages en
        provincie mogelijkheden hiervoor?      jaarverslagen op.
        Of wilt u hierover van gedachten
        wisselen?




10    01 - juni 2015                                                                                                                                                                                                                                                 01 - juni 2015   11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>                                                             Artist impression Bedrijvencentrum Haagse Baan




                                                                     “Kleine bedrijven weer terug
                                                                      naar centrum van de stad.”




     Haagse Baan van start                                                                                                           Blik op
     dankzij FRED                                                                                                                    Duurzaamheid
                                                                                                                                     al ontvangen?
     In de Haagse wijk Laakhaven bouwt PIKE Vastgoed
     ‘Haagse Baan’, een bedrijfsverzamelgebouw voor kleine                                                                           Duurzaamheid is hot. Op allerlei
     ondernemers. De units zijn te koop vanaf € 59.000,- met als                                                                     manieren proberen overheden,
                                                                                                                                     woningcorporaties en marktpartijen
     doel om bijvoorbeeld de hovenier, het schoonmaakbedrijf,                                                                        het woningbestand te verduurzamen
     het atelier of de stukadoor weer terug te halen naar het                                                                        en de bewoners te verleiden tot het
                                                                                                                                     nemen van energiebesparende
     centrum van de stad. Dankzij de lening uit FRED kon                                                                             maatregelen. Sommige zetten hierbij
     de bouw beginnen.                                                                                                               kleine stapjes, anderen pakken het
                                                                                                                                     rigoreuzer aan. Om u te informeren
          “Het idee is om voor kleine ondernemers betaalbare huisvesting te ontwikkelen                                              en te inspireren brengt SVn het
     in het centrum van de stad”, vertelt Pike Fabriek, directeur van PIKE Vastgoed.                                                 themanummer Blik op Duurzaamheid
     “Nu zijn zij vaak verbannen naar de randen van de stad. Door het realiseren van                                                 uit.
     multifunctionele en betaalbare units, komen ze weer terug in de stad.”
                                                                                                                                     Heeft u deze niet ontvangen? Vraag hem
     Beschikbaar in het najaar                                                                                                       dan snel aan via info@svn.nl
     De bouw is inmiddels gestart en naar verwachting zijn de units in het najaar beschikbaar
     voor de ondernemers. Deze ondernemers kunnen, als zij voldoen aan de voorwaarden,
     overigens ook een aanvraag doen voor een lening uit FRED. Fabriek: “Veel kopers hebben
     het geld direct beschikbaar, maar als dat niet het geval is, kunnen zij een aanvraag doen.”
     Naast het project Haagse Baan ontwikkelt PIKE Vastgoed nog twee aangrenzende kavels
     met een vergelijkbaar concept. PIKE Vastgoed is op zoek naar meer geschikte locaties.




                                  Colofon /        Uitgave   SVn juni 2015 /   Redactie   Vive Communicatie /   Eindredactie   SVn   SVn / Postbus 9, 3870 CA Hoevelaken
     Volg ons op Twitter          Fotografie   Bas Beentjes, Merlin Daleman, Rubén Dario Kleimeer, Eric Dullaert,                    Westerdorpsstraat 66, 3871 AZ Hoevelaken
     @svn_financier               Gwen Mustamu, Marc Nolte, PIKE Vastgoed, Patricia Steur, Veldacademie, Gerhard                     033 253 9401 / info@svn.nl / www.svn.nl
12    01 - juni 2015
                                  Witteveen Fotografie /       Vormgeving   Volta_thinks_visual /   Druk   Pronk Promotions
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>