<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>RUIMTELIJKE ONDERBOUWING
WINDTURBINE TE TZUM
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>20191629 / 14-12-2020
Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.



INHOUDSOPGAVE                                                                    blz


1.    INLEIDING                                                                    1
1. 1.       Aanleiding                                                             1
1. 2.       Locatie                                                                1
1. 3.       Planologische regeling                                                 2

2.    PROJECTBESCHRIJVING                                                          3
2.   1.     Huidige situatie                                                       3
2.   2.     Duurzaamheidsplannen MAST en TOER                                      5
2.   3.     Beschrijving initiatief                                                5
2.   4.     Sociale betrokkenheid én Pilot Omgevingswet van Waadhoeke              6
2.   5.     Ruimtelijke kwaliteit                                                  6

3.    BELEIDSKADER                                                                 7
3. 1.       Nationaal beleid                                                       7
3. 2.       Provinciaal beleid                                                     7
3. 3.       Gemeentelijk beleid                                                    9

4.    OMGEVINGSASPECTEN                                                           11
4.   1.     Milieuzonering                                                        11
4.   2.     Wegverkeerslawaai                                                     12
4.   3.     Bodem                                                                 12
4.   4.     Water                                                                 12
4.   5.     Ecologie                                                              13
4.   6.     Archeologie                                                           17
4.   7.     Cultuurhistorische waarden                                            18
4.   8.     Luchtkwaliteit                                                        18
4.   9.     Externe veiligheid                                                    18
4.   10.    Straalpaden en radarzones                                             20

5.    UITVOERBAARHEID 21
                                  RUIMTELIJKE ONDERBOUWING WINDTURBINE TE
5. 1.    Maatschappelijke         TZUM
uitvoerbaarheid                                                                   21
5. 2.    Economische
uitvoerbaarheid                                                                   21
5. 3.    Grondexploitatie                                                         21
                                  CODE Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-
6. AFWEGING EN
                                  2020
CONCLUSIES 23

BIJLAGEN
Bijlage 1         Participatie informatie
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Bijlage   2   Beschrijving pilotproject
Bijlage   3   Watertoets
Bijlage   4   Ecologisch onderzoek
Bijlage   5   Stikstofonderzoek
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                                    blz 1



1.   INLEIDING

1. 1.    Aanleiding

In 1993 is op initiatief van Dorpsbelang Tzum een Stichting opgericht (Stichting Mast) met
als doel de ontwikkeling en exploitatie van een windturbine. Dit heeft uiteindelijke geresul-
teerd in een windturbine op circa 2 kilometer ten zuidwesten van het dorp Tzum. De wind-
molen die hier stond is inmiddels gesloopt.

De vraag naar elektriciteit in Tzum met buitengebied (postcode 8804), is circa 3 miljoen kWh
op jaarbasis. De oude molen leverde ongeveer 17% van deze elektriciteitsvraag.

Energiecoöperatie TOER U.A. is in 2019 door stichting MAST opgericht. TOER is voornemens
hier een nieuwe windmolen te realiseren die een tiphoogte heeft die 31 hoger is dan de
voormalige windmolen. Met de nieuwe, grotere windmolen gaat de energieproductie om-
hoog naar een aandeel van 74% van de elektriciteitsvraag. Met dit project is sprake van een
opschaling van een solitaire windmolen, voorkomend uit een lokaal maatschappelijk initia-
tief. De opbrengsten komen volledig ten goede aan het dorp en de regio.

Het voorgenomen initiatief is echter niet in overeenstemming met het geldende bestem-
mingsplan. Om deze reden wordt hiervoor een omgevingvergunningsprocedure do orlopen.
Hiervoor is deze ruimtelijke onderbouwing noodzakelijk.

1. 2.    Locatie

Het projectgebied ligt in het landelijk gebied op ongeveer 2 kilometer ten zuidwesten van
het dorp Tzum. Specifiek ligt de locatie op ongeveer 260 meter ten zuiden van het perceel
Laakwerd 6. Het perceel staat kadastraal bekend als kadastrale gemeente Tzum, sectie D,
nummer 687. De ligging van het projectgebied is weergegeven in figuur 1. In de figuur is
Tzum met de groene cirkel aangegeven en het project gebied met de rode cirkel. De rode
stip betreft het daadwerkelijke projectgebied.




Figuur 1.   De ligging van het projectgebied




Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                       Rho Adviseurs B.V.
Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>blz 2                                                       Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.



1. 3.    Planologische regeling

Het projectgebied is planologisch geregeld in het bestemmingsplan Buitengebied 2013, dat
is vastgesteld op 7 november 2013. Het heeft hierin de bestemming ‘Agrarisch’ met daarbij
de gebiedsaanduiding ‘windturbine’. Ter plaatse is op basis de gebiedsaanduiding een wind-
turbine toegestaan. De tiphoogte van een windturbine zal ten hoogste de bestaande
tiphoogte bedragen. In dit geval had de oude windturbine een tiphoogte van 45 meter. De
nieuwe windturbine heeft een tiphoogte van 76,5 meter. Voor een indicatie van de verschil-
lende hoogtes van een windturbine wordt verwezen naar figuur 2. Omdat de beoogde wind-
turbine hoger is dan de oude windturbine, kan deze niet op basis van het geldende bestem-
mingsplan worden gerealiseerd.

De gemeente De Waadhoeke wil in principe meewerken aan de ontwikkeling. Op basis van
de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) kan dit door het verlenen van een
omgevingsvergunning waarbij wordt afgeweken van het bestemmingsplan. Voorwaarde
hierbij is dat de activiteit niet in strijd is met een goede ruimtelijke ordening. Ter motivering
hiervan is een goede ruimtelijke onderbouwing noodzakelijk. Deze notitie voorzie t hierin en
zal deel uitmaken van de aanvraag van de omgevingsvergunning.




Figuur 2.    Maten windturbine




Rho Adviseurs B.V.                                         Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
  Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                                      blz 3



2.   PROJECTBESCHRIJVING

2. 1.    Huidige situatie

De ontwikkeling vindt plaats op een agrarisch perceel op ongeveer 260 meter ten zuiden
van het perceel Laakwerd 6. De omgeving heeft een zeer open karakter, waardoor deze
goede mogelijkheden voor windenergie biedt. Figuur 3 geeft een luchtfoto van de locatie
en de omgeving weer. Figuur 4 weergeeft aanzicht op de oude molen.

Zoals in het vorige hoofdstuk beschreven, heeft in het projectgebied in het verleden een
solitaire windturbine gestaan. De windturbine had een tiphoogte van 45 meter en werd
gerealiseerd op initiatief van Stichting Mast. Dit staat voor ‘Stichting Miljeu en Aktiviteiten
Stipe Tsjom’ en heeft als primair doel processen rond de energietransitie te ondersteunen
en te verbinden met cultuur, leefbaarheid en milieu. Via Stichting Mast komt er geld voor
activiteiten voor het dorp Tzum – en mogelijk omliggende dorpen – waarbij vele mensen
worden betrokken. De exploitatie-opbrengsten van de windturbine worden besteedt aan
dorpsprojecten en dorpsverenigingen. De doelstellingen zoals die in de oprichtingsakte van
de stichting zijn vastgesteld, zijn:

a)   het stimuleren van het gebruik van duurzame energiebronnen, in het bijzonder wind-
     energie;
b)   het verwerven, oprichten, in stand houden, beheren en exploiteren van windturbines
     of andere installaties voor de opwekking van duurzame energie;
c)   het bevorderen van energiebesparing en een schoon, leefbaar milieu;
d)   het stimuleren van het dorpsleven in Tzum, in het bijzonder sociaal-culturele activitei-
     ten.

De oude windmolen had een opbrengst van gemiddeld 0,5 miljoen kWh per jaar. De vraag
naar elektriciteit in Tzum met buitengebied (postcode 8804), is circa 3 miljoen kWh op jaar-
basis. De oude windmolen leverde dus ongeveer 17% van deze elektriciteitsvraag. De dorps-
molen was economisch afgeschreven en is daarom in 2016 verkocht en inmiddels verwij-
derd.

In 2016 is door stichting MAST een bouwaanvraag bij de gemeente ingediend voor een-
zelfde windmolen.




Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                        Rho Adviseurs B.V.
Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>blz 4                                                      Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.




Figuur 3.   Luchtfoto projectgebied en omgeving




Rho Adviseurs B.V.                                         Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
  Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                                 blz 5




Figuur 4.   Aanzicht vanaf de Lollumerweg op de oude molen (ashoogte 30 meter)

2. 2.    Duurzaamheidsplannen MAST en TOER

In het kader van het Klimaatakkoord/de Energietransitie/NPRES en de mogelijkheden van
nieuw windmolenbeleid, wil stichting MAST haar milieu- en leefbaarheidsdoelen continue-
ren. Zij wil meer duurzame energie opwekken en plannen maken om het dorp op termijn
gasloos te maken. Dat wil zij samen met inwoners en de gemeente organiseren. Daarvoor
is in 2019 de energiecoöperatie TOER U.A. opgericht. Energiecoöperatie TOER is een initia-
tief van stichting MAST te Tzum.

Leden van energiecoöperatie TOER zijn burgers en bedrijven die hun elektriciteitsverbruik
willen verduurzamen met lokale energieprojecten, een bijdrage willen leveren aan de ener-
gietransitie, de Mienskip en kosten willen besparen.

2. 3.    Beschrijving initiatief

Energiecoöperatie TOER U.A. is voornemens een nieuwe windturbine te realiseren, ter
plaatse van de voormalige windmolen. De nieuwe windturbine krijgt een ashoogte (hoogte
van de mast) van 46 meter en een tiphoogte van 76 meter. Figuur 5 geeft inzicht op de
nieuwe windturbine. Met dit project is sprake van het opschalen van een bestaande (dorps)
windmolen.
Bij een windturbine waarvan de ashoogte 16 meter hoger is, gaat de jaarlijkse stroompro-
ductie omhoog van eerder 500.000 kWh naar 2.800.000 kWh. Dit laatste komt bijna over-
een met het totale stroomverbruik in het dorp Tzum en omgeving.

De opgewekte groene stroom wordt aan een energiebedrijf verkocht. Van de opbrengsten
worden de exploitatiekosten betaald. De minimale 500 coöperatie leden delen in de coöpe-
ratiewinsten en worden deels gebruikt om diverse dorpsprojecten en -verengingen te spon-
soren.
De opbrengsten van de nieuwe windturbine komen, net als bij de voormalige windmolen,
derhalve volledig ten goede aan de lokale gemeenschap.




Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                    Rho Adviseurs B.V.
Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>blz 6                                                      Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.




Figuur 5.   Aanzicht vanaf de Lollumerweg op de windturbine (visualisatie op 500 meter
            afstand)

2. 4.    Sociale betrokkenheid én Pilot Omgevingswet van Waadhoeke

Stichting MAST vindt het belangrijk dat het project in samenwerking met de omgeving ont-
wikkeld wordt. Burgerparticipatie staat hierbij hoog in het vaandel. Derhalve is het initiatief
in afstemming met de naaste omgeving tot stand gekomen. Paragraaf 3.3.2 en 5.1 én bijlage
1 gaat hier nader op in.

2. 5.    Ruimtelijke kwaliteit

Dit project maakt een ontwikkeling in het landelijk gebied mogelijk. Het is van belang dat
deze ontwikkeling op een verantwoorde manier wordt ingepast in het landschap. De Struc-
tuurvisie Grutsk op 'e Romte van de provincie Fryslân vormt hierbij een handvat.

Het projectgebied ligt in het deelgebied ‘Westergo’. De ontwikkeling vindt plaats op een in
cultuur gebracht stuk grasland. Er worden geen ingrepen in de ondergrond uitgevoerd. Er
wordt daarom geen afbreuk gedaan aan de kernkwaliteiten van de bodem en de onder-
grond. Het midden- tot grootschalige, open tot zeer open landschap wordt als kernkwaliteit
aangehaald. De openheid van het landschap is in de omgeving van het projectgebied dui-
delijk zichtbaar. Dit open karakter alsmede de ligging in een kuststreek, maakt de omgeving
zeer windrijk en daardoor geschikt voor het opwekken van windenergie. Het respecteren
van deze openheid is van groot belang. Daardoor wordt de windturbine op dezelfde locatie
gebouwd als de voormalige windturbine. De vergroting van de hoogte van de nieuwe wind-
turbine doet geen afbreuk aan (de beleving van) de openheid van het landschap. Het ver-
schil tussen een 45 en 76 meter hoge windturbine is vanaf enige afstand visueel nauwelijks
waar te nemen. Bovendien doet de windturbine geen afbreuk aan de zichtbaarheid van res-
terende structuren in het landschap. In dit geval is sprake van een onregelmatige verkave-
lingsstructuur. Figuur 5 geeft een aanzicht op de windturbine in de toekomstige situatie
weer.




Rho Adviseurs B.V.                                         Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
  Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                                     blz 7



3. BELEIDSKADER

3. 1.    Nationaal beleid

De Rijksoverheid wil dat in 2020 14% van alle gebruikte energie in Nederland uit duurzame
bronnen komt. In 2023 moet dat 16% zijn. Verder staat in het Klimaatakkoord dat in 2030
tenminste 35 TeraWattuur (TWh) duurzame elektriciteit op land (via wind én zon) geprodu-
ceerd moet worden. Windenergie is economisch gezien momenteel de meest efficiënte en
effectieve vorm van een duurzame energieopwekking om deze doelen te halen.

In het Klimaatakkoord is de doelstelling opgenomen om in 2030 tenminste 35 TWh duur-
zame elektriciteit op land in 2030 te produceren. Daarnaast staat in het eerdere Energieak-
koord dat provincies elk een aandeel verzorgen om in 2020 een totaal van 6.000 MW aan
windenergie te realiseren.

Deze afspraken over windenergie op land zijn nodig om de Nederlandse doelstellingen voor
de groei in duurzame energie en vermindering van de CO 2 -uitstoot te halen. Het is een be-
trouwbare en efficiënte techniek en bron van duurzame energieopwekking die nu al volop
beschikbaar is.

Het onderhavige project draagt bij aan het behalen van de doelstellingen van het Rijk.

3. 2.    Provinciaal beleid

3.2.1.   Bestuursakkoord 2019-2020

In het bestuursakkoord 2019-2023 ‘Geluk op 1, Vernieuwen in vertrouwen' zijn de ambities
voor het opwekken van duurzame energie benoemd. In 2030 wordt 33% van de Friese
energie duurzaam opgewekt en 25% energie bespaard ten opzichte van 2010. De nadere
uitwerking hiervan vindt plaats via de Regionale Energiestrategie (RES) en de provinciale
omgevingsvisie. Verschillende partijen in Fryslân zullen in dit kader samen tot concrete plan-
nen moeten komen voor warmtevoorziening in de ‘bebouwde omgeving’ en grootschalige
duurzame energieopwekking.

In het bestuursakkoord is een aantal energieprincipes benoemd, die richting moeten geven
aan de inzet van de provincie bij de totstandkoming van de RES. Een van deze principes
bevat een voorstel voor nieuw beleid voor windturbines. Bij de besluitvorming op 25 sep-
tember 2019 over de ontwerp-omgevingsvisie hebben Provinciale Staten bij amendement
de beleidsvoorstellen voor windturbines in de ontwerp-omgevingsvisie laten opnemen.

Het nieuwe beleid heeft onder andere betrekking op de opschaling van bestaande dorps-
molens tot een tiphoogte van 100 meter. In het bestuursakkoord zijn de volgende eisen
genoemd waaraan een windmolen moet voldoen om het predicaat dorpsmolen te krijgen:
    a) er is sprake van het vervangen van een solitaire windturbine;
    b) de bestaande windturbine staat nabij het dorp;
    c) de windturbine is voortgekomen uit een lokaal maatschappelijk initiatief; en
    d) de opbrengsten komen volledig ten goede aan de lokale gemeenschap.




Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                       Rho Adviseurs B.V.
Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>blz 8                                                      Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.



De provincie is voornemens in de verordening een limitatieve lijst van dorpsmolens in de
begripsbepaling ‘bestaande dorpsmolen’ op te nemen, zodat volstrekt helder is welke
dorpsmolens in aanmerking komen voor opschaling. Vooraf moet duidelijk zijn dat alle
dorpsmolens in de lijst voldoen aan de voorwaarden, zoals die ook zijn benoemd in het be-
stuursakkoord.

