<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>DEAR Avis schap, technologie en innovate

NEDERLAND
HORIZON 2020

EEN KWANTITATIEVE ANALYSE
VOOR DE AWTI

</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>De Adviesraad voor wetenschap, technologie en innovatie (AWTI) heeft deze
achtergrondstudie laten verrichten ten behoeve van het AWTI-advies ‘Strategisch
samenspel. Bundel de kracht van Nederland en de EU voor meer impact van onderzoek
en innovatie’. Deze achtergrondstudie is uitgevoerd door IDEA Consult. Deze studie en
het AWTI-advies zijn te raadplegen op www.awti.nl
De Adviesraad voor wetenschap, technologie en innovatie (AWTI) brengt gevraagd
en ongevraagd advies uit aan regering en parlement. Zijn onafhankelijke adviezen zijn
strategisch van aard en gaan over de hoofdlijnen van wetenschaps-, technologie- en
innovatiebeleid. De leden van de AWTI zijn afkomstig uit kennisinstellingen en het
bedrijfsleven. De AWTI doet zijn werk vanuit de overtuiging dat het belang van kennis,
wetenschap en innovatie voor economie en samenleving groot is en in de toekomst
nog verder zal toenemen
Het secretariaat is gevestigd te:
Prins Willem-Alexanderhof 20
2595 BE Den Haag
t. 070 3110920
e. secretariaat@awti.nl
w. www.awti.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>                                                        Nederland in Horizon 2020
                                                        Een kwantitatieve analyse
                                                        voor de AWTI
                                                        Eindrapport | 4 september 2023
                                                        In opdracht van
                                                        Adviesraad voor wetenschap, technologie en
                                                        innovatie (AWTI)
                                                        Prins Willem-Alexanderhof 20
                                                        2595 BE Den Haag (NL)
Deze studie werd uitgevoerd door:
Kristof Mertens                   Jozef II-straat 40 B1
Ophelia Bostyn                    1000 Brussel
Vincent Duchêne
                                  T: +32 2 282 17 10
                                  info@ideaconsult.be
                                  www.ideaconsult.be
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Inhoudstafel
1.      Belangrijkste bevindingen                                                  8
2.      Doel van de opdracht                                                      10
3.      Methodologische toelichting                                               11
          3.1     Horizon 2020 databank met gehonoreerde projecten                11
          3.2     Geselecteerde benchmarkregio’s                                  13
4.      Analyseresultaten                                                         15
          4.1     Aantal Horizon 2020-projectaanvragen                            15
          4.2     Aantal gehonoreerde Horizon 2020-projecten en aantal deelnames  32
          4.3     Slaagkansen                                                     56
          4.4     Toegekende financiering in Horizon 2020                         59
          4.5     Aantal unieke succesvolle deelnemers Horizon 2020               86
          4.6     Netwerkanalyse                                                  89
Bijlage 1: Tabellen aantal ingediende Horizon 2020-projecten                     101
Bijlage 2: Tabellen aantal gehonoreerde Horizon 2020-projecten                   106
Bijlage 3: Tabellen toegekende Horizon 2020-financiering                         114
Bijlage 4: Tabellen aantal unieke deelnemers Horizon 2020                        124
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                        2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Lijst van figuren
Figuur 1: Pijlers Horizon 2020 .....................................................................................................................................................12
Figuur 2: Aantal en aandeel Horizon 2020-projectaanvragen met en zonder NL-deelnemer .......................................16
Figuur 3: Aantal Horizon 2020-projectaanvragen met en zonder NL-deelnemer(s) per jaar ........................................16
Figuur 4: Top-15 landen met het hoogste aantal deelnames aan projectaanvragen .....................................................17
Figuur 5: Aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen per 100 000 inwoners voor de top 15-landen met het
                 hoogste aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen ............................................................18
Figuur 6: Aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen uit Nederland, de Nederlandse NUTS1-regio’s en de
                 benchmarkregio’s (2014-2020)........................................................................................................................19
Figuur 7: Aantal deelnames aan projectaanvragen uit Nederland, de Nederlandse NUTS1 regio’s en benchmarkregio’s
                 per 100.000 inwoners (2014-2020) ................................................................................................................20
Figuur 8: Verdeling van projectaanvragen voor heel Horizon 2020 en Horizon 2020-projectaanvragen met minstens één
                 Nederlandse deelnemer per pijler ..................................................................................................................21
Figuur 9: Verdeling Horizon 2020-projectaanvragen met minstens 1 NL-deelnemer per pijler per jaar ...................22
Figuur 10: Verdeling Horizon 2020-projectaanvragen per pijler per jaar ..........................................................................22
Figuur 11: Verdeling Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen per type actor voor Horizon 2020 als geheel en
                 voor Nederlandse deelnames aan projectaanvragen .................................................................................26
Figuur 12: Verdeling Nederlandse deelnames aan projectaanvragen per type actor per jaar .....................................27
Figuur 13: Verdeling deelnames aan projectaanvragen per type actor per jaar voor heel Horizon 2020 .................27
Figuur 14: Aantal en aandeel van Horizon 2020-projectaanvragen met een Nederlandse deelnemer als coördinator dan
                 wel slechts als participant(en) .........................................................................................................................28
Figuur 15: Aandeel Horizon 2020-projectaanvragen met een coördinator uit de regio op het totaal aantal
                 projectaanvragen met deelname uit de regio (voor Nederland en de benchmarkregio’s) ................29
Figuur 16: Verdeling Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen per NUTS1-regio in Nederland .....................30
Figuur 17: Verdeling van Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen per NUTS1-regio in Nederland en voor
                 Nederland als geheel per pijler .......................................................................................................................31
Figuur 18: Verdeling van Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen per NUTS1 regio in Nederland en voor
                 Nederland als geheel per type actor ..............................................................................................................31
Figuur 19: Verdeling projectaanvragen met Nederlandse coördinator per NUTS1-regio...............................................32
Figuur 20: Aantal en percentage gehonoreerde Horizon 2020-projecten met minstens één Nederlandse deelnemer en
                 zonder Nederlandse deelname (2014-2020) ................................................................................................33
Figuur 21: Aantal gehonoreerde Horizon 2020-projecten met minstens één Nederlandse deelnemer en zonder
                 Nederlandse deelname per jaar ......................................................................................................................34
Figuur 22: Aantal succesvolle deelnames per land en aandeel op het totaal (Horizon 2020) voor de top-15 landen met
                 het hoogste aantal deelnames aan gehonoreerde projecten (2014-2020) ...........................................35
Figuur 23: Aantal deelnames aan gehonoreerde Horizon 2020-projecten per 100 000 inwoners voor de top 15-landen
                 met het hoogste aantal deelnames aan gehonoreerde projecten ..........................................................35
Figuur 24: Aantal deelnames aan gehonoreerde Horizon 2020-projecten voor Nederland, de Nederlandse NUTS1-regio’s
                 en de benchmarkregio’s (2014-2020) ............................................................................................................36
Figuur 25: Aantal deelnames aan gehonoreerde Horizon 2020-projecten per 100 000 inwoners voor Nederland, de
                 Nederlandse NUTS1-regio’s en de benchmarkregio’s (2014-2020) ........................................................37
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                                                            3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>Figuur 26: Aandeel projectenvoorstellen boven de drempelwaarde in Horizon 2020 en aandeel projectenvoorstellen
                boven de drempelwaarde dat gehonoreerd werd met Horizon 2020-financiering..............................38
Figuur 27: Aandeel Horizon 2020-gefinancierde projecten binnen de groep ‘projectvoorstellen boven drempelwaarde’
                per benchmarkregio (2014-2020) ...................................................................................................................39
Figuur 28: Verdeling gehonoreerde Horizon 2020-projecten over de pijlers voor geheel Horizon 2020 en projecten met
                minstens één Nederlandse deelnemer (2014-2020) ..................................................................................40
Figuur 29: Jaarlijkse verdeling gehonoreerde Horizon 2020-projecten met Nederlandse deelname over de pijlers40
Figuur 30: Jaarlijkse verdeling van alle gehonoreerde Horizon 2020-projecten over de pijlers ..................................41
Figuur 31: Aandeel Horizon 2020-gefinancierde projecten op het totaal van projectvoorstellen boven drempelwaarde
                uitgesplitst per pijler (2014-2020) ..................................................................................................................43
Figuur 32: Verdeling deelnames aan gehonoreerde Horizon 2020-projecten per type actor voor Horizon 2020 als geheel
                en voor Nederland (2014-2020) ......................................................................................................................47
Figuur 33: Jaarlijkse verdeling Nederlandse deelnames aan Horizon 2020-projecten per type actor........................48
Figuur 34: Jaarlijkse verdeling deelnames aan Horizon 2020-projecten per type actor voor geheel Horizon 202049
Figuur 35: Aantal en aandeel van gehonoreerde Horizon 2020-projecten met Nederlandse deelname met én zonder
                Nederlandse coördinator (2014-2020)...........................................................................................................50
Figuur 36: Verdeling rol in het consortium voor de top 15- landen (2014-2020) ...........................................................50
Figuur 37: Aandeel Horizon 2020-projecten met coördinator uit de regio op het totaal aantal Horizon 2020-projecten
                met deelname uit de regio voor de benchmarkregio’s (2014-2020) ......................................................51
Figuur 38: Gemiddeld aantal deelnemers uit de regio per gehonoreerd Horizon 2020-project met deelname uit de regio
                voor Nederland, de NUTS1-regio’s in Nederland en de benchmarkregio’s ...........................................52
Figuur 39: Verdeling succesvolle deelnames over de NUTS1-regio’s in Nederland (2014-2020) .................................53
Figuur 40: Verdeling over de pijlers van de succesvolle deelnames aan Horizon 2020 per NUTS1-regio in Nederland en
                voor Nederland (2014-2020) ............................................................................................................................54
Figuur 41: Verdeling per type actor van de succesvolle deelnames aan Horizon 2020 per NUTS1-regio in Nederland en
                voor Nederland (2014-2020) ............................................................................................................................55
Figuur 42: Regionale verdeling Nederlandse coördinatoren voor Horizon 2020-projecten (2014-2020)...................55
Figuur 43: Slaagkansen binnen Horizon 2020 per jaar voor heel Horizon 2020 en Nederland ...................................56
Figuur 44: Slaagkansen binnen Horizon 2020 per pijler (2014-2020) ...............................................................................57
Figuur 45: Aandeel van Nederlandse deelnemers in het Horizon 2020-budget (2014-2020).......................................60
Figuur 46: Toegekende Horizon 2020-financiering per jaar .................................................................................................60
Figuur 47: Top-15 landen met toegekende Horizon 2020-financiering (2014-2020)......................................................61
Figuur 48: Toegekende Horizon 2020-financiering per inwoner voor top 15-landen (2014-2020) .............................62
Figuur 49: Toegekende Horizon 2020-financiering per inwoner per benchmarkregio (2014-2020) ...........................63
Figuur 50: Toegekende Horizon 2020-financiering per mln € BBP (2014-2020) .............................................................64
Figuur 51: Toegekende Horizon 2020-financiering per mln € BBP (regionaal) per benchmarkregio (2014-2020) .64
Figuur 52: Toegekende Horizon 2020-financiering per mln € R&D-uitgaven (2014-2020) ...........................................65
Figuur 53: Toegekende Horizon 2020-financiering per mln € R&D-uitgaven per benchmarkregio (2020) ...............66
Figuur 54: Retourpercentage vs. Aandeel in EU-budget (2014-2020) ................................................................................67
Figuur 55: Toegekende financiering per deelnemende actor (2014-2020; per deelname) ...........................................68
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                                               4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Figuur 56: Verdeling Nederlandse deelnames aan Horizon 2020 per financieringsgrootte (2014-2020) .................68
Figuur 57: Verdeling Horizon 2020-financiering over de pijlers binnen Horizon 2020 (2014-2020) ..........................69
Figuur 58: Aandeel Nederlandse deelnemers in totale Horizon 2020-financiering per pijler (2014-2020) ...............70
Figuur 59: Verdeling Horizon 2020-financiering over de pijlers per jaar – Nederlandse deelnemers ........................71
Figuur 60: Verdeling Horizon 2020-financiering over de pijlers per jaar – Alle landen .................................................71
Figuur 61: Verdeling Horizon 2020-financiering over de pijlers voor Nederland, de NUTS1-regio’s in Nederland en de
                benchmarkregio’s ...............................................................................................................................................73
Figuur 62: Verdeling Horizon 2020-financiering per type actor (2014-2020)...................................................................74
Figuur 63: Aandeel van Nederlandse deelnemers in totale Horizon 2020-financiering per type actor ......................75
Figuur 64: Verdeling van de Horizon 2020-financiering per type actor en per jaar – Nederland ................................76
Figuur 65: Verdeling van de Horizon 2020-financiering per type actor en per jaar – Alle deelnemers......................76
Figuur 66: Verdeling van de toegekende Horizon 2020-financiering over verschillende typen actoren – voor Nederland,
                de NUTS1-regio’s in Nederland en de benchmarkregio’s (2014-2020) ..................................................81
Figuur 67: Verdeling van de Horizon 2020-financiering volgens de rol in het consortium (2014-2020) ...................82
Figuur 68: Verdeling van de Horizon 2020-financiering per jaar volgens de rol in het consortium en per jaar –
                Nederlandse-deelnemers ..................................................................................................................................82
Figuur 69: Gemiddeld toegekende Horizon 2020-financiering als coördinator van het consortium per jaar ...........83
Figuur 70: Gemiddeld toegekende Horizon 2020-financiering als participant van het consortium per jaar ............84
Figuur 71: Gemiddelde toegekende Horizon 2020-financiering per NUTS1-regio in NL en per rol in het consortium
                (2014-2020)..........................................................................................................................................................84
Figuur 72: Verdeling toegekende Horizon 2020-financiering per NUTS1-regio in Nederland (2014-2020) ..............85
Figuur 73: Verdeling toegekende Horizon 2020-financiering per NUTS1-regio in Nederland per jaar ......................86
Figuur 74: Aantal en percentage unieke succesvolle NL-deelnemers en niet-NL-deelnemers in Horizon 2020 (2014-2020)
                ................................................................................................................................................................................87
Figuur 75: Verdeling unieke succesvolle deelnemers per type actor (2014-2020) ..........................................................88
Figuur 76: Verdeling unieke succesvolle Nederlandse-deelnemers per NUTS1 regio (2014-2020) .............................89
Figuur 77: Aantal samenwerkingen binnen Horizon 2020-projecten met meerdere deelnemers waarvan minstens één
                Nederlandse deelnemer per land – voor de top 20 landen (2014-2020) ..............................................91
Figuur 78: Aantal deelnames in Horizon 2020-samenwerkingsprojecten (met Nederlandse deelname) per top-20 land
                (2014-2020)..........................................................................................................................................................92
Figuur 79: Gemiddeld aantal samenwerkingspartners binnen Horizon 2020-projecten met meerdere deelnemers
                waarvan minstens één Nederlandse – per land voor de top-20 landen (2014-2020) .........................93
Figuur 80: Verandering gemiddeld aantal samenwerkingspartners binnen succesvolle projecten met Nederlandse
                deelnemers (2018-2020 vs. 2014-2017) per land – top 20 landen .........................................................94
Figuur 81: Verdeling samenwerking met top-20 landen per land en per pijler (2014-2020) .......................................96
Figuur 82: Verdeling samenwerking met top-20 landen per land en per type actor (2014-2020) ..............................97
Figuur 83: Top-20 partnerlanden binnen Horizon 2020-projecten met Nederlandse deelname volgens de rol van de
                Nederlandse actor (2014-2020).......................................................................................................................99
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                                                                        5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>Lijst van tabellen
Tabel 1: Afkortingen thematische prioriteiten binnen pijler 1-3 van Horizon 2020 ........................................................13
Tabel 2: Geselecteerde benchmarkregio’s en NUTS-1 regio’s in Nederland......................................................................14
Tabel 3: Verdeling Horizon 2020-projectaanvragen per thematische prioriteit binnen de pijler .................................23
Tabel 4: Aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen voor Nederland, de Nederlandse NUTS1-regio’s en
                benchmarkregio’s per pijler .............................................................................................................................24
Tabel 5: Aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen voor Nederland, de Nederlandse NUTS1-regio’s en
                benchmarkregio’s per pijler per 100.000 inwoners ....................................................................................25
Tabel 6 Verdeling gehonoreerde Horizon 2020-projecten per subthema van de pijler (2014-2020) .....................42
Tabel 7: Aantal deelnames aan gehonoreerde Horizon 2020-projecten per pijler voor Nederland, de NUTS1-regio’s in
                Nederland en de benchmarkregio’s (2014-2020)........................................................................................45
Tabel 8: Aantal deelnames aan gehonoreerde Horizon 2020-projecten per 100.000 inwoners per pijler voor Nederland,
                de NUTS1-regio’s in Nederland en de benchmarkregio’s (2014-2020) ..................................................46
Tabel 9:Top 15 in Nederland qua aantal deelnames aan Horizon 2020-projecten (2014-2020)..................................47
Tabel 10: Slaagkansen van Horizon 2020-projectaanvragen met Nederlandse deelname per subthema en per jaar58
Tabel 11: Slaagkansen van projectaanvragen voor geheel Horizon 2020 per subthema en per jaar .........................59
Tabel 12: Aandeel in Horizon 2020-financiering van de onderdelen van verticale pijlers binnen Horizon 2020 (2014-
                2020) .....................................................................................................................................................................72
Tabel 13: Top-15 Nederlandse begunstigden per type actor (2014-2020) ........................................................................77
Tabel 14: Aantal Nederlandse actoren per aantal deelnames aan Horizon 2020 (2014-2020) ....................................87
Tabel 15: Verdeling Nederlandse deelnemers aan samenwerkingsprojecten binnen Horizon 2020 (2014-2020) ...90
Tabel 16: Top 20 samenwerkingen tussen Nederlandse actoren en individuele partners in andere landen in Horizon
                2020 .......................................................................................................................................................................95
Tabel 17: Percentages Horizon 2020-projectaanvragen met en zonder NL-deelnemer per jaar............................... 101
Tabel 18: Aantal ingediende Horizon 2020-projecten met NL-deelnemer per pijler per jaar .................................... 101
Tabel 19: Verdeling ingediende Horizon 2020-projecten met NL-deelnemer per pijler per jaar .............................. 102
Tabel 20: Aantal ingediende Horizon 2020-projecten per pijler per jaar ........................................................................ 102
Tabel 21: Verdeling ingediende Horizon 2020-projecten per pijler per jaar .................................................................. 103
Tabel 22: Verdeling ingediende Nederlandse deelnames per type actor per jaar ........................................................ 103
Tabel 23: Verdeling ingediende Horizon 2020 deelnames per type actor per jaar ...................................................... 104
Tabel 24: aantal ingediende deelnames per NUTS1 regio in NL ...................................................................................... 104
Tabel 25: Verdeling ingediende deelnames per NUTS1 regio in Nederland per pijler ................................................ 104
Tabel 26: Aantal ingediende deelnames per NUTS1 regio in Nederland per pijler ...................................................... 105
Tabel 27: Aantal ingediende deelnames per NUTS1 regio in NL per type actor ........................................................... 105
Tabel 28: Verdeling gehonoreerde Horizon 2020-projecten zonder en met NL-deelnemer per jaar ....................... 106
Tabel 29: Verdeling gehonoreerde Horizon 2020-projecten met NL- deelnemer per subthema voor de jaren
                2017,2018,2019 en 2020................................................................................................................................ 106
Tabel 30: Verdeling gehonoreerde Horizon 2020-projecten met NL- deelnemer per subthema voor de jaren 2017, 2018,
                2019 en 2020. ................................................................................................................................................... 107
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                                                                    6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Tabel 31: Aantal gehonoreerde Horizon 2020-projecten met NL-deelnemer en gehonoreerde Horizon 2020-projecten
                per pijler ............................................................................................................................................................ 107
Tabel 32: Aantal gehonoreerde Horizon 2020-projecten met NL-deelnemer per pijler per jaar ............................... 108
Tabel 33: Verdeling gehonoreerde Horizon 2020-projecten met NL-deelnemer per pijler per jaar ......................... 108
Tabel 34: Aantal gehonoreerde Horizon 2020-projecten per pijler per jaar .................................................................. 109
Tabel 35: Verdeling gehonoreerde Horizon 2020-projecten per pijler ............................................................................ 109
Tabel 36: Aantal succesvolle Nederlandse en Horizon 2020-deelnames per type actor ............................................. 110
Tabel 37: Aantal succesvolle Nederlandse deelnames per type actor per jaar.............................................................. 110
Tabel 38: Aantal succesvolle Horizon 2020-deelnames per type actor per jaar ............................................................ 111
Tabel 39: Aantal succesvolle deelnames per NUTS1 regio in NL ...................................................................................... 111
Tabel 40: Verdeling succesvolle deelnames per NUTS1 regio in NL en per pijler ........................................................ 111
Tabel 41: Aantal succesvolle deelnames per NUTS1 regio in NL en per pijler .............................................................. 112
Tabel 42: Verdeling gehonoreerde projecten per subthema van de pijler en per NUTS1 regio in NL ..................... 112
Tabel 43: Aantal succesvolle deelnames per NUTS1 regio in NL en per type actor ..................................................... 113
Tabel 44: Aantal succesvolle deelnames met een coördinator per NUTS1 regio in NL ............................................... 113
Tabel 45: Toegekende Horizon 2020-financiering per pijler .............................................................................................. 114
Tabel 46: Toegekende Horizon 2020-financiering per pijler per jaar – Alle landen ..................................................... 114
Tabel 47: Toegekende Horizon 2020-financiering per pijler per jaar – Nederland ....................................................... 115
Tabel 48: Toegekende Horizon 2020-financiering per pijler (gedetailleerd) per jaar – Alle landen ......................... 115
Tabel 49: Toegekende Horizon 2020-financiering per pijler (gedetailleerd) per jaar – Nederland........................... 118
Tabel 50: Toegekende Horizon 2020-financiering per type actor per jaar – Alle landen ............................................ 120
Tabel 51: Toegekende Horizon 2020-financiering per type actor per jaar – Nederland .............................................. 121
Tabel 52: Toegekende Horizon 2020-financiering per rol in het consortium per jaar – Alle landen........................ 121
Tabel 53: Toegekende Horizon 2020-financiering per rol in het consortium per jaar – Nederland ......................... 122
Tabel 54: Toegekende Horizon 2020-financiering per NUTS1-regio in NL ..................................................................... 122
Tabel 55: Toegekende Horizon 2020-financiering per NUTS1-regio in NL per pijler (2014-2020) ........................... 123
Tabel 56: Toegekende Horizon 2020-financiering per NUTS1-regio in NL per type actor (2014-2020) .................. 123
Tabel 57: Aantal unieke succesvolle NL en Horizon 2020-deelnemers per type actor ................................................ 124
Tabel 58: Verdeling unieke succesvolle NL-deelnemers per NUTS1 regio in NL ........................................................... 124
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                                                                 7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>    1. Belangrijkste bevindingen
     Binnen Horizon 2020 namen Nederlandse actoren deel aan 1/8e van de projectaanvragen in de periode
      2014-2020 (of 35.927 van de 285.602 projectaanvragen of 12,6%). Tegelijk slaagden ze erin om aan meer
      dan 1/6e van de gehonoreerde projectaanvragen deel te nemen (6.149 van de 35.394 gehonoreerde
      projecten of 17,4%). Nederlandse actoren waren bijgevolg erg succesvol binnen Horizon 2020.
     Per 100.000 inwoners waren er in Nederland 64 succesvolle deelnames, waarmee het aanzienlijk beter doet
      dan de grote Europese landen als Duitsland, Frankrijk, Italië (met respectievelijk 25, 26 en 29 succesvolle
      deelnames per 100.000 inwoners). Binnen Nederland heeft West-Nederland een uitgesproken dominante
      positie met 61% van het aantal succesvolle deelnames.
     Met een toegekende financiering van 5,37 miljard euro haalt Nederland een retourpercentage van 7,9%.
      Nederland komt hiermee op de zesde plaats in de rangschikking van laden die de meeste financiering
      ontvingen uit Horizon 2020. Dit retourpercentage van 7,9% ligt fors hoger dan de bijdrage van 4,1% aan het
      EU-budget. Per inwoner haalde Nederland 309 € op tegenover 120 € voor de EU als geheel. Binnen
      Nederland sprint West-Nederland eruit met een bedrag van 403 € per inwoner.
     Meer dan drie vierde van de projectaanvragen met Nederlandse deelnemer valt onder de pijlers ‘Excellent
      Science’ en ‘Societal Challenges’, waarbij de Nederlandse specifieke focus op de pijler ‘Societal Challenges’
      in het oog springt. Binnen deze pijler liggen de slaagkansen ook aanzienlijk hoger. In vergelijking met
      Horizon 2020 als geheel zet Nederland relatief minder in op Industrial Leadership, hoewel de slaagkansen
      van Nederlandse voorstellen daar wel ruim boven het EU-gemiddelde liggen.
     80% van de Nederlandse deelnemers aan Horizon 2020 zijn bedrijven en onderwijsinstellingen (zoals
      universiteiten en hogescholen). Onderzoeksinstellingen maken slechts 10% van het aantal Nederlandse
      deelnemers uit. De Nederlandse verdeling over de types actoren in Horizon 2020 is in lijn met het
      onderzoekslandschap in Nederland waar universiteiten een prominente rol spelen. Onderwijsinstellingen
      slepen 51% van het door Nederlandse actoren binnengehaalde Horizon 2020-budget in de wacht. In de top-
      15 van Nederlandse deelnemers springen universiteiten in het oog als succesvolle participanten in Horizon
      2020.
     In meer dan vier tiende van de projectaanvragen waaraan Nederlandse actoren deelnemen, nemen
      Nederlandse actoren de rol van coördinator op. Bij de benchmarkregio’s doet enkel Zuid-Zweden evengoed.
      Binnen de gehonoreerde projecten was in iets minder dan vier tiende van de gevallen een Nederlandse
      actor coördinator, in de meeste gevallen een onderwijsinstelling. Een Nederlandse coördinator had een
      gemiddeld toegekende financiering van 1,04 mln €, terwijl dit voor een participant 326 dzd € bedroeg.
     Binnen H2020 waren er 1.455 succesvolle ‘monobeneficiary’ projecten waarbij de Nederlandse deelnemer
      de enige deelnemers was (voornamelijk binnen MSCA en ERC). In de projecten waarin er wel werd
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                      8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>      samengewerkt tussen partners, werd er door de Nederlandse deelnemers in eerste instantie samengewerkt
      met andere Nederlandse deelnemers. 12% van alle deelnemers binnen gehonoreerde projecten met
      Nederlandse deelname kwam uit Nederland. Daarna volgen een vijftal andere landen, enerzijds grote
      Europese landen, maar ook België dat gezien zijn fysieke nabijheid en dezelfde taal als een natuurlijke
      samenwerkingspartner kan worden beschouwd. Deze 6 landen samen zijn goed voor 52% van het aantal
      samenwerkingen. Binnen de top 20 zijn er 3 landen van buiten de EU27: het Verenigd Koninkrijk, Zwitserland
      en Noorwegen. Net buiten de top-20 vallen de Verenigde Staten (610 deelnames) en Israël (585 deelnames).
      Met uitzondering van het Verenigd Koninkrijk is voor quasi alle (belangrijke) landen de samenwerking
      toegenomen in de laatste jaren van H2020. Naar samenwerkingspartners toe speelt de pijler en het
      onderzoeksbestel in het samenwerkingsland een belangrijke rol.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                    9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>    2. Doel van de opdracht
Met deze opdracht wil de Adviesraad voor wetenschap, technologie en innovatie (AWTI) zich extern laten
ondersteunen bij het advies dat hij schrijft op verzoek van de Nederlandse regering over de adviesvraag ‘Hoe kan
Nederland optimaal gebruik maken van het Europese WTI-beleid ten behoeve van de versterking van de impact
van wetenschap, technologie en innovatie in en vanuit Nederland?’ Deze ondersteuning betreft een kwantitatieve
studie om in kaart te brengen hoe Nederland (d.w.z. Nederlandse organisaties zoals kennisinstellingen en
bedrijven) de afgelopen jaren heeft geparticipeerd in het belangrijkste EU-programma voor WTI: Horizon 2020.
De studie heeft 2 deeldoelen, namelijk:
     de ‘aansluiting’ van Nederland op het EU-beleid voor WTI via participatie in Horizon 2020 in meer reliëf én
      detail laten zien;
     de prestaties van Nederlandse actoren via een benchmark in vergelijkend perspectief zetten; dit hebben we
      enerzijds gedaan door middel van een binnen-Nederlandse benchmark tussen vier Nederlandse regio’s, en
      anderzijds ook via een vergelijking met enkele referentiegebieden elders in de EU.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                    10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>     3. Methodologische toelichting
Hieronder lichten we de volgende elementen toe die belangrijk zijn bij de interpretatie van de analyseresultaten:
      Horizon 2020 databank met gehonoreerde projecten
      Geselecteerde benchmarkregio’s
     3.1 Horizon 2020 databank met gehonoreerde projecten
De Horizon 2020 databank die we gebruikt hebben, is aangeleverd door de Rijksdienst voor Ondernemend
Nederland (RVO) en deze bevat informatie over de gehonoreerde projecten binnen Horizon 2020 van de periode
2014 tot eind 2020. Deze data werden door RVO voor de Nederlandse deelnemers gecontroleerd op fouten
(bijvoorbeeld een verkeerde classificatie van het type actor) en verder verrijkt (met gegevens zoals het KvK-
nummer en de aanduiding of bedrijven al of niet MKB zijn). In deze database worden per gewonnen project alle
deelnemers opgelijst (1 regel in het bestand hoort bij 1 deelnemer binnen een specifiek project) en wordt voor
elke deelnemer onder andere volgende informatie beschikbaar gesteld:
      projectnummer,
      projectstatus,
      jaar van indiening,
      identificatienummer van de deelnemer,
      de landscode,
      NUTS-code,1
      rol in het consortium,
      toegekende subsidiebedrag,
      het type actor,
      pijler waaronder het project valt.
Er wordt een onderscheid gemaakt wordt tussen vijf type actoren:
      onderwijsinstellingen (HES);
      bedrijven (PRC) met een verdere aanduiding of het een MKB betreft of niet;
      overheidsinstellingen (PUB);
      onderzoeksinstellingen (REC);
      overige.
1
  NUTS staat voor ‘Nomenclature des unités territoriales statistiques’ en is een hiërarchisch systeem om de EU in regio’s op te delen.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                            11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>In de database wordt elk project toegekend aan één van de verschillende pijlers binnen Horizon 2020 (Figuur
1).
      3 verticale pijlers ‘Excellent Science’, ‘Industrial Leadership’ en ‘Societal Challenges’;
      2 specifieke objectieven ‘Spreading Excellence’ en ‘Science for Society’;
      Het specifieke programma ‘EURATOM’, evenals ‘Crosstheme’ projecten werden in de database
       samengebracht onder de categorie ‘Others’. De overige specifieke programma’s EIT en JRC waren niet
       opgenomen in de aangeleverde database.
Figuur 1: Pijlers Horizon 2020
Bron: https://cerneu.web.cern.ch/horizon-2020
Binnen de pijlers van Horizon 2020 bestaan verschillende subcategorieën. In Tabel 1 worden de hiervoor
gebruikte afkortingen opgesomd.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                              12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>Tabel 1: Afkortingen thematische prioriteiten binnen pijler 1-3 van Horizon 2020
  Pijlers en thematische prioriteiten                                                                              Afkorting in rapport
  Pijler 1 Excellent Science
  European Research Council                                                                                               ERC
  Future and Emerging Technologies                                                                                        FET
  Marie Sklodowska-Curie Actions                                                                                          MSCA
  Research Infrastructures                                                                                                INFRA
  Pijler 2 Industrial Leadership
  Advanced Manufacturing and processing                                                                                   ADVMANU
  Advanced Materials                                                                                                      ADVMAT
  Biotechnology                                                                                                           BIOTECH
  Information and communication technologies                                                                              ICT
  Industrial Leadership - Cross-theme                                                                                     INDLEAD-CROSST
  Innovation in SMEs                                                                                                      INNOSUPSME
  Leadership in enabling & industrial technologies                                                                        LEIT
  Nanotechnologies, Advanced Materials and Production                                                                     NMP
  Access to risk finance                                                                                                  RISKFINANCE
  Space                                                                                                                   SPACE
  Pijler 3 Societal Challenges
  Secure, clean and efficient energy                                                                                      ENERGY
  Climate action, environment, resource efficiency and raw materials                                                      ENV
  Food security, sustainable agriculture and forestry, marine and maritime and inland                                     FOOD
  water research
  Health, demographic change and wellbeing                                                                                HEALTH
  Secure societies - Protecting freedom and security of Europe and its citizens                                           SECURITY
  Societal Challenges - Cross-theme                                                                                       SOCCHAL-CROSST
  Europe in a changing world - inclusive, innovative and reflective Societies                                             SOCIETY
  Smart, green and integrated transport                                                                                   TPT
      3.2 Geselecteerde benchmarkregio’s
Om de prestaties van Nederlandse deelnemers in een vergelijkend perspectief te zetten, zijn enkele
referentiegebieden elders in de EU geselecteerd. Tabel 2 geeft de geselecteerde benchmarkregio’s weer, met
telkens de bijhorende basisgegevens: land, RIS-score, RIS-categorie, aantal inwoners en NUTS-code. De ‘RIS-
score’ is de score van een regio in het Europese ‘Regional Innovation Scoreboard 2021’.2 Het gaat hier om de
Regionale Innovatie Index, die een maat is voor de innovatiekracht van een regio: hoe hoger die score, hoe
innovatiever de regio. Regio’s worden ingedeeld in vier categorieën: het meest innovatief zijn de innovation
leaders, gevolgd door strong innovators, moderate innovators en emerging innovators. In totaal werden 10
benchmarkregio’s gekozen. Hierbij zijn vier innovation leaders, vier strong innovators en twee moderate
innovators. Hiervan zijn Vlaanderen en Nordrhein-Westfalen grensregio’s met Nederland.
2
  Europese Commissie, Regional Innovation Scoreboard 2021, Publications Office of the EU, https://data.europa.eu/doi/10.2873/674111 .
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                              13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>Om nog een beter inzicht te krijgen van de prestaties van Nederlandse deelnemers wordt een aantal analyses
uitgevoerd naar de verschillende NUTS1 regio’s binnen Nederland. Deze zijn eveneens opgenomen in Tabel 2.
De vier NUTS-1-regio’s waarin Nederland is verdeeld, zijn:
     Noord-Nederland: de provincies Groningen, Friesland en Drenthe.
     Oost-Nederland: de provincies Flevoland, Overijssel en Gelderland.
     West-Nederland: de provincies Noord-Holland, Zuid-Holland, Utrecht en Zeeland.
     Zuid-Nederland: de provincies Noord-Brabant en Limburg.
De NUTS-1-regio’s in Nederland zijn de regio’s die relevant zijn voor de het EU-beleid voor regionale ontwikkeling
(zoals het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling).
Tabel 2: Geselecteerde benchmarkregio’s en NUTS-1 regio’s in Nederland
  Benchmarkregio                     Land                     RIS-           RIS-         Aantal      NUTS-code
                                                             score      categorie       inwoners
  Oberbayern                         Duitsland              173,5   Innovation         4 710 865        DE21
  Sydsverige                         Zweden                 162,9   leader             1 537 433        SE22
  Baden-Württemberg                  Duitsland              153,4                    11 100 394         DE1
  Vlaanderen                         België                 149,8                      6 639 005        BE2
  Zuid-Nederland                     Nederland              143,8                      3 680 156        NL4
  Oost-Oostenrijk                    Oostenrijk             139,0   Strong             3 889 914         AT1
                                                                    Innovator
  Nederland                                                 138,0                    17 407 585          NL
  West-Nederland                     Nederland              137,5                      8 326 545        NL3
  Oost-Nederland                     Nederland              131,8                      3 671 379        NL2
  Nordrhein-Westfalen                Duitsland              131,0                    17 947 221         DEA
  Estland                                                   128,3                      1 328 976         EE0
  Baskenland                         Spanje                 119,2                      2 189 138        ES21
  Noord-Nederland                    Nederland              117,8   Moderate           1 729 505        NL1
                                                                    Innovator
  Koblenz                            Duitsland              112,7                      1 498 223       DEB1
  Lüneburg                           Duitsland              104,7                      1 716 448        DE93
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                     14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>     4. Analyseresultaten
In dit hoofdstuk geven we de resultaten van onze analyse van de Nederlandse deelname aan Horizon 2020.
Steeds zetten we Nederlandse cijfers tegenover het totaal van Horizon 2020 (dit totaal omvat dus ook de
Nederlandse deelnames). In een aantal analyses vergelijken we ook met de verschillende gekozen
benchmarkregio’s. Achtereenvolgens gaan we dieper in op:
     projectaanvragen (paragraaf 4.1);
     gehonoreerde projecten (paragraaf 4.2);
     slaagkansen (paragraaf 4.3);
     ontvangen financiering (paragraaf 4.4);
     deelnemers (paragraaf 4.5);
     internationale samenwerking (paragraaf 4.6).
     4.1 Aantal Horizon 2020-projectaanvragen
In dit deel van de analyse wordt gekeken naar het aantal Horizon 2020-projectaanvragen of naar deelnames aan
projectaanvragen. Om een inzicht te krijgen in het aantal projectaanvragen of deelnames wordt gekeken naar
volgende indicatoren:
     Totaal aantal Horizon 2020-projectaanvragen;
     Aantal projectaanvragen per pijler binnen Horizon 2020;
     Aantal deelnames aan projectaanvragen per type actor;
     Aantal projectaanvragen per rol in het consortium;
     Aantal deelnames aan projectaanvragen per NUTS1-gebied in Nederland.
Voor de kruisingen met het type actor en NUTS1-regio’s werd geopteerd om te werken met het aantal deelnames
aan projectaanvragen en niet met het aantal projectaanvragen. Binnen één project zullen er immers typisch
verschillende soorten actoren deelnemen of actoren uit verschillende NUTS1-regio’s in Nederland. Als men voor
deze kruisingen zou werken met het aantal projectaanvragen, zouden heel wat projecten dubbel geteld worden,
wat de interpretatie van de cijfers bemoeilijkt. Om dit te vermijden wordt voor deze kruisingen gekeken naar het
aantal deelnames aan projectaanvragen.
De prestaties van de Nederlandse deelnemers aan projectaanvragen worden voor zover relevant ook steeds in
een vergelijkend perspectief gezet ten opzichte van de geselecteerde benchmarkregio’s. Dit wordt gedaan voor
het aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen per pijler en per rol in het consortium.
     4.1.1     Totaal aantal Horizon 2020-projectaanvragen
In Horizon 2020 werden over de periode 2014-2020 in totaal 285.602 projecten aangevraagd. Hiervan waren er
35.927 projecten met (minstens) een Nederlandse deelnemer. Dit is goed voor 12,6% van het aantal Horizon
2020-projectaanvragen in 2014-2020 (Figuur 2).
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                   15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>Figuur 2: Aantal en aandeel Horizon 2020-projectaanvragen met en zonder NL-deelnemer
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, aantal projecten = 285.602
In Figuur 3 is het aantal projectaanvragen per jaar weergegeven voor de periode 2014-2020. Op jaarbasis werden
