<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>









































 

Directie- en bestuursbureau 

GGD Zuid Limburg 

Postbus 33, 6400 AA Heerlen 

T 088–880 50 00 | F 088–880 50 01 | info@ggdzl.nl | www.ggdzl.nl 

 

 

Memo Veilig Thuis 

Toelichting begroting 2020 

GGD Zuid Limburg  

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Heerlen 

Maart 2019 

  



2 

 

1.  Inleiding 

De recente geschiedenis van Veilig Thuis kenmerkt zich door nieuwe regelgeving, nieuwe 

protocollen, begrotingswijzigingen en nacalculaties. En opnieuw is een bijstelling van de 

begroting aan de orde. Wat zijn hiervoor de redenen? Hoe kunnen we toewerken naar 

een stabiele situatie? Vraagstukken die in deze memo aan de orde komen.  

 

  



3 

 

2.  Actuele situatie 

Al een aantal opeenvolgende jaren blijkt dat de begroting van Veilig Thuis slechts beperkt 

aansluit bij de realiteit. Het beroep dat op Veilig Thuis gedaan wordt, is in werkelijkheid 

structureel hoger dan in de begroting is meegenomen. Daarnaast is in de gebruikte 

parameters tot nu toe onvoldoende rekening gehouden met de kwaliteitseisen als gevolg 

van de aanscherping van de meldcode en het nieuwe landelijke handelingsprotocol. Dit 

heeft ertoe geleid dat gemeenten geconfronteerd worden met hogere kosten. Voor Veilig 

Thuis is de consequentie dat hierdoor gewerkt wordt met een ontoereikend financieel 

kader, ontoereikende personele formatie en daardoor een moeizame uitvoering. Dit 

wordt vertaald in een nacalculatie (de zgn. 5% regeling).  

Voor 2020 hebben gemeenten en Veilig Thuis samen gewerkt aan een begroting die 

gebaseerd is op realistische parameters. Bureau Q-Consult heeft hierbij geadviseerd. Zij 

helpen veel Veilig Thuis organisaties met de financiële vertaling van het nieuwe hande-

lingsprotocol, de aanscherping van de meldcode en de radarfunctie. De begroting 2020 is 

gebaseerd op de  realisatiecijfers van 2018, waarbij tevens rekening gehouden is met 

een realistische, maar beperkte inschatting van de toename van de instroom als gevolg 

van de aanscherping van de meldcode. 

2.1 Een stapeling van landelijke ontwikkelingen  

Sinds de start van Veilig Thuis in 2015 worstelt Veilig Thuis met financiële vraagstukken 

(iets dat overigens geldt voor veel Veilig Thuis organisaties). De Veilig Thuis organisaties 

in Nederland bestaan sinds 1 januari 2015 en zijn verankerd in de Wet maatschappelijke 

ondersteuning (Wmo). In Zuid-Limburg hebben de gemeenten de keuze gemaakt om 

Veilig Thuis onder te brengen bij de Gemeenschappelijke Regeling GGD Zuid Limburg. Al 

meteen in 2015 was duidelijk dat de budgetten voor Veilig Thuis – die historisch waren 

bepaald – ontoereikend waren voor de nieuwe wettelijke taak.  

In Zuid-Limburg werden in eerste termijn uitsluitend de meldingen van burgers en 

professionals bij Veilig Thuis ondergebracht. De meldingen die afkomstig zijn van politie 

werden pas medio 2017 aan het takenpakket van Veilig Thuis toegevoegd. Tot die tijd 

werden deze meldingen geregistreerd en beoordeeld door de Veiligheidshuizen.  

Een zuinige insteek 

In aanloop naar de taakuitbreiding van Veilig Thuis medio 2017 is adviesbureau Q-

Consult gevraagd voor Veilig Thuis Zuid Limburg te komen tot een realistisch financieel 

beeld voor de toekomst. Vanwege de betrokkenheid bij veel VT-organisaties in Nederland 

beschikt Q-Consult over referentiegegevens over onder andere aantallen en normtijden. 