De solitaire windturbine die dit project beoogt maakt deel uit van de lijst ‘bestaande dorps-
molen’. Met dit project is sprake van het vervangen van een solitaire windturbine nabij het
dorp Tzum. De windturbine is voortgekomen uit een lokaal maatschappelijk initiatief, waar-
bij de opbrengen volledig ten goede komen aan de lokale gemeenschap. In dit geval is ‘Stich-
ting Miljeu en Aktiviteiten Stipe Tsjom’ (MAST) uit Tzum de lokale initiatiefnemer. Voor een
nadere beschrijving hiervan wordt verwezen naar bijlage 1.

3.2.2.   Duurzame Energie 2014-2020

De provinciale opgave van 530,5 MegaWatt windenergievermogen in 2020 is onderdeel van
de Rijksdoelstelling om meer schone energie te produceren en om minder afhankelijk te
worden van fossiele brandstoffen.

De provincie wil dat in 2020 16% van de energie duurzaam wordt opgewekt. Dit gebeurt
met wind, zon, warmte en biomassa, in de zogenoemde duurzame energiemix.

Dit is vastgelegd in het Uitvoeringsprogramma Duurzame Energie 2014 -2020. Tegelijkertijd
is het doel 20 procent te besparen op het energieverbruik.

Wind is een belangrijke pijler onder de energiemix. Het op te stellen vermogen van 530,5
MegaWatt levert in 2020 bijna 55 procent van de duurzame energie productie op. Zonne-
stroom zorgt met 500 MegaWatt voor bijna 20 procent. De vuilve rbrandingsoven in Harlin-
gen levert met warmte 25 procent.

3.2.3.   Streekplan Friesland

Het Streekplan Fryslân 2007 is op 13 december 2006 door Provinciale Staten vastgesteld. In
het Streekplan geeft Gedeputeerde Staten (GS) aan dat zij streven naar het beperken v an
emissies en het benutten van duurzame energiebronnen willen stimuleren. Zij leggen de
invulling van deze doelstelling neer bij de gemeenten.

3.2.4.   (ontwerp) Verordening Romte Fryslân (windturbines)

De Verordening Romte voorziet in de mogelijkheid (artikel 9.2.1) om bestaande windturbi-
nes op te schalen met de beperking dat de turbine op dezelfde locatie met dezelfde mast-
hoogtes en wiekdiameter wordt teruggebouwd.
Met dit project te Tzum is sprake van het opschalen van een bestaande windturbine op
dezelfde locatie. Echter is de masthoogte en wiekdiameter hoger dan de voormalige wind-
turbine.

De provincie heeft inmiddels nieuw beleid opgesteld. Dit is reeds beschreven onder het
kopje ‘bestuursakkoord 2019-2020’. Het voorgenomen beleid wordt vertaald in een partiële
wijziging van de Verordening Romte. Hiervoor ligt op dit moment een ontwerpversie ter
inzage. Deze versie voorziet in onderstaande regeling voor het opschalen van bestaande
windturbines. In een ruimtelijk plan kan het vervangen van een be staande windturbine,
worden toegestaan, mits:



Rho Adviseurs B.V.                                         Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
  Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                                     blz 9



    a)   het gaat om het vervangen van een solitaire windturbine nabij het dorp;
    b)   de bestaande windturbine is voortgekomen uit een lokaal maatschappelijk in initi-
         atief en de opbrengsten van de windturbine volledig ten goede komen aan de lo-
         kale gemeenschap;
    c)   de tiphoogte van de nieuwe windturbine maximaal 100 meter bedraagt;
    d)   de windturbine op de bestaande locatie wordt opgericht, met dien verstande dat
         de locatie van de windturbine beperkt mag verschuiven als dit vanuit oogpunt van
         milieu of veiligheid dan wel vanwege de landschappelijke - of stedenbouwkundige
         structuur gewenst is.

Aan de voorwaarden wordt met dit project voldaan. Er is sprake van het vervangen van een
solitaire windturbine nabij het dorp Tzum en komt voort uit een lokaal maatschappelijk in
initiatief. Hierbij komen de opbrengsten van de windturbine volledig ten goede komen aan
de lokale gemeenschap. De tiphoogte bedraagt 76 meter en wordt op de bestaande locatie
opgericht. In hoofdstuk 4 wordt beschreven dat dit vanuit oogpunt van milieu aanvaardbaar
is. De ruimtelijke kwaliteitsparagraaf is opgenomen in paragraaf 2.3. De nieuwe windturbine
is passend in zijn omgeving.

3. 3.    Gemeentelijk beleid

3.3.1.   Coalitieakkoord Waadhoeke

In het coalitieakkoord staat aangegeven dat de gemeente een voorbeeld wil zijn voor duur-
zaam handelen waarbij de gemeente streeft naar een energieneutrale gemeente in 2040.
Met dit project wordt een bijdrage geleverd aan een energieneutrale gemeente.

3.3.2.   Pilot Omgevingswet 'Noordwest Friesland'.

Op 23 maart 2018 hebben de Commerciële Club Noordwest Friesland (CCNWF), Provincie
Fryslân, Wetterskip Fryslân, de gemeente Harlingen en de gemeente Waadhoeke een in-
tentieovereenkomst ondertekend om samen te gaan werken in de Pilot Omgevingswet
'Noordwest Friesland'. Dit initiatief is ontstaan vanuit de Commerciële Club. Deze pilot biedt
een praktijkoefening voor alle betrokken partijen. Eind 2019 is de pilot gestopt. Hieronder
(en ook in hoofdstuk 5.1 en bijlage 2) komt aan de orde hoe het initiatief binnen de pilot is
behandeld.

In de pilot hebben overheden en belanghebbenden de handen ineengeslagen om plannen
te realiseren die waarden kunnen toevoegen aan de fysieke leefomgeving, waarbij de regels
dienend zijn en niet bepalend. Dit is in lijn met de basisfilosofie van de Omgevingswet. In
deze pilot is geoefend met het anders werken, namelijk het werken in de gedachte van de
Omgevingswet.

Het project voor de realisatie van de windmolen is als pilotproject aangemeld en als zodanig
tot stand gekomen. Bij de pilot voor de Omgevingswet werd de stap gezet van “nee, tenzij’
naar “ja, mits” en wordt primair gewerkt aan waardenvergroting in plaats van het sturen op
normen en regels. Samenwerking op basis van vertrouwen is het uitgangspunt.

Binnen de pilot gelden waarden als uitgangspunten waaraan projecten moeten voldoen om
opgenomen te worden binnen de Pilot Omgevingswet. Deze waarden zijn in figuur 5 aan-
gegeven. In bijlage 2 wordt een nadere beschrijving van deze waarden gegeven.




Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                       Rho Adviseurs B.V.
Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>blz 10                                                     Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.




Figuur 6.   Aspecten waardevergroting




Rho Adviseurs B.V.                                         Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
  Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                                      blz 11



4.   OMGEVINGSASPECTEN

Het uitgangspunt is dat in de beoogde situatie en tijdens de uitvoering van het project, een
goede omgevingssituatie bestaat. Dit hoofdstuk geeft in relatie het initiatief een omschrij-
ving van ieder omgevingsaspect.

4. 1.    Milieuzonering

In het kader van een goede ruimtelijke ordening is ruimtelijke afstemming tussen bedrijfs-
activiteiten, voorzieningen en gevoelige functies (woningen) noodzakelijk. Bij deze afstem-
ming kan gebruik worden gemaakt van de richtafstanden uit de basiszoneringslijst van de
VNG-brochure “Bedrijven en milieuzonering” (2009). Voor de windturbine met een wiek-
diameter van 50 meter of meer geldt een grootste richtafstand van 300 meter. De dichtst-
bijzijnde woonhuizen van derden staan op 260 meter ten noorden van de locatie. Er wordt
dus niet voldaan aan de richtafstanden. Om deze reden is er specifiek onderzoek verricht
naar de thema’s geluidhinder en slagschaduw. De FUMO heeft in zijn brief van 18 augustus
2020, in het kader van de Melding Activiteitenbesluit, aangegeven akkoord te zijn met de
bevindingen van de onderzoeken.