er gemiddeld 5.132 projecten met een Nederlandse deelnemer ingediend. Tot en met 2019 merken we dat het
aandeel van projecten met Nederlandse deelnemers binnen het totaal aantal projectaanvragen jaar na jaar
afneemt (voor percentages verwijzen we naar Tabel 17 in bijlage 1). In 2020 is er evenwel een forse toename van
het aandeel van projectaanvragen met een Nederlandse deelnemer (14,7% in 2020 tegenover 11,5% in 2019;
Figuur 3).
Figuur 3: Aantal Horizon 2020-projectaanvragen met en zonder NL-deelnemer(s) per jaar
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, aantal projecten = 285.602
In Figuur 4 is de top-15 landen te zien met het hoogste aantal deelnames aan projectaanvragen. Bij het aantal
deelnames gaat het om het absolute aantal deelnames uit dat land aan projectaanvragen. Het aandeel is
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                  16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>berekend door dat aantal per land te delen door het totaal aantal deelnames aan projectaanvragen. Ook dit
percentage is weergegeven in Figuur 4.
Er zijn 4 landen die meer dan 100.000 deelnames aan projectaanvragen hebben. Deze landen onderscheiden zich
duidelijk van Frankrijk dat achterophinkt als tweede grootste Europees land naar inwonersaantal, maar relatief
minder vaak deelnam aan een Horizon 2020-projectaanvraag. Nederland staat op de zesde plaats met 55.739
deelnames aan projectaanvragen (goed voor 5,6% van het aantal deelnames aan projectaanvragen).
Figuur 4: Top-15 landen met het hoogste aantal deelnames aan projectaanvragen
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, totaal aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen = 1.002.477
Met de schaalgrootte wordt wel rekening gehouden in Figuur 5. In deze figuur zijn de aantallen deelnames aan
projectaanvragen genormeerd naar inwonertal doordat het aantal deelnames aan projectvoorstellen is berekend
per 100.000 inwoners.
Hier steken Denemarken en Finland er duidelijk bovenuit, gevolgd door België. Nederland komt op de vierde
plaats rekening houdende met het aantal inwoners.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                   17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>Figuur 5: Aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen per 100 000 inwoners voor de top 15-landen
met het hoogste aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, totaal aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen= 1.002.477, inwonersaantal 2020
      (Eurostat)
In Figuur 6 is het aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen per NUTS1-regio in Nederland en per
benchmarkregio te zien. Uit deze figuur blijkt dat binnen Nederland West-Nederland goed is voor liefst 59% van
het aantal deelnames aan projectaanvragen binnen Nederland. Dat de meeste deelnames uit West-Nederland
komen is niet zo verrassend omdat in West-Nederland ook de helft van de bevolking woont en deze regio veel
kennisinstellingen huisvest.
In vergelijking met de benchmarkregio’s scoort Nederland (als land) het hoogst, gevolgd door Baden-
Württemberg, Oberbayern, Vlaanderen en Nordrhein-Westfalen. Deze resultaten moet men wel met enige
voorzichtigheid interpreteren aangezien hier geen rekening wordt gehouden met het aantal inwoners in de regio.
Met de schaalgrootte wordt er wel rekening gehouden in Figuur 7. Met uitzondering van West-Nederland komen
Nederland en zijn regio’s nu veeleer terecht in de middenmoot. Baskenland, Estland en Oberbayern zijn duidelijke
koplopers in deze voorstellingswijze.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                    18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>Figuur 6: Aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen uit Nederland, de Nederlandse NUTS1-regio’s en
de benchmarkregio’s (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, totaal aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen= 1.002.477
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                  19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>Figuur 7: Aantal deelnames aan projectaanvragen uit Nederland, de Nederlandse NUTS1 regio’s en
benchmarkregio’s per 100.000 inwoners (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, totaal aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen= 1.002.477; inwonersaantal
      2020 (Eurostat)
      4.1.2      Aantal Horizon 2020-projectaanvragen per pijler
Na de analyse van het aantal projectaanvragen, wordt er in dit deel ingezoomd op het aantal projectaanvragen
verdeeld over de pijlers binnen Horizon 2020.
Aantal projectaanvragen per pijler (Nederland en Horizon 2020)
Uit Figuur 8 blijkt dat het merendeel (76%) van de projectaanvragen met minstens één Nederlandse deelnemer
valt onder de pijlers ‘Excellent Science’ (44%) en ‘Societal Challenges’ (32%). 18% van de projectaanvragen met
een Nederlandse deelnemer valt onder de pijler ‘Industrial Leadership’. De overige categorieën vormen een klein
deel van het totaal aantal projectaanvragen met minstens een Nederlandse deelnemer.
Als we kijken naar de verdeling van projectaanvragen binnen Horizon 2020 in zijn geheel (dus met alle landen,
inclusief de projecten met Nederlandse deelnemers), zien we dat ook hier de 3 verticale pijlers het merendeel
van de projectaanvragen uitmaken. Het valt echter op dat voor projectaanvragen met minstens een Nederlandse
deelnemer de pijler ‘Societal Challenges’ een duidelijk groter procentueel aandeel heeft dan voor Horizon 2020
als geheel. Voor de concrete aantallen ingediende Horizon 2020-projecten en ingediende Horizon 2020-projecten
met Nederlandse-deelnemer per pijler verwijzen we naar Tabel 18 in bijlage 1.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                  20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>Figuur 8: Verdeling van projectaanvragen voor heel Horizon 2020 en Horizon 2020-projectaanvragen met
minstens één Nederlandse deelnemer per pijler
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, aantal projecten = 285.602
In Figuur 9 staat de onderlinge verdeling van de Horizon 2020-projectaanvragen met een of meer Nederlandse
deelnemers over de jaren 2014-2020. De verdeling blijft in deze periode vrij stabiel. In 2016 nam het aandeel
projectaanvragen onder de pijler ‘Excellent Science’ toe met 10 procentpunt, wat stabiel blijft tot en met 2019.
Ook zagen we dat in 2020 het aandeel projectaanvragen met een of meer Nederlandse deelnemers binnen de
pijler ‘Societal Challenges’ een sprong van maar liefst 15 procentpunt maakte, wat een drukkend effect had op
de aandelen van de andere pijlers in 2020.
Wanneer we naar de absolute aantallen projectaanvragen in Tabel 18 (in de Bijlage) kijken, zien we dat in 2020
het aantal projectaanvragen voor de pijler ‘Societal Challenges’ zeer sterk is toegenomen ten opzichte van eerdere
jaren (meer dan verdubbeld), terwijl voor ‘Excellent Science’ en ‘Industrial Leadership’ de aantallen
projectaanvragen minder dan 10% afweken van het voorgaande jaar. Hier zal een belangrijk deel van de verklaring
liggen waarom in 2020 het aandeel ‘Societal Challenges’ zo toenam.
In Figuur 10 is de relatieve verdeling over de verschillende pijlers weergegeven voor het gehele Horizon 2020-
programma (dus alle landen gezamenlijk). In die figuur valt op dat van 2014 tot en met 2017 de onderlinge
verdeling tussen de pijlers redelijk stabiel is, waarna tussen 2017 en 2018 het aandeel van Horizon 2020-
projecten onder de pijler ‘Industrial Leadership’ een flinke sprong maakt, die zich handhaaft in 2019, waarna in
2020 vooral de pijler ‘Societal Challenges’ een groter aandeel verkrijgt. Als we Figuur 10 vergelijken met Figuur
9 dan is het interessant om op te merken dat deze sterke verschuiving in aandeel ‘Industrial Leadership’ over
heel Horizon 2020 minder goed zichtbaar is in de Nederlandse cijfers: hier nam het aandeel ‘Industrial
Leadership’ maar beperkt toe in die jaren en was de afname in het aandeel van ‘Societal Challenges’ minder sterk.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                     21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>Figuur 9: Verdeling Horizon 2020-projectaanvragen met minstens 1 NL-deelnemer per pijler per jaar
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, aantal projecten = 35.927; elk jaar = 100%
Figuur 10: Verdeling Horizon 2020-projectaanvragen per pijler per jaar
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, aantal projecten = 285.602; elk jaar = 100%
Een verdere detaillering volgens thematische prioriteit van de aandelen binnen elke pijler van Horizon 2020 is
weergegeven in Tabel 3. Binnen pijler 1 rond ‘Excellent Science’ blijkt dat – in vergelijking met het EU-gemiddelde
– Nederlandse deelnemers sterker betrokken zijn binnen het subthema MSCA (Marie Skłodowska-Curie Actions)
en minder binnen FET (Future and Emerging Technologies). Binnen pijler 2 rond ‘Industrial Leadership’ springt
de Nederlandse relatieve afwezigheid binnen INNOSUPSME (Innovation in SMEs) in het oog, waar het aandeel 9
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                      22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>procentpunt lager ligt dan bij Horizon 2020 in zijn geheel. In pijler 3 valt binnen de projecten met een of meer
Nederlandse deelnemers de prominente positie op van Health.
Tabel 3: Verdeling Horizon 2020-projectaanvragen per thematische prioriteit binnen de pijler
 2014-2020                                                                  Horizon 2020-totaal Nederlandse deelnemer(s)
 Pijler 1 Excellent Science                                                                50%                      44%
       ERC                                                                                 21%                     12%
       FET                                                                                  3%                       5%
       INFRA                                                                                0%                       2%
       MSCA                                                                                29%                     27%
 Pijler 2 Industrial Leadership                                                            26%                      18%
       ADVMANU                                                                              1%                       2%
       ADVMAT                                                                               0%                       1%
       BIOTECH                                                                              1%                       1%
       ICT                                                                                  8%                       9%
       INDLEAD-CROSST                                                                       0%                       0%
       INNOSUPSME                                                                          15%                       6%
       LEIT                                                                                 0%                       0%
       NMP                                                                                  2%                       1%
       RISKFINANCE                                                                          0%                       0%
       SPACE                                                                                1%                       1%
 Pijler 3 Societal Challenges                                                              20%                      32%
       ENERGY                                                                               4%                       6%
       ENV                                                                                  2%                       4%
       FOOD                                                                                 3%                       5%
       HEALTH                                                                               4%                       9%
       SECURITY                                                                             1%                       3%
       SOCCHAL-CROSST                                                                       1%                       0%
       SOCIETY                                                                              2%                       4%
       TPT                                                                                  3%                       4%
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, aantal projecten = 285.602
Aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen per pijler per benchmarkregio
In Tabel 4 wordt het aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen met minstens één Nederlandse
deelnemer vergeleken met de aantallen uit de verschillende benchmarkregio’s. Hieruit kan men stellen dat het
aantal Horizon 2020-deelnames sterk verschillend is van regio tot regio. Zo varieert het totaal aantal Horizon
2020-deelnames aan projectaanvragen van 252 tot 55.739, wat natuurlijk (ook) een weerspiegeling is van de
omvang van de verschillende regio’s. Om de benchmarkregio’s en Nederland te kunnen vergelijken op een meer
vergelijkbare basis staat in Tabel 5 het aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen voor de
benchmarkregio’s en Nederland per 100.000 inwoners. Uit Tabel 5 blijkt dat het totaal aantal Horizon 2020-
deelnames aan projectaanvragen per 100.000 inwoners varieert van 16,8 tot 508,7. De drie regio’s met het
grootste aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen per 100.000 inwoners zijn Baskenland, Estland
en Oberbayern. Nederland bevindt zich op de vijfde plaats.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                            23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>Tabel 4: Aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen voor Nederland, de Nederlandse NUTS1-regio’s
en benchmarkregio’s per pijler
  Regio                       Excellent        Industrial          Societal        Spreading       Science for        Other      Totaal
  (RIS-score)                  Science       Leadership         Challenges        Excellence            Society
  Oberbayern (174)                8 046              5 585             5 541              295                138         469         20 074
  Sydsverige (163)                1 881                801             1 293               43                  56         81          4 155
  Baden-                          9 743              4 566             6 479              249                236         609         21 882
  Württemberg
  (153)
  Vlaanderen (150)                8 087              3 593             6 703              200                228         480         19 291
  Zuid-Nederland                     528               506               558               11                  15         21          1 639
  (144)
  Oost-Oostenrijk                 5 260              2 655             6 057              182                447         296         14 897
  (139)
  Nederland (138)               23 832              9 710           19 611                457                780      1 349         55 739
  West-Nederland                  2 389                877             2 806               29                  90         83          6 274
  (137)
  Oost-Nederland                     590               329               754               14                  31         15          1 733
  (139)
  Nordrhein-                      6 565              3 773             5 719              149                270         493         16 969
  Westfalen (131)
  Estland (129)                   1 182              1 419             2 636              198                211          99          5 745
  Baskenland (119)                2 667              3 900             4 104               52                129         285         11 137
  Noord-Nederland                    268                55               230                5                   5           7           570
  (118)
  Koblenz (113)                       81                49               102                0                   5         15            252
  Lüneburg (105)                     103               134               178                2                   8         33            458
Bron: Horizon 2020-databank projecten 2014-2020, gerangschikt volgens afnemende RIS-score (zie ook https://ec.europa.eu/research-and-
      innovation/en/statistics/performance-indicators/european-innovation-scoreboard/eis)
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>Tabel 5: Aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen voor Nederland, de Nederlandse NUTS1-regio’s
en benchmarkregio’s per pijler per 100.000 inwoners
   Regio                     Excellent         Industrial          Societal          Spreading         Science        Other    Totaal
  (RIS-score)                Science           Leadership          Challenges        Excellence        for
                                                                                                       Society
  Oberbayern (174)                    170,8             118,6              117,6                6,3            2,9        10,0   426,1
  Sydsverige (163)                    122,3               52,1               84,1               2,8            3,6         5,3   270,3
  Baden-                               87,8               41,1               58,4               2,2            2,1         5,5   197,1
  Württemberg (153)
  Vlaanderen (150)                    121,8               54,1             101,0                3,0            3,4         7,2   290,6
  Zuid-Nederland                       94,3               67,7               82,1               1,7            2,8         8,0   256,5
  (144)
  Oost-Oostenrijk                     135,2               68,3             155,7                4,7          11,5          7,6   383,0
  (139)
  Nederland (138)                    136,9               55,8              112,7                2,6            4,5         7,7   320,2
  West-Nederland                      174,4               62,1             141,1                2,8            5,9         8,3   394,6
  (137)
  Oost-Nederland                      113,0               47,7             102,6                3,0            3,7         8,3   278,3
  (132)
  Nordrhein-                           36,6               21,0               31,9               0,8            1,5         2,7    94,5
  Westfalen (131)
  Estland (129)                        88,9             106,8              198,3               14,9          15,9          7,4   432,3
  Baskenland (119)                    121,8             178,2              187,5                2,4            5,9        13,0   508,7
  Noord-Nederland                      97,8               17,2               62,2               2,9            2,9         3,5   186,4
  (118)
  Koblenz (113)                         5,4                3,3                6,8               0,0            0,3         1,0    16,8
  Lüneburg (105)                        6,0                7,8               10,4               0,1            0,5         1,9    26,7
Bron: Horizon 2020-databank projecten 2014-2020, gerangschikt volgens afnemende RIS-score; inwonersaantal 2020 (Eurostat)
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                            25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>      4.1.3      Aantal Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen per type actor
In dit deel wordt er dieper ingegaan op het aantal deelnames aan projectaanvragen per type actor, waarbij er
een onderscheid gemaakt wordt tussen vijf types actoren.
Als we naar Figuur 11 kijken, zien we dat binnen Nederland onderwijsinstellingen de grootste deelnemende groep
vormen. Bedrijven zijn de op een na grootste actor (36%), gevolgd door onderzoeksinstellingen (11%). Bij de
bedrijven is 81% van de deelnames afkomstig van MKB-bedrijven. Een klein aandeel van de Nederlandse
deelnames aan projectaanvragen komt van overheidsinstellingen (7%). Op het niveau van alle Horizon 2020-
deelnames aan projectaanvragen (dus over alle landen bekeken, inclusief Nederland), zien we dat bedrijven en
onderwijsinstellingen de meest deelnemende actor vormen, gevolgd door onderzoeksinstellingen.
Figuur 11: Verdeling Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen per type actor voor Horizon 2020 als geheel
en voor Nederlandse deelnames aan projectaanvragen
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, totaal aantal deelnames aan projectaanvragen = 1.002.477, totaal aantal Nederlandse
      deelnames aan projectaanvragen = 55.739
In Figuur 12 staat per jaar de onderlinge verdeling over de verschillende typen actoren weergegeven van de
Nederlandse deelnames aan Horizon 2020-projectaanvragen. Uit deze figuur blijkt dat deze verdeling per type
actor erg stabiel is gebleven. Hetzelfde zien we bij de verdeling over type actoren voor heel Horizon 2020 (alle
landen), die is weergegeven in Figuur 13: ook die verdeling blijft vrij stabiel in de periode 2014-2020.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                 26
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>Figuur 12: Verdeling Nederlandse deelnames aan projectaanvragen per type actor per jaar
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, aantal Nederlandse deelnames aan projectaanvragen= 55.739
Figuur 13: Verdeling deelnames aan projectaanvragen per type actor per jaar voor heel Horizon 2020
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, totaal aantal deelnames aan projectaanvragen = 1.002.477
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                       27
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>      4.1.4      Aantal Horizon 2020-projectaanvragen per rol in het consortium
In dit deel van de analyse wordt het aantal projectaanvragen per rol in het consortium besproken (coördinator
of participant). Het aantal projectenaanvragen waar Nederland de coördinatorrol opneemt, wordt in een
vergelijkend perspectief gezet met de benchmarkregio’s.
Aantal projectaanvragen per rol in het consortium
Over de periode 2014-2020 zijn er 15.171 projectaanvragen waarbij een Nederlandse deelnemer de rol van
coördinator opneemt. Dit is goed voor 42% van de projectaanvragen met minstens één Nederlandse deelnemer,
hetgeen in vergelijking met de andere landen erg hoog is. In deze periode zijn er 20.756 projectaanvragen waarbij
de Nederlandse deelnemer(s) enkel participant is (zijn) (Figuur 14).
Figuur 14: Aantal en aandeel van Horizon 2020-projectaanvragen met een Nederlandse deelnemer als coördinator
dan wel slechts als participant(en)
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, totaal aantal projecten met Nederlandse deelnemer(s) = 35.927
Aantal projectaanvragen per rol in het consortium per benchmarkregio
In dit deel van de analyse wordt het aantal projectenaanvragen met een Nederlandse coördinator in perspectief
gezet met de benchmarkregio’s. Het aandeel van projectenaanvragen met een deelnemer als coördinator uit de
regio, verschilt over de benchmarkregio’s. De top-vier regio’s met het hoogste aandeel projectaanvragen met een
coördinator uit de regio zijn: Sydsverige (42%), Estland (39%), Baskenland (36%) en Vlaanderen (33%). Als we de
benchmarkregio’s vergelijken met Nederland zien we dat Nederland samen met Sydsverige erboven uitspringt
met 42% (Figuur 15).
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                           28
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>Figuur 15: Aandeel Horizon 2020-projectaanvragen met een coördinator uit de regio op het totaal aantal
projectaanvragen met deelname uit de regio (voor Nederland en de benchmarkregio’s)
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020; de regio’s staan geordend op hun RIS-score (zie ook https://ec.europa.eu/research-and-
      innovation/en/statistics/performance-indicators/european-innovation-scoreboard/eis)
      4.1.5      Aantal Horizon 2020-deelnames per NUTS1-regio’s in Nederland
In dit deel van de analyse wordt dieper ingegaan op de deelnames aan projectaanvragen vanuit de vier
Nederlandse NUTS1-regio’s. Zo kan men het aantal projectaanvragen in totaal, per pijler, per actor en per rol in
het consortium voor de vier NUTS1-regio’s analyseren. De vier NUTS1-regio’s zijn Noord-Nederland (Groningen,
Friesland en Drenthe), Oost-Nederland (Flevoland, Overijssel, Gelderland), West-Nederland (Noord-Holland, Zuid-
Holland, Utrecht en Zeeland) en Zuid-Nederland (Noord-Brabant en Limburg).
59 % van alle Nederlandse deelnames aan projectaanvragen is afkomstig van actoren gevestigd in West-
Nederland. Oost- en Zuid-Nederland volgen met respectievelijk 18% en 17%. Het aandeel Noord-Nederlandse
deelnames aan projectaanvragen ligt het laagste (6%) (Figuur 16 en Tabel 24 in bijlage 1). Hier weerspiegelt zich
natuurlijk de verdeling van kennisinstellingen en bedrijven over het land.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                    29
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>Figuur 16: Verdeling Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen per NUTS1-regio in Nederland
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, totaal aantal Nederlandse deelnames aan projectaanvragen= 55.739
In Figuur 17 is zowel voor de vier NUTS1-regio’s als voor Nederland als geheel de verdeling van de deelnames
aan de projectaanvragen over de pijlers van Horizon 2020 weergegeven. Uit die figuur blijkt dat in alle regio’s de
pijlers ‘Excellent Science’ en ‘Societal Challenges’ de pijlers zijn met de meeste deelnames aan projectaanvragen.
Wel valt op dat in Zuid-Nederland de pijler ‘Industrial Leadership’ een duidelijk sterker aandeel binnen de
projectaanvragen heeft dan in de andere regio’s. In Zuid-Nederland zijn de deelnames ongeveer gelijk verdeeld
over de drie pijlers.
In Figuur 18 staat de onderverdeling van het aantal deelnames aan projectaanvragen uitgesplitst over de
verschillende typen actoren. Uit die figuur blijkt dat, met uitzondering van Zuid-Nederland, in de verschillende
NUTS1-regio’s de onderwijsinstellingen goed zijn voor het grootste aantal deelnames. Vooral in Noord-Nederland
is dit overwicht het sterkste. Ook bedrijven zijn sterk vertegenwoordigd binnen de Nederlandse deelnames aan
projectaanvragen. In Zuid-Nederland vormen ze zelfs de belangrijkste groep binnen de deelnames aan
projectaanvragen (Figuur 18).
Ten slotte hebben we ook gekeken naar de verdeling over de verschillende regio’s van de Nederlandse deelnames
als coördinator aan projectaanvragen. Dit is weergegeven in Figuur 20. Deze verdeling is vrij gelijkend aan de
verdeling van het aantal projectaanvragen over de verschillende NUTS1 regio’s (die afgebeeld is in Figuur 16).
West-Nederland telt 61% van het aantal coördinatoren en krijgt dus nog een iets prominenter gewicht dan in de
verdeling van deelnames aan alle projectaanvragen (59%).
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                              30
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>Figuur 17: Verdeling van Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen per NUTS1-regio in Nederland en voor
Nederland als geheel per pijler
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, totaal aantal Nederlandse deelnames aan projectaanvragen= 55.739
Figuur 18: Verdeling van Horizon 2020-deelnames aan projectaanvragen per NUTS1 regio in Nederland en voor
Nederland als geheel per type actor
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, totaal aantal Nederlandse deelnames aan projectaanvragen= 55.739
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                              31
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>Figuur 19: Verdeling projectaanvragen met Nederlandse coördinator per NUTS1-regio
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, totaal aantal projecten met Nederlandse coördinator = 15.171
      4.2 Aantal gehonoreerde Horizon 2020-projecten en aantal deelnames
In dit deel van de analyse wordt gekeken ofwel naar het aantal gehonoreerde Horizon 2020-projecten ofwel naar
deelnames aan gehonoreerde projecten (ook wel omschreven als ‘succesvolle deelnames’). Hier worden dezelfde
indicatoren gebruikt als in de paragraaf ‘ Aantal Horizon 2020-projectaanvragen’ (§ 4.1).
De prestaties van de Nederlandse deelnemers worden voor zover relevant ook steeds in een vergelijkend
perspectief gezet ten opzichte van de geselecteerde benchmarkregio’s. Dit wordt gedaan voor het aantal
gehonoreerde Horizon 2020-projecten, de verdeling per pijler en per rol in het consortium.
      4.2.1      Totaal aantal gehonoreerde Horizon 2020-projecten
In het gehele Horizon 2020-programma werden over de periode 2014-2020 in totaal 35.394 projecten
gehonoreerd. Hiervan waren er 6.149 projecten met minstens één Nederlandse deelnemer. Dit is goed voor 17,4%
van het aantal gehonoreerde Horizon 2020-projecten in 2014-2020 (Figuur 20).
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                32
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>Figuur 20: Aantal en percentage gehonoreerde Horizon 2020-projecten met minstens één Nederlandse
deelnemer en zonder Nederlandse deelname (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, totaal aantal gehonoreerde projecten = 35.394
In Figuur 21 is per jaar van Horizon 2020 aangegeven hoeveel projecten met minstens één Nederlandse
deelnemer gehonoreerd zijn en hoeveel projecten zonder Nederlandse deelname gehonoreerd werden. Op
jaarbasis werden gemiddeld 878 projecten met minstens één Nederlandse deelnemer gehonoreerd. Vanaf 2018
merken we dat het aantal goedgekeurde projecten systematisch boven 900 uitkomt. Het aandeel van projecten
met Nederlandse deelnemer(s) op het totaal aantal gehonoreerde Horizon 2020-projecten staat vermeld in Tabel
28 in bijlage 2. Dit schommelt tussen 15,3% in 2017 en 19,6% in 2020.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                 33
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>Figuur 21: Aantal gehonoreerde Horizon 2020-projecten met minstens één Nederlandse deelnemer en zonder
Nederlandse deelname per jaar
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, totaal aantal gehonoreerde projecten (2014-2020) = 35.394
Figuur 22 geeft de top-15 aan landen weer met het hoogste aantal deelnames aan gehonoreerde projecten.
Duitsland scoort het hoogst met 20.716 succesvolle deelnames. Nederland staat op de zesde plaats met 11.120
succesvolle deelnames. Wanneer we vergelijken met het aantal Horizon 2020-projectaanvragen (Figuur 4), zien
we dat Spanje en Italië daar weliswaar het hoogste aantal deelnames hadden, maar dat dit niet het geval is bij
het aantal succesvolle deelnames. Nu staat Duitsland op kop (Figuur 22) wat wijst op een hogere slaagkans dan
Spanje en Italië. Dit is ook voor Nederland het geval.
In Figuur 23 wordt er rekening gehouden met de schaalgrootte doordat de succesvolle deelnames genormeerd
zijn naar inwonertal. Hier zien we dat de landen met een groter aantal inwoners (Duitsland, Spanje, Frankrijk en
Engeland) nu lager scoren. België scoort het hoogst. Dit heeft waarschijnlijk te maken met de vestiging van
hoofdkantoren en/of ‘Brussels offices’ van internationale bedrijven, onderzoekscentra en consultants in Brussel
om zo ‘dicht bij’ het EU-bestuur te zitten. België wordt gevolgd door Denemarken, Finland en Nederland.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                             34
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>Figuur 22: Aantal succesvolle deelnames per land en aandeel op het totaal (Horizon 2020) voor de top-15 landen
met het hoogste aantal deelnames aan gehonoreerde projecten (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, totaal aantal succesvolle Horizon 2020-deelnames= 178.617
Figuur 23: Aantal deelnames aan gehonoreerde Horizon 2020-projecten per 100 000 inwoners voor de top 15-
landen met het hoogste aantal deelnames aan gehonoreerde projecten
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, totaal aantal succesvolle Horizon 2020-deelnames= 178.617; inwonersaantal 2020
      (Eurostat)
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                  35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>In Figuur 24 is het aantal deelnames aan gehonoreerde projecten voor geheel Nederland, per NUTS1-regio in
Nederland en per benchmarkregio te zien. Uit deze figuur blijkt dat binnen Nederland West-Nederland
uitgesproken koploper is met meer dan 60% van het aantal deelnames in Nederland. Ook in vergelijking met de
benchmarkregio’s scoort West-Nederland het hoogst. Bij de buitenlandse benchmarkregio’s springen Baden-
Württemberg, Oberbayern en Vlaanderen eruit qua absolute aantallen (succesvolle) projectdeelnames. Deze
resultaten moet men wel met enige voorzichtigheid interpreteren aangezien hier geen rekening wordt gehouden
met het aantal inwoners in de regio.
In Figuur 25 wordt wel rekening gehouden met het inwoneraantal. Nu springen Baskenland en Oberbayern
erbovenuit, gevolgd door West-Nederland. Wanneer we het aantal deelnames aan gehonoreerde projecten per
100.000 inwoners (Figuur 25) vergelijken met het aantal deelnames aan projectaanvragen per 100.000 inwoners
(Figuur 7) voor Nederland, de NUTS1-regio’s in Nederland en de benchmarkregio’s, is te zien dat de regio’s die
meer deelnemen aan projectaanvragen (in proportie) ook meer succesvol deelnemen. Opvallend is wel dat Estland
bij de geslaagde deelnames relatief achterblijft ten opzichte van het aantal deelnames aan projectaanvragen. Dit
duidt erop dat Estland vermoedelijk een iets lagere slaagkans kent vergeleken met bijvoorbeeld West-Nederland.
Figuur 24: Aantal deelnames aan gehonoreerde Horizon 2020-projecten voor Nederland, de Nederlandse NUTS1-
regio’s en de benchmarkregio’s (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                   36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>Figuur 25: Aantal deelnames aan gehonoreerde Horizon 2020-projecten per 100 000 inwoners voor Nederland,
de Nederlandse NUTS1-regio’s en de benchmarkregio’s (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020; inwonersaantal 2020 (Eurostat)
      4.2.2      Aantal projectvoorstellen boven de drempelwaarde
Naast het aantal gehonoreerde projecten is het ook interessant om een beeld te geven van het aantal projecten
die in de evaluatie van de projectvoorstellen weliswaar boven de ‘drempelwaarde’ uitkwamen om in rekening
genomen te worden voor financiering, maar die uiteindelijk toch geen Horizon 2020-financiering hebben
ontvangen omdat de budgetten beperkt zijn. Om überhaupt voor financiering in aanmerking te komen, moet elk
projectvoorstel immers boven een bepaalde drempelwaarde per evaluatiecriterium uitkomen (de zogenaamde
qualifying score), net als boven een algemene drempelwaarde. Deze drempelwaardes konden verschillen per
werkprogramma binnen Horizon 2020.
In Horizon 2020 wist over de periode 2014-2020 in totaal de helft van de ingediende projecten boven de
drempelwaarde te scoren, maar bij de projecten met minstens één Nederlandse deelnemer was dit aandeel 61%.
Dit illustreert de gemiddeld betere kwaliteit (op basis van de evaluatiecriteria) van de projecten waarin
Nederlandse deelnemers betrokken waren. Zie Figuur 26.
Zoomen we vervolgens in op de groep van projecten boven de drempelwaarde, dan blijken ook hier de projecten
met een of meer Nederlandse deelnemer(s) succesvoller in het uiteindelijk binnenhalen van Horizon 2020-
financiering dan projectvoorstellen zonder Nederlandse deelname. Het aandeel van projecten boven de
drempelwaarde dat Horizon 2020-financiering kreeg, lag voor de projecten met een of meer Nederlandse partijen
2,6 procentpunt hoger dan het financieringspercentage voor alle Horizon 2020-projecten boven de
drempelwaarde. Om een idee te krijgen van hoe Nederland presteert in vergelijking met de benchmarkregio’s,
wordt in Figuur 27 het aandeel weergegeven van Horizon 2020-gefinancierde projecten binnen alle
projectvoorstellen met een evaluatie boven de drempelwaarde. Het gaat om projectvoorstellen waarbij een of
meer partijen uit de benchmarkregio deel uitmaakte(n) van het projectconsortium. Hoewel Nederland dus hoger
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                37
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>scoort dan het EU-gemiddelde (zie Figuur 26) scoren de meeste benchmarkregio’s op dit punt beter dan
Nederland.
Figuur 26: Aandeel projectenvoorstellen boven de drempelwaarde in Horizon 2020 en aandeel
projectenvoorstellen boven de drempelwaarde dat gehonoreerd werd met Horizon 2020-financiering
Bron: Analyse door RVO op basis van Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                       38
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>Figuur 27: Aandeel Horizon 2020-gefinancierde projecten binnen de groep ‘projectvoorstellen boven
drempelwaarde’ per benchmarkregio (2014-2020)
Bron; Analyse door RVO op basis van Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
      4.2.3      Aantal gehonoreerde projecten per pijler
Na de analyse van het (totaal) aantal gehonoreerde projecten wordt er in dit deel ingezoomd op de verdeling van
het aantal gehonoreerde projecten over de pijlers binnen Horizon 2020.
Aantal gehonoreerde projecten per pijler (Nederland en Horizon 2020)
Figuur 28 geeft de verdeling van gehonoreerde Horizon 2020-projecten over de verschillende pijlers, zowel voor
projecten met minstens één Nederlandse deelnemer als voor Horizon 2020 als geheel (dus inclusief de projecten
met Nederlandse deelnemers). Uit de figuur blijkt dat het merendeel (79%) van de goedgekeurde projecten met
minstens één Nederlandse deelnemer valt onder de pijlers ‘Excellent Science’ (41%) en ‘Societal Challenges’ (38%).
17% van de gehonoreerde projecten met een of meer Nederlandse deelnemers valt onder de pijler ‘Industrial
Leadership’. De overige categorieën vormen een klein deel van het totaal aantal goedgekeurde projecten met
Nederlandse deelname.
Als we kijken naar de verdeling gehonoreerde projecten binnen Horizon 2020 in zijn geheel, zien we dat ook hier
de 3 verticale pijlers het merendeel van de gehonoreerde projecten uitmaken. Wel valt op dat voor Horizon 2020
als geheel meer dan de helft van de projecten (58%) behoort tot de pijler ‘Excellent Science’ terwijl dat onder de
Nederlandse projecten maar 41% bedraagt. Omgekeerd is in Nederland het aandeel projecten in de pijler ‘Societal
Challenges’ met 38% bijna twee keer zo hoog als voor het hele Horizon 2020-programma (20%).
Voor de concrete aantallen qua verdeling per pijler van de gehonoreerde Horizon 2020-projecten voor het hele
programma en projecten met Nederlandse-deelname verwijzen we naar Tabel 31 in bijlage 2.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                     39
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>Figuur 28: Verdeling gehonoreerde Horizon 2020-projecten over de pijlers voor geheel Horizon 2020 en projecten
met minstens één Nederlandse deelnemer (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, totaal aantal gehonoreerde projecten=35.394 (Horizon 2020), 6.149 (NL)
Figuur 29 geeft de ontwikkeling per jaar van de onderlinge verdeling over de pijlers van gehonoreerde
projecten met minstens één Nederlandse deelnemer. Uit deze figuur blijkt dat over de jaren de verdeling tussen
de pijlers van goedgekeurde projecten met Nederlandse deelname vrij stabiel is gebleven. Figuur 30 geeft de
jaarlijkse ontwikkeling voor heel Horizon 2020, dus over alle landen opgeteld. Wanneer we Figuur 29 en Figuur
30 naast elkaar leggen, zien we dat binnen Horizon 2020 als geheel het aandeel van de pijler ‘Societal
Challenges’ sterk afneemt in 2018 en 2019, terwijl het aandeel ervan binnen de gehonoreerde projecten met
Nederlandse deelname stabiel blijft en in 2020 zelfs toeneemt. Kennelijk hebben Nederlandse partijen de
afname van het aandeel ‘Societal Challenges’ weten te compenseren door zeer succesvol te zijn in het
gehonoreerd krijgen van de projecten waarbij men betrokken was.
In 2020 neemt het aandeel Nederlandse gehonoreerde projecten onder de pijler ‘Societal Challenges’ verder toe
met 6 procentpunt, van 36% in 2019 naar 42% in 2020. Dit is voornamelijk gelinkt aan de stijging in het aantal
succesvolle Nederlandse projecten binnen de subthema’s environment (9%) en health (5%) in 2020 (zie Tabel 29
in bijlage 2).
In Figuur 30 is verder te zien dat binnen Horizon 2020 als geheel het aandeel van projecten onder de pijler
‘Industrial Leadership’ in 2018 en 2019 beduidend hoger is in vergelijking met de andere jaren (de periode 2014-
2017 en het jaar 2020). Die piek in die jaren is minder goed zichtbaar in de Nederlandse verdeling van
gehonoreerde projecten over de pijlers, waarschijnlijk omdat Nederland relatief minder sterk aanwezig is in die
pijler ‘Industrial Leadership’.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                          40
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>Figuur 29: Jaarlijkse verdeling gehonoreerde Horizon 2020-projecten met Nederlandse deelname over de pijlers
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, totaal aantal projecten met Nederlandse deelname = 6.149
Figuur 30: Jaarlijkse verdeling van alle gehonoreerde Horizon 2020-projecten over de pijlers
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, totaal aantal gehonoreerde projecten (Horizon 2020) = 35.394
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>Een verdere detaillering van de aandelen van elk van de thematische prioriteiten (of subthema’s) binnen Horizon
2020 is weergegeven in Tabel 6. In de tabel wordt eerst in één kolom het aandeel van het subthema over de drie
pijlers samen weergegeven: het percentage staat voor het aandeel van dat subthema op het totaal van de drie
pijlers. Dus ‘Excellent Science’ is goed voor 60% van het totaal aantal projecten van de drie genoemde pijlers,
terwijl subthema ‘Energy’ van ‘Societal challenges’ 4% van alle projecten van de drie pijlers gezamenlijk omvat.
In de volgende kolom wordt steeds het aandeel van het betreffende subthema gegeven binnen de betreffende
pijler. De Europese Onderzoeksraad ERC is dus goed voor 38% van de projecten in de pijler ‘Excellent Science’,
terwijl subthema ‘Energy’ 21% van de projecten binnen ‘Societal Challenges’ voor zijn rekening neemt. Ook voor
projecten met minstens één Nederlandse deelnemer worden deze beide onderverdelingen over de pijlers en
subthema’s gegeven in de laatste twee kolommen.
Binnen pijler 1 rond ‘Excellent Science’ blijkt dat Nederlandse deelnemers het sterkste betrokken zijn binnen de
subthema’s MSCA (Marie Sklodowska-Curie Actions) en de Europese Onderzoeksraad ERC, maar dat dit in
vergelijking met alle Horizon 2020-deelnemers aanzienlijk lagere percentages zijn (zowat 10 procentpunt lager).
Dit wordt veroorzaakt doordat Nederland juist bijna twee keer zo actief was als het Horizon-gemiddelde in pijler
3 van de ‘Societal Challenges’. Binnen deze pijler valt onder de projecten met Nederlandse deelname de
prominente positie op van het subthema’s ‘Health’ (dat staat voor: Health, demographic change and wellbeing).
Binnen pijler 2 rond ‘Industrial Leadership’ springt de Nederlandse focus op ICT (Information and communication
technologies) in het oog waar het aandeel 2 procentpunt hoger ligt dan bij Horizon 2020 in zijn geheel.
Tabel 6 Verdeling gehonoreerde Horizon 2020-projecten per subthema van de pijler (2014-2020)
 2014-2020                                     H2020-totaal             H2020-totaal                NL-deelnemers             NL-deelnemers
                                        (over de 3 pijlers)                 (per pijler)         (over de 3 pijlers)               (per pijler)
 Pijler 1 Excellent Science                               60%                       100%                           43%                   100%
       ERC                                                23%                        38%                           13%                    31%
       FET                                                 2%                          3%                            3%                     7%
       INFRA                                               1%                          2%                            4%                     9%
       MSCA                                               34%                        57%                           23%                    53%
 Pijler 2 Industrial Leadership                           19%                       100%                           17%                   100%
       ADVMANU                                             1%                          4%                            2%                   10%
       ADVMAT                                              1%                          3%                            1%                     8%
       BIOTECH                                             0%                          2%                            1%                     4%
       ICT                                                 6%                        29%                             8%                   47%
       INDLEAD-CROSST                                      0%                          0%                            0%                     0%
       INNOSUPSME                                          9%                        49%                             3%                   17%
       LEIT                                                0%                          0%                            0%                     1%
       NMP                                                 1%                          6%                            1%                     5%
       RISKFINANCE                                         0%                          0%                            0%                     0%
       SPACE                                               1%                          7%                            1%                     8%
 Pijler 3 Societal Challenges                             21%                       100%                           39%                   100%
       ENERGY                                              4%                        21%                             7%                   18%
       ENV                                                 2%                        11%                             5%                   12%
       FOOD                                                3%                        13%                             6%                   16%
       HEALTH                                              4%                        17%                             9%                   23%
       SECURITY                                            1%                          6%                            2%                     6%
       SOCCHAL-CROSST                                      0%                          1%                            0%                     0%
       SOCIETY                                             1%                          6%                            3%                     6%
       TPT                                                 5%                        25%                             8%                   19%
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, totaal aantal projecten (Horizon 2020) = 35 394, (Nederland) = 6 149
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                   42
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 45 ======================================================================

