<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>WBO: onderzoek naar
leververvetting en -fibrose
binnen De Maastricht Studie
Aan: de staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
Nr. 2018/16, Den Haag 25 juli 2018
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>                                           WBO: onderzoek naar leververvetting en -fibrose binnen De Maastricht Studie | pagina 2 van 11
inhoud
   Samenvatting                                      3
01 Inleiding                                         4
   1.1  Achtergrond en opzet amendement              4
   1.2  Getoetste WBO-criteria                       4
02 Wettelijke criteria                               5
   2.1  Wetenschappelijke deugdelijkheid             6
   2.2  Nut-risicoverhouding                         6
   2.3  Overeenstemming medisch handelen             7
   2.4  Belang van de Volksgezondheid                8
03 Advies aan de staatssecretaris van VWS            8
   Literatuur                                        9
   Commissie                                       10
     Gezondheidsraad | Nr. 2018/16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>                                                       WBO: onderzoek naar leververvetting en -fibrose binnen De Maastricht Studie | pagina 3 van 11
samenvatting                                                                                        Wel bestaat een kleine kans dat levercirrose
                                                                                                    wordt gevonden dat een risicofactor is voor
                                                                                                    leverkanker. In de proefpersoneninformatie staat
Het Maastricht UMC+ wil als onderdeel van De      Fibroscan de elasticiteit van de lever meten om   niet beschreven hoe groot de kans is dat met de
Maastricht Studie onderzoek doen naar lever-      de mate van vervetting en fibrose te bepalen.     Fibroscan klinisch relevante leververvetting,
vervetting en -fibrose (verlittekening) in samen- Daarmee onderzoeken zij de samenhang tussen       -fibrose of levercirrose wordt gevonden en wat
hang met diabetes mellitus type 2. Voor dat       enerzijds vervetting en fibrose van de lever en   de mogelijke gevolgen daarvan zijn voor de
onderzoek is op grond van de Wet op het bevol-    anderzijds diabetes type 2.                       deelnemers. De commissie beoordeelt de proef-
kingsonderzoek (WBO) een vergunning vereist.                                                        personeninformatie daarom als onvolledig.
De Commissie Bevolkingsonderzoek van de           Toetsing aan eisen WBO
Gezondheidsraad heeft de vergunningaanvraag       De commissie oordeelt positief over de weten-     Advies
getoetst aan de WBO en adviseert de staatsse-     schappelijke deugdelijkheid van het onderzoek.    De commissie adviseert de staatssecretaris van
cretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport    De onderzoeksvraag is relevant. Leververvetting   VWS de vergunning voor het deelonderzoek te
(VWS) om de vergunning te verlenen onder          en diabetes type 2 komen steeds vaker voor en     verlenen onder de voorwaarde dat de proefper-
voorwaarde dat de proefpersoneninformatie         met de voorgestelde onderzoeksopzet kan de        soneninformatie wordt aangevuld met informatie
wordt aangevuld.                                  onderzoeksvraag worden beantwoord                 over mogelijke bevindingen van het deelonder-
                                                                                                    zoek, hoe groot de kans op deze bevindingen is
Vergunningaanvraag                                De commissie beoordeelt de nut-risicoverhou-      en wat de mogelijke gevolgen van die bevin-
De aanvragers van de vergunning willen een        ding als gunstig. Het onderzoek voegt kennis      dingen kunnen zijn voor de deelnemers.
deelonderzoek toevoegen aan De Maastricht         toe en de meting met de Fibroscan is voor de
Studie, een uitgebreid bevolkingsonderzoek        deelnemers nauwelijks belastend en kent geen
naar diabetes type 2, hart- en vaatziekten en     complicaties.