Geluidhinder
Geluid veroorzaakt door windturbines (of andere installaties) mag geen ontoelaatbare hin-
der veroorzaken. In het Activiteitenbesluit zijn geluidnormen voor de geluidbelasting op ge-
voelige gebouwen (waaronder woningen) als gevolg van de windturbine vastgesteld. Het
jaargemiddelde geluidniveau (L den) als gevolg van een windturbine dient op de gevel van
gevoelige gebouwen niet meer te bedragen dan L den = 47 dB. Daarnaast geldt een ten hoog-
ste toelaatbare waarde voor het jaargemiddelde geluidniveau in de nachtperiode van L night
= 41 dB. Voor de huidige typen windturbines geldt in het algemeen dat deze laatste norm
minder relevant is. Als aan de L den wordt voldaan, dan wordt veelal ook aan de L night voldaan.

Om aan te tonen dat wordt voldaan aan de geluidsnormen uit het Activiteitenbesluit, is een
geluidberekening uitgevoerd. De geluidniveaus ter plaatse van alle woningen van derden
dienen aan de geluidnorm L den = 47 dB te voldoen Uit het rapport komt naar voren dat de
turbine bij gevoelige bestemmingen voldoet aan de geluidnormen zoals gesteld in artikel
3.14a van het Activiteitenbesluit. Er zijn geen mitigerende maatregelen nodig.

Wat betreft de geluidhinder is er sprake van een acceptabele situatie omdat er geen sprake
is van een onaanvaardbare geluidsituatie.

Slagschaduw
Slagschaduw van een windturbine is de bewegende schaduw van de draaiende wieken. Als
slagschaduw op het lichtdoorlatend deel van de gevel van een woning valt, kan dat als hin-
derlijk worden ervaren. In artikel 3.14 onder 4 van het Activiteitenbesluit wordt verwezen
naar de bij de ministeriële regeling te stellen maatregelen. In deze regeling is in artikel 3.12
voorgeschreven dat een turbine is voorzien van een automatische stilstandsvoorziening die
de windturbine afschakelt indien slagschaduw optreedt ter plaatse van gevoelige objecten
voor zover de afstand tussen de turbine en de woning minder bedraagt dan twaalf maal de
rotordiameter (in dit geval 552 meter) en gemiddeld meer dan 17 dagen per jaar gedurende
meer dan 20 minuten slagschaduw kan optreden. Omdat binnen deze afstand woningen
van derden voorkomen, is onderzoek uitgevoerd naar de schaduwwerking van de beoogde
windturbine op de omgeving. Er treedt een kans op dat er sprake is van een normoverschrij-
ding van de slagschaduwhinder. Op een aantal gevoelige bestemmingen treedt namelijk




Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                         Rho Adviseurs B.V.
Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>blz 12                                                     Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.



meer dan 6 uur per jaar slagschaduwhinder op. Door het aanbrengen van een stilstandvoor-
ziening wordt voldaan aan de slagschaduwnorm zoals gesteld in artikel 3.12 van de Activi-
teitenregeling milieubeheer (Activiteitenregeling).

De woningen in de omgeving ondervinden geen onaanvaardbare slagschaduwhinder van de
windturbine.

4. 2.    Wegverkeerslawaai

In de Wet geluidhinder (Wgh) is bepaald dat elke weg in principe een zone heeft waar aan-
dacht aan geluidhinder moet worden besteed. Daarbij onderscheidt de Wgh geluidsgevoe-
lige functies enerzijds en niet-geluidsgevoelige functies anderzijds.

Het project stelt geen geluidgevoelige functies voor. Als gevolg van de ontwikkeling zal het
aantal verkeersbewegingen in de omgeving ook niet toenemen, waardoor het project op
dit punt geen gevolgen heeft voor woningen in de omgeving. Het project veroorzaakt dan
ook geen strijdigheden met de Wgh.

4. 3.    Bodem

Het uitgangspunt wat betreft de bodem in het projectgebied is dat de kwaliteit ervan zoda-
nig dient te zijn, dat er geen risico’s voor de volksgezondheid ontstaan.

Het project stelt de bouw van een windturbine op een agrarische perceel voor. Er zijn geen
aanwijzingen dat er op de locatie verontreinigende activiteiten hebben plaatsgevonden. Er
is dan ook geen sprake van een verdachte locatie. De windturbine vormt ook geen verblijfs-
gebied voor mensen. In beginsel bestaan daarom geen risico’s voor de volksgezondheid. Als
uitgangspunt voor het bedrijf geldt dat bodemvervuiling voorkomen dient te worden.

4. 4.    Water

Vanwege het grotere belang van het water in de ruimtelijke ordening, wordt van water-
schappen een vroege en intensieve betrokkenheid bij het opstellen van ruimtelijke plannen
verwacht. Belangrijke aspecten die invloed hebben op de waterhuishouding zijn ingrepen
aan watergangen, de toename van het verhard oppervlak en de afvoer van hemel- en afval-
water vanaf het perceel.

De ontwikkeling is voorgelegd aan Wetterskip Fryslân via de digitale watertoets. Vanwege
de beperkte invloed op het watersysteem kan de korte procedure voor de watertoets wor-
den gevolgd. Volstaan kan worden met het opnemen van een standaard wateradvies. Dit
advies is beperkt op het project en hierna opgenomen. Het project heeft een positief wa-
teradvies.

Toename verharding
Door ruimtelijke ontwikkelingen neemt de hoeveelheid verhard oppervlak toe met als ge-
volg een versnelde afvoer van hemelwater. Het is nodig om deze versnelde afvoer te com-
penseren om de waterberging in een gebied in stand te houden. Dit geldt ook voor toevoe-
gen van oppervlakteverharding die wel past binnen het bestemmingsplan, maar waarvan
de grond al meer dan vijf jaar braak ligt en waar in het verleden niet voor gecompenseerd
is. Het is verboden zonder watervergunning neerslag versneld tot afvoer te laten komen




Rho Adviseurs B.V.                                         Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
  Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                                   blz 13



indien daarbij meer dan 200 m2 onverharde grond in stedelijk gebied en 1.500 m2 in lande-
lijk gebied wordt bebouwd of verhard. Dit project voorziet in een ontwikkeling die kleiner is
dan 1.500 m2 . Watercompensatie is niet nodig.

Klimaatadaptatie
Om ook in de toekomst prettig te kunnen wonen, werken en recreëren moeten steden en
dorpen ingericht worden met het oog op de toekomst. Kansen moeten benut worden om
het gebied klimaat robuust in te richten. Zo is het mogelijk om het bebouwd gebied beter
bestand te maken tegen hevige regenbuien, periodes van droogte en hitte en de gevolgen
van een mogelijke overstroming.

Bij de inrichting van het projectgebied kan hierop geanticipeerd worden door bijvoorbeeld
het percentage verhard oppervlak te verminderen en het projectgebied groener in te rich-
ten. Door nú maatregelen te nemen, worden steden en dorpen mooier en wordt grote
schade in de toekomst voorkomen. Voor veel maatregelen geldt bovendien dat ze kosten-
effectief zijn, als ze maar in een vroeg stadium in het proces worden meegenomen. Met
voorgenoemd advies wordt bij de uitvoering van de plannen rekening gehouden.

4. 5.    Ecologie

Bij ruimtelijke ontwikkelingen moet rekening gehouden worden met de natuurwaarden van
de omgeving en met beschermde plant- en diersoorten. Bij de bescherming van gebieden
gaat het om op Europees niveau aangewezen Natura 2000-gebieden. Verder worden in de
provinciale verordening gebieden beschermd die van belang zijn voor het Natuurnetwerk
Nederland (NNN). De bescherming van gebieden en de bescherming van soorten en hun
verblijfplaatsen is geregeld in de Wet natuurbescherming. De bescherming van NNN is ge-
regeld in de provinciale verordening.

Gebiedsbescherming
Door Altenburg & Wymenga (A&W) is een ecologische beoordeling en een daarop volgend
aanvullend onderzoek uitgevoerd. Deze onderzoeken zijn als bijlage toegevoegd. Hierna
worden de belangrijkste resultaten ten aanzien van gebiedsbescherming gegeven.