<pre>Financieringsratio projecten boven de drempelwaarde per pijler
Het aandeel van projectvoorstellen boven de drempelwaarde dat Horizon 2020-financiering kreeg, verschilt nogal
per pijler binnen Horizon 2020. Dit is weergegeven in Figuur 31. Deze figuur laat zien dat binnen de pijler ‘Societal
Challenges’ bijna een derde en binnen de pijler ‘Industrial Leadership’ en het specifieke objectief ‘Science for
Society’ meer dan een kwart van de projectvoorstellen boven de drempelwaarde ook effectief gefinancierd wordt.
Projectvoorstellen met Nederlandse deelname die boven de drempelwaarde komen, zijn nog net iets succesvoller
bij deze pijlers en dit speciale objectief. Bij de pijler ‘Excellent Science’ ontving uiteindelijk slechts 22,6% van de
projectvoorstellen boven de drempelwaarde financiering, waarbij dat percentage voor ‘Nederlandse’ projecten
nog net iets lager ligt (22,1%).
Figuur 31: Aandeel Horizon 2020-gefinancierde projecten op het totaal van projectvoorstellen boven
drempelwaarde uitgesplitst per pijler (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, aantal projecten = 141.845
Aantal succesvolle deelnames per pijler per benchmarkregio
In Tabel 7 wordt het aantal deelnames aan gehonoreerde projecten door Nederlandse deelnemers vergeleken
met de aantallen uit de verschillende benchmarkregio’s. Zoals te verwachten is het aantal succesvolle deelnames
sterk verschillend van regio tot regio. Zo varieert het totaal aantal succesvolle deelnames van 36 (Koblenz) tot
11.120 (Nederland).
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                          43
</pre>

