<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Aan: het College van Burgemeester en Wethouders
Van de gemeente Beekdaelen

Postbus 22000,
6360 AA Nuth

Betr. Reactie van de -bij het Regionaal Overleg Huurdersorganisaties Parkstad (ROH)
aangesloten -huurdersorganisaties van Weller, Wonen Limburg, Wonen Zuid en
ZOwonen t.a.v. de consultatieversie van de Regionale Woonvisie met lokale
uitwerking voor de Gemeente Beekdaelen

Beekdaelen, 22 maart 2023

Vooraf

De bij het Regionaal Overleg Huurdersorganisaties Parkstad (ROH) aangesloten
huurdersorganisaties in uw gemeente van de woningcorporaties Weller, Wonen Limburg,
Wonen Zuid en ZOwonen willen graag gebruik maken van de door uw gemeente geboden
inspraakmogelijkheid m.b.t. de Regionale Woonvisie met lokale uitwerking voor de
gemeente Beekdaelen. De huurdersorganisatie van Vanhier Wonen is niet aangesloten bij
het ROH en derhalve ook niet betrokken geweest bij de opstelling van deze reactie.

De genoemde, aangesloten huurdersorganisaties zijn -met ondersteuning van het ROH- na
gezamenlijk bestuurlijk overleg tot onderstaande inspraakreactie gekomen

Het ROH zelf heeft in eerder stadium gebruik gemaakt van de uitnodiging van de
Bestuurscommissie Wonen en Herstructurering om haar mening over de conceptversie van
de Regionale Woonvisie (zonder de lokale vertalingen) te geven. Ook hierbij zijn de
genoemde huurdersorganisaties nauw betrokken geweest.

Het hoofdaccent in ROH-reactie lag vooral op het vlak van procesmatige en procedurele
elementen rondom de woonvisie(s) in haar verbinding met regionale en lokale
prestatieafspraken. Ook die zijn op onderdelen van belang en leidend voor de lokale
woonvisie van Beekdaelen.

Dit is de reden dat wij deze ROH-reactie (in samenspraak dus opgesteld met de aangesloten
huurdersorganisaties) ook geïncludeerd aan uw College doen toekomen.

Onze reactie

‘Les

We zijn blij dat er gekozen is voor een degelijke, onderbouwde regionale woonvisie voor
Parkstad met samenhangende, lokale vertalingen, weliswaar wat laat mede door de ‘schaar’
in het proces vanwege de gemeentelijke verkiezingen en nieuwe bestuurlijke verhoudingen.
Wat laat omdat de vertalingen naar lokale woonvisies de basis zouden moeten zijn voor de
lokale prestatieafspraken 2024 e.v. jaren (en de biedingen van de corporaties vóór 1 juli
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>2023) en deze lokale woonvisies pas naar onze verwachting einde eerste helft 2023 (en in
sommige Parkstad-gemeenten later) formeel vastgesteld zullen worden (en ook nog eens op
verschillende momenten per gemeente). Gezien het krappe tijdpad voor de corporaties
hebben wij hen tijdens het Bestuurlijk Overleg gemeente/corporaties/huurdersorganisaties in
Beekdaelen geadviseerd om de biedingen te baseren op de voorliggende consultatieversie.

2.

De huurdersorganisaties onderschrijven in de regionale woonvisie de gezamenlijke, regionale
ambities op het gebied van de ‘volkshuisvesting’ (de woningmarkt) als ‘sectoraal’ onderdeel
van een visie op de samenleving als geheel. De geformuleerde ambities ‘kansrijk wonen voor
iedereen, nu en in de toekomst’, met de uitwerking naar een woning voor iedereen, spreken
ons aan. Wij zijn blij dat een samenwerkingsverband tussen 7 gemeenten via de Stadsregio
echt werkt en een meerwaarde heeft (kan hebben!?) die meer is dan de optelsom van
individuele, lokale, gemeentelijke insteken en belangen op de ‘postzegel Parkstad’. De keuze
om vanuit een regionale visie te komen tot lokale woonvisies (in onderlinge samenhang om
invulling te geven aan die gezamenlijke ambities) is ons inziens een goede.