Natura 2000-gebied
Uit de kaartgegevens over wettelijk beschermde gebieden blijkt dat het projectgebied geen
deel uitmaakt van een Natura 2000-gebied. Het dichtstbijzijnde Natura 2000-gebied is
'Waddenzee' en is gelegen op een afstand van circa 9 km ten westen van het plangebied.
Overige Natura 2000-gebieden liggen op aanzienlijk grotere afstanden en hebben geen eco-
logische relatie met het onderzoeksgebied. Deze gebieden zijn daardoor niet relevant voor
deze ecologische beoordeling. Gezien de afstand tussen het plangebied en Natura 2000-
gebied 'Waddenzee' zijn op deze habitattypen en soorten geen negatieve effecten van de
werkzaamheden te verwachten.

De ganzensoorten en Smient waarvoor het Natura 2000-gebied 'Waddenzee' is aangewe-
zen, slapen in het Natura 2000-gebied en foerageren in gebieden buiten de grenzen van dit
gebied. Volgens de externe werking van de Wet natuurbescherming zijn bovengenoemde
vogelsoorten ook beschermd buiten de begrenzing van het Natura 2000-gebied. Het pro-
jectgebied zelf is echter niet geschikt als foerageergebied voor betreffende vogelsoorten.
De directe omgeving van het plangebied is in principe wel geschikt als foerageergebied voor
ganzen. Ganzen foerageren echter zelden verder dan 5 kilometer van hun slaapplaats (S i et
al. 2011). Natura 2000-gebied 'Waddenzee' ligt op 9 kilometer van het plangebied. Om die




Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                       Rho Adviseurs B.V.
Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>blz 14                                                     Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.



reden worden geen negatieve effecten verwacht op de aangewezen ganzensoorten en
Smient voor het Natura 2000-gebied 'Waddenzee'.

Stikstofdepositie op Natura 2000-gebied
Het is mogelijk dat door uitvoering van de plannen een toename in stikstofdepositie ver-
oorzaakt wordt. Stikstofdepositie kan schadelijk zijn voor Natura 2000 -gebieden die zijn
aangewezen ter bescherming van stikstofgevoelige habitattypen en soorten. Om de toe-
name in stikstofdepositie te beperken, werd tot voor kort gewerkt volgens het Programma
Aanpak Stikstof (PAS).

Voor projecten waarvoor de AERIUS berekening voor geen enkel Natura 2000 -gebied een
depositie groter dan afgerond 0,00 mol/ha/jr laat zien, kunnen omgevingsvergunningen
worden aangevraagd. Voor projecten die leiden tot een stikstofdepositie van meer dan 0,00
mol/ha/jr kunnen vooralsnog geen omgevingsvergunningen aangevraagd worden.

De inschatting is dat het effect van de uitvoering van de plannen op de stikstofdepositie
zeer klein zal zijn. Het ecologisch effect van de toename wordt als verwaarloosbaar inge-
schat. Om duidelijkheid te verkrijgen over een mogelijke toename in stikstofdepositie is een
AERIUS berekening uitgevoerd. Uit de berekeningen blijkt dat de stikstofdepositie nergens
hoger is dan afgerond 0,00 mol/ha/jaar en er derhalve geen relevant effect is. Negatieve
effecten in de vorm van vermesting en verzuring zijn derhalve niet aan de orde. De aanleg-
en exploitatiefase zijn in dezelfde berekening meegenomen. De aanleg- en exploitatiefase
zullen elk nog in hetzelfde jaar plaatsvinden. Voor dit plan geldt geen vergunningplicht op
basis van de Wet natuurbescherming (Wnb).

Natuurnetwerk Nederland
Het projectgebied maakt geen deel uit van de (Provinciale) Ecologische Hoofdstructuur
(PEHS).

Op een afstand van circa 5 km ten zuidoosten van het projectgebied liggen gebieden die
door de provincie zijn aangewezen als NNN-gebied. Gezien de relatief grote afstand van het
projectgebied, zijn er geen directe effecten te verwachten op de NNN. Om die reden is er
geen knelpunt met de regelgeving daaromtrent.

Op circa 50 meter ten zuiden van het projectgebied ligt een gebied (Slachtedyk) dat de sta-
tus 'natuur buiten EHS' heeft. Gezien de beperkte ingreep worden geen directe effecten
verwacht. Er is daarom geen knelpunt met de Wet natuurbescherming ten aanzien van na-
tuur buiten NNN.

Weidevogelkansgebied
Het projectgebied is onderdeel van Weidevogelkansgebied. Uit de weidevogelnota van de
Provincie Fryslân volgt dat ruimtelijke ontwikkelingen die de rust en openheid voor de wei-
devogels in de weidevogelkansgebieden aantasten in principe niet zijn toegestaan. Indien
een oppervlakte verstoord gebied groter is dan 0,5 ha, is er sprake van een compensatie-
plicht.

Voor de aanleg van de windmolen geldt dat er mogelijk een klein oppervlak van het weide-
vogelkansgebied verloren gaat. De oppervlakte die fysiek verloren gaat (de betonnen fun-
datieplaat) is verwaarloosbaar klein. De plaatsing en ingebruikname van de windturbine
zorgt voor een verstoringscontour. Indien uitgegaan wordt van een situatie waarbij eer der
ook een windturbine aanwezig was met een bepaalde verstoringscontour, wordt in de
nieuwe situatie de verstoringscontour groter omdat de tur bine van grotere afmetingen is.



Rho Adviseurs B.V.                                         Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
  Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                                  blz 15



Indien echter wordt uitgegaan van de situatie op dit moment waarbij geen windturb ine
aanwezig is, is er sprake van een grotere toename van de verstoringscontour. Om te bepa-
len of er sprake is van verlies van waardevol weidevogelgebied is een inventarisatie uitge-
voerd naar broedparen van weidevogels in de directe omgeving van het plange bied, waarbij
gebruik is gemaakt van gegevens van de Bond Friese VogelWachten.

Middels gegevens van de BFVW en data van Sovon is duidelijk geworden dat de directe
omgeving van het plangebied een middelhoge tot hoge 'hotspotwaarde' heeft voor vogels
van agrarisch gebied. Qua verstoring liggen de territoria van Kievit en Scholekster op een
afstand van de planlocatie groter dan de verstoringsafstand voor deze soorten, en er wordt
daarom geen wezenlijk verstoringseffect op deze soorten verwacht. De Grutto en Tureluur
zijn gevoeliger, waarbij de huidige territoria gedeeltelijk binnen de verstoringscontour van
de geplande turbine liggen. Een geringe mate van verstoring voor de Grutto en Tureluur kan
daarom niet worden uitgesloten. Er is sprake van een gebied van 0,02% van het totale op-
pervlak van het weidevogelkansgebied waarbinnen de turbine gepland staat dat minder
functioneel zal zijn voor weidevogels. Dit betekent dat er een knelpunt is met de Verorde-
ning Romte Fryslân 2014, die stelt dat het niet is toegestaan om ruimtelijke ontwikkelingen
(met uitzondering van agrarische ontwikkelingen) uit te voeren in weidevogelkansgebieden
waardoor de openheid en rust wordt verstoord in gebieden die geschikt zijn voor weidevo-
gels. Voor het verlies van geschikt weidevogelareaal is alleen financiële compensatie moge-
lijk. De kosten hiervoor worden betaald door de initiatiefnemer. De betaling zal plaatsvin-
den door een storting in het weidevogelcompensatiefonds.

Voor wat betreft aanvaring is de mortaliteit voor vrijwel alle soorten nihil. Alleen onder
Boerenzwaluw wordt meer dan 1 slachtoffer per seizoen verwacht. De staat van instand-
houding (SVI) van de Boerenzwaluw als broedvogel in Nederland is gunstig (www.sovon.nl)
en de mortaliteit ligt zeer ruim onder de landelijke 1%-norm van 1.534 vogels. Er wordt
daarom geen wezenlijk effect op de populatie verwacht.

