<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Docnrl
  From:                              5.1.2.e
  Sent:                             Thu, 20 Feb 2020 17:20:35 +0100
  To:                                 5.1.2.e      @minfin.nl'" <5.1.2.       @minfin.nl>
  Subject:                          FW: Zoiets?
  Categories:                       Purple Category
  Hoi 512e       I
  Hierbij nogmaals, er ging iets mis met de mailadressen.
  Groeten, 5.1.2.     I
  From: 512e                  <|5.1.2.e
                                              @cpb.nl>
  Sent: donderdag 20 februari 2020 17:14
  To: 5.1.2.                                           < 5.1.2.e     @minfin.nl>; 512e     < 5.1.2.    @cpb.nl>;     5.1.2.e
                                                                                                                                   I
  < 5.1.2.e      @cpb.nl>; 512e                         < 5.1.2.e          @cpb.nl>
  Cc: 5.1.2.             <5.1.2.’.e       @cpb.nl>
  Subject: RE: Zoiets?
  5.1.2.e
                  I
  Hierbij een aanvulling op het antwoord van maandag. Vooral toelichting en overwegingen waarom we het gedragseffect zo
  hanteren. De uitgangspunten voor ramingen blijven hetzelfde, zoals je ze hieronder hebt samengevat.
  Voor het laatste punt, dwz voorbeeld 3 = lager toptarief box 1 in combinatie met inperking/meer opbrengst box 2, even een
  extra kanttekening. De gedragseffecten hangen in dat geval ook af van de manier waarop box 2 wordt aangepast. Voor een
  hoger uniform tarief box 2 veronderstellen we een het genoemde gedragseffect van 20%, maar voor bijv invoering van een
  progressief tarief of verdere inperking van lenen uit eigen bv zijn de gedragseffecten complexer, dus in dit soort gevallen komen
  we ook weer uit bij CPB expert opinion.
            • De empirische studie van gedragseffect werknemers keek naar de elasticiteit van contracturen (exclusief overwerk) en
              van totale belastbare arbeidsinkomsten (loon plus andere arbeidsinkomsten, na arbeidsgerelateerde aftrekposten zoals
              pensioen, voor andere aftrekposten). Bij de hervorming van 2001 daalde het marginale toptarief in IB (excl indirecte
              belastingen) van 60% naar 52%. Er was dus een stijging van contracturen (beperkt) en van arbeidsinkomsten (groter).
            • Waar de extra stijging van arbeidsinkomsten uit bestond is niet onderzocht en ook niet precies te achterhalen. In
              principe kan het gaan om meer overwerk, meer loonstijging/carriere/bonussen door grotere inspanning en
              investeringen in menselijk kapitaal (na 5 jaar), meer bijverdiensten naast een baan, en minder gebruik van
              arbeidsgerelateerde aftrekposten. Voor dat laatste zijn vooral de mogelijke aftrekposten van voor 2001 van belang en
              ik heb daar zelf nu geen goed overzicht van. Grotere inspanning en investeringen in menselijk kapitaal lijken
              gevoelsmatig niet de meest plausibele verklaring, maar de extra stijging kan dus ook via andere kanalen optreden.
              Bottom line is dat uit empirisch onderzoek naar de wijziging in 2001 een elasticiteit blijkt die in lijn ligt met resultaten
              voor andere landen, op basis hiervan is het gedragseffect met 50% nog vrij conservatief ingeschat.
            • Zelfstandigen waren niet meegenomen in de studie en verschuivingen tussen werknemers en ib-ondernemers/dga's
              dus ook niet. In de periode 2001-2005 was er globaal evenwicht tussen toptarief box 1 (52%) en tarief op uitgekeerde
              winsten box 2 (35%/34,5% vpb en 25% box 2), waardoor verschuivingen tussen werknemer en dga niet heel erg voor de
              hand lagen. Voor personen die zowel voor als na 2001 zelfstandige waren, zou het gedragseffect iets groter geweest
              kunnen zijn dan voor werknemers, want voor deze groep zijn meer uren en grotere inspanning aannemelijker.
