<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>PLAN VAN AANPAK [Rioolproblematiek Molenlanden]
[Datum vaststelling in raad/college/directie]


Bestuurlijk opdrachtgever: Johan Quik               Ambtelijk opdrachtgever: Baukje Kramer
Projectleider: PM                                   Projectcontroller: PM




Het project


 Achtergrond (feiten)
 De beperkte rioolcapaciteit beperkt zich tot de linten en het buitengebied. Hier liggen in totaal 64
 strengen.
 Van deze 64 strengen is de overcapaciteit in 7 ervan als gevolg van ruimtelijke ontwikkelingen
 ongeveer opgebruikt. Ruimtelijke ontwikkelingen veroorzaken dat het netto aanbod van afvalwater
 door de jaren heen daar is toegenomen. In het gemeentelijk rioleringsplan (GRP) is de bovenstaande
 problematiek kort beschreven en is verdiepend onderzoek naar de problematiek aangekondigd. Dit
 zijn de resultaten.


 In deze strengen worden twee soorten technieken gebruikt:
 •   een vacuümtechniek waarbij het water met een paar grote centrale pompen wordt afgezogen
 •   een druktechniek, waarbij het water via veel kleine pompen wordt weggepompt. De diameter van
     de rioolbuis is in grote mate bepalend voor de capaciteit van het totale systeem. Deze systemen
     kent een beperkte overcapaciteit die gebruikt kan worden om nieuwe woningen en bedrijven aan
     te sluiten. Een drukriool heeft daarbij meer mogelijkheden om het systeem nauwkeurig te sturen
     en biedt daarmee wat meer mogelijkheden om nieuwe aansluitingen te realiseren.
 In andere strengen is de rioolcapaciteit ook beperkt, maar is er weinig ruimtelijke dynamiek.
 Daardoor ontstaan er minder of geen problemen in het faciliteren van ruimtelijke ontwikkelingen.
 Wel bestaat ook hier het risico dat de rioolcapaciteit op termijn voldoende blijkt als hier veel
 ruimtelijke ontwikkelingen gaan plaatsvinden.


 Als gemeente faciliteren wij ruimtelijke initiatieven die passen in ons beleid. Denk hierbij aan
 woningsplitsingen, vrijkomende agrarische bedrijfsgebouwen die worden omgezet naar woningen,
 mantelzorgwoningen etc. Dit beleid is deels vastgelegd in bestemmingsplannen, deels is het
 vastgelegd in meer sectoraal beleid, zoals het gemeentelijk woonbeleid. Het wordt dan ruimtelijk
 meestal mogelijk gemaakt door middel van postzegelbestemmingsplannen, die worden
 voorafgegaan door principeverzoeken.


 De beschikbare rioolcapaciteit is in de bestemmingsplannen geen afwegingscriterium om een
 ontwikkelingen te sturen. Dat betekent dat omgevingsvergunningen op dit moment moeten worden
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>verleend als zij passen in de bestemmingsplannen, daarmee de druk in de riolering verhogend. Wij
zien ook dat ontwikkelingen in de linten niet worden gestuurd naar locatie. Het individuele initiatief
is hierin bepalend. Dit betekent dat in theorie over een hele rioolstreng de mogelijkheid tot
intensivering aanwezig is. Het bestemmingsplan geeft in een aantal gevallen dus de ruimte om te
bouwen, terwijl een weigeringsgrond lastig te vinden is en er geen voorkeursvolgorde kan worden
bepaald.
Doordat niet duidelijk is waar en hoeveel er gebouwd gaat worden, is hier vanuit riolering niet op te
anticiperen door tijdig aanpassingen in de riolering in gang te zetten. Anderzijds is tot op heden
vanuit riolering met onvoldoende scherpte geduid welke strengen nieuwe aansluitingen
daadwerkelijk echt niet meer mogelijk zijn zonder grootschalige ingrepen.
Dit vraagstuk wordt naar verwachting nog prangender, doordat de gemeente nieuw (toeristisch)
beleid in ontwikkeling heeft, waar de linten een potentiële vestigingslocatie zijn voor nieuwe
bedrijven.


