<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Gezondheidswinst
door schonere lucht
Nr. 2018/01
Samenvatting
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Samenvatting                                                                                        Gezondheidswinst door schonere lucht | pagina 2 van 5
De lucht in Nederland is de afgelopen decennia     luchtverontreiniging – fijnstof, stikstofdioxide en   van het aantal ozonpieken en van de
een stuk schoner geworden en voldoet nu            ozon – zijn teruggedrongen (voor ozon alleen          jaargemiddelde blootstelling.
vrijwel overal aan de Europese normen.             gedurende zomerse episoden). Vooral de
Desondanks leiden concentraties fijnstof,          concentraties van fijnstof en stikstofdioxide in de   Gezondheidseffecten van luchtverontrei-
stikstofdioxide en ozon in de lucht naar schatting lucht zijn de laatste decennia sterk gedaald,         niging
tot 12.000 vroegtijdige sterfgevallen per jaar. Er zodat nu vrijwel overal in Nederland wordt            Blootstelling aan fijnstof, stikstofdioxide en ozon
is nog aanzienlijke gezondheidswinst te            voldaan aan de Europese grenswaarden voor             kan nadelige gezondheidseffecten veroorzaken.
behalen. Om dat te bereiken zouden de              deze stoffen, met uitzondering van enkele             Het gaat vooral om:
gezondheidskundige advieswaarden van de            zogenoemde ‘knelpunten’ in de grote steden            • het ontstaan en verergeren van luchtweg- en
Wereldgezondheidsorganisatie aangehouden           (stikstofdioxide) en in gebieden met intensieve          longaandoeningen, inclusief longkanker; en
kunnen worden bij het verder verminderen van       veehouderij of industrie (fijnstof). Wanneer de       • het ontstaan en verergeren van
de luchtvervuiling. En nog minder                  luchtkwaliteit voldoet aan de Europese                   aandoeningen van hart en bloedvaten.
luchtverontreiniging zou nog beter zijn. De        grenswaarden, betekent dit echter niet dat
gezondheidskundige advieswaarden zijn met          daarmee ook de volksgezondheid volledig wordt         Voor andere aandoeningen is de bewijskracht
name voor fijnstof strenger dan de Europese        beschermd. De Europese grenswaarden zijn              voor een oorzakelijk verband onvoldoende.
normen, maar zelfs bij concentraties               minder streng dan de gezondheidskundige               Blootstelling aan luchtverontreiniging kan ook
luchtverontreiniging onder die advieswaarden       advieswaarden van de WHO, behalve voor                vroegtijdige sterfte veroorzaken. De
zijn nog effecten op de gezondheid van mensen      stikstofdioxide. De verwachting is dat met            concentraties fijnstof, stikstofdioxide en ozon in
waargenomen.                                       uitvoeren van het huidige lucht- en energiebeleid     de Nederlandse lucht leidden in 2014 in
                                                   de concentraties van fijnstof en stikstofdioxide      Nederland naar schatting tot 12.000 vroegtijdige
Ontwikkelingen in luchtkwaliteit                   verder dalen en dat rond 2030 in een groot deel       sterfgevallen.
De luchtkwaliteit in Nederland is de afgelopen     van het land de WHO-advieswaarden kunnen              Zelfs bij concentraties onder de
decennia aanzienlijk verbeterd. De concentraties   worden bereikt. Voor ozon is het beeld minder         gezondheidskundige advieswaarden van de
van de drie belangrijkste bestanddelen van         gunstig: op zijn best treedt er geen stijging op      WHO kan luchtverontreiniging de gezondheid
        Gezondheidsraad | Nr. 2018/01
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Samenvatting                                                                                        Gezondheidswinst door schonere lucht | pagina 3 van 5
aantasten en tot vroegtijdige sterfte leiden. Er is  levert naar verwachting de meeste                   voorzieningen voor kinderen en ouderen in de
dus meer gezondheidswinst te verwachten van          gezondheidswinst op voor de gehele                  buurt van een hot spot. Om gevoelige groepen
verdere verbetering van de luchtkwaliteit dan de     Nederlandse bevolking.                              extra te beschermen, pleit de commissie voor
WHO adviseert.                                                                                           het actiever verspreiden van specifieke
Kinderen, ouderen en mensen met                      Specifieke maatregelen ter bescherming van          gedragsadviezen, bijvoorbeeld om tijdens
luchtwegaandoeningen (vooral astmapatiënten)         hoogrisicogroepen                                   periodes van smog door ozon ’s middags
blijken extra gevoelig voor de effecten van          Verdere gezondheidswinst is te behalen door         buitenshuis geen zware inspanning te verrichten
blootstelling aan fijnstof, stikstofdioxide en ozon. rekening te houden met hoogrisicogroepen:           of binnen te blijven.