            • Mogelijk is de situatie voor werknemers in 2020/2021 op enkele punten anders. Als het toptarief weer stijgt, is in
              principe een omgekeerde reactie mogelijk tav overwerk, inspanning en investeringen in menselijk kapitaal, en
              bijverdiensten. Als het toptarief verder daalt, is de extra stijging van arbeidsinkomsten mogelijk kleiner, bijv vanwege
              een ondergrens aan overwerk en bovengrens aan inspanning. Mogelijkheden om arbeidsgerelateerde aftrek te
              verminderen bij een verlaging van het toptarief lijken nu beperkt. Idem voor de mogelijkheden om hogere aftrekposten
              op te voeren bij verhoging toptarief (levensloop is afgeschaft, voor pensioen in 2e en 3e pijler geldt een
              aftoppingsgrens).
            • Daar staat tegenover dat er nu meer ib-ondernemers zijn dan rond 2001 en een groter verschil in fiscale behandeling
              tussen werknemers en ib-ondernemers (mkb-winstvrijstelling verlaagt het marginale tarief). Bovendien ligt het
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>                marginale toptarief in box 1 nu een stuk hoger dan het gecombineerde tarief op uitgekeerde winsten in box 2. Het is
                daarom aannemelijk dat een daling of stijging van het box 1 toptarief nu kan leiden tot een grotere verschuiving tussen
                werknemers en ib-ondernemers/dga’s. Dit maakt dat we niet meteen een reden zien om nu een kleiner gedragseffect
                te veronderstellen.
 Hopelijk is het raadsel hiermee een beetje verholpen.
 Groeten, 5.1.2.              I
 From: 5.1.2.                          I
 Sent: dinsdag 18 februari 2020 15:18
To: ‘5.1.2.                                                .e
                                                                           @minfin.nl>; 512e                                   < 5.1.2.e
                                                                                                                                         @minfin.nl>;
I 5.1.2.e
                        <
                          5.1.2.e             @cpb.nl>; 512e                             <5.1.2.e          @cpb.nl>
 Cc: 5.1.2.6                        ' 5.1.2.e  @cpb.nl>
Subject: RE: Zoiets?
I 5.1.2.e
                    I
 Bedankt voor je samenvatting van wat we hebben besproken, je weergave klopt. De expert opinion bij punt 2) neemt CPB graag
 voor haar rekening. Ik ben bezig met je terechte vraag over aftrekposten en kom hier donderdag op terug, met waarschijnlijk
 nog een paar kleine andere aanvullingen en nuances.
 Groeten, 5.1.2.              I
 From: 512e                                            < 5.1.2.e               @minfin.nl>
 Sent: dinsdag 18 februari 2020 14:15
To: 5.1.2.                                                       I < 5.1.2.e
                                                                                   @minfin.nl>; 512e           < 5.1.2.e
                                                                                                                         @cpb.nl>; 512e       I
 < 5.1.2.e        @cpb.nl>; 512e                                     < 5.1.2.e                 @cpb.nl>
 Cc: 5.1.2.6                       < 5.1.2.e   @cpb.nl>
Subject: RE: Zoiets?
I 5.1.2.e
                      I
 Dank voor je antwoord dat wij gisteren telefonisch kregen. Om hetgeen we bespraken ook vast te kunnen leggen als
 uitgangspunt voor de raming heb ik hieronder opgenomen wat ik ervan heb begrepen.
    1. Het CPB heeft eerder een gedragseffect geconstateerd op basis van de empirie (invoering IB2001) van 50% bij een
          tariefsmutatie in het toptarief in box 1. Dit effect zit niet in een arbeidsaanbodeffect. Het kan zitten in extra aftrekposten
          die mensen opvoeren of in een verschuiving naar box 2 inkomen (hoewel dit laatste niet veel lijkt voor te komen).
    2. Voor varianten waarin de marginale druk voor hoge inkomens wordt verhoogd en ter compensatie het toptarief wordt
          verlaagd kan het gedragseffect niet één-op-één worden toegepast. Hiervoor geldt uiteindelijk het saldo effect op de
          marginale druk voor hoge inkomens. Als op basis van een expert opinion blijkt dat deze grosso modo gelijk blijft, wordt
          het gedragseffect niet toegepast.