andere chronische aandoeningen. Binnen het
deelonderzoek willen de aanvragers met de
        Gezondheidsraad | Nr. 2018/16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>                                                            WBO: onderzoek naar leververvetting en -fibrose binnen De Maastricht Studie | pagina 4 van 11
01 inleiding                                                                  lever ernstig en blijvend is beschadigd. Levercirrose kan uiteindelijk resul-
                                                                              teren in leverkanker.3,5
Het Maastricht UMC+ heeft een vergunning aangevraagd voor het meten           Het is niet precies bekend welke factoren een rol spelen bij de ontwikke-
van vervetting en fibrose (verlittekening) van de lever bij deelnemers van    ling van chronische ontsteking en fibrose van de lever. Mogelijk speelt
De Maastricht Studie. In het kader van de Wet op het bevolkingsonder-         diabetes mellitus type 2 een belangrijke rol. Bij mensen met diabetes type
zoek (WBO) vroeg de staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en          2 wordt namelijk vaak vervetting van de lever gezien en bij leververvetting
Sport (VWS) de Gezondheidsraad op 2 mei 2018 om advies over de                neemt het risico op diabetes type 2 toe.6
vergunningaanvraag voor het amenderen van het onderzoeksprotocol van          Om de samenhang tussen leververvetting en leverfibrose enerzijds en
De Maastricht Studie.1 De Commissie Bevolkingsonderzoek heeft de              diabetes type 2 anderzijds verder te onderzoeken willen de aanvragers
vergunningaanvraag beoordeeld en getoetst aan de WBO-criteria. De             een deelonderzoek toevoegen aan De Maastricht Studie. Binnen De
voorzitter van de Gezondheidsraad heeft het advies op 25 juli 2018            Maastricht Studie wordt onderzoek gedaan naar diabetes type 2, hart- en
aangeboden aan de staatssecretaris van VWS.                                   vaatziekten en andere chronische aandoeningen bij mannen en vrouwen
De adviesaanvraag van de staatssecretaris en de aanbiedingsbrief aan          tussen de 40 en 75 jaar woonachtig in Zuid-Limburg. De aanvragers willen
de staatsecretaris staan op www.gezondheidsraad.nl. De samenstelling          bij 1800 deelnemers van De Maastricht Studie vervetting en fibrose van
van de commissie is te vinden achter in dit advies.                           de lever meten met de Fibroscan.
1.1 Achtergrond en opzet amendement                                           1.2 Getoetste WBO-criteria
Niet-alcoholische leververvetting is opeenstapeling van vet in de lever dat   Bij deze vergunningsaanvraag is sprake van een bevolkingsonderzoek
kan worden veroorzaakt door een ongezonde levensstijl. Deze aandoe-           zoals bedoeld in de WBO (zie kader Reikwijdte WBO):
ning komt naar schatting bij 25-35% van de volwassenen voor.2,3 De            • Er is sprake van aanbod van onderzoek: deelnemers van De Maas-
meeste van hen zullen daar geen klachten van hebben of krijgen.3,4 Soms           tricht Studie worden uitgenodigd om leververvetting en -fibrose te laten
leidt leververvetting echter tot een chronische ontsteking van de lever           meten met de Fibroscan.
waardoor op den duur leverfibrose kan ontstaan (verlittekening van de         • Het aanbod is gericht aan een categorie van de gehele bevolking: 1800
lever). Voortschrijdende leverfibrose kan leiden tot levercirrose, waarbij de     deelnemers van De Maastricht Studie.
        Gezondheidsraad | Nr. 2018/16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>                                                                                      WBO: onderzoek naar leververvetting en -fibrose binnen De Maastricht Studie | pagina 5 van 11
• Met het onderzoek kan een risico-indicator voor leverkanker worden
                                                                                                            WBO-criteria vergunning
  opgespoord (levercirrose).
• Het onderzoek gebeurt mede ten behoeve van de deelnemers: de deel-                                        Een vergunning wordt geweigerd indien:
                                                                                                            •    het bevolkingsonderzoek naar wetenschappelijke maatstaven ondeugdelijk is;
  nemers krijgen als zij dit willen de bevindingen teruggekoppeld.
                                                                                                            •    het bevolkingsonderzoek niet in overeenstemming is met de wettelijke regels voor medisch
                                                                                                                 handelen;
                                                                                                            •    het te verwachten nut van het bevolkingsonderzoek niet opweegt tegen de risico’s daarvan voor
  Reikwijdte WBO
                                                                                                                 de gezondheid van de te onderzoeken personen.