Ganzenfoerageergebied
Uit kaartgegevens van de Provincie Fryslân blijkt dat het projectgebied geen onderdeel is
van Ganzenrustgebied. De dichtstbijzijnde Ganzenfoerageergebieden bevinden zich op circa
10 kilometer ten zuidwesten van het projectgebied. Gezien de grote afstand tot Ganzenfoe-
rageergebied en de kleinschaligheid van de werkzaamheden, zijn er door uitvoering van de
plannen geen negatieve effecten te verwachten op het Ganzenfoerageergebied.

Soortenbescherming
Voor de uitvoering van dit project behoeven geen gebouwen gesloopt, sloten gedempt of
bomen gekapt te worden. Wel dient rekening gehouden te worden met de mogelijke aan-
wezigheid van weidevogels in de omgeving. Altenburg & Wymenga (A&W) heeft daarom
voor de ontwikkeling een ecologische beoordeling uitgevoerd en vervolgens een aanvullend
onderzoek uitgevoerd. Deze is als bijlage toegevoegd. Hierna worden de belangrijkste con-
clusies gegeven.

-   De herinrichting van het plangebied veroorzaakt om deze redenen geen conflict met
    de Wet natuurbescherming ten aanzien van de soortgroepen planten, ongewervelde
    diersoorten en reptielen.
-   Voor de in de sloot aanwezige vissoorten is de zorgplicht van toepassing. Dat betekent
    dat indien de sloot door de aanleg van de windturbine wordt aangetast, er in een rustig
    tempo en in één richting gewerkt moet worden zodat vissen de gelegenheid hebben




Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                      Rho Adviseurs B.V.
Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>blz 16                                                     Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.



    om weg te zwemmen van de werkzaamheden. Door de ingebruikname van de windtur-
    bine is er geen sprake van verlies van leefgebied. Verstorende effecten op vissen zijn
    door de ingebruikname ook niet te verwachten.
-   Door de aanleg en ingebruikname ontstaat geen knelpunt ten aanzien van amfibieën,
    mits de zorgplicht in acht genomen wordt. Dit houdt in dat aanwezige dieren de moge-
    lijkheid krijgen om weg te vluchten van de werkzaamheden.
-   In de graslanden in directe omgeving van het plangebied kunnen soorten als Kievit of
    Scholekster tot broeden komen. De slootoever biedt mogelijkheden voor soorten zoals
    Wilde eend of Meerkoet. Er zijn verschillende mogelijkheden om conflicten met de Wet
    natuurbescherming ten aanzien van broedende vogels te voorkomen. Werkzaamheden
    buiten het broedseizoen uitvoeren is de meest zekere optie. Een alternatief is om werk-
    zaamheden voor aanvang van het broedseizoen te beginnen, zodat broedpogingen in
    het werkgebied achterwege blijven door de verstoring tijdens de werkzaamheden. Er
    dient tevens te worden voorkomen dat tijdens werkzaamheden in het broedseizoen
    alsnog broedgevallen ontstaan die kunnen worden aangetast. Dit is mogelijk door geen
    geschikte plaatsen voor nesten te laten ontstaan, door bijvoorbeeld bouwmateriaal
    goed af te dekken. Mochten er toch vogels tot broeden komen en door de werkzaam-
    heden worden aangetast, dan ontstaat er een conflict met de Wet natuurbescherming
    en moeten de verstorende werkzaamheden gestaakt worden tot na de broedperiode
    van de betreffende soort(en).
-   Het gebruik van windturbines kan ertoe leiden dat vogels worden gedood door aanva-
    ring met de wieken. Het plangebied is mogelijk van betekenis als broed- en foerageer-
    gebied voor verscheidene weidevogelsoorten. In een besluit van 24 augustus 2015
    heeft de toenmalige Staatssecretaris van Economische zaken vrijstelling verleend van
    ontheffing beschermde diersoorten voor windparken en hoogspanningsverbindingen.
    Voorwaarde is wel dat er geen sprake is van opzet dan wel voorwaardelijke opzet. Bij
    de exploitatie van turbines is er geen sprake van opzet. Immers, de turbines worden
    geplaatst voor de opwekking van energie en niet om vogels te doden. Wel is er sprake
    van voorwaardelijke opzet. Hierbij wordt bij de realisatie van de turbines de kans aan-
    vaard dat er dieren worden gedood. Het doden van vogels door voorwaardelijke opzet
    kan daarom door het bevoegd gezag worden beschouwd als een overtreding van de
    verbodsbepaling zoals genoemd in artikel 3.1 en 3.5 van de Wet natuurbescherming.
    Daarom wordt voor de vogelsoorten waarvan verwacht wordt dat die slachtoffer kun-
    nen worden van een aanvaring een ontheffing van de Wet natuurbescherming aange-
    vraagd. Om na te gaan welke vogels slachtoffer kunnen worden van de windturbine en
    om welke aantallen het gaat, is een aanvullend veldonderzoek uitgevoerd naar broed-
    vogels en wintervogels in de omgeving van de locatie van de windturbine. Niet-broed-
    vogels kunnen in relatief hoge aantallen voorkomen in de (wijde) omgeving van het
    plangebied, waarbij voor veel soortgroepen geldt dat zij een windturbine zullen mijden.
    Aangezien het om slechts één turbine gaat is de mortaliteit beperkt. Het risico op
    slachtoffers is het hoogst voor de Spreeuw. Onder de overige soorten worden hooguit
    incidentele slachtoffers verwacht. De staat van instandhouding (SVI) van de Spreeuw
    als niet-broedvogel in Nederland is gunstig (www.sovon.nl) en de mortaliteit ligt zeer
    ruim onder de landelijke 1%-norm van 6.260 vogels. Er wordt daarom geen wezenlijk
    effect op de overwinterende populatie verwacht.
-   In de gebruiksfase is er risico op aanvaringsslachtoffers onder vogelsoorten met jaar-
    rond beschermde nestplaatsen. Daaronder vallen ook de jaarrond beschermde nest-
    plaatsen buiten het plangebied. Om te bepalen of er jaarrond beschermde nestplaat-
    sen in de omgeving aanwezig zijn, is aanvullend onderzoek uitgevoerd naar de soort-
    groep in de wijde omgeving van het plangebied. Dit aanvullend onderzoek is als bijlage
    toegevoegd. Geconcludeerd wordt dat bij de ingebruikname van de windturbine geen




Rho Adviseurs B.V.                                         Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
  Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                                   blz 17



    nestlocatie beschadigd wordt en gaat er ook geen functioneel leefgebied verloren, om-
    dat er in de wijde omgeving hetzelfde type agrarisch open landschap voorkomt. Er zijn
    daarom geen negatieve effecten te verwachten op vogels met jaarrond beschermde
    nestplaatsen. Er is geen knelpunt met de Wet natuurbescherming ten aanzien van jaar-
    rond beschermde nestplaatsen.
-   Hoewel het plangebied en de directe omgeving marginaal geschikt is als foerageerge-
    bied van vleermuizen, valt het niet uit te sluiten dat er vleermuizen foerageren. Door
    de aanleg van de windturbine gaat er mogelijk een verwaarloosbaar klein deel van het
    foerageergebied verloren. In de omgeving is echter voldoende alternatief foerageerge-
    bied aanwezig. Eventueel aanwezige vliegroutes in de omgeving van het plangebied
    worden door de aanleg van de windturbine niet aangetast. Om deze reden zal er geen
    conflict met de Wet natuurbescherming ontstaan ten aanzien van het foerageergebied
    en de vliegroutes van vleermuizen.
-   Tijdens de gebruiksfase van de windturbine is er een risico op aanvaringsslachtoffers
    onder vleermuizen. Door de ingebruikname van de windturbine ontstaat er daarom
    een conflict met de Wet natuurbescherming en is een ontheffing nodig van de Wet
    natuurbescherming. Om te bepalen welke vleermuissoorten mogelijk slachtoffer kun-
    nen worden van de windturbine en om welke aantallen het gaat, is aanvullend onder-
    zoek uitgevoerd. Vanwege de lage vliegactiviteit van vleermuizen in het gebied, en het
    feit dat het om slechts één turbine gaat, worden weinig aanvaringsslachtoffers ver-
    wacht. Gebaseerd op de literatuur en verschillende monitoringsprogramma’s ligt de
    verwachte mortaliteit in de ordegrootte van 0–3 slachtoffers per jaar. De mortaliteit
    onder vleermuizen valt sterk te reduceren door middel van een stilstandvoorziening. In
    dat geval wordt de mortaliteit teruggebracht naar hooguit incidentele slachtoffers. Om-
    dat de verwachting is dat er incidenteel mortaliteit optreedt door aanvaring van vleer-
    muizen met de windturbine, wordt hiervoor een ontheffing aangevraagd van de Wet
    natuurbescherming. Bij deze aanvraag hoort ook aan activiteitenplan met daarin te ne-
    men mitigerende maatregelen. Met inachtneming van de te eventueel te nemen maat-
    regelen in het activiteitenplan worden negatieve effecten op soorten uitgesloten.