We vragen ons wel af of de regionale ambities in hun vertaling naar de lokale uitdagingen
(lokale woonvisies) ook daadwerkelijk gerealiseerd kunnen worden door gezamenlijk en
individueel gedragen, concrete acties. Een concrete vertaling van ambities, visie richting
acties (invulling van lokale opgaven) met soms een geaccepteerde verdeling van ‘zoet en
zuur’ vanuit dat regionaal (algemeen) belang.

Wij onderschrijven dan ook van harte de meermaals in de regionale woonvisie
beklemtoonde uitdaging dat ‘ambities mooi zijn, maar dat het uiteindelijk wel om het
resultaat gaat’. Hoe houden we alle ‘(lokale) kikkers in de emmer op deze route’? We komen
daar hieronder nog op terug.

3.

Zoals onder ad 2. gesteld ligt er een belangrijke uitdaging om de lokale woonvisies in
verbinding te brengen met de regionale woonvisie. En dan gaat het o.i. niet alleen om de
lékale visies, ambities, maar vooral om de concrete, lokale acties (invulling geven aan de
opgaven). Deze laatste dienen op lokaal niveau vastgelegd te worden in (meerjarige)
prestatieafspraken. Gezámenlijk vast te stellen regionale prestatieafspraken (in verbinding
met de regionale woonvisie) moeten (kunnen) hier belangrijke kaders voor zijn.

Wij zijn van mening dat de huidige regionale prestatieafspraken (tot en met 2024 en dat is
dichterbij dan wij denken) herijkt dienen te worden op basis van de voorliggende regionale
woonvisie (2023-2028) alsmede op de lokale woonvisies voor zover relevant. De evaluatie
van de huidige prestatieafspraken en herijking daarvan kunnen daarmee parallel lopen en
het resultaat leidt dan tot nieuwe regionale prestatieafspraken.

Zoals gesteld, is het belangrijk dat er een verbinding gelegd wordt met lokale
prestatieafspraken. De regionale prestatieafspraken op basis van en tezamen met de
regionale woonvisie zouden (mede) ‘kapstok’ moeten zijn voor lokale prestatieafspraken. Die
verbindingen zorgen ervoor dat het niet alleen bij mooie visies en mooie ambities blijft, maar
dat die ook in samenhang kunnen bijdragen aan in gezamenlijkheid vastgestelde realisering
van opgaven (uitstijgend boven de optelsom van individuele, lokale, gemeentelijke insteken
en belangen met een verdeling van ‘zoet en zuur’).
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Belangrijk voor ons is dat die verbindingen (regionaal/lokaal) in komende processen expliciet
ingebouwd worden. Dat is al gebeurd bij de verbinding regionale woonvisie en lokale
woonvisies maar dient ook te gebeuren bij de verbinding regionale en lokale
prestatieafspraken.

Strakke regie (zowel bij de opstellingskaders, het monitoren van de afspraken alsmede de
continue evaluaties) hierop is dan ook nodig zonder overigens dat de Stadsregio in de
formele bevoegdheden van een gemeente gaat treden. Maar als het om inhoudelijke
afstemming gaat, lijkt een centrale(coördinerende) regie gewenst, sterker nog noodzakelijk.
Immers, een regionale woonvisie (in visie/ambities) en regionale prestatieafspraken
(concrete acties bijdragend aan het invullen van de ambities) zijn uiteindelijk niet vrijblijvend
en worden uiteindelijk gerealiseerd door de ‘optelsom’ van de daarvan afgeleide lokale
prestatieafspraken (als die gerealiseerd worden).

4.

Zoals hierboven gesteld, is dus oi. een strakke, centrale (coördinerende) regie op de vertaling
van visie naar opgaven nodig. Gezamenlijk zijn de regionale ambities via de
Bestuurscommissie Wonen en Herstructurering nu vastgelegd in de concept-regionale
woonvisie met daarin toch een aantal concrete uitdagingen (opgaven) benoemd. De
verantwoordelijk wethouders van de 7 gemeenten hebben zich hieraan gecommitteerd.
Onze vraag is of de wethouders voldoende (bestuurlijk/politiek) mandaat hadden voor de
formulering van die regionale ambities en -tot op hoogte- van de concrete opgaven? We
gaan daarvan uit.