Diverse activiteiten die beschreven zijn in dit plan van aanpak zijn voor alle fasen al gestart. Dit is
nodig om de beschreven planning te kunnen halen. Budgettaire verplichtingen zijn nog niet
aangegaan.


Aanleiding (evt. ongewenste situatie)
In de riolering in een aantal linten is een gebrek aan capaciteit ontstaan. Voortgaande intensivering
van het gebruik van het riool lijkt de grootste bijdrage hieraan te hebben. In een aantal strengen zit
de capaciteit nu reeds op of tegen de ondergrens aan.
Bij het verder intensiveren zonder aanpassing aan de riolering zal de druk op de riolering verder
toenemen.


De problematiek uit zich als volgt:
•   Overmatige slijtage en hoog energiegebruik
•   Stilvallen van het riool als gevolg van wegvallende druk (vacuümriolering) of overdruk
    (drukriolering) door een te groot aanbod van afvalwater, waardoor afvalwater niet kan worden
    afgevoerd.
•   Stilvallen van bouwinitiatieven, omdat onduidelijkheid ontstaat over de mogelijkheden van afvoer
    van afvalwater en daarmee de haalbaarheid van het initiatief.
•   De problematiek vertaalt zich niet direct naar klachten van inwoners over de riolering, doordat
    calamiteiten meestal eerder worden opgelost dan dat inwonersoverlast ervaren. Wel zijn er
    klachten, doordat de gemeente geen duidelijkheid geeft over de aansluitingsmogelijkheden op de
    riolering of passende alternatieven hiervoor.
•   In de volgende strengen is het rioolsysteem op dit moment niet zo als gewenst: Goudriaan,
    Molenaarsgraaf, Ottoland, Bleskensgraaf, Oud-Alblas en Langerak (oost).
•   Andere strengen functioneren op dit moment overwegend naar behoren, maar kunnen door
    nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen aan dezelfde problemen komen bloot te staan.



                                                                                                          2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Doel (gewenste situatie)
1. Zorgen en borgen dat het bestaande gemeentelijke beleid kan worden uitgevoerd en de riolering
    kan blijven functioneren, allereerst in de 7 genoemde strengen maar ook in de andere strengen
2. Als het voorgaande niet mogelijk is voorstellen doen om hierin een (nieuwe) balans te vinden,
    zodanig dat een toekomstvaste oplossing voor de komende 20-30 jaar ontstaat.


Hierbij houden we rekening met de doelen uit de programma’s Wonen en Leven, Beter omgaan met
ons gebied, Werken en recreëren, te weten:
•   Op peil brengen van het woningaanbod met de bouw van 1.460 woningen in de periode 2020-
    2029
•   Versnellen van de woningbouw
•   Behoud en waar mogelijk verbetering van het karakteristieke landschap en de kwaliteit van de
    (lint)bebouwing van onze gemeente, met ruimte voor nieuwe initiatieven die passend zijn in het
    gebied (B.1)
•   Toerisme is in balans: Toerisme & Recreatie zorgt niet voor overlast (bij inwoners of het
    landschap), maar draagt bij aan maatschappelijke doelen, zoals duurzaamheid, leefbaarheid,
    mobiliteit, bewegen & gezondheid, educatie en opleidingen (C.2).



Resultaat (wat wordt opgeleverd?)
Een handelingskader voor de komende 2 jaar voor (in ieder geval) de 7 rioolstrengen, waar lopende
bouwaanvragen en principeverzoeken/lopende bestemmingsplannen de werking van de riolering
onder druk zetten. Hiervan maken deel uit:
a. Onderzoek of een riooltoets in het bestemmingsplan ingebouwd kan worden.
b. Een voorbereidingsbesluit, gevolgd door aanpassing van de bestemmingsplannen, bedoeld om
    een riooltoets voor bouwaanvragen mogelijk te maken
c. Opschonen van illegale aansluitingen en andere korte termijn aanpassingen aan de riolering die
    leiden tot minder druk op het riool, waar uit vooronderzoek blijkt dat dit nuttig is
d. Integrale informatievoorziening aan inwoners en initiatiefnemers en begeleiding van
    initiatiefnemers die een bouwinitiatief hebben in een streng, waar de rioolproblematiek aanwezig
    is.
e. Communicatiestructuur rond rioolproblemen terwijl we bezig zijn met dit proces (ter voorkoming
    van casus als recent in Wijngaarden).