Mensen met hart- en vaataandoeningen zijn            zowel mensen die langdurig verhoogd worden
extra gevoelig voor fijnstof.                        blootgesteld aan luchtverontreiniging, als          Internationale aanpak
                                                     mensen die vanwege leeftijd (kinderen en            Nederland is een klein land dat grenst aan
Aangrijpingspunten voor luchtkwaliteits-             ouderen) of ziekte extra gevoelig zijn voor         dichtbevolkte buurlanden. Het fijnstof dat we in
beleid                                               luchtverontreiniging. Ter bescherming van           Nederland inademen is voor bijna de helft uit het
                                                     hoogblootgestelde groepen, adviseert de             buitenland afkomstig. Een internationale aanpak
Generieke maatregelen ter bescherming van            commissie extra maatregelen rond zogenoemde         is dus onontbeerlijk, niet alleen voor fijnstof, ook
alle Nederlanders                                    ‘hot spots’:                                        voor de andere bestanddelen van
De commissie adviseert prioriteit te geven aan       locaties met relatief veel luchtverontreiniging,    luchtverontreiniging. Om de ozonconcentratie in
het terugdringen van de concentraties fijnstof en    bijvoorbeeld rond drukke wegen. Voorbeelden         Nederland effectief te verlagen moeten de
stikstofdioxide afkomstig van wegverkeer (vooral     van de aanpak van dergelijke hot spots in           uitstoot van bijvoorbeeld stikstofoxiden en
dieselvoertuigen) en het aanpakken van de            steden zijn: autoluwe binnensteden, milieuzones     methaan in heel Europa en zelfs op de rest van
uitstoot van ammoniak vanuit de veehouderij.         en snelheidsbeperkingen. Om specifiek de            het noordelijke halfrond worden verminderd.
Op die manier kan de ‘deken’ van                     hooggevoelige groepen te beschermen pleit de        Daarnaast is het belangrijk dat het Nederlandse
luchtverontreiniging boven heel Nederland            commisie voor een                                   beleid zich richt op vermindering van de uitstoot
worden verminderd. Zo’n generieke aanpak             ‘gevoeligebestemmingenbeleid’: geen                 van stoffen die ook in naburige landen tot
        Gezondheidsraad | Nr. 2018/01
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Samenvatting                                      Gezondheidswinst door schonere lucht | pagina 4 van 5
fijnstofvorming bijdragen, zoals ammoniak.
Voorwaarden voor gezondheidswinst
De hoeveelheid gezondheidswinst die in de
praktijk haalbaar is, hangt af van politieke
keuzes. Voor een verlaging van de
luchtverontreiniging tot onder de
WHO-advieswaarden zijn immers extra
beleidsmaatregelen nodig. Hoeveel
gezondheidswinst in de praktijk is te realiseren,
hangt onder meer af van hoe strikt de naleving
van de regelgeving gehandhaafd kan worden.
        Gezondheidsraad | Nr. 2018/01
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>De Gezondheidsraad, ingesteld in 1902, is een adviesorgaan met als taak de regering en het parlement ‘voor te lichten over de stand der wetenschap
ten aanzien van vraagstukken op het gebied van de volksgezondheid en het gezondheids(zorg)onderzoek’ (art. 22 Gezondheidswet).
De Gezondheidsraad ontvangt de meeste adviesvragen van de bewindslieden van Volksgezondheid, Welzijn en Sport; Infrastructuur en Waterstaat;
Sociale Zaken en Werkgelegenheid en Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. De raad kan ook op eigen initiatief adviezen uitbrengen, en
ontwikkelingen of trends ­signaleren die van belang zijn voor het overheidsbeleid.
De adviezen van de Gezondheidsraad zijn openbaar en worden als regel opgesteld door multidisciplinaire commissies van – op persoonlijke titel
benoemde – Nederlandse en soms buitenlandse deskundigen.
U kunt dit document downloaden van www.gezondheidsraad.nl.
Deze publicatie kan als volgt worden aangehaald:
Gezondheidsraad. Gezondheidswinst door schonere lucht. Den Haag: Gezondheidsraad,
20xxx; publicatienr. 2018/01.
Auteursrecht voorbehouden
        Gezondheidsraad | Nr. 2018/01
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>