4. 6.    Archeologie

Per 1 juli 2016 is de Monumentenwet 1988 vervallen. Een deel van de wet is op deze datum
overgegaan naar de Erfgoedwet. Het deel dat betrekking heeft op de besluitvorming in de
fysieke leefomgeving gaat over naar de Omgevingswet, wanneer deze in 2021 in werking
treedt. Dit geldt ook voor de verordeningen, bestemmingsplannen, vergunningen e n ont-
heffingen op het gebied van archeologie. Vooruitlopend op de datum van ingang van de
Omgevingswet zijn deze artikelen te vinden in het Overgangsrecht in de Erfgoedwet, waar
ze ongewijzigd van toepassing blijven zolang de Omgevingswet nog niet van krac ht is. De
kern van de wet is dat wanneer de bodem wordt verstoord, archeologische resten intact
moeten blijven. Als dit niet mogelijk is, is opgraving een optie.

Voor een globaal inzicht in mogelijke waarden heeft de provincie de Friese Archeologische
Monumentenkaart Extra (FAMKE) gepubliceerd. De FAMKE bestaat uit twee advieskaarten,
één voor de periode steentijd-bronstijd (300.000 - 800 v Chr.), en één voor de periode ijzer-
tijd - middeleeuwen (800 v Chr. - 1500 n Chr.).

Conform de steentijd-bronstijd advieskaart is geen onderzoek noodzakelijk, ongeacht de
grootte van de ontwikkeling. Conform de ijzertijd-middeleeuwen advieskaart valt het pro-
jectgebied binnen het gebied 'karterend onderzoek 2'. Hier geldt dat bij ontwikkelingen met
een minimale oppervlakte van 2.500 m² archeologisch onderzoek noodzakelijk is.




Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                      Rho Adviseurs B.V.
Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>blz 18                                                     Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.



Op basis van de advieskaarten is archeologisch onderzoek niet noodzakelijk. Het project
blijft ruim onder de 2.500 m2 .

4. 7.    Cultuurhistorische waarden

Goede ruimtelijke ordening betekent dat er een integrale afweging plaatsvindt van alle be-
langen die effect hebben op de kwaliteit van de ruimte. Een van die belangen is de cultuur-
historie. Per 1 januari 2012 is in het kader van de modernisering van de monu mentenzorg
(MOMO) in het Besluit ruimtelijke ordening van het rijk opgenomen dat gemeenten bij het
maken van ruimtelijke plannen rekening moeten houden met cultuurhistorische waarden.

Binnen het projectgebied is geen sprake van specifieke cultuurhistorisc he waarden. Boven-
dien doet de ontwikkeling geen afbreuk aan aanwezige structuren en kenmerken van het
landschap die als cultuurhistorisch waardevol kunnen worden aangemerkt.

4. 8.    Luchtkwaliteit

Een onderdeel van de Wet milieubeheer betreft luchtkwaliteit. De wet is bedoeld om de
negatieve effecten op de volksgezondheid, als gevolg van te hoge niveaus van luchtveront-
reiniging, aan te pakken. De ontwikkeling vindt plaats in het landelijk gebied, waar in alge-
meenheid sprake is van een hoge luchtkwaliteit. Bovendien betreft het project het ontwik-
kelen van duurzame energieopwekking, waarbij het terugdringen van emissies een doel is.
Het is niet te verwachten dat dit project een overschrijding van een grenswaarde tot gevolg
heeft.

Overschrijdingen van de grenswaarden voor luchtkwaliteit zijn veelal het gevolg van het
aantal verkeersbewegingen in een gebied. Op grond van de algemene maatregel van be-
stuur “NIBM”) vormen luchtkwaliteitseisen geen belemmeringen voor projecten als deze
niet in betekenende mate bijdragen aan de verslechtering van de luchtkwaliteit. Een project
komt hiervoor in aanmerking als het voor minder dan 3% van de grenswaarden voor NO 2
en PM10 bijdraagt aan de verslechtering van de luchtkwaliteit. Alleen bij een toename van
enkele honderden verkeersbewegingen per dag wordt hier niet aan voldaan. De beperkte,
perceelsgebonden ontwikkeling heeft een dergelijk toename niet tot gevolg. Onderzoek
naar het aspect luchtkwaliteit is niet noodzakelijk.

4. 9.    Externe veiligheid

Externe veiligheid gaat over het beheersen van de risico's die ontstaan voor de omgeving
bij het gebruik, de opslag en het vervoer van gevaarlijke stoffen, zoals vuurwerk, LPG en
munitie. Sinds een aantal jaren is er wetgeving over 'externe veiligheid' om de burger niet
onnodig aan te hoge risico's bloot te stellen. De normen voor externe veiligheid zijn vastge-
legd in onder andere het Besluit externe veiligheid inrichtingen (Bevi), Besluit externe vei-
ligheid transportroutes (BEVT) en het Besluit externe veiligheid buisleidingen (Bevb) .

Het Handboek Risicozonering Windturbines, herziene versie 3.1 september 2014, (hierna:
Handboek) biedt een praktijkrichtlijn of handreiking om een kwantitatieve risicoanalyse
(QRA) voor de risico’s van windturbines op de omgeving op een eenduidige en co nsistente
wijze te kunnen uitvoeren.

De activiteiten en objecten in de nabijheid van windturbines moeten in kaart worden ge-
bracht. In principe worden alle activiteiten en objecten beschouwd die mogelijk door een




Rho Adviseurs B.V.                                         Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
  Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                                  blz 19



afbrekend rotorblad tijdens overtoeren situatie getroffen kunnen worden. De maximale af-
stand die door een afbrekend rotorblad tijdens overtoeren situatie overbrugd kan worden,
wordt de maximale werpafstand genoemd. Bevindt een kwetsbaar object of activiteit zich
buiten de berekende maximale werpafstand, dan is het verder uitvoeren van een risicoana-
lyse niet noodzakelijk.

Voor een beperkt kwetsbaar object geldt het afstandscriterium van ½ rotordiameter. De
maximale werpafstand is afhankelijk van het type turbine en wordt onder andere bepaald
door de diameter van de turbine, het rotortoerental en de ashoogte. Als richtlijn kunnen de
generieke waarden uit Tabel 2 van het Handboek gebruikt worden.


Risicocontouren
Het plaatsgebonden risico (PR) is de kans dat een persoon, die zich gedurende een jaar on-
afgebroken onbeschermd op een bepaalde plaats bevindt, overlijdt als gevolg van een on-
geval door een falende windturbine. Rondom een windturbine kunnen risicocontouren
worden getekend voor het plaatsgebonden risico. In het gebied direct rondom de windtur-
bine (op ongeveer een bladlengte afstand) ligt de 10-5 per jaar contour. De kans op overlij-
den is op deze contour gelijk aan één op de honderdduizend per jaar. Binnen deze contour
mogen geen kwetsbare en beperkt kwetsbare objecten aanwezig zijn. Op een grote re af-
stand van de windturbine (op ongeveer ashoogte + bladlengte afstand) ligt de 10 -6 per jaar
contour, waar de kans op overlijden één op een miljoen per jaar is. Tussen de 10 -5 en de
10-6 per jaar contour mogen zich wel beperkt kwetsbare objecten bevinde n (bijvoorbeeld
losstaande huizen of bedrijven met een beperkt aantal medewerkers). Kwetsbare objecten,
zoals aaneengesloten woningen, scholen en ziekenhuizen mogen alleen buiten de 10 -6 per
jaar contour staan.