                                                                                                            (artikel 7, eerste lid WBO)
  De WBO definieert bevolkingsonderzoek als ‘geneeskundig onderzoek van personen dat
  wordt verricht ter uitvoering van een aan de gehele bevolking of aan een categorie daarvan
                                                                                                            Bij bevolkingsonderzoek dat tevens wetenschappelijk onderzoek is kan een vergunning worden
  gedaan aanbod dat gericht is op het ten behoeve of mede ten behoeve van de te onderzoeken
                                                                                                            geweigerd indien het belang van de volksgezondheid een dergelijk onderzoek niet vordert
  personen opsporen van ziekten van een bepaalde aard of van bepaalde risico-indicatoren.’
                                                                                                            (artikel 7, tweede lid WBO).
  (artikel 1, onder c WBO)
  De WBO wijst de volgende bevolkingsonderzoeken als vergunningplichtig:
                                                                                                            Voor bevolkingsonderzoek naar ernstige ziekten of afwijkingen waarvoor geen behandeling of
  •    bevolkingsonderzoek waarbij gebruik wordt gemaakt van ioniserende straling (röntgenstralen);
                                                                                                            preventie mogelijk is, wordt een vergunning slechts verleend indien bijzondere omstandigheden
  •    bevolkingsonderzoek naar kanker;
                                                                                                            daartoe aanleiding geven (artikel 7, derde lid WBO).
  •    bevolkingsonderzoek naar ernstige ziekten of afwijkingen waarvoor geen preventie of behandeling
       mogelijk is.
  (artikel 2, eerste lid WBO)
  Reikwijdte Besluit bevolkingsonderzoek
  Het Besluit bevolkingsonderzoek stelt bij bevolkingsonderzoek dat tevens wetenschappelijk onderzoek is
                                                                                                         02 wettelijke criteria
  aanvullende eisen aan de informatieverstrekking (artikel 3), aan het onderzoek met minderjarigen en
  meerderjarigen die niet wilsbekwaam zijn (artikel 2) en de vergunningaanvraag (artikel 4 en 5 Besluit
                                                                                                         De commissie heeft de aanvraag getoetst aan de eisen die de WBO aan
  bevolkingsonderzoek).
                                                                                                         alle vergunningplichtige bevolkingsonderzoeken stelt. De commissie
                                                                                                         oordeelt positief over de wetenschappelijke deugdelijkheid van het onder-
                                                                                                         zoek en beoordeelt de nut-risicoverhouding als gunstig. Zij is wel van
                                                                                                         oordeel dat de proefpersoneninformatie over de bevindingen die
                                                                                                         gevonden kunnen worden met de Fibroscan onvolledig is. Hierdoor
                                                                                                         worden de deelnemers onvoldoende in staat gesteld om een geïnfor-
         Gezondheidsraad | Nr. 2018/16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>                                                          WBO: onderzoek naar leververvetting en -fibrose binnen De Maastricht Studie | pagina 6 van 11
meerde keuze te maken over wel of niet deelnemen aan het deelonder-        de hand van afkapwaardes bepalen de aanvragers of er sprake is van
zoek.                                                                      klinisch relevante leververvetting, leverfibrose of levercirrose.
                                                                           De aanvragers willen de meting uitvoeren bij 300 nieuwe en 1.500 partici-
2.1 Wetenschappelijke deugdelijkheid                                       perende deelnemers van De Maastricht Studie. Volgens de aanvragers is
Een eerste vereiste waaraan een bevolkingsonderzoek volgens de WBO         dat voldoende om klinisch relevante verschillen in leververvetting en
moet voldoen is dat het wetenschappelijk deugdelijk is. Hierbij gaat het   -fibrose aan te tonen tussen mensen met en zonder diabetes type 2
om de vraag of de doelstellingen van het onderzoek gerealiseerd kunnen     (eerste onderzoeksvraag). Wanneer die verschillen worden gevonden
worden met de voorgestelde onderzoeksopzet. Dat is het geval volgens       willen de aanvragers de samenhang tussen leververvetting en
de commissie.                                                              -fibrose enerzijds en diabetesstatus anderzijds zo goed mogelijk
                                                                           beschrijven door rekening te houden met andere factoren zoals leeftijd en
Vraagstelling                                                              diabetesduur (tweede onderzoeksvraag).