====================================================================== Einde pagina 45 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 46 ======================================================================

<pre>Om de benchmarkregio’s en Nederland beter te kunnen vergelijken, werd het aantal deelnames aan gehonoreerde
Horizon 2020-projecten per regio genormeerd per 100.000 inwoners. Dit is in Tabel 8 weergegeven. Uit deze tabel
blijkt dat onder de benchmarkregio’s het aantal succesvolle Horizon 2020-deelnames per 100.000 inwoners
varieert van 2,4 (Koblenz) tot 109,2 (Baskenland). De drie regio’s met het grootste aantal deelnemers per 100.000
inwoners zijn: Baskenland, Oberbayern, Oost-Oostenrijk. Nederland bevindt zich op de vijfde plaats.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                    44
</pre>

====================================================================== Einde pagina 46 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 47 ======================================================================

<pre>Tabel 7: Aantal deelnames aan gehonoreerde Horizon 2020-projecten per pijler voor Nederland, de NUTS1-
regio’s in Nederland en de benchmarkregio’s (2014-2020)
  Regio                                Excellent        Industrial       Societal         Spreading     Science for       Other          Totaal
  (RIS-score)                          Science          Leadership       Challenges       Excellence    Society
  Oberbayern (174)                            1 496            1 167            1 263              48              23              40           4 037
  Sydsverige (163)                              246              110              235               8               4               5             608
  Baden-Württemberg (153)                     1 587              918            1 493              34              36              87           4 155
  Vlaanderen (150)                            1 117              777            1 719              31              32              54           3 730
  Zuid-Nederland (144)                          499              562              638              11              19              29           1 758
  Oost-Oostenrijk (139)                         888              536            1 454              31            100               27           3 036
  Nederland (138)                             3 827            2 019            4 910              62            149             153          11 120
  West-Nederland (137)                        2 448              991            3 126              32              93              96           6 786
  Oost-Nederland (132)                          603              404              884              14              32              18           1 955
  Nordrhein-Westfalen (131)                   1 015              859            1 671              31              64              68           3 708
  Estland (129)                                 163              191              463              48              29               5             899
  Noord-Nederland (118)                         277               62              262               5               5              10             621
  Baskenland (119)                              420              838            1 078               4              23              28           3 912
  Koblenz (113)                                    6              12               16               0               0               2              36
  Lüneburg (105)                                  15              26               34               0               0               3              78
Bron: Horizon 2020-databank succesvolle deelnames 2014-2020, gerangschikt volgens afnemende RIS-score (zie ook https://ec.europa.eu/research-and-
      innovation/en/statistics/performance-indicators/european-innovation-scoreboard/eis)
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                     45
</pre>

====================================================================== Einde pagina 47 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 48 ======================================================================

<pre>Tabel 8: Aantal deelnames aan gehonoreerde Horizon 2020-projecten per 100.000 inwoners per pijler voor
Nederland, de NUTS1-regio’s in Nederland en de benchmarkregio’s (2014-2020)
  Regio                                Excellent        Industrial      Societal         Spreading        Science         Other         Totaal
  (RIS-score)                          Science          Leadershi       Challenge        Excellence       for Society
                                                        p               s
  Oberbayern (174)                              31,8            24,8            26,8               1,0             0,5            0,8           85,7
  Sydsverige (163)                              16,0             7,2            15,3               0,5             0,3            0,3           39,5
  Baden-Württemberg (153)                       14,3             8,3            13,4               0,3             0,3            0,8           37,4
  Vlaanderen (150)                              16,8            11,7            25,9               0,5             0,5            0,8           56,2
  Zuid-Nederland (144)                           4,5             5,1             5,7               0,1             0,2            0,3           15,8
  Oost-Oostenrijk (139)                         22,8            13,8            37,4               0,8             2,6            0,7           78,0
  Nederland (138)                               22,0            11,6            28,2               0,4             0,9            0,9           63,9
  West-Nederland (137)                          22,1             8,9            28,2               0,3             0,8            0,9           61,1
  Oost-Nederland (132)                           5,4             3,6             8,0               0,1             0,3            0,2           17,6
  Nordrhein-Westfalen (131)                      5,7             4,8             9,3               0,2             0,4            0,4           20,7
  Estland (129)                                 12,3            14,4            34,8               3,6             2,2            0,4           67,6
  Noord-Nederland (118)                          2,5             0,6             2,4               0,0             0,0            0,1            5,6
  Baskenland (119)                              19,2            38,3            49,2               0,2             1,1            1,3        109,2
  Koblenz (113)                                  0,4             0,8             1,1               0,0             0,0            0,1            2,4
  Lüneburg (105)                                 0,9             1,5             2,0               0,0             0,0            0,2            4,5
Bron: Horizon 2020-databank succesvolle deelnames 2014-2020, gerangschikt volgens afnemende RIS (zie ook https://ec.europa.eu/research-and-
      innovation/en/statistics/performance-indicators/european-innovation-scoreboard/eis); inwonersaantal 2020 (Eurostat)
      4.2.4      Aantal succesvolle deelnames per type actor
In dit deel wordt er dieper ingegaan op het aantal deelnames aan gehonoreerde projecten per type actor, waarbij
er een onderscheid gemaakt wordt tussen de vijf types actoren.
Figuur 32 geeft de verdeling weer van de deelnames aan gehonoreerde Horizon 2020-projecten, zowel voor
Nederland (binnenste cirkel) als voor Horizon 2020 als geheel (buitenste cirkel). Deze figuur leert ons dat binnen
Nederland de onderwijsinstellingen de groep van actoren met het grootste aantal succesvolle deelnames vormen.
Bedrijven zijn in Nederland de op een na grootste actor (34%), waarbij 72% van de deelnames komt van MKB-
bedrijven. Onderzoeksinstellingen zijn op hun beurt goed voor 16% van het aantal deelnames. Een klein aandeel
van de Nederlandse succesvolle deelnames komt van overheidsinstellingen: 4%.
Kijken we binnen Horizon 2020 als geheel, dan zien we dat bedrijven daar de categorie met de meeste deelnames
aan gehonoreerde projecten vormen. Vlak daarachter volgen de onderwijsinstellingen op plek 2, en op enige
afstand de onderzoeksinstellingen op plaats 3.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                    46
</pre>