Q-Consult werkt hiervoor met een formatie- en kostenmodel dat gebaseerd is op de 

wettelijke taken en producten van Veilig Thuis en waarbij het landelijk handelingsprotocol 

de leidraad voor uitvoering vormt.  



4 

 

Het model van Q-Consult werd omarmd en de begroting werd gebaseerd op (de toen 

voorhanden) realistische normtijden. Voor de begroting werd ook een aanname gedaan 

t.a.v. het totaal aantal meldingen en de producten die Veilig Thuis hierbij moet inzetten.  

Ten aanzien van deze parameters werd destijds gekozen voor een zuinige insteek. Mede 

omdat de politie ging werken met een nieuwe werkwijze én de overtuiging van gemeen-

ten en Veiligheidshuizen was dat het grootste deel van de meldingen snel doorgeleid zou 

kunnen worden naar het lokale veld, werd gekozen voor een laag scenario voor wat 

betreft instroom en werd in de verdeling van producten een berekening gemaakt met 

veel ‘goedkope’ producten. De landelijke groei in het aantal meldingen bij Veilig Thuis 

werd hierbij – in meerjarenperspectief – niet meegenomen.  

In de praktijk bleek de instroom fors hoger dan geraamd en werd bovendien een 

toename van complexe casuïstiek zichtbaar, waardoor vaker een ‘duurder’ product 

ingezet moet worden. Dit heeft zich afgelopen jaren geuit in toepassing van de 

zogenoemde 5% regel, waarbij bij gemeenten, op basis van nacalculatie, een extra 

financiële bijdrage in rekening werd gebracht (€ 606.730 in 2017 en € 429.317 in 2018).  

Parameter  Aantal / % 

Daadwerkelijke instroom politiemeldingen (2016) 16.249 

Gekozen basis politiemeldingen voor begroting  4.728 

Landelijk percentage directe afschaling   50% 

Zuid-Limburg: percentage directe afschaling als basis voor begroting 70% 

 

Er is destijds door de gemeenten bewust gekozen voor een zuinige insteek, want was 

destijds gekozen voor de instroomcijfers zoals ze op dat moment in de praktijk waren, 

hadden gemeenten afgelopen jaren geld terug ontvangen. In 2018 lag het gerealiseerde 

instroom (4.197 meldingen) lager dan de instroom in 2016 en werd meer dan 50% van 

de meldingen (in 2018 lag dit percentage op 56%) direct afgeschaald.  

Aanscherping meldcode zorgt voor intensievere taak voor Veilig Thuis  

Met ingang van 2019 is de meldcode aangescherpt. Sinds 1 januari 2019 wordt van 

professionals verwacht dat zij alle (vermoedens van) kindermishandeling en huiselijk 

geweld melden bij Veilig Thuis (of op basis van de eerdere stappen van de meldcode 

Veilig Thuis betrekken voor advies). Waar zij eerder de mogelijkheid hadden om óf het 

vermoeden te melden bij Veilig Thuis óf zelf hulp te verlenen aan het gezin, is het nu een 

vereiste om een melding te doen. De professional kan daarnaast nog steeds zelf hulp 

bieden en/of coördineren. Deze werkwijze zorgt ervoor dat Veilig Thuis in staat wordt 

gesteld signalen te bundelen en daarmee een radarfunctie te vervullen (inclusief vorming 

landelijk register). Verwacht wordt dat deze aanscherping van de meldcode leidt tot een 

                                           

1 In dit aantal zitten ook niet GIA meldingen (een splitsing in meldingen was destijds niet te maken). 



5 

 

verdere toename van het aantal meldingen bij Veilig Thuis. Daarnaast worden meer 

adviesvragen van bijvoorbeeld professionals verwacht .  