Gold dit mandaat ook voor de lokale vertalingsparagrafen (lokale woonvisies)?

En indien er geen mandaat was voor de vaststelling van die lokale onderdelen -hetgeen wij
ons gezien de formele verhoudingen kunnen voorstellen- hoe wordt dan het realiseren van
de ambities geborgd via de lokale aanvliegroutes?

Welke consequenties kunnen de 7 lokale besluitvormingsprocessen bij de lokale onderdelen
hebben voor die gewenste meerwaarde van de ‘gezamenlijkheid’ ?

Wie ‘bewaakt’ de optelsom van die uitkomsten?

Nogmaals: een centrale regie daarbij is belangrijk. En niet om in formele bevoegdheden te
treden, maar wel om in alle transparantie te volgen of de ‘optelsom van individuele
besluiten’ matcht met de gezamenlijk vastgestelde ambities.

8.

Wij vragen ons af wie de regie heeft bij de afstemming van de lokale
besluitvormingsprocessen in Paarkstad. Uw gemeente (Beekdaelen) heeft de lokale
woonvisie al in procedure gebracht, een andere (Kerkrade) organiseert eerst een
stakeholdersbijeenkomst over de lokale woonvisie en in een derde gemeente (Heerlen) is
het vooralsnog onduidelijk wanneer een lokale woonvisie naar buiten gebracht wordt. De
vertalingen naar (en besluiten over) lokale woonvisies zouden de basis moeten zijn voor de
lokale prestatieafspraken 2024 e.v. jaren (en de biedingen van de corporaties vóór 1 juli
2023). En de optelsom van die concrete afspraken zou moeten matchen met de ambities in
de regionale woonvisie.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>6.

Wij vinden het een gemiste kans dat er geen regionale woonzorgvisie ontwikkeld is in
gezamenlijkheid (als integraal onderdeel van de regionale woonvisie). Gaat nu iedere
gemeente een eigen woonzorgvisie opstellen?

Wij hebben voorgesteld om ook t.a.v. de opstelling van de lokale woonzorgvisies een
centrale regie op (tenminste) toetsing van de uitkomsten van die trajecten in relatie tot de
regionale woonvisie te entameren. Maar liefst al in een eerder stadium: een regie op het
proces van gezamenlijke inhoudelijke afstemming tussen gemeenten inzake woonzorgvisies.
Naar wij vernomen hebben, zullen de lokale woonzorgvisies (in 2024 verplicht overigens)
voor de Parkstad-gemeenten in gezamenlijkheid invulling krijgen. Dat is oi, een goede
keuze. Wij vragen uw College om de corporaties én de actieve huurdersorganisaties in uw
gemeente te betrekken bij de opstelling van de woonzorgvisie.

7.

Als het gaat om het opstellen van de lokale (meerjarige) prestatieafspraken dan hechten wij
eraan om nogmaals, ook in dit kader en in de geest van de Woningwet, te benadrukken dat
die in gezámenlijk tripartite overleg opgesteld dienen te worden als afgeleide van de
regionale en lokale woonvisies (en hopelijk woonzorgvisies). Wij gaan ervan uit dat e.e.a.
dus in een gezämenlijk, integraal traject met de verantwoordelijke actoren (gemeente,
corporaties, huurdersorganisaties) ämbtelijk én bestuurlijk invulling krijgt richting
gemeenschappelijke afspraken.

8.

Wat betreft de geconstateerde (en geanalyseerde) ontwikkelingen (kwalitatieve en
kwantitatieve invalshoeken) constateren wij toch nog vele onzekerheden richting toekomst.
Dat vraagt ons inziens om voortdurende alertheid, geborgd in een dynamisch proces van
voortdurende herijking op basis van geconstateerde ontwikkelingen.

Voorbeelden van onzekerheden liggen o.a. op het vlak van migratie, de scenario’s t.a.v.
demografie, de concrete woningbehoefte, de economie (herstel of juist niet?), de
koopkrachtontwikkeling, het sociale klimaat (zet de tweedeling door of juist niet?),
energiearmoede (is die structureel of niet?), het zorgbeleid (vorm en de betaalbaarheid van
de zorg), ecologische ontwikkelingen en wetgevingen daaromtrent en natuurlijk de politieke
context.