Een ontwikkelingskader per rioolstreng voor de komende ca. 20-30 jaar. Onderdeel van dat kader
zijn voorstellen voor:
a. Investeringen in de riolering
b. Verfijning of aanpassing van het gemeentelijke sectorale en/of ruimtelijk beleid
    ((wonen/werken/recreatie/sociaal/duurzaamheid/+ andere beleidsvelden die rioolcapaciteit
    vragen)




                                                                                                       3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>c. Financiële vertaling van de maatregelen in de gemeentelijke (meerjaren)begroting en inzicht in de
   verwachte effecten op de woonlasten.
We concentreren ons in eerste instantie op de 7 meest problematische strengen.
De realisatie van de voorgestelde maatregelen zal naar verwachting meerdere jaren in beslag gaan
nemen. Deze zullen in een uitvoeringsplan vertaald worden.


Een advies voor de overige rioolstrengen over de vraag of hiervoor ook een aanpak nodig is.



Afbakening (wat valt binnen of buiten het project?)
Doelen uit de programma’s
We houden er rekening mee dat uit nader onderzoek blijkt dat het geldende beleid moet worden
aangepast om het riool werkend te houden. Aanpassingen aan het riool is technisch altijd mogelijk,
maar hoeft kostentechnisch niet op te wegen tegen de verwachte ruimtelijke ontwikkelingen. In die
situaties is aanpassing van het beleid dan mogelijk een betere oplossing voor het vraagstuk. Deze
afweging valt binnen de scope van dit project.


Tijdshorizon
In dit project worden voorstellen gedaan voor investeringen in de riolering. Om die voorstellen te
kunnen doen maken we inzichtelijk welke ontwikkelingen door de riolering (of alternatieve sanitatie)
moet worden gefaciliteerd. Dit vraagt om een concretisering van de ontwikkelingen in een ruimtelijk
programma (nieuwe woningen, recreatiebedrijven etc.) naar plek en benodigde rioolcapaciteit.
De riolering kent evenwel een afschrijvingstermijn van 60 jaar. Dit is een termijn, waarop ruimtelijk
beleid niet wordt geschreven. De vraag is daarom welk beleid we (kunnen) meenemen in deze
verkenning. We baseren ons in ieder geval op beleid dat in ontwikkeling is of al is vertaald in
bestemmingsplannen. De ontwikkelingen die relevant zijn in het kader van de implementatie van de
Omgevingswet worden hierin meegenomen. Dit beleid heeft een werking van maximaal 15-20 jaar.
Zouden we een verkenning van ontwikkelingen voor de komende 60 jaar als basis nemen dan voeren
we een discussie op structuurniveau over onze kernen. Daarvoor kiezen we niet, omdat dit niet past
bij de geformuleerde doelen en omdat we verwachten dat deze ontwikkelingen nog niet kunnen
worden vertaald in programma. Wel zullen we rekening houden met enige overdimensionering van
het riool.
Mocht lopende het proces blijken dat dit uitgangspunt moet worden aangepast, dan is dat onderdeel
van expliciete besluitvorming.




Risico’s / beheersmaatregelen


                                                                                                        4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Ruimte voor structurele aanpak
•   Niet nemen van korte termijnmaatregelen, waardoor de belasting op de riolering blijft toenemen
    en geen rust ontstaat om met structurele oplossingen te komen omdat afhandeling van nieuwe
    bouwplannen voorrang moet krijgen.
•   Onrealistische wens om bij de komende kadernota al een totaaloplossing te willen presenteren.
    Het streven is om bij de kadernota 2023 voor de meest problematische rioolstrengen
    oplossingen te presenteren.
•   Het scenario van het continueren van het huidige ruimtelijke beleid, en maximaal investeren in
    rioolinfrastructuur heeft mogelijk tot gevolg dat op enig moment weer dezelfde problematiek
    ontstaat (de capaciteit is opgebruikt). Het gevolg kan ook zijn dat de kosten mogelijk aanzienlijk
    hoger worden dan aanpassingen in het beleid.