====================================================================== Einde pagina 48 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 49 ======================================================================

<pre>Figuur 32: Verdeling deelnames aan gehonoreerde Horizon 2020-projecten per type actor voor Horizon 2020 als
geheel en voor Nederland (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, totaal aantal deelnames (Horizon 2020) = 178.617, (NL) = 11.120
Tabel 9:Top 15 in Nederland qua aantal deelnames aan Horizon 2020-projecten (2014-2020)
  ACTOR                                                                                    Type Actor                Aantal succesvolle
                                                                                                                          deelnames
  Technische Universiteit Delft                                                                HES                            538
  TNO                                                                                           REC                           359
  Universiteit Utrecht                                                                         HES                            344
  Technische Universiteit Eindhoven                                                            HES                            337
  Universiteit van Amsterdam                                                                   HES                            304
  Stichting Radboud Universiteit                                                               HES                            294
  Universiteit Leiden                                                                          HES                            260
  Stichting VU                                                                                 HES                            254
  Wageningen University                                                                        HES                            247
  Universiteit Maastricht                                                                      HES                            237
  Rijksuniversiteit Groningen                                                                  HES                            232
  Stichting Wageningen Research                                                                 REC                           223
  Universiteit Twente                                                                          HES                            200
  Stichting Nederlandse Wetenschappelijk Onderzoek Instituten                                   REC                           180
  Erasmus Universitair Medisch Centrum Rotterdam                                               HES                            170
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, aantal deelnames = 178.617
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                             47
</pre>

====================================================================== Einde pagina 49 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 50 ======================================================================

<pre>In Tabel 9 staan voor Nederland de 15 instellingen met de meeste deelnames aan gehonoreerde Horizon 2020-
projecten. Dit zijn 12 universiteiten en drie onderzoeksinstellingen. De Technische Universiteit Delft is met 538
deelnames de Nederlandse actor met de meeste succesvolle deelnames in 2014-2020. Tweede op de lijst is
onderzoeksinstelling TNO met 359 succesvolle deelnames.
In deze top-15 komen geen bedrijven voor. Het aantal succesvolle deelnames voor bedrijven ligt een stuk lager
(zie ook later in Tabel 13). Philips Electronics Nederland is het bedrijf met het meeste aantal succesvolle
deelnames in Nederland namelijk 65. Ze worden gevolgd door Surfsara (38), Uniresearch (33), Philips Medical
Systems Nederland (32) en Lionix international (31).
Figuur 33 geeft de verdeling over actoren van Nederlandse deelnames aan gehonoreerde Horizon 2020-projecten
weer per jaar voor de looptijd van Horizon 2020. Daaruit blijkt dat over de jaren heen de verdeling per type
Nederlandse actor erg stabiel is gebleven. Eenzelfde beeld zien we voor de verdeling over de typen actoren voor
geheel Horizon 2020, die weergegeven is in Figuur 34. Ook deze verdeling is vrij stabiel door de jaren heen.
Figuur 33: Jaarlijkse verdeling Nederlandse deelnames aan Horizon 2020-projecten per type actor
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, totaal aantal deelnames (2014-2020) = 11.120
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                    48
</pre>

====================================================================== Einde pagina 50 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 51 ======================================================================

<pre>Figuur 34: Jaarlijkse verdeling deelnames aan Horizon 2020-projecten per type actor voor geheel Horizon 2020
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, totaal aantal deelnames (2014-2020) = 178.617
      4.2.5      Aantal gehonoreerde projecten en rol in het consortium
In dit onderdeel van de analyse kijken we naar de rol in het consortium bij gehonoreerde Horizon 2020-projecten.
Bij een project is steeds één partij de coördinator. Mochten er nog andere actoren deelnemen aan een
project(voorstel) dan hebben die de rol van participant. We kijken onder andere naar het aantal (gehonoreerde)
projecten waarin een Nederlandse partij de coördinatorrol op zich neemt, en het aandeel daarvan op het totaal
aantal projecten met Nederlandse deelname. Bovendien zetten we dit in een vergelijkend perspectief met andere
landen en de benchmarkregio’s.
Aantal gehonoreerde projecten per rol in het consortium
In Figuur 35 staat de verdeling van Horizon 2020-projecten met Nederlandse deelname over projecten met én
zonder een Nederlandse coördinator. Over de periode 2014-2020 zijn er 2.427 gehonoreerde Horizon 2020-
projecten waarbij een Nederlandse deelnemer de rol van coördinator opneemt. Dit is goed voor een aandeel van
39% van het totaal aan gehonoreerde projecten met Nederlandse deelname. In deze projecten zouden ook nog
andere Nederlandse partijen actief kunnen zijn als participant. In de resterende 61% aan projecten met
Nederlandse deelname is (zijn) de Nederlandse deelnemer(s) enkel participant(en). In die projecten komt de
coördinator dus uit een ander land.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                   49
</pre>

====================================================================== Einde pagina 51 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 52 ======================================================================

<pre>Figuur 35: Aantal en aandeel van gehonoreerde Horizon 2020-projecten met Nederlandse deelname met én
zonder Nederlandse coördinator (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, totaal aantal gehonoreerde projecten = 6.149
In Figuur 36 is een vergelijking gemaakt voor de top-15 landen in Horizon 2020. Het blauwe staafje geeft aan in
welk deel van de projecten met deelname uit dat land een partij uit het betreffende land de rol van coördinator
op zich neemt. Het Verenigd Koninkrijk en Spanje springen er hier duidelijk uit met een coördinatorrol in 52%
respectievelijk 49% van ‘hun’ projecten. Nederland bevindt zich in een volgend groepje met een percentage rond
de 40%.
Figuur 36: Verdeling rol in het consortium voor de top 15- landen (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                  50
</pre>

====================================================================== Einde pagina 52 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 53 ======================================================================

<pre>Aandeel gehonoreerde projecten per rol in het consortium per benchmarkregio
In dit deel van de analyse wordt het aantal projecten met een Nederlandse coördinator in perspectief gezet door
een vergelijking met de benchmarkregio’s. Het aandeel van gehonoreerde projecten met een deelnemer uit de
regio als coördinator (ten opzichte van het totale aantal projecten waarin deelnemers uit die regio betrokken zijn
als coördinator of participant) is weergegeven in Figuur 37. Nederland scoort hoog met een aandeel van 39%
waarbij een Nederlandse partij coördinator is. De top-vijf onder de benchmarkregio’s met het hoogste aandeel
succesvolle projecten met een coördinator uit de regio zijn: Zuid-Zweden (32%), Baskenland (31%), Oberbayern
(29%), Vlaanderen (28%) en Oost-Oostenrijk (27%).
Figuur 37: Aandeel Horizon 2020-projecten met coördinator uit de regio op het totaal aantal Horizon 2020-
projecten met deelname uit de regio voor de benchmarkregio’s (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Een andere interessante maat is het gemiddelde aantal deelnemers uit de regio per gehonoreerd Horizon 2020-
project met regiodeelname. Een deel van de projecten is weliswaar monobeneficiary (er is maar één partij in het
project, die dan ook meteen de coördinator is), maar er zijn ook veel projecten die opgepakt worden door een
consortium van meerdere partijen. Zien we dan dat er meerdere partijen uit dezelfde regio in zo’n consortium
zitten? Dat hebben we voor de benchmarkregio’s in kaart gebracht in Figuur 38, waar het gemiddeld aantal
partijen uit elke regio per gehonoreerd project met deelname uit die regio is weergegeven.
Wanneer we bij de benchmarkregio’s kijken naar het gemiddeld aantal deelnemers uit de regio per gehonoreerd
project met deelname uit die regio, zien we dat Baskenland (1,69), Vlaanderen (1,40), Oost-Oostenrijk (1,35) het
grootste gemiddelde aantal succesvolle deelnemers uit de regio hebben per project met regiodeelname. Dit wil
zeggen dat deze regio’s er meer in slagen om deelnemers uit hun regio’s mee te nemen in het project. Als we de
benchmarkregio’s vergelijken met de Nederlandse regio’s, zien we dat West-Nederland zich ophoudt in de top
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                     51
</pre>

====================================================================== Einde pagina 53 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 54 ======================================================================

<pre>van de benchmarkregio’s met een gemiddeld aantal regionale deelnemers van 1,55; dit is net iets minder dan
Baskenland.
Nederland als geheel kent een gemiddeld aantal succesvolle deelnemers per project met Nederlandse deelname
van 1,81. Dit ligt hoger dan de benchmarkregio’s, wat deels zal komen doordat Nederland groter is dan de meeste
benchmarkregio’s: er is dan eerder sprake van dat een andere deelnemer ‘uit hetzelfde gebied komt’, wat ook
zichtbaar is in het feit dat het gemiddelde voor de Nederlandse regio’s ook duidelijk lager is dan voor Nederland
als geheel. Toch is een deelstaat als Nordrhein-Westfalen qua bevolking even groot als Nederland en scoort
Nederland in die vergelijking dus veel hoger.
Figuur 38: Gemiddeld aantal deelnemers uit de regio per gehonoreerd Horizon 2020-project met deelname uit
de regio voor Nederland, de NUTS1-regio’s in Nederland en de benchmarkregio’s
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
      4.2.6      Aantal succesvolle deelnames per NUTS1-regio in Nederland
In dit deel van de analyse wordt dieper ingegaan op de prestaties van de vier Nederlandse NUTS1-regio’s. Zo kan
men het aantal deelnames aan gehonoreerde Horizon 2020-projecten in totaal, per pijler, per actor en per rol in
het consortium analyseren voor de vier NUTS1-regio’s.
Figuur 39 toont de regionale verdeling van de Nederlandse deelnames aan gehonoreerde Horizon 2020-projecten,
terwijl Tabel 39 in bijlage 2 de aantallen weergeeft. Voor 61% van alle Nederlandse deelnames aan gehonoreerde
Horizon 2020-projecten is de deelnemer gevestigd in West-Nederland. Oost- en Zuid-Nederland volgen met
respectievelijk 18% en 16% van het aantal Nederlandse deelnames aan gehonoreerde projecten. Het aandeel
Noord-Nederlandse deelnames ligt het laagste (6%). Omdat het evident is dat de verschillende regio’s verschillen
qua inwonertal (en andere zaken), is het interessant om het aantal deelnames langs die lat te normeren. Die
informatie staat in Figuur 25, waar het aantal deelnames uit de regio aan gehonoreerde Horizon 2020-projecten
per 100.000 inwoners is bepaald. Dan blijkt dat West-Nederland hier relatief het sterkst scoort met meer dan 80
deelnames per 100.000 inwoners. Oost- en Zuid-Nederland zitten rond de 50, terwijl Noord-Nederland de rij sluit
met 36 deelnames per 100.000 inwoners.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                    52
</pre>

====================================================================== Einde pagina 54 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 55 ======================================================================

<pre>Een vergelijking van Figuur 39 met Figuur 16 (regionale verdeling van deelname aan Horizon 2020-
projectaanvragen), leert dat de verdelingen voor het aantal deelnames aan projectvoorstellen en aan
gehonoreerde projecten vrij gelijkend zijn. Er zijn kennelijk dus geen significante regionale verschillen in
slaagkans.
Figuur 39: Verdeling succesvolle deelnames over de NUTS1-regio’s in Nederland (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, totaal aantal succesvolle deelnames= 11.120
Een volgende verdeling per regio is die over de verschillende pijlers van Horizon 2020. Dit staat in Figuur 40,
zowel voor de vier NUTS1-regio’s als voor Nederland als geheel. Uit deze figuur blijkt dat in Noord-Nederland de
pijler ‘Excellent Science’ de belangrijkste is, gevolgd door ‘Societal Challenges’. De pijler van ‘Industrial Leadership’
is een stuk kleiner in deze regio.
Oost- en West-Nederland lijken qua verdeling op elkaar. In deze regio’s voert de pijler ‘Societal Challenges’ de
boventoon wat betreft het aantal deelnames, op enige afstand gevolgd door ‘Excellent Science’. In Oost-Nederland
scoort ‘Industrial Leadership’ daarachter nog redelijk (21%).
In Zuid-Nederland zijn de deelnames ongeveer gelijk verdeeld over de drie pijlers: ‘Societal Challenges’ is goed
voor 36% van de deelnames, ‘Industrial Leadership’ voor 32% en ‘Excellent Science’ 28%.
Tabel 42 in bijlage 2 geeft de relatieve verdeling van de projecten met deelname vanuit de regio’s over de
verschillende subthema’s in de pijlers. Daarin vallen een aantal regionale verschillen op. Zo scoort Noord-
Nederland heel sterk op het subthema ‘Innovatie in het mkb’ en het subthema ‘Energie’, een onderwerp waar het
Noorden sterk op in zet. Dat Oost-Nederland, waar de Universiteit Wageningen gevestigd is, een hoog aandeel
projecten heeft binnen het subthema ‘Voedsel’, zal evenmin verbazen. West-Nederland en Zuid-Nederland met
respectievelijk een grote haven en een industrie gericht op vervoer kennen veel projecten binnen het subthema
‘Slim, groen en geïntegreerd transport’.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                           53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 55 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 56 ======================================================================

<pre>Figuur 40: Verdeling over de pijlers van de succesvolle deelnames aan Horizon 2020 per NUTS1-regio in
Nederland en voor Nederland (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, totaal aantal deelnames= 11.120
Figuur 41 geeft per regio de relatieve verdeling over de typen actoren qua deelnames. In Noord-Nederland zijn
de onderwijsinstellingen dominant (59% van de deelnames). In Oost-Nederland zorgen onderwijsinstellingen voor
ongeveer 4 van de 10 deelnames, net als bedrijven. Ook in West-Nederland komen de meeste deelnames van
onderwijsinstellingen (37%), gevolgd door bedrijven (30%), maar valt verder op dat in deze regio 1 op de vijf
deelnames afkomstig is van een onderzoeksinstelling. In Zuid-Nederland zijn de bedrijven de dominante actor
qua deelnames met 50%. Onderwijsinstellingen zijn in deze regio goed voor 37% van de deelnames.
In Figuur 42 staat de regionale verdeling van de deelnames van Nederlandse coördinatoren aan Horizon 2020-
projecten. West-Nederland telt 65% van het aantal deelnames als coördinator. Dit is een iets hoger percentage
dan het aandeel in de deelnames in het algemeen. Het aandeel coördinatoren van Oost- en Zuid-Nederland ligt
wat lager dan het aandeel deelnames. Dat zou ermee kunnen samenhangen dat de coördinatorrol relatief vaak
bij kennisinstellingen ligt en in deze regio’s juist bedrijven relatief sterk vertegenwoordigd zijn in de deelnames.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                       54
</pre>

====================================================================== Einde pagina 56 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 57 ======================================================================

<pre>Figuur 41: Verdeling per type actor van de succesvolle deelnames aan Horizon 2020 per NUTS1-regio in
Nederland en voor Nederland (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, totaal aantal deelnames= 11.120
Figuur 42: Regionale verdeling Nederlandse coördinatoren voor Horizon 2020-projecten (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, aantal projecten = 6.149
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                       55
</pre>

====================================================================== Einde pagina 57 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 58 ======================================================================

<pre>      4.3              Slaagkansen
In dit deel van de analyse zoomen we in op de slaagkansen binnen Horizon 2020 door de verhouding te
berekenen tussen het aantal gehonoreerde projecten (zoals besproken in paragraaf 4.2) en het aantal
projectaanvragen (zoals besproken in paragraaf 4.1).
      4.3.1      Algemene slaagkansen
In Figuur 43 staan de slaagkansen per jaar van Horizon 2020, zowel voor geheel Horizon 2020 (blauw) als voor
projectvoorstellen met Nederlandse deelname (oranje): het gaat hier om de verhouding tussen het aantal
gehonoreerde projecten en het aantal ingediende projectvoorstellen. Over de gehele periode kenden projecten
waarin Nederlandse actoren deelnamen (als coördinator en/of participant) een fors hogere slaagkans, waarbij de
verschillen het meest uitgesproken waren in 2016 en 2019 met slaagkansen die meer dan 6 procentpunt hoger
lagen in vergelijking met geheel Horizon 2020 in dat jaar. Het kleinste verschil werd in 2015 opgetekend.
Figuur 43: Slaagkansen binnen Horizon 2020 per jaar voor heel Horizon 2020 en Nederland
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, totaal aantal projectenaanvragen = 285.602
      4.3.2      Slaagkansen per pijler
Na de analyse van de algemene slaagkansen van projectaanvragen, wordt er in dit deel ingezoomd op de
slaagkansen per pijler binnen Horizon 2020.
Figuur 44 geeft de slaagkansen weer per pijler binnen Horizon 2020, zowel voor geheel Horizon 2020 (blauwe
staafje) als voor projecten waar minstens één Nederlandse partij bij betrokken is. Uit de figuur blijkt dat voor alle
pijlers, met uitzondering van het specifieke objectief ‘Spreading Excellence’, projectaanvragen met een of meer
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                        56
</pre>

====================================================================== Einde pagina 58 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 59 ======================================================================

<pre>Nederlandse deelnemer(s) hogere slaagkansen wisten te behalen dan het gemiddelde van heel Horizon 2020,
wat betekent dat projectaanvragen zonder Nederlandse deelname een lagere slaagkans (moeten) hebben. De
meest uitgesproken verschillen in slaagkansen voor projectaanvragen met Nederlandse deelname situeren zich
vooral binnen pijler 2 (‘Industrial Leadership’) en pijler 3 (‘Societal Challenges’). In deze pijlers ligt de slaagkans
van voorstellen met Nederlandse deelname anderhalf keer hoger dan het gemiddelde over heel Horizon 2020.
De lagere slaagkans binnen het specifieke objectief ‘Spreading Excellence’ is niet heel betekenisvol omdat deze
pijler zich in de eerste plaats richt op landen in Oost- en Zuid-Europa en het bijgevolg ook over een laag aantal
projectaanvragen met Nederlandse deelname gaat (minder dan 1%).
Figuur 44: Slaagkansen binnen Horizon 2020 per pijler (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, totaal aantal projectaanvragen = 285.602, gehonoreerde projecten = 35.394
Een verdere detaillering van de jaarlijkse slaagkansen voor projecten met minstens één Nederlandse deelnemer
binnen de thematische prioriteiten van de 3 belangrijkste pijlers wordt gegeven in Tabel 10. Binnen pijler 1
(Excellent Science) valt vooral de sterke prestatie op binnen het subthema INFRA (Research Infrastructures),
terwijl slaagpercentages van projecten binnen FET (Future and Emerging Technologies) achterop hinken en dit
vooral in de eerste jaren van Horizon 2020.
Binnen pijler 2 (Industrial Leadership) wordt de hoogste slaagkans behaald binnen het thema ADVMAT (Advanced
Materials), dit in tegenstelling tot de lage slaagkansen binnen INNOSUPSME (Innovation in SMEs) en dit in het
bijzonder in de laatste jaren van Horizon 2020. Binnen pijler 3 (Societal Challenges) springt TPT (Smart, green
and integrated transport) er in positieve zin uit, terwijl SOCIETY (Europe in a changing world - inclusive, innovative
and reflective societies) achterop hinkt qua slaagkansen.
Tabel 11 geeft een vergelijkbaar overzicht van de slaagkansen per thematische prioriteit, maar dan voor alle
Horizon 2020-projectaanvragen (alle landen). Een vergelijking met Tabel 10 leert dat de projecten met een
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                       57
</pre>

====================================================================== Einde pagina 59 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 60 ======================================================================

<pre>Nederlandse deelnemer aanzienlijk hogere slaagkansen hebben binnen het thema BIOTECH, ENV (Climate action,
environment, resource efficiency and raw materials), FOOD en TPT (Smart, green and integrated transport) in
vergelijking met alle projectaanvragen binnen deze thema’s.
Tabel 10: Slaagkansen van Horizon 2020-projectaanvragen met Nederlandse deelname per subthema en per jaar
                                                                                                                                        2014-
                                               2014        2015          2016       2017         2018           2019        2020
                                                                                                                                         2020
 Pijler 1 Excellent Science                   18,5%       13,8%         15,8%      14,7%        15,9%          18,4%       15,3%        16,0%
        ERC                                   18,7%       22,7%         16,6%      16,4%        16,1%          21,3%       16,2%        18,1%
        FET                                     5,4%        1,9%          9,7%     11,4%        16,9%          15,7%       10,1%         9,2%
        INFRA                                 38,7%       22,0%         59,3%      36,8%        56,4%          49,4%       50,9%        43,9%
        MSCA                                  19,3%       13,5%         13,7%      13,6%        14,2%          15,8%       14,7%        14,8%
 Pijler 2 Industrial
 Leadership                                   16,4%       12,2%         20,6%      13,4%        16,8%          14,8%       14,2%        15,2%
        ADVMANU                               19,6%       12,6%         25,0%      18,9%        27,3%          22,9%       21,2%        19,7%
        ADVMAT                                26,9%       36,8%         34,8%      28,0%        53,8%          44,9%       39,1%        39,7%
        BIOTECH                               16,7%       14,3%         28,0%      25,0%        17,1%          60,0%       12,5%        20,1%
        ICT                                   14,1%       11,8%         17,6%      12,2%        23,2%          21,7%       16,9%        15,6%
        INDLEAD-CROSST                          0,0%        0,0%          0,0%     20,0%          0,0%           0,0%        0,0%       20,0%
        INNOSUPSME                           100,0%       20,8%         38,7%        4,7%       10,0%            9,2%        6,0%        9,3%
        LEIT                                    0,0%        0,0%          0,0%       0,0%         0,0%           0,0%      14,3%        14,3%
        NMP                                   18,7%         7,3%        19,1%        9,6%         0,0%           0,0%      38,9%        13,3%
        RISKFINANCE                           20,0%         0,0%        50,0%        0,0%         0,0%           0,0%        0,0%       25,0%
        SPACE                                 19,7%       14,5%         17,9%      22,7%        25,6%          18,9%       29,8%        21,1%
 Pijler 3 Societal Challenges                 18,3%       15,4%         25,5%      18,7%        29,9%          26,7%       15,4%        19,9%
        ENERGY                                16,6%       19,7%         25,4%      18,7%        34,8%          28,4%       14,3%        20,7%
        ENV                                   22,3%       18,0%         26,5%      21,4%        38,1%          31,8%       14,8%        21,4%
        FOOD                                  22,3%       18,9%         33,5%      18,1%        40,0%          24,0%       17,4%        22,5%
        HEALTH                                14,9%       12,4%         19,3%      18,0%        23,9%          26,6%       16,1%        17,3%
        SECURITY                              13,9%       10,3%         13,4%      15,6%        18,7%          19,0%       11,0%        14,2%
        SOCCHAL-CROSST                          0,0%        0,0%          0,0%       0,0%         0,0%           0,0%        1,6%        1,6%
        SOCIETY                               14,1%         4,7%        16,1%        9,9%       15,3%          16,8%       11,1%        11,4%
        TPT                                   28,1%       34,3%         44,7%      29,4%        43,6%          42,4%       29,6%        34,8%
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, aantal deelnames = 1.002.477, thema’s waarbij projecten met Nederlandse deelnemers over de
periode 2014-2020 een lagere slaagkans hadden dan de slaagkans van alle Horizon 2020-projectaanvragen binnen dit thema (zie ook Tabel 11) staan
aangeduid in rood, thema’s die erboven scoren staan aangeduid in groen.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                    58
</pre>