Voor de risicocontouren met generieke gegevens gelden de volgende vuistregels:
    1. De PR = 10-6 per jaar contour is gelijk aan de hoogste waarde van of de ashoogte
        plus een halve rotordiameter of de maximale werpafstand bij nominaal rotortoe-
        rental.
    2. De PR = 10-5 per jaar contour is gelijk aan de halve rotordiameter.

Afstand
In Artikel 3.15a lid 1 van het Activiteitenbesluit is bepaald dat het plaatsgebonden risico
voor een buiten de inrichting gelegen kwetsbaar object, veroorzaakt door een windturbine
of een combinatie van windturbines, niet hoger is dan 10-6 per jaar. Het plaatsgebonden
risico voor een buiten de inrichting gelegen beperkt kwetsbaar object, veroorzaakt door een
windturbine of een combinatie van windturbines, is niet hoger dan 10 -5 per jaar. Op basis
van de generieke gegevens gelden de volgende afstandseisen voor bebouwing:
-    Beperkt kwetsbare objecten dienen minimaal een halve rotordiameter van de turbine
     af te liggen.
-    Kwetsbare objecten zijn niet toegestaan binnen een afstand van het maximum van:
     • ashoogte plus een halve rotordiameter of, indien een grotere afstand
     • de maximale werpafstand bij nominaal toerental.

Toetsing
Voor de windturbine geldt dat de dichtstbijzijnde woningen als beperkt kwetsbare objecten
beschouwd worden. De PR 10-5 contour van de windturbines bedraagt (halve rotordiame-
ter): 14,5 m. De woningen liggen buiten deze afstandscriterium.




Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                      Rho Adviseurs B.V.
Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>blz 20                                                     Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.



De PR 10-6 contour van de windturbines bedraagt bij nominaal toerental volgens ‘Tabel 2
Generieke waarden voor werpafstanden’ uit het Handboek (ashoogte 60 m, vermogen
1.000 kW, IEC2): 142 m. Binnen deze afstand zijn eveneens geen (beperkt) kwetsbare ob-
jecten aanwezig. De windturbines voldoen aan het gestelde in het Activiteitenbesluit en het
Handboek. Er hoeft geen QRA opgesteld te worden.

4. 10. Straalpaden en radarzones

In (de omgeving van) het projectgebied kunnen kabels en leidingen aanwezig zijn die beper-
kingen opleggen voor de bouwmogelijkheden in het projectgebied. Hierbij valt te denken
aan hoogspanningsverbindingen, waterleidingen en straalpaden. Bij leidingen, zoals gas-,
water- en rioolpersleidingen, volgen deze belemmeringen uit het zakelijk recht. Bij hoog-
spanningsverbindingen gaat het om veiligheid en gezondheid. De beperkingen bij straalpa-
den zijn van belang voor het goed functioneren van de straalpaden.

Windturbines kunnen voor storing zorgen in straalpaden voor telecommunicatie en binnen
radarzones. Het projectgebied ligt niet binnen een straalpad, maar wel binnen de radar-
zones van een radarstation. Uit een beoordeling door de beheerder van de radar zal moeten
blijken dat de bouw van de windturbine het radarbeeld van het luchtruim niet ontoelaat-
baar verstoord. Hiervoor wordt advies ingewonnen bij de beheerder van de radar.




Rho Adviseurs B.V.                                         Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
  Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                                   blz 21



5.   UITVOERBAARHEID

Wettelijk bestaat de verplichting om inzicht te geven in de uitvoerbaarheid van een omge-
vingsvergunning. Hierbij wordt onderscheid gemaakt in de maatschappelijke en de econo-
mische uitvoerbaarheid.

5. 1.    Maatschappelijke uitvoerbaarheid

Procedure omgevingsvergunning
Op grond van artikel 6.19 van het Besluit omgevingsrecht (Bor) wordt de ontwikkeling voor-
gelegd aan de betrokken overlegpartners. De ontwerp-omgevingsvergunning met bijbeho-
rende stukken is gedurende een periode van zes weken ter inzage gelegd. Tijdens deze pe-
riode bestaat de mogelijkheid tot het indienen van zienswijzen. Eenieder wordt op deze
wijze in de gelegenheid gesteld om bedenkingen tegen het initiatief kenbaar te maken.

Pilot Omgevingswet
Vanuit het gedachtegoed van de Omgevingswet en de Pilot Omgevingswet is het initiatief
vanuit een “ja-mits” gedachte benaderd. De initiatiefnemer heeft de waarden van het pro-
ject in beeld gebracht, waar in bijlage 2 van deze ruimtelijke onderbouwing verder op is
ingegaan. De initiatiefnemer heeft zich daarnaast ingespannen om draagvlak in het dorp te
creëren. Hiervoor heeft hij het afgelopen halfjaar diverse informatiebijeenkomsten in het
dorp georganiseerd om belanghebbenden mee te nemen en mee te laten denken met zijn
plan. Zie hiervoor verder bijlage 1. Vanuit de Pilot is een Adviescommissie opgericht die het
bevoegd gezag adviseert of sprake is van een waardevol initiatief. De Adviescommissie, ge-
let op alle overwegingen die er op dat moment lagen, geoordeeld dat sprake is van een
waardevol initiatief.

De voorgenoemde procedure toont de maatschappelijke uitvoerbaarheid van het project
aan.

5. 2.    Economische uitvoerbaarheid

In project betreft een lokaal maatschappelijk initiatief, waarmee de gemeente geen finan-
ciële bemoeienis heeft. De kosten zijn voor rekening van de aanvrager, die hiervoor de mid-
delen heeft. De middelen worden vergaard door de aanvrager. Tevens heeft TOER geld ter
beschikking via stichting MAST in verband met de verkoop van de voormalige windmolen.
Uit oogpunt van burgerparticipatie worden bij realisatie van het project, voor cooperatiele-
den en regiobewoners de mogelijkheid geboden om via crowdfunding het project mee te
financieren.
Het project is hiermee economisch uitvoerbaar.


5. 3.    Grondexploitatie

Doel van de grondexploitatieregeling is het inzichtelijk maken van de financiële haalbaar-
heid en het bieden van meerdere mogelijkheden voor het kostenverhaal waardoor er meer
sturingsmogelijkheden zijn. In het geval van een exploitatieplan kan de gemeente eisen en
regels stellen voor de desbetreffende gronden.




Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                      Rho Adviseurs B.V.
Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>blz 22                                                     Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.



In het voorliggende project is er op basis van artikel 6.2.1 Bro geen sprake van een bouw-
plan. In dergelijke gevallen is de grondexploitatieregeling niet van toepassing. Voor het pro-
ject wordt wel een planschadeverhaalsovereenkomst tussen de initiatiefnemer en de ge-
meente afgesloten.




Rho Adviseurs B.V.                                         Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
  Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                                   blz 23



6.   AFWEGING EN CONCLUSIES

Aanleiding
Deze ruimtelijke onderbouwing dient ter afweging voor het verlenen van een omgevings-
vergunning waarmee het oprichten en in werking hebben van een windturbine, in afwijking
van het bestemmingsplan wordt vergund.

De aanvraag is aangemerkt als een aanvraag om “planologisch strijdig gebruik” als bedoeld
in artikel 2.1, lid 1 sub c van de Wabo. Op grond van artikel 2.12 lid 1 sub a onder 3 van de
Wabo kan en dergelijke vergunning worden verleend indien de activiteit niet in strijd is met
een goede ruimtelijke ordening. Ter motivering van het besluit en om aan te tonen dat de
activiteit niet in strijd is met een goede ruimtelijke ordening, dient bij de aanvraag een
goede ruimtelijke onderbouwing te worden ingediend. Deze notitie voorziet hierin.

Afweging
Het project is niet strijdig met de geldende beleidsuitgangspunten op zowel provinciaal als
gemeentelijk niveau. Het project veroorzaakt geen conflicten met de sectorale wet- en re-
gelgeving. Gezien de afstand tot woningen van derden wordt geen onaanvaardbare hinder
verwacht. Door middel van onderzoeken is dit aangetoond. Verder doet de nieuwbouw
geen afbreuk aan de landschappelijke waarden van de omgeving.

Conclusie
Het verlenen van een omgevingsvergunning voor het project is niet in strijd met een goede
ruimtelijke ordening.


                                              ===




Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.                                      Rho Adviseurs B.V.
Status: Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. / 14-12-2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>