Organisatie en bemensing
•   Onvoldoende organisatorische capaciteit, waardoor het project vertraging oploopt
•   Krapte op de technische arbeidsmarkt. Ook externe partijen hebben hiermee te maken, waardoor
    vertraging kan optreden.
•   Specialistische en lokale kennis is niet robuust belegd.
•   De voorbereiding op de komst van de Omgevingswet gaat veel capaciteit vragen.


Financiële risico’s
•   Planschade of andere schadeclaims. Bij het aanpassen van het ruimtelijkbeleid naar een meer
    consoliderende lijn. Schadeclaims door het eventueel stoppen of langer pauzeren van lopende
    procedures.
•   De begrotingsruimte is zodanig beperkt dat investeringen in de riolering niet mogelijk blijken.
•   Het riool alleen zien als een gemeentelijke basisvoorziening. Hierdoor wordt een reële bijdrage
    van initiatiefnemers bij de start van het proces onmogelijk gemaakt. Deze kosten komen dan ten
    laste van de gemeenschap. Het is logischer om hierover een standpunt in te nemen zodra
    kaderstelling aan de orde is.


Draagvlak
•   Geen draagvlak bij het waterschap in toepassen van alternatieve sanitatie.
•   Weerstand bij inwoners met betrekking tot de afkoppeling van foutieve aansluitingen.



Het bovenstaande wordt in maart 2022 uitgewerkt in een document ‘Risicomanagement’.




Het projectmanagement

Tijd (doorlooptijd)



                                                                                                         5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>          Voorbereiding                                                              Mrt 2022
          Besluit PvA door college
          Opdrachtverlening
          Projectorganisatie opbouwen
          Raadsinformatiebrief
          Communicatie bevolking


Spoor 1   Handelingskader
          Afronden onderzoek naar, registratie en monitoring van:                    Mrt 2022
          -   Normstelling (inventarisatie normenkader)
          -   Rioolcapaciteit
          -   Verleende en aangevraagde vergunningen en principeverzoeken
          -   Ruimte in bestemmingsplannen
          -   Relevant beleid
          -   Oneigenlijke aansluitingen


          Opschonen en bijhouden:                                                    Apr 2022
          -   Formuleren beleid/richtlijn intrekking ongebruikte vergunningen
              en principeverzoeken;
          -   Intrekken ongebruikte principeverzoeken;
          -   Intrekken ongebruikte vergunningen;
          -   heroverweging ingediende principeverzoeken en lopende
              bestemmingsplannen
          -   Verkenning beëindigen foutieve rioolaansluitingen door
              aanschrijving en handhaving
          -   Beëindigen foutieve rioolaansluitingen door aanschrijving en         Juni 2022 -
              handhaving                                                            Juni 2023


          Voorkomen ongewenste ontwikkelingen:
          -   Voorbereidingsbesluit gemeenteraad                                     Apr 2022
          -   Besluit bestemmingsplan ter inzage college                            Juni 2022


Spoor 2   Ontwikkelingskader 7 strengen
          Interne verkenningen                                                  Jan - Apr 2022


          Interne verkenning beleid (algemeen en vertaling naar streng)
          -   Bestaande ruimte in regelgeving beoordeeld op beleidseffecten
          -   Bestaande beleidswensen vertaald naar gewenste regelruimte
          -   Vertaling van regelruimte en beleidswensen naar effect op de
              riolering
          -   Conclusies en (deel)advies


          Interne verkenning technische mogelijkheden 7 strengen

                                                                                                 6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>            -   Verkenning per streng                                                Jan - Apr 2022
                   o    Aanpassing strengen
                   o    Alternatieve sanitatie
                   o    kosten en haalbaarheid
            -   Conclusies en (deel)advies


            Externe verkenning                                                            Mei 2022