====================================================================== Einde pagina 60 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 61 ======================================================================

<pre>Tabel 11: Slaagkansen van projectaanvragen voor geheel Horizon 2020 per subthema en per jaar
                                                                                                                            2014-
                                               2014          2015        2016         2017         2018    2019    2020
                                                                                                                             2020
 Pijler 1 Excellent Science                   15,5%         13,7%       13,9%        14,4%        14,3%   15,1%   14,0%     14,4%
        ERC                                   12,7%         15,3%        13,8%       14,3%         13,5%  14,2%   12,7%     13,7%
        FET                                     6,8%          1,9%        6,8%       10,2%         16,8%  16,2%   10,1%      9,0%
        INFRA                                 34,4%         26,8%        52,6%       38,1%         56,7%  39,0%   39,3%     39,4%
        MSCA                                  18,5%         14,0%        14,1%       14,6%         14,3%  15,3%   15,0%     15,1%
 Pijler 2 Industrial
 Leadership                                   12,3%          7,9%       10,9%         7,9%        10,0%    8,9%    4,9%      8,8%
        ADVMANU                               14,8%         10,1%        19,9%       17,8%         19,3%  18,8%   18,1%     15,9%
        ADVMAT                                23,8%         24,2%        27,3%       35,9%         47,4%  32,8%   36,8%     32,3%
        BIOTECH                                 9,1%          5,7%        8,4%         4,8%        14,9%  35,7%   18,2%      8,0%
        ICT                                     9,2%          6,8%        8,8%         7,0%        17,8%  18,5%   14,4%      9,1%
        INDLEAD-CROSST                          0,0%          0,0%        0,0%       11,8%          0,0%    0,0%    0,0%    11,8%
        INNOSUPSME                            85,6%         15,5%        37,4%         7,5%         9,0%    7,9%    2,0%     7,7%
        LEIT                                    0,0%          0,0%        0,0%         0,0%         0,0%    0,0%  14,3%     14,3%
        NMP                                     8,6%          6,1%        8,6%         7,0%      100,0%     0,0%  25,6%      7,6%
        RISKFINANCE                             8,6%      100,0%         27,3%      100,0%       100,0%  100,0%  100,0%     24,5%
        SPACE                                 19,6%         15,5%        14,6%       15,6%         21,7%  20,0%   24,3%     17,9%
 Pijler 3 Societal Challenges                 13,6%         10,4%       12,2%        10,0%        25,9%   21,3%   10,5%     12,4%
        ENERGY                                13,1%         11,0%        12,8%       12,5%         28,1%  21,9%   12,3%     13,8%
        ENV                                   12,3%           8,4%       10,1%         9,7%        33,3%  32,9%   11,5%     11,5%
        FOOD                                  13,0%         12,9%        13,6%         9,4%        33,3%  17,9%   14,1%     13,1%
        HEALTH                                12,4%           9,1%        9,5%         5,9%        19,5%  22,4%   11,5%     10,4%
        SECURITY                              13,1%           8,7%        9,5%         8,0%        18,2%  13,5%     9,5%    10,2%
        SOCCHAL-CROSST                          0,0%          0,0%        0,0%      100,0%          0,0% 100,0%     3,1%     3,2%
        SOCIETY                               10,3%           4,7%        6,6%         5,2%        15,8%  11,5%     9,2%     7,1%
        TPT                                   18,5%         19,2%        19,9%       17,2%         32,1%  30,4%   23,1%     20,8%
Bron: Horizon 2020-databank projectaanvragen 2014-2020, aantal deelnames = 1.002.477, thema’s die over de periode 2014-2020 onder het
pijlergemiddelde scoren staan aangeduid in rood, thema’s die erboven scoren staan aangeduid in groen.
       4.4             Toegekende financiering in Horizon 2020
In deze paragraaf kijken we naar het geld dat partijen uit Horizon 2020 ontvangen hebben als financiering voor
projecten.
       4.4.1      Totaal toegekende Horizon 2020-financiering
Totale toegekende financiering van Nederland als geheel
In Horizon 2020 werd over de periode 2014-2020 in totaal 68,2 mld € toegekend aan gehonoreerde projecten.
De Nederlandse deelnemers ontvingen hiervan in totaal 5,37 mld €, goed voor een retourpercentage van 7,9%
ten opzichte van het totale toegekende Horizon 2020-budget (Figuur 45). Op jaarbasis vloeide er gemiddeld 767
mln € naar Nederlandse deelnemers. Zoals uit Figuur 46 blijkt steeg de jaarlijkse financiering van Nederlandse
deelnemers in het bijzonder vanaf 2018, terwijl de groei bij het gehele Horizon 2020 al een jaar eerder werd
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                       59
</pre>

====================================================================== Einde pagina 61 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 62 ======================================================================

<pre>ingezet. Echter als we 2020 met 2014 vergelijken lag het gemiddeld toegekende bedrag voor Nederlandse
deelnemers 43% hoger, terwijl dit over alle landen heen 33% hoger lag. Dit wijst er alvast op dat Nederlandse
actoren een groter deel van het Horizon 2020-budget konden claimen, waarbij het verschil vooral in de laatste 3
jaren werd opgebouwd.
Figuur 45: Aandeel van Nederlandse deelnemers in het Horizon 2020-budget (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Figuur 46: Toegekende Horizon 2020-financiering per jaar
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                  60
</pre>

====================================================================== Einde pagina 62 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 63 ======================================================================

<pre>Figuur 47 geeft een overzicht van de 15 landen die absoluut gezien het meest ontvingen uit Horizon 2020. Deze
15 landen zijn goed voor liefst 89% van de totale toegekende middelen uit Horizon 2020. Nederland bezet de
zesde plaats in de rangschikking van landen die de meeste financiering ontvingen uit Horizon 2020, net na de
grootste landen in de EU27. Oost-Europese landen zijn opvallend afwezig in deze ranglijst. In de top-15 landen
springen ook niet-EU-27 landen in het oog. Het Verenigd Koninkrijk is uiteraard logisch vermits het tot 2020 deel
uitmaakte van de EU-28, maar ook Zwitserland, Noorwegen en Israël ontvangen samen redelijk wat Horizon 2020-
middelen. Deze drie landen halen 8% van de Horizon 2020-middelen binnen.
Figuur 47: Top-15 landen met toegekende Horizon 2020-financiering (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Toegekende financiering in vergelijkend perspectief
Omdat grote landen logischerwijze verwacht worden om meer middelen binnen te halen dan kleinere hebben we
de toegekende financiering ook relatief uitgedrukt om rekening te houden met de grootte en economische kracht
van de landen. Dit doen we door de toegekende financiering te relateren tot het aantal inwoners, het BBP en
R&D-uitgaven. In Figuur 48 is de ontvangen Horizon 2020-financiering per land (over de hele looptijd 2014-
2020) uitgedrukt per inwoner. Deze figuur leert ons dat in de rangschikking op basis van de toegekende
financiering per inwoner het vooral kleinere en middelgrote landen zijn die sterk scoren en dat Nederland het
best presterende EU-27 land is met gemiddeld 309€ toegekende financiering per inwoner, na Noorwegen (dat
geen EU-lid is). Denemarken en België volgen daarna. Ter vergelijking: voor de EU-27 als geheel was de Horizon
2020-financiering 120€ per inwoner. Bij de grote EU-27 landen staat Spanje op kop met 135€ per inwoner,
gevolgd door Duitsland met 121€ per inwoners en Frankrijk met 111€ per inwoner.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                    61
</pre>

====================================================================== Einde pagina 63 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 64 ======================================================================

<pre>Figuur 48: Toegekende Horizon 2020-financiering per inwoner voor top 15-landen (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, inwonersaantal in 2020
Figuur 49 maakt de vergelijking wat betreft de ontvangen Horizon 2020-financiering tussen Nederland, de NUTS1-
regio’s in Nederland en de benchmarkregio’s. In de figuur worden ze gerangschikt in afnemende score op de
Regional Innovation Scoreboard (RIS) van de Europese Commissie. Oberbayern springt er hier duidelijk uit, met
531 € aan toegekende Horizon 2020-financiering per inwoner. Daarmee maakt Oberbayern ook zijn positie in de
lijst als meest innovatieve benchmarkregio waar. Daarna komt West-Nederland, de meest succesvolle regio binnen
Nederland met een bedrag van 403€ per inwoner. Baskenland komt daarbij in de buurt (396 €).
Het bedrag per inwoner voor West-Nederland is ruim meer dan Oost-Nederland (260 €). Zuid-Nederland komt
hier pas op de derde plaats met een budget per inwoner van 211 €, iets meer dan de helft van het budget in
West-Nederland. Op het eerste gezicht mag dit enigszins verwonderlijk lijken, omdat Zuid-Nederland de regio is
met de hoogste RIS-score binnen Nederland. Maar als men zich realiseert dat de meeste universiteiten
geconcentreerd zijn in West-Nederland, is het beter te begrijpen. Noord-Nederland ten slotte haalde zowel in
absoluut bedrag als in bedrag per inwoner het laagste budget op.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                 62
</pre>

====================================================================== Einde pagina 64 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 65 ======================================================================

<pre>Figuur 49: Toegekende Horizon 2020-financiering per inwoner per benchmarkregio (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, inwonersaantal in 2020
Een andere manier om rekening te houden met de schaalgrootte van een land is om de financiering uit te drukken
per mln € BBP zoals voorgesteld in Figuur 50. Opnieuw springen de kleinere/middelgrote landen eruit.
Griekenland ontvangt het meest per miljoen € BBP, gevolgd door België en Nederland. Onder de grote EU-
lidstaten staat Spanje volgens deze benadering erg hoog gerangschikt.
Ook voor de benchmarkregio’s en de NUTS1-regio’s in Nederland hebben we de binnengehaalde Horizon 2020-
financiering per miljoen euro (regionaal) BBP bepaald, wat weergegeven is in Figuur 51. Een blik op deze figuur
leert dat het Baskenland (met onderzoeksinstellingen zoals Tecnalia) hier een uitgesproken sterke prestatie
neerzet: deze regio scoort niet alleen het beste van alle benchmarkregio’s, maar bijvoorbeeld ook het dubbele
van waarde van Spanje als geheel (zie Figuur 50). Ook Oberbayern presteert weer goed met een waarde die niet
alleen de tweede is tussen alle benchmarkregio’s, maar ook meer dan driemaal de waarde voor geheel Duitsland.
West-Nederland komt in de buurt van Oberbayern en is de best presterende regio in Nederland. Ook Oost-
Nederland doet het goed. Wat ook opvalt is de sterke positie van Estland: in de landenranking van Figuur 50 zou
Estland op de tweede plaats hebben gestaan, na Griekenland (Estland ontbrak in dit overzicht omdat het beperkt
was tot de 15 in absolute zin meest ontvangende landen).
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                  63
</pre>

====================================================================== Einde pagina 65 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 66 ======================================================================

<pre>Figuur 50: Toegekende Horizon 2020-financiering per mln € BBP (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, gecumuleerd BBP van 2014-2020.
Figuur 51: Toegekende Horizon 2020-financiering per mln € BBP (regionaal) per benchmarkregio (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, gecumuleerd BBP van 2014-2020. Zie ook
https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/TGS00004/default/table?lang=en&category=na10.nama10.nama_10reg.nama_10r_gdp
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                64
</pre>

====================================================================== Einde pagina 66 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 67 ======================================================================

<pre>Een laatste benadering om de toegekende financiering te interpreteren is door deze te relateren tot de totale
uitgaven die jaarlijks worden gedaan in R&D. Dit staat afgebeeld in Figuur 52. Langs de horizontale as staat
hoeveel van elke miljoen aan R&D-uitgaven (publiek en privaat) afkomstig was van Horizon 2020. Is dat 50.000
€ dan komt dat dus overeen met een percentage van 5%. Hier moeten we vermelden dat landen die relatief weinig
investeren in R&D (ten opzichte van hun BBP) op deze indicator een hoge score zullen behalen, wat niet
noodzakelijk als een sterkte kan beschouwd worden, maar eerder (ook) als een reflectie van lage investeringen
in onderzoek en ontwikkeling. Daarom werd tevens de investering in R&D als % van het BBP opgenomen in Figuur
52. Interessant is dat er een lichte negatieve correlatie bestaat tussen het percentage van het BBP dat aan R&D
uitgegeven wordt en het aandeel Europees geld op de uitgaven voor R&D. Je zou dit kunnen interpreteren als
dat wanneer er in een land relatief minder geld uitgegeven wordt aan R&D, men eerder zijn pijlen richt op de EU
als bron van financiering. Maar als je landen met een vergelijkbaar BBP-percentage aan R&D-uitgaven naast
elkaar zet, zoals Frankrijk, Noorwegen en Nederland, dan valt daar de hogere score van Nederland wel op als een
maat voor het succes van Nederland bij het verwerven van financiering uit Horizon 2020. Griekenland en Spanje
haalden het hoogste aandeel Horizon 2020-financiering op hun R&D-uitgaven (12% respectievelijk 7%); deze
landen danken hun ‘topposities’ vooral aan de lage R&D-uitgaven als % van het BBP.
Figuur 52: Toegekende Horizon 2020-financiering per mln € R&D-uitgaven (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020.
In Figuur 53 staan de benchmarkregio’s en Nederland met hun waarden voor de hoeveelheid verkregen Horizon
2020-financiering per miljoen € aan uitgaven voor R&D (GERD). In vergelijking met de benchmarkregio’s neemt
Nederland de derde plaats in (Figuur 53). Estland en Baskenland zijn hier duidelijk de koplopers. Als we
vergelijken met Figuur 52 zien we dat Oberbayern en Oost-Oostenrijk ongeveer twee keer zo veel Horizon 2020-
financiering binnenhalen dan het landelijk gemiddelde voor Duitsland respectievelijk Oostenrijk.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                   65
</pre>

====================================================================== Einde pagina 67 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 68 ======================================================================

<pre>Figuur 53: Toegekende Horizon 2020-financiering per mln € R&D-uitgaven per benchmarkregio (2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, extrapolatie GERD 2014-2020. Zie ook
https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/RD_E_GERDREG/default/table?lang=en
Retourpercentages
Om een inschatting te maken van hoe succesvol Nederlandse deelnemers waren in het binnenhalen van Horizon
2020-middelen, kijken we naar de retourpercentages binnen Horizon 2020 in relatie tot de bijdrage die dat land
levert aan de EU-begroting. Beide grootheden staan in Figuur 54. De linkerkolom per land geeft het
retourpercentage voor Horizon 2020: dit is de financiering die dat land uit Horizon 2020 heeft ontvangen
uitgedrukt als het aandeel in de totale Horizon 2020-financiering. De rechterkolom geeft de bijdrage van het land
aan het EU-budget. In Figuur 54 valt meteen op dat de grootste Europese landen of zo je wil zeggen de sterkste
schouders van Europa, procentueel minder uit Horizon 2020 halen dan dat ze procentueel bijdragen aan het EU-
budget. Uitzonderingen zijn Spanje, dat een procentpunt meer uit Horizon 2020 haalt dan de bijdrage aan de
EU-begroting, en het Verenigd Koninkrijk, dat ongeveer eenzelfde percentage uit Horizon 2020 ontving als de
bijdrage aan de EU-begroting. Bij de middelgrote landen in het overzicht is het retourpercentage juist hoger dan
de bijdrage aan de EU-begroting. In het geval van Nederland en Griekenland is het retourpercentage ongeveer
het dubbele van de bijdrage aan de begroting. Ook België haalde bovenproportioneel middelen uit Horizon 2020.
Zwitserland, Noorwegen en Israël zijn geen lidstaten van de EU en droegen dus ook niet bij aan de begroting.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                    66
</pre>

====================================================================== Einde pagina 68 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 69 ======================================================================

<pre>Figuur 54: Retourpercentage vs. Aandeel in EU-budget (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020. Zie ook National contributions (europa.eu)
Toegekende financiering per deelnemende partij
Een andere indicator qua financiering is de bijdrage die een deelnemer (gemiddeld) per project heeft ontvangen
uit de EU-fondsen. Deels zullen deze verschillen samenhangen met de spreiding van de projecten over pijlers en
programma’s en ook de rol die de deelnemer heeft in het project (coördinator of ‘gewoon’ deelnemer) en ook het
type actor. In Figuur 55 staat de gemiddelde financiering per deelname voor de top-15 landen met de hoogste
inkomsten uit Horizon 2020 en het EU-gemiddelde. Over heel Horizon 2020 haalde een deelnemer in de periode
2014-2020 gemiddeld 383.000 € aan Horizon 2020-middelen binnen. De figuur laat duidelijk zien dat er
aanzienlijke verschillen zijn tussen landen. Israëlische deelnemers halen de hoogste gemiddelde financiering op
uit Horizon 2020, gevolgd door Noorwegen, Duitsland en Nederland. Opvallend is wel dat de deelnemers uit twee
landen die overall relatief veel financiering uit Horizon 2020 halen, namelijk Spanje en Griekenland, (per
deelname) minder dan het EU-gemiddelde aan financiering uit Horizon 2020 ontvingen. Om de bijdragen die
Nederlandse deelnemers uit Horizon 2020 ontvingen in perspectief te zetten, hebben we in Figuur 56 de
frequentieverdeling aangegeven over verschillende grootteklassen van de bijdrage. Het gaat in die figuur om de
bijdrage die een actor per deelname ontving. Dus als een bepaalde partij aan meerdere projecten heeft
meegedaan, komen de bijdragen van elk van die projecten apart terug in de frequentieverdeling. Nagenoeg 50%
van de Nederlandse deelnemers ontvangt (binnen één project) een bedrag dat kleiner is dan 250.000 € (zie Figuur
56). Binnen de kleinste budgetcategorie (< 50 dzd €) zijn ondernemingen goed voor 56% van het aantal
deelnames. Bij 12% van de Nederlandse deelnames ontving de Nederlandse deelnemer meer dan een miljoen €.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                  67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 69 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 70 ======================================================================

<pre>Figuur 55: Toegekende financiering per deelnemende actor (2014-2020; per deelname)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Figuur 56: Verdeling Nederlandse deelnames aan Horizon 2020 per financieringsgrootte (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                      68
</pre>

====================================================================== Einde pagina 70 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 71 ======================================================================

<pre>      4.4.2      Toegekende Horizon 2020-financiering per pijler
Na de analyse van de totaal toegekende financiering, wordt er in deze paragraaf dieper ingezoomd op de
verdeling van de financiering over de verschillende pijlers binnen Horizon 2020.
Figuur 57 illustreert dat Nederlandse deelnemers in vergelijking met het totaal aantal deelnemers van Horizon
2020 meer vertegenwoordigd zijn in de pijlers ‘Excellent Science’ en ‘Societal Challenges’ die samen meer dan
81% van het ontvangen Horizon 2020-budget uitmaken. Hetzelfde beeld zagen we bij de verdeling van het aantal
projecten met een Nederlandse deelnemer (Figuur 28). Bij het geheel van Horizon 2020 zit er wel een verschil.
Daar hebben de ‘Excellent Science’ projecten een veel groter gewicht in de verdeling naar aantal projecten dan
hun gewicht binnen de verdeling van de toegekende financiering. Dat is verklaarbaar omdat in de pijler van
‘Excellent Science’ zeer veel projecten ‘monobeneficiary’ zijn, dat wil zeggen slechts één deelnemer hebben. Voor
een detail van de achterliggende budgetten binnen Figuur 57 verwijzen we naar Tabel 45 in Bijlage 3.
Figuur 57: Verdeling Horizon 2020-financiering over de pijlers binnen Horizon 2020 (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Figuur 58 toont de retourpercentages voor Nederland voor de verschillende pijlers van Horizon 2020. Eerder werd
aangegeven dat de Nederlandse deelnemers over het hele programma gemiddeld 7,9% van de Horizon 2020-
middelen konden verwerven. Ook zagen we eerder dat in de Nederlandse deelname een zekere focus was op de
pijlers ‘Excellent Science’ en ‘Societal Challenges’. Dat zien we ook terug in het feit dat de retourpercentages in
deze twee pijlers met respectievelijk 8,6% en 8,4% boven het Nederlandse gemiddelde liggen. Hoewel binnen de
Nederlandse context ‘Industrial Leadership’ wat achterblijft, kent Nederland hier nog steeds een retourpercentage
dat met 6,5 % beduidend hoger ligt dan de Nederlandse bijdrage van 4,1% aan de EU-begroting (aangegeven met
de oranje stippellijn). Het lage retourpercentage binnen het specifieke objectief ‘Spreading Excellence’ is logisch
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                      69
</pre>