De aanvragers willen de volgende vraagstellingen onderzoeken:
• Is er een verschil in de mate van leververvetting en -fibrose tussen     De commissie oordeelt positief over de wetenschappelijke deugdelijkheid
   mensen met en zonder diabetes type 2?                                   van dit deelonderzoek. De onderzoeksvragen zijn relevant omdat lever-
• Welke factoren hangen samen met een sterkere mate van leververvet-       vervetting en type 2 diabetes steeds vaker voorkomen.2-4,6 Met de Fibro-
   ting en -fibrose?                                                       scan kan betrouwbaar de mate van leverfibrose worden vastgesteld en
                                                                           daarmee is de meting een zinvolle aanvulling op de MRI-scan.4 Tot slot
Om deze vragen te beantwoorden moet de mate van vervetting en fibrose      heeft de verwachte grootte van de onderzoekspopulatie voldoende statis-
van de lever worden bepaald. Binnen De Maastricht Studie wordt de lever    tische zeggingskracht om de onderzoeksvragen te kunnen beantwoorden.
reeds in beeld gebracht met een MRI-scan, maar die methode is niet
geschikt om de mate van fibrose te bepalen.4 De aanvragers willen          2.2 Nut-risicoverhouding
daarom gebruik maken van de Fibroscan. Door middel van geluidsgolven       Een tweede vereiste waaraan het bevolkingsonderzoek volgens de WBO
(zonder beeldvorming) wordt de elasticiteit van het weefsel berekend. Aan  moet voldoen is dat het te verwachten nut moet opwegen tegen mogelijke
        Gezondheidsraad | Nr. 2018/16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>                                                           WBO: onderzoek naar leververvetting en -fibrose binnen De Maastricht Studie | pagina 7 van 11
risico’s voor de deelnemers. De nut-risicoverhouding van dit deelonder-     2.3 Overeenstemming medisch handelen
zoek is volgens de commissie gunstig.                                       Een derde vereiste waaraan een bevolkingsonderzoek volgens de WBO
                                                                            moet voldoen is dat het in overeenstemming moet zijn met de wettelijke
Nut                                                                         regels voor medisch handelen, zoals het Besluit bevolkingsonderzoek, de
Het onderzoek is primair gericht op de vooruitgang van de wetenschap en     Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst (WGBO) en rele-
niet op de verbetering van de gezondheid van de deelnemers. Het voegt       vante privacywetgeving, zoals de Algemene Verordening Gegevensbe-
kennis toe aan de bestaande kennis over de samenhang tussen leverver-       scherming (AVG).
vetting en -fibrose en diabetes type 2. Het individuele nut voor de deelne-
mers is gering. De deelnemers kunnen mogelijk wel enig voordeel hebben      Aanvullende proefpersoneninformatie over onderzoek met
van de meting, omdat zij bij het constateren van leververvetting en         de Fibroscan
-fibrose hun leefstijl kunnen aanpassen om ergere schade te voorkomen.      Potentiële deelnemers van De Maastricht Studie ontvangen een folder
Ook kunnen zij in de eerste en tweede lijn medisch worden begeleid en       met informatie over het gehele onderzoek. Aan deze algemene proefper-
gevolgd wanneer klinisch relevante leververvetting, leverfibrose of lever-  soneninformatiefolder is informatie toegevoegd over het deelonderzoek
cirrose is geconstateerd.                                                   met de Fibroscan. Daarnaast krijgen potentiële deelnemers een brief met
                                                                            specifieke informatie over het deelonderzoek.
Risico
De Fibroscan maakt gebruik van geluidsgolven om de elasticiteit van de      Gezochte bevindingen
lever te meten. De scan duurt ongeveer 15 minuten en is niet invasief. De   In de algemene proefpersoneninformatiefolder staat vermeld hoe er
meting is nauwelijks belastend voor de deelnemers en er is geen kans op     binnen het onderzoek wordt omgegaan met gezochte bevindingen – in de
complicaties. Er bestaat wel een kleine kans dat er in deze studiepopu-     folder aangeduid als ‘standaardresultaten’ – en nevenbevindingen.
latie levercirrose wordt gevonden. Levercirrose is een risicofactor voor    De deelnemers kunnen per deelonderzoek aangeven of ze willen deel-
leverkanker. De commissie vindt het mede hierom belangrijk dat deelne-      nemen en of ze (neven)bevindingen van dat deelonderzoek willen
mers vooraf goed geïnformeerd worden over mogelijke bevindingen en          ontvangen. Indien de deelnemers geïnformeerd willen worden over
wat dit voor hen kan betekenen.                                             (neven)bevindingen vindt er een zogenoemd uitschrijfgesprek plaats.