Oog voor een dynamisch proces met inbouw van periodieke herijkingen op basis van
ontwikkelingen vinden wij heel belangrijk.

9;

Wij vragen ons af of de net getekende Woondeal (met al haar uitdagingen/ambities om
bouwplannen te realiseren met een na te streven segmentering) voldoende verankerd is in
de regionale woonvisie en of die ook weer op haar beurt verankerd wordt in de lokale
woonvisies, en dat in onderlinge samenhang tussen de 7 gemeenten. En wie toetst straks of
de ‘optelsom’ van alle bouwopgaven in de gemeenten (in de gemeentelijke woonvisies)
matcht met de afspraken in de Woondeal?

Concreet is onze vraag aan uw College of de impact van de Woondeal voor uw gemeente
concreet vertaald is in uw woonvisie.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>U noemt in 4.1. (woningbouw in Beekdaelen) wel dat uw gemeente een maximale bijdrage
wilt leveren aan de woningbouwopgave en invulling geven aan de Structuurvisie Wonen
Zuid-Limburg en de Beleidsregel Ruim Baan. Maar ons is niet geheel duidelijk hoe die
concrete bijdragen matchen met de uitgangspunten in de Woondeal. Het gaat dan
bijvoorbeeld om 2/3 verplichte nieuwbouw in het betaalbare segment, een ‘been bijtrekken’
in het streven van 30 % sociale huur in uw gemeente en 40 % van de nieuwbouw voor
middeninkomens. Wij missen de concrete vertaling van de Woondeal in uw hoofdstuk 4.1.

10.

Nadat er dadelijk een regionale woonvisie en lokale woonvisies vastgesteld zijn, wordt naar
alle waarschijnlijkheid de Wet Versteviging Regie Volkshuisvesting van kracht. De
consultatiefase loopt momenteel. Deze wet zal op diverse vlakken directe invloed hebben op
het lokaal volkshuistingsbeleid: verplichte huisvestingsverordeningen en
urgentieverordeningen met gewenste intergemeentelijke afstemming/afspraken over
onderlinge verdeling van urgente doelgroepen, aanpassing huisvestingswet, uitwerking ‘Een
Thuis voor ledereen’, geen woonvisies meer maar ‘volkshuisvestingsprogramma’s binnen de
Omgevingswet, andere definitie ‘sociale huur’, verplichte (intergemeentelijk afgestemde)
woonzorgvisies, een andere (regie)rol voor de Provincie, en meer.

De vraag is of er door u en andere gemeenten (en in Stadsregio-verband) al een route
bepaald is hoe eventuele consequenties van de nieuwe wet (als die door Tweede en Eerste
Kamer komt) haar verankering krijgt in het regionaal/lokaal volkshuisvestingsbeleid en of
ambities/afspraken in de regionale woonvisie/lokale woonvisies niet herijkt dienen te worden
n.a.v. die nieuwe wet (en wellicht dus ook de Woondeal).

11.

De huurdersorganisaties onderschrijven uw streven (4.1 Woningbouw in Beekdaelen) om
jongeren in uw gemeente te behouden, accent op een kwalitatieve woningbouwopgave,
meer nultreden-woningen, en aandacht voor het voorzieningenniveau. U wilt ook mogelijk
een huisvestingsverordening instellen. Wij wijzen u erop dat dit een verplichting gaat worden
inclusief een daarin opgenomen urgentieverordening in het kader van de Wet Versteviging
Regie Volkshuisvesting en aanpassing van de Huisvestingswet.

12.

Wij onderschrijven uw inzet in 4.2 (herstructurering en transformatie). Wel vragen wij ons af
hoe realistisch uw gewenste verbetering van particulier bezit is samen met o.a. de
corporaties. Het zal uiteindelijk toch vooral gaan of partijen (anders dan de particulieren)
bereid zijn (financieel) te faciliteren.

13.

In 4.3 (passende woning, bijzondere doelgroepen en wonen met zorg in Beekdaelen) noemt
u de start om te komen tot een woonzorgvisie. Wij wijzen u nogmaals op onze insteek in ad
6.