            Confrontatie verkenning technische mogelijkheden en beleid en
            vertaling naar beleidsvoorstellen op het gebied van:
            -   Investeringen in riolering
            -   Bouwen in strengen
            -   Aansluitbeleid op de riolering
            -   Beleid rond alternatieve sanitatie


            Vertaling
            Kaderstelling gemeenteraad                                                   Juni 2022
            Besluit gemeenteraad Kadernota 2023                                           Juli 2022
            Besluit gemeenteraad begroting 2023                                          Sept 2023
            Vertaling in uitvoeringsplan door college                                     Q4 2022


 Spoor 3    Advies overige strengen (met daarin een relatie met het GRP)                  Q4 2022
            Besluit college


Geld (kosten en dekkingen of baten)
• Welk budget is nodig?


    Extern advies: riolering, RO en juridisch                                              €25.000
    Riooltechnisch advies voor 5-7 strengen                                                €15.000
    Ondersteunende inhuur op diverse disciplines om ervoor te zorgen dat regulier          €32.000
    werk kan doorgaan. (400 x gem. €80/uur)
    Vertaling van de maatregelen in regelgeving, uitgaande van een                         €10.000
    paraplubestemmingsplan
    Communicatie en participatie                                                            €5000
    Foutieve aansluitingen corrigeren                                                           PM
                                                                            Totaal         €87.000


Dekking kan gevonden worden bij de Zomernota 2022.
Het college kan hierop vooruitlopend een budget voteren van maximaal €100.000.
De raad wordt hierover geïnformeerd door middel van een raadsinformatiebrief.




                                                                                                      7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>Kwaliteit
• Riooltechnische oplossingen moeten voldoen aan wettelijke eisen



Beslismomenten
Zie planning



Organisatie en mensuren
Een projectgroep zal de activiteiten voor een groot deel uitvoeren. De leden van de projectgroep
schrijven mee aan de te leveren producten en de projectleider adviseren en faciliteren bij de
omgangswijze met de omgeving.


                                 Functie
    Projectleider (intern)
    Projectondersteuner (inhuur)
    Adv. Riolering - technisch
    Adv. Riolering – beleid/systeem
    Adv. RO
    Adv. JZ
    Adv. BWT / vergunningen
    Adv. BWT / frontoffice
    Coördinator adviezen BBR
    Adv. Communicatie
    Verbinder
    Adv. Wonen/versnelling woningbouw (op afroep)
    Adv. EZ (op afroep, voorkant inrichting en achteraf
    vastlegging)
    Businesscontroller (op afroep)
    Kostenverhaaldeskundige
    Extern adviseur riolering (reflectie)
    Extern RO/planoloog (reflectie)
    Extern juridisch
    Onderzoek rioolcapaciteit



Rol projectleider
De projectleider heeft de volgende taken:
•     Algehele procesbegeleiding
•     Zorg voor totstandkoming producten
•     Organiseren en voorbereiden projectgroepbijeenkomsten


                                                                                                   8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>•   Organiseren en voorbereiden opdrachtgeversoverleg
•   Voorbereiden en begeleiden bestuurlijke besluitvorming (inc. opstellen bestuurlijke stukken)
•   Organiseren van stakeholdersoverleg.
De projectleider wordt inhoudelijk in eerste lijn ondersteund door de adviseurs riolering en RO en de
adviseur communicatie. De projectondersteuner organiseert bijeenkomsten en verzorgt actielijsten
etc.


Opdrachtgevers
Bestuurlijk opdrachtgever: Johan Quik
Ambtelijk opdrachtgever: directeur Beleid & Uitvoering




Communicatie en inwonersparticipatie
Communicatie
Wordt in apart communicatieplan uitgewerkt


Participatie
Op diverse manieren wordt in participatie voorzien:
a. Externe deskundigheid op het gebied van ruimtelijke ontwikkeling, ruimtelijke regelgeving en
    riolering wordt ingehuurd om mee te denken in oplossingen. Zij worden in het proces betrokken
    en denken op bepaalde ijkmomenten mee;
b. Initiatiefnemers en belanghebbenden in de strengen worden uitgenodigd voor strengensessies in
    mei 2022.
c. We vragen WRSL mee te denken in het gehele proces.




                                                                                                        9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>