        Gezondheidsraad | Nr. 2018/16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>                                                            WBO: onderzoek naar leververvetting en -fibrose binnen De Maastricht Studie | pagina 8 van 11
In de proefpersoneninformatie wordt beschreven welke standaardresul-          informatie (model-PIF) recent aangepast. Die tekst kunnen de onderzoe-
taten er gevonden kunnen worden met de Fibroscan. De aanvragers               kers gebruiken als voorbeeld.
kwalificeren leververvetting en -fibrose als standaardresultaten en levercir-
rose als nevenbevinding.                                                      2.4 Belang van de Volksgezondheid
De commissie is van oordeel dat leververvetting, -fibrose en levercirrose     Voor een bevolkingsonderzoek dat ook een wetenschappelijk onderzoek
alle drie gezochte bevindingen zijn. Met de Fibroscan wordt immers            is geldt dat een vergunning kan worden geweigerd als het belang van de
gekeken naar de elasticiteit van de lever en afhankelijk van het afkappunt    volksgezondheid een dergelijk bevolkingsonderzoek niet vordert. De
is er sprake van (klinische relevante) vervetting, fibrose of cirrose.        commissie is van oordeel dat er geen aanwijzingen zijn dat de uitvoering
                                                                              van dit deelonderzoek het belang van de volksgezondheid schaadt of zou
Gevolgen van mogelijke bevindingen                                            kunnen schaden.
In de proefpersoneninformatie staat niet vermeld wat de gevolgen
(kunnen) zijn van ((ver)gevorderde) leververvetting, -fibrose en levercir-
rose voor de gezondheid en waaruit eventuele vervolgdiagnostiek en            03 advies aan de staatssecretaris
behandeling bestaat. Ook is niet vermeld hoe groot de kans is dat deze
bevindingen worden gevonden bij de onderzoekspopulatie. Zonder deze                     van VWS
informatie kunnen de potentiële deelnemers naar het oordeel van de
commissie geen geïnformeerde keuze maken over hun deelname aan het            In dit advies heeft de commissie in het kader van de WBO een vergun-
deelonderzoek met de Fibroscan.                                               ningaanvraag van het Maastricht UMC+ beoordeeld voor een amende-
                                                                              ment van De Maastricht Studie voor het meten van leververvetting en
Gegevensverwerking                                                            -fibrose met de Fibroscan. Deze meting wordt toegevoegd aan de
Op 25 mei 2018 is de AVG in werking getreden. De commissie wijst erop         metingen die al worden verricht binnen De Maastricht Studie. De
dat de proefpersoneninformatie en het toestemmingsformulier niet              commissie is van oordeel dat het deelonderzoek wetenschappelijk deug-
voldoen aan de eisen van de AVG. De Centrale Commissie Mensge-                delijk is en dat de nut-risicoverhouding gunstig is, mits de deelnemers
bonden Onderzoek (CCMO) heeft de standaardtekst voor proefpersonen-           adequaat worden voorgelicht over de mogelijke gevolgen van deelname.
        Gezondheidsraad | Nr. 2018/16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>                                                          WBO: onderzoek naar leververvetting en -fibrose binnen De Maastricht Studie | pagina 9 van 11
De commissie adviseert de staatssecretaris van VWS dan ook om de            5
                                                                               Ekstedt M, Hagstrom H, Nasr P, Fredrikson M, Stal P, Kechagias S, e.a.
vergunning te verlenen, onder de voorwaarde dat de aanvragers de proef-        Fibrosis stage is the strongest predictor for disease-specific mortality in
personeninformatie aanvullen met informatie over:                              NAFLD after up to 33 years of follow-up. Hepatology (Baltimore, Md)
• de kans dat met de Fibroscan ((ver)gevorderde) vervetting, fibrose en        2015; 61(5): 1547-54.
  cirrose van de lever wordt gevonden;                                      6
                                                                               Tilg H, Moschen AR, Roden M. NAFLD and diabetes mellitus. Nature
• wat de mogelijke gevolgen zijn van deze bevindingen voor de gezond-          reviews Gastroenterology & hepatology 2017; 14(1): 32-42.
  heid en waaruit eventuele vervolgdiagnostiek en behandeling bestaat.
         literatuur
1
  Gezondheidsraad. Wet op het bevolkingsonderzoek: de Maastricht
  Studie. Den Haag, 2013; publicatienr. 2013/10.