Nieuw is ook dat Veilig Thuis over een langere periode (gemiddeld tot anderhalf jaar na 

einde bemoeienis van Veilig Thuis) monitort of aan de gestelde veiligheidsvoorwaarden 

wordt voldaan en het daadwerkelijk veiliger is voor de slachtoffers. Het doel: onveiligheid 

duurzaam stoppen.  

Hoe Veilig Thuis hierbij te werk moet gaan, is vastgelegd in een vernieuwd landelijk 

handelingsprotocol. Een protocol dat meer inzet vraagt van de professionals van Veilig 

Thuis en daarom leidt tot meerkosten. Het protocol stelt hogere eisen aan het maken van 

afspraken over veiligheidsvoorwaarden en de registratie van meldingen. Daarnaast zorgt 

vooral de monitortaak, waarbij Veilig Thuis ook contact moet leggen met alle direct 

betrokkenen in de casus, voor extra tijdsinzet. 

Voor Veilig Thuis betekent dit een extra ureninzet met als gevolg dat de prijzen per 

product herzien moeten worden en opnieuw naar de instroom gekeken moet worden.  

De rol van de landelijke overheid  

De beleidsvrijheid van gemeenten ten aanzien van Veilig Thuis is beperkt. In tegen-

stelling tot bij andere onderdelen van de Wmo (en andere wetgeving in het jeugddomein 

en het sociaal domein) is sprake van een sterke landelijke sturing en is Veilig Thuis 

gehouden aan landelijk vastgestelde protocollen. Ook de inspectie voor Gezondheidszorg 

en Jeugd ziet hier strak op toe.  

2.2  Financiering van Veilig Thuis  

Gemeenten zijn de financiers van Veilig Thuis. Gemeenten ervaren hierin spanning omdat 

de landelijke overheid een sterke rol heeft in de bepaling van het beleid, maar gemeen-

ten verantwoordelijk zijn voor de financiering. In de periode tot en met 2017 kregen 

gemeenten een totaal budget voor alle taken binnen de Wmo. Van een specifieke (extra) 

bijdrage voor Veilig Thuis was geen sprake. Voor de aanscherping van de meldcode – de 

meest recente aanpassing – hebben de centrumgemeenten via de doeluitkering 

vrouwenopvang een extra bijdrage ontvangen voor Veilig Thuis. Overigens moet hierbij 

opgemerkt worden dat dit geen additioneel geld betreft, maar een verschuiving van 

middelen betreft. Bovendien hebben de wijzigingen niet alleen impact op Veilig Thuis; 

ook het beroep dat op het lokale veld gedaan wordt, gaat als gevolg hiervan toenemen. 

Een macrobudget voor de aanscherping van de meldcode  

De financiële implicaties van de aanscherping van de meldcode zijn macro budgettair 

berekend. In deze berekening is een toename van het aantal meldingen en adviezen 

meegenomen en is extra tijd geraamd voor de monitortaak die Veilig Thuis krijgt.  

Zuid-Limburg krijgt structureel ca 1 miljoen euro. Deze extra bijdrage is via een eerste 

begrotingswijziging 2019 toegevoegd aan het budget van Veilig Thuis. Incidenteel was er 



6 

 

een vergoeding voor de voorbereiding en scholing. Deze is middels een subsidie vanuit 

de beide Zuid-Limburgse centrumgemeenten (Heerlen en Maastricht) beschikbaar gesteld 

voor Veilig Thuis.  

Het macrobudget is vervolgens op basis van parameters verdeeld over het land. Hierbij is 

geen rekening gehouden met de daadwerkelijke consequenties per regio. Zuid-Limburg is 

hierin nadeelregio. Kijkend naar de daadwerkelijke cijfers, ontvangt Zuid-Limburg € 

80.000 te weinig.  