====================================================================== Einde pagina 71 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 72 ======================================================================

<pre>vermits dit specifiek objectief zich vooral richt op de ‘widening’-landen (voornamelijk in Centraal-, Oost- en Zuid-
Europa) die binnen deze projecten de coördinatorrol moeten opnemen en dus het grootste deel van het budget
ontvangen.
Figuur 58: Aandeel Nederlandse deelnemers in totale Horizon 2020-financiering per pijler (2014-2020)
                                                           Bijdrage NL aan EU27-budget
                                                                       4,1%
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Een evolutie over de tijd van de verdeling van de toegekende budgetten over de verschillende pijlers binnen
Horizon 2020 wordt gegeven in Figuur 59 (voor Nederland) en Figuur 60 (voor heel Horizon 2020). Tot en met
2017 blijft zowel voor Nederland als voor alle landen de verdeling over de verschillende pijlers min of meer stabiel
en kent de pijler ‘Societal Challenges’ een forse terugval in 2018 om in de daaropvolgende jaren weer aan belang
te winnen. Vooral in Nederland kent deze pijler een forse groei in 2020 waarbij het voor meer dan de helft van
de Horizon 2020-financiering instaat. Deze wisselende patronen hangen natuurlijk ook sterk samen met het
verloop van de calls in de verschillende programma’s.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                       70
</pre>

====================================================================== Einde pagina 72 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 73 ======================================================================

<pre>Figuur 59: Verdeling Horizon 2020-financiering over de pijlers per jaar – Nederlandse deelnemers
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Figuur 60: Verdeling Horizon 2020-financiering over de pijlers per jaar – Alle landen
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                      71
</pre>

====================================================================== Einde pagina 73 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 74 ======================================================================

<pre>Een verdere detaillering van de aandelen in de Horizon 2020-financiering van elk van de subthema’s binnen
Horizon 2020 is weergegeven in Tabel 12. Binnen de pijler 1 rond ‘Excellent Science’ blijkt dat Nederlandse
deelnemers sterker betrokken zijn binnen het subthema INFRA (Research infrastructures) en ERC, en minder
binnen FET (Future and Emerging Technologies). Binnen pijler 2 springt er niet direct een thema uit. In pijler 3
tenslotte valt de prominente positie op binnen Health waar het aandeel bijna 6 procentpunt hoger ligt dan bij
Horizon 2020 in zijn geheel binnen deze pijler.
Tabel 12: Aandeel in Horizon 2020-financiering van de onderdelen van verticale pijlers binnen Horizon 2020
(2014-2020)
                                                        Aandeel binnen Horizon 2020
                                                                                                                 Verschil in %-punt tussen NL
 2014-2020                                 Horizon 2020-totaal          Nederlandse deelnemers                             en alle deelnemers
 Pijler 1 Excellent Science                                 36,7%                                40,2%                                    3,5%
       ERC                                                  19,7%                                21,8%                                    2,1%
       FET                                                    3,8%                                 2,5%                                  -1,3%
       INFRA                                                  3,6%                                 6,1%                                   2,5%
       MSCA                                                   9,6%                                 9,8%                                   0,2%
 Pijler 2 Industrial Leadership                             20,2%                                16,5%                                   -3,7%
       ADVMANU                                                2,5%                                 1,9%                                  -0,6%
       ADVMAT                                                 1,8%                                 1,0%                                  -0,8%
       BIOTECH                                                0,6%                                 0,9%                                   0,2%
       ICT                                                  10,4%                                  9,3%                                  -1,0%
       INDLEAD-CROSST                                         0,0%                                 0,0%                                   0,0%
       INNOSUPSME                                             2,5%                                 2,1%                                  -0,4%
       LEIT                                                   0,1%                                 0,0%                                  -0,1%
       NMP                                                    0,9%                                 0,7%                                  -0,2%
       RISKFINANCE                                            0,0%                                 0,0%                                   0,0%
       SPACE                                                  1,4%                                 0,6%                                  -0,8%
 Pijler 3 Societal Challenges                               38,6%                                41,2%                                    2,6%
       ENERGY                                                 7,3%                                 6,5%                                  -0,8%
       ENV                                                    4,6%                                 4,9%                                   0,4%
       FOOD                                                   5,2%                                 5,6%                                   0,5%
       HEALTH                                                 9,1%                               15,0%                                    5,9%
       SECURITY                                               2,3%                                 1,4%                                  -1,0%
       SOCCHAL-CROSST                                         0,2%                                 0,1%                                  -0,1%
       SOCIETY                                                1,5%                                 1,2%                                  -0,3%
       TPT                                                    8,4%                                 6,5%                                  -1,9%
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020; 100% is voor heel Horizon 2020 (dus alle zes ‘pijlers’)
Figuur 61 vergelijkt Nederland met de benchmarkregio’s en geeft ook een detaillering binnen Nederland per
NUTS1-regio. Er zijn duidelijk enkele regio’s herkenbaar met een hoog aandeel in pijler 1 (‘Excellent Science’),
wat vermoedelijk correspondeert met een grote rol van kennisinstellingen in deze regio’s. Noord-Nederland, Zuid-
Zweden en Baden-Württemberg hebben de hoogste aandelen pijler 1. Bij pijler 2 (‘Industrial Leadership’) valt de
Duitse regio Lüneburg op, waar de helft van de financiering in deze pijler valt. Omdat we eerder zagen dat deze
regio niet aan heel veel projecten deelnam, kan dit het effect zijn van enkele grote projecten in deze pijler. Na
Lüneburg scoort Zuid-Nederland heel sterk met een percentage van 37% uit pijler 2, wat correspondeert met de
sterke positie van de industrie in deze Nederlandse regio (o.a. met Brainport). Ook Baskenland haalt veel uit pijler
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                  72
</pre>

====================================================================== Einde pagina 74 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 75 ======================================================================

<pre>2. In die regio zijn de (toegepast) onderzoeksinstellingen sterk. Bij de derde pijler (‘Societal Challenges’) is de
Duitse regio Koblenz koploper met 59% van hun financiering in deze pijler. Ook hier geldt weer dat deze regio
geen groot aantal projecten heeft, waardoor enkele projecten een zwaar stempel kunnen drukken. Na Koblenz
komt Oost-Nederland, waar bijna de helft van de Horizon 2020-financiering uit pijler 3 komt. Met universiteiten
als Twente en Wageningen in deze regio hoeft dat niet te verbazen. Ook Baskenland scoort hier weer hoog.
Estland is binnen de benchmarkregio’s een uitschieter door het grote belang van ‘Spreading Excellence’ hetgeen
evenwel niet verwonderlijk is gezien dit specifieke objectief zich uitgesproken richt op landen uit Oost- en Zuid-
Europa.
Figuur 61: Verdeling Horizon 2020-financiering over de pijlers voor Nederland, de NUTS1-regio’s in Nederland en
de benchmarkregio’s
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                      73
</pre>

====================================================================== Einde pagina 75 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 76 ======================================================================

<pre>      4.4.3       Toegekende Horizon 2020-financiering per type actor
In deze paragraaf wordt er dieper ingezoomd op de verdeling van de financiering per type actor waarbij er een
onderscheid gemaakt wordt tussen de 5 types van actoren die de EU onderscheidt (zie paragraaf 3.2). Figuur 62
geeft de verdeling weer van de toegekende Horizon 2020-financiering per type actor voor het hele programma
(buitenste cirkel) en Nederlandse deelnames (binnenste cirkel). Onderwijsinstellingen (universiteiten in het
bijzonder) wisten meer dan de helft van de Nederlandse Horizon 2020-financiering binnen te halen, goed voor
meer dan 2,7 mld € (zie Figuur 62). Nederlandse onderwijsinstellingen slagen met dit bedrag erin om meer dan
10% van alle financiering aan onderwijsinstellingen vanuit Horizon 2020 te behalen zoals aangegeven in Figuur
63. De tweede meest begunstigde type actoren zijn de bedrijven met 24% van de Horizon 2020-financiering die
naar Nederlandse actoren gaat, goed voor 1,27 mld €. Hiervan gaat er meer dan 71% naar het MKB. De door
Nederlandse bedrijven verkregen financiering uit Horizon 2020 is 6,6% van het totale bedrag dat naar bedrijven
is gegaan in Horizon 2020.
Voor Horizon 2020 in zijn geheel zijn onderwijsinstellingen eveneens de meest begunstigde actoren en komen
bedrijven eveneens op de tweede plaats, maar worden ze een stuk dichter gevolgd door onderzoeksinstellingen
die 23% van de middelen weten te verwerven, tegenover 18% bij Nederlandse actoren. De samenstelling van het
onderzoekslandschap is hierbij een belangrijke verklarende factor. In Nederland, net als in het Verenigd
Koninkrijk bijvoorbeeld, zijn universiteiten belangrijke actoren in het onderzoekslandschap, terwijl in andere
landen zoals Duitsland, Spanje of Frankrijk, onderzoeksinstellingen een belangrijkere rol hebben.
Figuur 62: Verdeling Horizon 2020-financiering per type actor (2014-2020)
 Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                 74
</pre>

====================================================================== Einde pagina 76 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 77 ======================================================================

<pre>Figuur 63: Aandeel van Nederlandse deelnemers in totale Horizon 2020-financiering per type actor
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Een evolutie over de tijd van de verdeling van de toegekende budgetten over de verschillende type actoren binnen
Horizon 2020 wordt gegeven in Figuur 64 (voor Nederland) en Figuur 65 (voor heel Horizon 2020). Zeker voor
Horizon 2020 als geheel zijn er amper verschuivingen in de aandelen van de verschillende type actoren. Bij de
Nederlandse actoren zijn er tussen de verschillende jaren wel wat schommelingen, maar zijn er niet echt
duidelijke tendensen op te merken.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                   75
</pre>

====================================================================== Einde pagina 77 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 78 ======================================================================

<pre>Figuur 64: Verdeling van de Horizon 2020-financiering per type actor en per jaar – Nederland
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Figuur 65: Verdeling van de Horizon 2020-financiering per type actor en per jaar – Alle deelnemers
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                        76
</pre>

====================================================================== Einde pagina 78 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 79 ======================================================================

<pre>Tabel 13 geeft voor de verschillende types actoren een overzicht van telkens de 15 Nederlandse actoren die het
grootste Horizon 2020-budget wisten binnen te halen. Bij de onderwijsinstellingen steekt de TU Delft erboven uit
met de meeste deelnames (538) en het grootste budget. Bij Wageningen valt op dat de deelnames hier verdeeld
zijn over de universiteit en de gerelateerde onderzoeksinstelling. De top van de onderzoeksinstellingen (TNO,
Geant Vereniging en Wageningen Research) zitten qua aantal deelnames en budget in dezelfde range als de
universiteiten en de universitair medisch centra. Het meest succesvolle bedrijf qua budget is ASML dat met een
relatief beperkt aantal deelnames (11) de meeste financiering binnenhaalde. In de top van de bedrijvenlijst staan
twee verschillende bedrijven van Philips. Samen haalden ze net iets meer financiering binnen dan ASML in
ongeveer 100 projecten. In de categorieën ‘overheidsinstellingen’ en ‘overigen’ zijn de budgetten wat minder dan
bij de andere actoren, hoewel overheidsinstellingen redelijk wat deelnames hebben.
Tabel 13: Top-15 Nederlandse begunstigden per type actor (2014-2020)
  Actor                                                       Gehonoreerd     Aandeel binnen             Aantal
                                                               budget in €           type actor   gehonoreerde
                                                                                                      projecten
  Onderwijsinstellingen
  TECHNISCHE UNIVERSITEIT DELFT                                 318 301 444               11,7%              538
  UNIVERSITEIT UTRECHT                                          237 909 821                8,7%              344
  UNIVERSITEIT VAN AMSTERDAM                                    205 996 058                7,6%              304
  TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN                             195 724 672                7,2%              337
  STICHTING RADBOUD UNIVERSITEIT                                185 051 804                6,8%              294
  UNIVERSITEIT LEIDEN                                           173 101 018                6,4%              260
  STICHTING VU                                                  148 249 534                5,4%              254
  UNIVERSITAIR MEDISCH CENTRUM UTRECHT                          134 387 659                4,9%              148
  RIJKSUNIVERSITEIT GRONINGEN                                   132 332 641                4,9%              232
  UNIVERSITEIT TWENTE                                           128 451 181                4,7%              200
  UNIVERSITEIT MAASTRICHT                                       126 526 664                4,7%              237
  WAGENINGEN UNIVERSITY                                         122 741 338                4,5%              247
  STICHTING RADBOUD UNIVERSITAIR MEDISCH CENTRUM                118 895 969                4,4%               60
  ERASMUS UNIVERSITAIR MEDISCH CENTRUM ROTTERDAM                108 457 733                4,0%              170
  ACADEMISCH ZIEKENHUIS LEIDEN                                   98 056 844                3,6%              154
  Bedrijven
  ASML NETHERLANDS B.V.                                          43 335 868                3,4%               11
  PHILIPS ELECTRONICS NEDERLAND BV                               31 405 998                2,5%               65
  AVANTIUM CHEMICALS BV                                          21 878 362                1,7%               22
  PHILIPS MEDICAL SYSTEMS NEDERLAND BV                           18 927 922                1,5%               32
  LANZATECH BV                                                   18 611 228                1,5%                1
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                    77
</pre>

====================================================================== Einde pagina 79 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 80 ======================================================================

<pre>  Actor                                                                         Gehonoreerd         Aandeel binnen                       Aantal
                                                                                  budget in €               type actor         gehonoreerde
                                                                                                                                     projecten
  SURFSARA BV3                                                                      13 883 344                     1,1%                        38
  KWR WATER B.V.                                                                    12 130 973                     1,0%                        22
  FOKKER AEROSTRUCTURES BV                                                          11 455 076                     0,9%                        12
  NXP SEMICONDUCTORS NETHERLANDS BV                                                 11 389 743                     0,9%                        25
  LIONIX INTERNATIONAL BV                                                           11 196 434                     0,9%                        31
  JULIUS CLINICAL RESEARCH BV                                                       11 123 257                     0,9%                         6
  FEI ELECTRON OPTICS BV                                                            10 459 614                     0,8%                        16
  B.T.G. BIOMASS TECHNOLOGY GROUP BV                                                10 071 486                     0,8%                        20
  ENOUGH BV                                                                         10 053 145                     0,8%                         1
  AVANTIUM RENEWABLE POLYMERS BV                                                      9 765 011                    0,8%                         5
  Onderzoeksinstellingen
  TNO                                                                              178 154 154                    18,0%                       359
  GEANT VERENIGING                                                                 153 309 442                    15,5%                        24
  STICHTING WAGENINGEN RESEARCH                                                    131 987 335                    13,3%                       223
  STICHTING NEDERLANDSE WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK
  INSTITUTEN                                                                        94 390 447                     9,5%                       180
  KONINKLIJKE NEDERLANDSE AKADEMIE VAN WETENSCHAPPEN -
  KNAW                                                                              70 447 428                     7,1%                       122
  STICHTING NATIONAAL LUCHT- EN RUIMTEVAARTLABORATORIUM                             66 045 806                     6,7%                       120
  STICHTING HET NEDERLANDS KANKER INSTITUUT-ANTONI VAN
  LEEUWENHOEK ZIEKENHUIS                                                            30 905 152                     3,1%                        50
  STICHTING DELTARES                                                                19 662 679                     2,0%                        49
  NEDERLANDSE ORGANISATIE VOOR WETENSCHAPPELIJK
  ONDERZOEK                                                                         15 512 783                     1,6%                        47
  STICHTING IHE DELFT INSTITUTE FOR WATER EDUCATION                                 14 816 677                     1,5%                        34
  KONINKLIJK NEDERLANDS METEOROLOGISCH INSTITUUT-KNMI                               13 437 296                     1,4%                        47
  PRINSES MAXIMA CENTRUM VOOR KINDERONCOLOGIE BV                                    13 055 157                     1,3%                        16
  STICHTING WETSUS, EUROPEAN CENTRE OF EXCELLENCE FOR
  SUSTAINABLE WATER TECHNOLOGY                                                      10 726 422                     1,1%                        11
  STICHTING MARITIEM RESEARCH INSTITUUT NEDERLAND                                   10 564 839                     1,1%                        15
  STICHTING WAAG SOCIETY                                                            10 395 878                     1,0%                        31
3
  SURFsara is een onderdeel van Coöperatie SURF, een coöperatieve vereniging van Nederlandse onderwijs- en onderzoeksinstellingen op het gebied van
ICT en levert diensten op het gebied van oa. supercomputers.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                      78
</pre>

====================================================================== Einde pagina 80 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 81 ======================================================================

<pre> Actor                                                      Gehonoreerd   Aandeel binnen         Aantal
                                                             budget in €       type actor gehonoreerde
                                                                                              projecten
 Overheidsinstellingen
 RIJKSINSTITUUT VOOR VOLKSGEZONDHEID EN MILIEU                 33 055 556           22,6%            63
 MINISTERIE VAN ECONOMISCHE ZAKEN EN KLIMAAT                   18 911 396           12,9%            53
 MINISTERIE VAN INFRASTRUCTUUR EN WATERSTAAT                   12 514 550            8,6%            45
 GEMEENTE GRONINGEN                                             6 424 162            4,4%            10
 GEMEENTE AMSTERDAM                                             5 590 286            3,8%            14
 GEMEENTE EINDHOVEN                                             5 191 498            3,6%            10
 OPENBAAR LICHAAM OV-BUREAU GRONINGEN EN DRENTHE                4 755 882            3,3%             2
 NETHERLANDS FORENSIC INSTITUTE                                 4 596 759            3,1%            14
 GEMEENTE UTRECHT                                               4 431 599            3,0%             9
 GEMEENTE ROTTERDAM                                             4 096 625            2,8%            14
 EUROPEAN UNION AGENCY FOR LAW ENFORCEMENT
 COOPERATION (EUROPOL)                                          3 073 650            2,1%             5
 GEMEENTE HELMOND                                               2 639 235            1,8%             9
 PROVINCIE GRONINGEN                                            2 603 437            1,8%             3
 KAMER VAN KOOPHANDEL                                           2 545 802            1,7%             8
 AGENTSCHAP COLLEGE TER BEOORDELING VAN GENEESMIDDELEN          2 426 976            1,7%             7
 Overige
 CLIMATE-KIC HOLDING BV                                        38 314 963           15,1%             8
 STICHTING EGI                                                 26 209 781           10,4%            38
 STICHTING NLNET                                               18 951 861            7,5%             3
 STICHTING LYGATURE                                            10 876 227            4,3%            17
 STICHTING PROSAFE (THE PRODUCT SAFETY ENFORCEMENT
 FORUM OF EUROPE)                                               6 871 990            2,7%             4
 KIC INNOENERGY SE                                              4 395 524            1,7%            11
 ZUIDELIJKE LAND- EN TUINBOUWORGANISATIE VERENIGING             4 238 188            1,7%            21
 STICHTING NEW ENERGY COALITION                                 3 998 121            1,6%            20
 STICHTING JOINT IMPLEMENTATION NETWORK                         2 950 556            1,2%             7
 STICHTING LIBER                                                2 806 719            1,1%            12
 STICHTING PROJECTEN BINNENVAART                                2 577 048            1,0%             7
 STICHTING ACCEPT INSTITUTE                                     2 567 500            1,0%             1
 STICHTING TUBERCULOSIS VACCINE INITIATIVE                      2 539 611            1,0%             2
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                           79
</pre>

====================================================================== Einde pagina 81 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 82 ======================================================================

<pre>  Actor                                                       Gehonoreerd   Aandeel binnen            Aantal
                                                               budget in €       type actor    gehonoreerde
                                                                                                   projecten
  STICHTING CENTRE FOR HUMAN DRUG RESEARCH                        2 527 945            1,0%                4
  STICHTING DTL PROJECTS                                          2 298 495            0,9%                5
 Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Figuur 66 toont een vergelijking met de benchmarkregio’s voor wat betreft de verdeling over de verschillende
typen actoren van de ontvangen Horizon 2020-financiering. Er zijn duidelijke verschillen tussen de
benchmarkregio’s: enerzijds zijn er regio’s, zoals Oberbayern en Baskenland waar onderzoeksinstellingen meer
dan de helft van de binnengehaalde middelen ontvangen. In die regio’s zitten gerenommeerde
onderzoeksinstellingen zoals Max Planck, Fraunhofer (Oberbayern) of Tecnalia (Baskenland). Daarnaast zijn er
andere regio’s waar onderwijsinstellingen een prominente plaats innemen. Hierbij vallen zowel Noord- als Oost-
Nederland op net als Zuid-Zweden, waar ruim meer dan de helft van de ontvangen Horizon 2020-financiering
naar onderwijsinstellingen gaat. Bedrijven hebben in de meeste benchmarkregio’s een gelijk gewicht en nemen
in regio’s met een lage RIS-score gemiddeld een hoger aandeel binnen het budget (vaak ook bij afwezigheid van
belangrijke onderwijsinstellingen).
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                80
</pre>

====================================================================== Einde pagina 82 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 83 ======================================================================