2
  Koehler EM, Plompen EP, Schouten JN, Hansen BE, Darwish Murad S,
  Taimr P, e.a. Presence of diabetes mellitus and steatosis is associated
  with liver stiffness in a general population: The Rotterdam study. Hepa-
  tology (Baltimore, Md) 2016; 63(1): 138-47.
3
  Than NN, Newsome PN. A concise review of non-alcoholic fatty liver
  disease. Atherosclerosis 2015; 239(1): 192-202.
4
  Kaswala DH, Lai M, Afdhal NH. Fibrosis Assessment in Nonalcoholic
  Fatty Liver Disease (NAFLD) in 2016. Digestive diseases and sciences
  2016; 61(5): 1356-64.
      Gezondheidsraad | Nr. 2018/16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>                                                                             WBO: onderzoek naar leververvetting en -fibrose binnen De Maastricht Studie | pagina 10 van 11
           commissie                                                                              Waarnemers:
                                                                                                  •  mr. M.G. Kleefkens, VWS, Den Haag
Samenstelling Commissie Bevolkingsonderzoek (BVO)                                                 •  R. van Tol, VWS, Den Haag
• prof. dr. J. Gussekloo, hoogleraar huisartsgeneeskunde, LUMC, Leiden, voorzitter
• prof. dr. G.J. van der Wilt, hoogleraar Health Technology Assessment, Radboudumc,               Secretaris:
  Nijmegen, vicevoorzitter                                                                        •  mr. dr. R.E. van Hellemondt, Gezondheidsraad, Den Haag
• dr. E.M.M. Adang, hoofddocent gezondheidseconomie, Radboudumc, Nijmegen
• prof. dr. M.C. Cornel, hoogleraar community genetics en public health genomics, VUmc, Amsterdam
• prof. dr. O.M. Dekkers, hoogleraar klinisch epidemiologie en internist, LUMC, Leiden
• dr. W.J. Dondorp, ethicus, Maastricht University
• dr. mr. Y. Drewes, arts, gezondheidsjurist, LUMC, Leiden
• dr. P.J.M. Elders, hoofddocent afdeling huisartsgeneeskunde en ouderenzorg, VUmc, Amsterdam
• dr. C.H. van Gils, hoofddocent epidemiologie, UMC Utrecht
• prof. dr. I.M. van Langen, hoogleraar klinische genetica, UMCG, Groningen
• prof. dr. B.J.C. Middelkoop, hoogleraar public health, LUMC, Leiden
• mr. dr. M.C. Ploem, gezondheidsjurist, AMC, Amsterdam
• dr. J.J. van Tol-Geerdink, onderzoeker gezamenlijke besluitvorming in oncologische zorg,
  Radboudumc, Nijmegen
         Gezondheidsraad | Nr. 2018/16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>De Gezondheidsraad, ingesteld in 1902, is een adviesorgaan met als taak de regering en het parlement ‘voor te lichten over de stand der wetenschap
ten aanzien van vraagstukken op het gebied van de volksgezondheid en het gezondheids(zorg)onderzoek’ (art. 22 Gezondheidswet).
De Gezondheidsraad ontvangt de meeste adviesvragen van de bewindslieden van Volksgezondheid, Welzijn en Sport; Infrastructuur en Waterstaat;
Sociale Zaken en Werkgelegenheid en Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. De raad kan ook op eigen initiatief adviezen uitbrengen, en ontwikke-
lingen of trends ­signaleren die van belang zijn voor het overheidsbeleid.
De adviezen van de Gezondheidsraad zijn openbaar en worden als regel opgesteld door multidisciplinaire commissies van – op persoonlijke titel
benoemde – Nederlandse en soms buitenlandse deskundigen.
U kunt dit document downloaden van www.gezondheidsraad.nl.
Deze publicatie kan als volgt worden aangehaald:
Gezondheidsraad. WBO: onderzoek naar leververvetting en -fibrose binnen De Maastricht
Studie. Den Haag: Gezondheidsraad, 2018; publicatienr. 2018/16.
Auteursrecht voorbehouden
         Gezondheidsraad | Nr. 2018/16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>