    3. Dit is anders in situaties waar de hypotheekrenteaftrek wordt beperkt en de opbrengst wordt teruggesluisd in het
          toptarief. Omdat hierdoor de marginale druk daalt, wordt hier wel het gedragseffect toegepast.
    4. Bij box 2 wordt een gedragseffect van 20% toegepast, waardoor het gedragseffect van het toptarief wordt gematigd.
    5. Het CPB gaat in aanloop naar Keuzes in Kaart bezien of voorbeeld 3 nog aanpassing behoeft.
 Klopt mijn weergave? Overigens blijft voor ons een raadsel welke aftrekposten iemand extra kan opvoeren in het geval het
 toptarief stijgt. Daarnaast zou alleen al het feit dat aftrekposten straks tegen 37% worden afgetrokken ipv 52% al betekenen
 dat het gedragseffect lager zou kunnen uitkomen.
  5.1.2.e     I
Van: 5.1.2.e                                                       I  < 5.1.2.e
                                                                                     @minfin.nl>
Verzonden: maandag 10 februari 2020 17:21
 Aan: 512e                      I < 5.1.2.e       @cpb.nl>; '512e               @cpb.nl' <51 2 =   @cpb.nl>; 512e               I
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre> 5.1.2.e                 @cpb.nl) < 5.1.2.e                     @cpb.nl>
CC: ‘5.12e       @cpb.nl' <5.1 2.8        @cpb.nl>; 5.1 2.8                                    <5.1.2.e            @minfin.nl>
Onderwerp: FW: Zoiets?
Hoi,
Bij een aantal trajecten lopen we nu tegen het veronderstelde gedragseffect (50%) van het toptarief in de le schijf aan. Voor
zover wij begrepen hebben, betekent het gedragseffect dat bij een hoger tarief een deel van de opbrengst wegvloeit via
fiscale constructies. We hebben drie casussen waar er nu tegenaan lopen dat dit in de bouwstenen en de bmh uitwerkt als
een ‘geldmachine’:
         1) In de BMH wonen wordt de hypotheekrenteaftrek beperkt en de opbrengst teruggesluisd in een lager toptarief.
             Hoewel dit ex ante per saldo glad loopt voor hoge inkomens, levert het door het gedragseffect per saldo geld op.
            Oftewel: het toptarief kan extra worden verlaagd, waardoor dergelijke varianten er erg goed uitspringen.
         2) Een tweede punt waar we hier tegenaan lopen is in varianten met een inkomensafhankelijke zorgpremie. Het
            introduceren van een inkomensafhankelijke zorgpremie vergroot de marginale druk, ook voor hoge inkomens. Maar
            het mitigeren door het toptarief te verlagen is goedkoop door het toepassen van het gedragseffect. Dit komt voor ons
            vreemd over.
         3) Het gedragseffect van het toptarief zou volgens ons kunnen zitten in het feit dat mensen hun inkomen verhuizen van
            box 1 naar box 2 door een bv op te richten. Maar voor het inperken van box 2 berekenen we (en jullie) juist geen
            gedragseffect. Een schuif van meer box 2 opbrengst en lager toptarief komt er daarmee veel te gunstig uit.
Graag zouden we met jullie op korte termijn een lijn willen afspreken hoe we hier in de bouwstenen en de BMH’S om kunnen
gaan. We zouden het liefst het gedragseffect voor het toptarief niet meer willen toepassen op grotere pakketten waar
verlaging van het toptarief is gefinancierd door maatregelen die dezelfde groep raken (en vice versa).
 5.1.2.e    en   512 e
Dit bericht kan informatie bevatten die niet voor u is bestemd. Indien u niet de geadresseerde bent of dit bericht abusievelijk aan u is toegezonden, wordt u verzocht dat aan
de afzender te melden en het bericht te verwijderen. De Staat aanvaardt geen aansprakelijkheid voor schade, van welke aard ook, die verband houdt met risico's verbonden
aan het elektronisch verzenden van berichten.
This message may contain Information that is not intended for you. If you are not the addressee or if this message was sent to you by mistake, you are requested to inform
the sender and delete the message. The State accepts no liability for damage of any kind resulting from the risks inherent in the electronic transmissiën of messages.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>