Verder noemt u in 4.3 een eventuele urgentieverordening en refereert u aan de pilot in
Heerlen.

Wij wijzen nogmaals op onze reactie ad 10 en specifiek vanuit die sterkere nationale en
provinciale regie in de toekomst: verplichte huisvestingsverordeningen en
urgentieverordeningen met gewenste intergemeentelijke afstemming/afspraken over
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>onderlinge verdeling van urgente doelgroepen, aanpassing huisvestingswet, uitwerking ‘Een
Thuis voor ledereen’, geen woonvisies meer maar ‘volkshuisvestingsprogramma’s binnen de
Omgevingswet en verplichte (intergemeentelijk afgestemde) woonzorgvisies.

De pilot ‘sociale urgentie’ in Heerlen is in dit kader maar een klein onderdeel van een door
het Rijk bedoelde urgentieverordening (binnen een Huisvestingsverordening).

14.

In 4.4 gaat u in op betaalbaar wonen in Beekdaelen. Wij missen in dit hoofdstuk - en in ad 9
noemden wij dit al — de ambities vanuit de Woondeal voor de ‘betaalbaarheid van het
wonen’: bijvoorbeeld om 2/3 verplichte nieuwbouw in het betaalbare segment, een ‘been
bijtrekken’ in het streven van 30 % sociale huur in uw gemeente en 40 % van de nieuwbouw
voor middeninkomens.

15.

In 5.1 (variatie en balans in het woningaanbod) zijn wij blij dat uw gemeente verkoop van
sociale huurwoningen wilt tegengaan. De huurdersorganisaties onderschrijven dit met
kracht. Wij wijzen bij 5.1 wel nog op onze reactie ad 9 en 14.

16.

In 5.2 (goede verhuur in Beekdaelen) benoemt u het belang van goede toewijzing van sociale
huurwoningen. Wij willen hierbij wijzen op de wettelijke beperkingen hierbij (o.a. Wet
Passend Toewijzen, de regels vanuit de Staatssteunregeling en dadelijk de verplichte
urgentieverordening voor specifiek benoemde doelgroepen). Daarnaast is er wel enige
ruimte via de gemaakte prestatieafspraken waarin afgesproken is dat er in principe de
mogelijkheid is om de vrije toewijzingsruimte (woonruimteverdeling) van 7,5 % naar 15 % uit
te breiden (het verhuren van sociaal segment aan huishoudens met een inkomen boven de
DAEB-grens). Voor ons dient dit laatste echter heel kritisch gevolgd te worden aangezien er
slechts 18 % sociale huurwoningen in Beekdaelen zijn én als (bij mutatie) bijvoorbeeld 15 %
toegewezen wordt aan de niet-doelgroep dan komt de betaalbaa rheid van het wonen nog
verder onder druk te staan.

17.
T.a.v. 6.1. onderschrijven wij de gemeentelijke visie t.a.v. duurzaamheid

Tot slot

Van visie en ambitie naar doen is een uitdagend traject. Hiervoor is daadkracht en (collegiale
intergemeentelijke en tussen corporaties) afstemming nodig. En dat vraagt inzet van alle
partijen. Niet alleen traagheid van besluitvormingsprocessen, (nationale, regionale en lokale)
wetgevingen, NIMBY-overwegingen kunnen daadkracht belemmeren, ook het gebrek aan
ambtelijke capaciteit. Kijk naar de gemeente Heerlen waar de lokale woonvisie nog niet
ingevuld is vanwege personeelsgebrek. Wellicht is het goed om een deskundig team van
ambtenaren ‘bovengemeentelijk’ te formeren in het traject ‘van ambitie naar acties’. Nu vist
iedere gemeente in een kleine vijver van beschikbaar (en capabel) personeel en probeert
elkaar de loef af te steken. De Stadsregio zou hierbij o.i. een rol kunnen vervullen.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Tot zoverre de reactie van de bij het ROH, aangesloten huurdersorganisaties van de
woningcorporaties Weller, Wonen Limburg, Wonen Zuid en ZOwonen.

Namens de bij het ROH aangesloten huurdersorganisaties van de woningcorporaties in
Beekdaelen

Huub Aretz,

t

Voorzitter Stichting Bewonersraad Beekdaelen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>