Centrumbijdragen Euro’s 

Benodigd bedrag op basis van werkelijke cijfers  1.146.541 

Toegekend aan Zuid-Limburg  1.066.541 

Tekort  80.000 

 

Nieuw handelingsprotocol zonder financiële vergoeding 

Veilig Thuis werkt sinds 1 januari jl. met een nieuw handelingsprotocol en daaraan 

gekoppeld een nieuw informatieprotocol (informatieprotocol 2.0). Onderdeel hiervan is 

dat Veilig Thuis werkt met een nieuw triage-instrument, dat in de praktijk 

arbeidsintensiever is. Het grootste verschil zit echter in het feit dat in het nieuwe 

handelingsprotocol wordt verwacht dat Veilig Thuis alle casuïstiek (bij vervolgtraject en 

veiligheidsvoorwaarden en onderzoek) monitort, terwijl in eerdere berekeningen was 

voorzien in een klein deel. Er is hierbij een duidelijke verbinding met de aanscherping 

van de meldcode; de berekeningen voor de aanscherping van de meldcode zijn gemaakt 

op het oude handelingsprotocol (het nieuwe handelingsprotocol was toen nog niet 

beschikbaar). 

De financiële implicaties van dit nieuwe handelingsprotocol zijn zichtbaar gemaakt in het 

Q-Consult model en voor Zuid-Limburg gefinetuned. Om te kunnen werken conform het 

handelingsprotocol komt Zuid-Limburg een bedrag van € 590.000 tekort. Voor deze 

aanpassingen zijn landelijk geen extra middelen ter beschikking gesteld. Het protocol is 

landelijk vastgesteld zonder uitwerking (vooraf) van de financiële implicaties. 

 Euro’s 

Tekort t.b.v. nieuwe handelingsprotocol 590.000 

 

  



7 

 

3.  Realistische begroting 

Om te komen tot een realistische begroting zijn bijstellingen nodig in:  

 De aantallen (totale instroom en verdeling over de producten) 

 De consequenties van de aanscherping meldcode  

 De financiële vertaling van het nieuwe handelingsprotocol.  

In de begroting 2020 zijn deze bijstellingen verwerkt. De begroting 2020 is gebaseerd op 

de gerealiseerde instroom van 2018, waarbij geanticipeerd is op toename van de 

instroom als gevolg van de aanscherping van de meldcode en de wijzigingen in het 

handelingsprotocol.  

Onzekere factor in groei  

Een onzekere factor is de nieuwe meldcode en wat dit precies gaat betekenen voor de 

instroom. De BAC VT is van mening dat het onverstandig is om bij deze onzekerheid 

wederom uit te gaan van een minimaal niveau en daarmee de eigen tegenvaller te 

creëren. Het BAC VT heeft gevraagd in de begroting op dit onderdeel niet van het 

minimumscenario uit te gaan.  

Landelijk wordt hierbij (in de berekening van het macrobudget) uitgegaan van het 

zogenoemde lage scenario: een groei van 5% in het aantal meldingen en adviezen. 

Landelijk zijn drie scenario’s gepresenteerd voor de groei van de instroom; scenario’s die 

geen onderbouwing kennen en bovendien een beperkt realiteitsgehalte kennen, omdat in 

de hogere scenario’s uitsluitend een groei zichtbaar is in het aantal adviezen, maar geen 

extra groei in de meldingen is meegenomen.  

Scenario’s Laag  Midden  Hoog  

Advies  5% 15% 25% 

Meldingen 5% 7% 7% 

 

Voor de berekening van een hoger scenario voor Zuid-Limburg is uitgegaan van een 

aangepast landelijk scenario met 25% stijging in het aantal adviesaanvragen en 10% 

stijging van meldingen. Ter volledigheid moet worden opgemerkt dat het onbekend blijft 

wat de instroom in de toekomst gaat zijn. Met een verdere groei (of afname) van de 

instroom na 2020 is vooralsnog niet gerekend omdat er geen basis is om daarvoor een 

inschatting te doen. De financiële consequenties van dit hogere scenario bedragen  

€ 331.760.  


</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>