<pre>Figuur 66: Verdeling van de toegekende Horizon 2020-financiering over verschillende typen actoren – voor
Nederland, de NUTS1-regio’s in Nederland en de benchmarkregio’s (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
      4.4.4      Toegekende Horizon 2020-financiering per rol in het consortium
Een laatste kruising binnen de toegekende Horizon 2020-financiering wordt gemaakt op basis van de rol die de
actoren hebben binnen het consortium. Projecten kennen in ieder geval één coördinator en als een project
gedaan wordt door meerdere partijen, dan zijn de overige partijen een ‘participant’. Figuur 67 laat zien welk deel
van het Horizon 2020-budget naar coördinatoren is gegaan en welk deel naar participanten. De buitenste cirkel
is voor heel Horizon 2020, de binnenste voor Nederlandse deelnemers. Figuur 67 toont dat een groter deel van
de Nederlandse financiering uit Horizon 2020 naar coördinatoren gaat dan voor heel Horizon 2020 geldt.
Figuur 68 toont de verdeling tussen coördinatoren en participanten over de jaren heen voor Nederland.
Gemiddeld ging zowat 47% van het budget van Nederlandse actoren naar de coördinator. Dit percentage
schommelde tussen 42% en 56%. Deze schommelingen zullen samenhangen met het feit dat er elk jaar andere
calls zijn verschillende verdeeld over de pijlers en subthema’s.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                     81
</pre>

====================================================================== Einde pagina 83 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 84 ======================================================================

<pre>Figuur 67: Verdeling van de Horizon 2020-financiering volgens de rol in het consortium (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Figuur 68: Verdeling van de Horizon 2020-financiering per jaar volgens de rol in het consortium en per jaar –
Nederlandse-deelnemers
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                82
</pre>

====================================================================== Einde pagina 84 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 85 ======================================================================

<pre>Figuur 69 toont voor de verschillende jaren van Horizon 2020 (en voor de gehele looptijd) het gemiddelde bedrag
dat een Nederlandse coördinator verwierf (het oranje staafje) naast het gemiddelde voor heel Horizon 2020 (het
blauwe staafje). Een Nederlandse deelnemer die coördinator was van het consortium had gemiddeld in het project
een toegekend budget van iets meer dan 1 mln €, terwijl dit voor alle deelnemers in de coördinatorrol over heel
Horizon 2020 maar 800 dzd € bedraagt (of zo’n 20% lager). Gedurende alle jaren van Horizon 2020 ontvingen
Nederlandse coördinatoren een hoger budget dan het gemiddelde over het hele programma. De uitschieters in
2018 en 2020 zijn het gevolg van een viertal projecten waarin de Nederlandse actor als coördinator Horizon
2020-financiering ontving in een range van 35 tot 65 mln €.
Ook als participant ontvangen Nederlandse deelnemers gemiddeld een hogere Horizon 2020-financiering, zoals
af te leiden valt uit Figuur 70. In deze figuur staat voor de jaren van Horizon 2020 steeds de gemiddeld per
participant ontvangen H2020-financiering voor een Nederlandse participant (het oranje staafje) en voor Horizon
2020 als geheel (het blauwe staafje). Het laatste paar staafjes geeft het gemiddelde over de hele looptijd van
Horizon 2020 weer. Gemiddeld ontving een Nederlandse participant zowat 17% meer financiering dan een
gemiddelde participant in Horizon 2020. Vooral in 2019 en 2020 was het verschil tussen het Nederlandse
gemiddelde en het Horizon 2020-gemiddelde groot: een Nederlandse participant ontving ongeveer een kwart
meer dan een gemiddelde participant.
Als we coördinatoren met participanten vergelijken, constateren we dat een coördinator in het totale Horizon
2020-programma gemiddeld 2,9 keer zoveel ontving als een participant. Bij de Nederlandse deelnemers was dit
verschil nog net iets groter: Nederlandse coördinatoren verwierven gemiddeld 3,2 keer zoveel Horizon 2020-
financiering als wat een Nederlandse participant ontving.
Figuur 69: Gemiddeld toegekende Horizon 2020-financiering als coördinator van het consortium per jaar
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                  83
</pre>

====================================================================== Einde pagina 85 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 86 ======================================================================

<pre>Figuur 70: Gemiddeld toegekende Horizon 2020-financiering als participant van het consortium per jaar
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Het gemiddeld toegekende Horizon 2020-budget voor een Nederlandse coördinator lag het hoogste in Oost- en
West-Nederland met gemiddelde budgetten van meer dan 1 mln € (zie Figuur 71). Als participant lagen de
gemiddelde budgetten in de verschillende regio’s heel dicht bij elkaar.
Figuur 71: Gemiddelde toegekende Horizon 2020-financiering per NUTS1-regio in NL en per rol in het consortium
(2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                 84
</pre>

====================================================================== Einde pagina 86 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 87 ======================================================================

<pre>      4.4.5       Toegekende Horizon 2020-financiering per NUTS1-regio in Nederland
Totale toegekende Horizon 2020-financiering per NUTS1-regio
In deze laatste sectie wordt de toegekende Horizon 2020-financiering voor de NUTS1-regio’s binnen Nederland
geanalyseerd4. Figuur 72 geeft de verdeling van de ontvangen Horizon 2020-financiering over de vier NUTS1-
regio’s van Nederland. In deze figuur valt meteen het sterke overwicht op van West-Nederland, dat in totaal 3,35
mld € aan Horizon 2020-middelen wist binnen te halen, goed voor bijna tweederde van de middelen die naar
Nederlandse actoren gingen. Oost-Nederland volgt op ruime afstand met bijna 18% van de Nederlandse Horizon
2020-middelen. Zoals eerder in deze studie aangegeven is West-Nederland qua bevolking ruimschoots het
grootste landsdeel en daarnaast huisvest het ook de meeste kennisinstellingen. Het valt dan ook te verwachten
dat West-Nederland absoluut gezien de meeste financiering verwierf uit Horizon 2020.
Figuur 72: Verdeling toegekende Horizon 2020-financiering per NUTS1-regio in Nederland (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
In Figuur 73 is de verdeling tussen de regio’s over de jaren heen weergegeven. Figuur 73 toont een vrij
constante verdeling over de regio’s, al zijn er hier en daar wel enkele schommelingen tussen de jaren.
4
  Voor zover deze nog niet aan bod kwam in paragraaf 4.4.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                   85
</pre>

====================================================================== Einde pagina 87 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 88 ======================================================================

<pre>Figuur 73: Verdeling toegekende Horizon 2020-financiering per NUTS1-regio in Nederland per jaar
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020
      4.5 Aantal unieke succesvolle deelnemers Horizon 2020
In dit onderdeel worden analyses uitgevoerd over het aantal unieke succesvolle deelnemers. Hier wordt ook een
kruising gemaakt met het type actor en met de Nederlandse NUTS1-regio’s. Er wordt geen kruising gemaakt met
de pijlers, aangezien een deelnemer aan verschillende projecten kan deelnemen die onder verschillende pijlers
kunnen vallen.
      4.5.1      Aantal unieke succesvol deelnemende partijen
Over de periode 2014-2020 zijn er 2.430 unieke succesvolle Nederlandse deelnemers. Dit is goed voor 6% van het
totaal aantal unieke succesvolle Horizon 2020-deelnemers over deze periode (Figuur 74). De grootste groep
succesvolle Nederlandse deelnemers heeft over de periode 2014-2020 maar 1 keer succesvol deelgenomen. Het
merendeel hiervan zijn bedrijven. De groep die maar 1 keer succesvol deelnam, haalde samen 421,8 miljoen euro
binnen, wat 8% van de totale financiering is die Nederlands actoren ontvingen. Aan de andere kant van het
spectrum zijn er 21 actoren die meer dan 100 keer succesvol hebben deelgenomen (Tabel 14). Dit zijn
voornamelijk onderwijsinstellingen.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                 86
</pre>

====================================================================== Einde pagina 88 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 89 ======================================================================

<pre>Figuur 74: Aantal en percentage unieke succesvolle NL-deelnemers en niet-NL-deelnemers in Horizon 2020
(2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, aantal unieke deelnemers= 41.196
Tabel 14: Aantal Nederlandse actoren per aantal deelnames aan Horizon 2020 (2014-2020)
  Aantal deelnames                             Aantal actoren                Aandeel op aantal deelnemers
                  1                                         1 519                                              63%
                2-55                                          699                                              29%
                6-10                                          108                                               4%
               11-25                                           61                                               3%
              26-100                                           19                                               1%
               100+                                            21                                               1%
      4.5.2      Verdeling unieke succesvol deelnemende partijen per type actor
Figuur 75 toont de verdeling van het aantal unieke succesvolle deelnemers per type actor voor Nederland en
geheel Horizon 2020. Net als voor geheel Horizon 2020 hebben bedrijven ook in Nederland het grootste aandeel
onder de deelnemers, waarbij deze in Nederland een nog prominentere rol opeisen dan in Horizon 2020 als
geheel. Dit zal mede samenhangen met het feit dat in Nederland maar een beperkt aantal universiteiten of
onderzoeksinstellingen actief zijn, maar deze wel ieder heel vaak deelnamen aan Horizon 2020-projecten.
Daardoor is het aandeel van deze groepen op het totaal aantal deelnemers laag, terwijl hun aantal deelnames
juist heel hoog is. Zoals eerder bleek in 3.4 zeggen deze kleine aandelen in aantal niets over het belang dat ze
hebben in de toegekende Horizon 2020-financiering. Zo contrasteert het belang van de bedrijven in aantal (76%)
sterk met het belang in de toegekende financiering (24%).
5
  Een verdere opsplitsing van de categorie 2-5 geeft de volgende verdeling: 397 actoren hebben 2 keer deelgenomen, 171 actoren hebben 3 keer
deelgenomen, 86 actoren hebben 4 keer deelgenomen en 45 actoren hebben 5 keer deelgenomen.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                              87
</pre>

====================================================================== Einde pagina 89 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 90 ======================================================================

<pre>Figuur 75: Verdeling unieke succesvolle deelnemers per type actor (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, aantal unieke deelnemers= 41.196
      4.5.3      Verdeling unieke succesvol deelnemende partijen per NUTS1
Het merendeel van de unieke succesvolle Nederlandse deelnemers is gevestigd in West-Nederland met in totaal
1.385 unieke deelnemers. Zuid-Nederland vormt met 469 succesvolle unieke deelnemers de tweede belangrijkste
regio. Daarna volgt Oost-Nederland met 428 unieke succesvolle deelnemers. Noord-Nederland heeft het kleinste
aandeel unieke succesvolle deelnemers met 149 (Figuur 76 en Tabel 58 in bijlage 4).
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                               88
</pre>

====================================================================== Einde pagina 90 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 91 ======================================================================

<pre>Figuur 76: Verdeling unieke succesvolle Nederlandse-deelnemers per NUTS1 regio (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, aantal unieke deelnemers= 2.430
      4.6                Netwerkanalyse
In deze paragraaf worden de samenwerkingen tussen Nederlandse deelnemers en andere deelnemers binnen
Horizon 2020 in kaart gebracht. Er wordt onderzocht met welke landen, binnen welke pijlers en met welke type
actoren er wordt samengewerkt.
Samenwerking tussen Nederlandse en buitenlandse partners
In totaal waren er 79.824 deelnemende projectpartners6 in de 6.149 succesvolle projecten waarin een of meer
Nederlandse deelnemers betrokken waren. Maar in 1.455 (dus bijna een kwart van deze) succesvolle projecten
was er maar één (en dus Nederlandse) deelnemende partij7. Van de overige 4.694 succesvolle projecten met
minstens één Nederlandse deelnemer waar er wel samenwerking was tussen meerdere partners, was er in 52%
van de projecten slechts 1 Nederlandse deelnemer betrokken (zie Tabel 15). In 88% van de projecten ging het
om 1, 2 of 3 Nederlandse deelnemers. Het maximale aantal Nederlandse deelnemers binnen één project was 29.
6
  Het gaat hier over het aantal deelnames, niet over het aantal unieke deelnemers.
7
  In het aangeleverde bestand met succesvolle deelnames waren enkel de gegevens opgenomen waarin ook Nederlandse deelnemers betrokken waren.
Projecten met slechts 1 deelnemer betekent dus meteen dat de enige deelnemer Nederlands was.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                              89
</pre>

====================================================================== Einde pagina 91 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 92 ======================================================================

<pre>Tabel 15: Verdeling Nederlandse deelnemers aan samenwerkingsprojecten binnen Horizon 2020 (2014-2020)
  Aantal Nederlandse deelnemers in projecten met meer                                Aantal         % projecten          Cumulatief %
  dan 1 deelnemende partner                                                         projecten                              projecten
  1 Nederlandse deelnemer                                                             2.425              52%                   52%
  2 Nederlandse deelnemers                                                            1.137              24%                   76%
  3 Nederlandse deelnemers                                                             550               12%                   88%
  4 Nederlandse deelnemers                                                             229                5%                   92%
  5 Nederlandse deelnemers                                                             147                3%                   96%
  Meer dan 5 Nederlandse deelnemers                                                    206                4%                  100%
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, aantal projecten met meer dan 1 deelnemer (waaronder een Nederlandse) = 4.694
Figuur 77 en Figuur 78 laten zien met (partners uit) welke landen Nederlandse partijen samenwerkten in Horizon
2020-projecten. Het gaat hier om de 4.694 projecten waarin meerdere deelnemers waren waarvan er minstens
één uit Nederland kwam. In die projecten waren 9.665 deelnames vanuit Nederland (dus gemiddeld 2,06
Nederlandse deelname per project), net gevolgd door Duitse deelnames. Daarna volgen de andere vier grote
Europese landen en België. Opvallend is dat er ongeveer 2 keer zo veel wordt samengewerkt met Belgische
partners als met andere middelgrote landen. Dat kan te maken hebben met de fysieke nabijheid van België en
het spreken van dezelfde taal (althans in Vlaanderen) waardoor België als een natuurlijke samenwerkingspartner
kan worden beschouwd. Binnen de top 20 zijn er 3 landen van buiten de EU27: het Verenigd Koninkrijk,
Zwitserland en Noorwegen. Net buiten de top-20 vallen de Verenigde Staten (610 deelnames) en Israël (585
deelnames). Figuur 79 toont het gemiddeld aantal samenwerkingspartners per succesvol project (met meer dan
één deelnemer waarvan minstens één Nederlandse) per top-20 land.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                 90
</pre>

====================================================================== Einde pagina 92 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 93 ======================================================================

<pre>Figuur 77: Aantal samenwerkingen binnen Horizon 2020-projecten met meerdere deelnemers waarvan minstens
één Nederlandse deelnemer per land – voor de top 20 landen (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, aantal projecten met meer dan 1 deelnemer (waaronder een Nederlandse) = 4.694
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                 91
</pre>

====================================================================== Einde pagina 93 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 94 ======================================================================

<pre>Figuur 78: Aantal deelnames in Horizon 2020-samenwerkingsprojecten (met Nederlandse deelname) per top-20
land (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, aantal projecten met meer dan 1 deelnemer (waaronder een Nederlandse) = 4.694
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                 92
</pre>

====================================================================== Einde pagina 94 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 95 ======================================================================

<pre>Figuur 79: Gemiddeld aantal samenwerkingspartners binnen Horizon 2020-projecten met meerdere deelnemers
waarvan minstens één Nederlandse – per land voor de top-20 landen (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, aantal projecten met meer dan 1 deelnemer (waaronder een Nederlandse) = 4.694
Naast het totale aantal gevallen van samenwerking is het ook interessant om de evolutie over de tijd van het
aantal gevallen van samenwerking te bekijken. Daarom hebben we de looptijd van Horizon 2020 verdeeld in twee
perioden: van 2014 tot 2017 en de tweede periode van 2018-2020 en vervolgens de samenwerkingen herberekend
per jaar in elk van beide periodes. Binnen de top 20-landen zien we quasi overal dat het aantal gevallen van
samenwerking is toegenomen in de laatste periode. Grote uitzondering hierop is het Verenigd Koninkrijk waar de
onzekerheid over de gevolgen van de nakende Brexit ervoor gezorgd heeft dat partijen uit dit land minder snel
als samenwerkingspartners werden opgenomen.
Bij de sterke groeiers qua samenwerking vinden we vooral Zuid- en Oost-Europese landen terug. De samenwerking
met Griekenland, Spanje en Polen springt eruit met toenames van meer dan 40%. Ook de samenwerking met
België kende een forse boost in de laatste jaren van het Horizon 2020-programma. Net buiten de top-20 groeide
de samenwerking met de Verenigde Staten en Israël met beide een groei van 9%. Een overzicht van de 20
buitenlandse partners waarmee Nederlandse deelnemers het meest samenwerken in succesvolle projecten wordt
gegeven in Tabel 16. Hierin zijn er in tegenstelling tot de eerder gegeven top-15 in Nederland (met voornamelijk
onderwijsinstellingen) heel wat meer onderzoeksinstellingen (REC). Universiteiten blijven binnen de
benchmarkregio’s evenwel nog steeds belangrijke samenwerkingspartners.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                 93
</pre>

====================================================================== Einde pagina 95 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 96 ======================================================================

<pre>Figuur 80: Verandering gemiddeld aantal samenwerkingspartners binnen succesvolle projecten met Nederlandse
deelnemers (2018-2020 vs. 2014-2017) per land – top 20 landen
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, aantal projecten met meer dan 1 deelnemer (waaronder een Nederlandse) = 4.694. Per
periode (2014-2017 en 2018-2020) werd een jaargemiddelde berekend om de vergelijking tussen periodes met een verschillend aantal jaren te faciliteren.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                        94
</pre>

====================================================================== Einde pagina 96 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 97 ======================================================================

<pre>Tabel 16: Top 20 samenwerkingen tussen Nederlandse actoren en individuele partners in andere landen in
Horizon 2020
  Partner                                                                              Land        Type actor               Aantal
                                                                                                                     samenwerkingen
  Fraunhofer                                                                             DE            REC                    497
  CNRS                                                                                   FR           OTH                     479
  CNR (National Research Council Italy)                                                  IT            REC                    332
  CEA                                                                                    IT            REC                    316
  CSIS (Spanish National Research Council)                                               ES            REC                    315
  Katholieke Universiteit Leuven                                                         BE            HES                    272
  DTU (Danmarks Tekniske Universitet)                                                    DK            HES                    220
  DLR (Deutsches Zentrum für Luft- und Raumfahrt)                                        DE            REC                    211
  VTT (Technical Research Centre of Finland)                                             FI            REC                    208
  University College London                                                              UK            HES                    200
  Kobenhavns universitet                                                                 DK            HES                    187
  ETH Zürich                                                                             CH            HES                    177
  INSERM                                                                                 FR            REC                    176
  INRAE                                                                                  FR            REC                    175
  Aarhus Universitet                                                                     DK            HES                    175
  UKRI (United Kingdom Research and Innovation)                                          UK            REC                    171
  University of Oxford                                                                   UK            HES                    171
  Max Planck Gesellschaft                                                                DE            REC                    171
  Universiteit Gent                                                                      BE            HES                    170
  University of Bologna                                                                  IT            HES                    163
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, aantal projecten met meer dan 1 deelnemer (waaronder minstens een Nederlandse) =
4.694
Samenwerking tussen Nederlandse en buitenlandse partners per pijler
Figuur 81 toont per land waarmee men samenwerkt binnen succesvolle projecten met minstens één Nederlandse
deelnemer, binnen welke pijler de samenwerking heeft plaatsgevonden. Bij samenwerking met Nederlandse
partners vindt vooral samenwerking plaats binnen de pijlers ‘Societal Challenges’ en ‘Excellent Science’, die samen
goed zijn voor bijna 80% van de samenwerkingen.
In sommige gevallen van samenwerking met andere landen valt het grote gewicht van de pijler ‘Societal
Challenges’ op. Dit is met name het geval voor Roemenië en België. De pijler ‘Excellent Science’ is dan weer
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                95
</pre>

====================================================================== Einde pagina 97 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 98 ======================================================================

<pre>belangrijk in de samenwerking met het Verenigd Koninkrijk en Zwitserland. Voor de pijler ‘Industrial Leadership’
springen Finland en Griekenland eruit in het overzicht.
Figuur 81: Verdeling samenwerking met top-20 landen per land en per pijler (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, aantal projecten = 6.149
Samenwerking tussen Nederlandse en buitenlandse partners per type actor
Als onderdeel van de netwerkanalyse is ook de verdeling van de samenwerking over de landen in kaart gebracht
per type actor. Dit overzicht staat in Figuur 82. Hierbij valt het op dat bij de samenwerking met sommige landen
er vooral wordt samengewerkt met onderwijsinstellingen. Dit is het geval voor het Verenigd Koninkrijk, Ierland,
Denemarken en Zweden. Dit hangt toch enigszins samen met de focus van deze landen op de pijler ‘Excellent
Science’ waarin onderwijsinstellingen vaak een belangrijke rol spelen. Bovendien speelt een rol hoe in een land
het onderzoek belegd is: voornamelijk bij onderwijsinstellingen (‘HES’, zoals universiteiten) of vooral bij
onderzoeksinstellingen (‘REC’)? Als je naar de som van die twee categorieën HES en REC kijkt, dan is er minder
spreiding: voor de meeste landen zijn deze twee categorieën samen goed voor 50 à 60% van de gevallen van
samenwerking.
Het belang van bedrijven in de samenwerking is over alle landen min of meer gelijkaardig, en in iets mindere
mate voor overheidsinstellingen. Het grote belang in de samenwerking met België binnen de categorie ‘Other’ is
in belangrijke mate te wijten aan de aanwezigheid van heel wat Europese federaties in Brussel. Spanje,
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                   96
</pre>

====================================================================== Einde pagina 98 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 99 ======================================================================

<pre>Noorwegen en Griekenland zijn landen waar de samenwerking met onderzoeksinstellingen een aandeel van meer
dan 30% heeft.
Figuur 82: Verdeling samenwerking met top-20 landen per land en per type actor (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, aantal projecten = 4.694
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                            97
</pre>

====================================================================== Einde pagina 99 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 100 ======================================================================

<pre>Samenwerking tussen Nederlandse en buitenlandse partners per rol in het consortium
Figuur 83 toont met welke landen er wordt samengewerkt binnen de gehonoreerde projecten en dit uitgesplitst
naar welke rol de Nederlandse actoren innemen binnen het consortium. De figuur geeft het aandeel weer van de
gevallen van samenwerking met een partner uit het betreffende land op het totaal aan gevallen van
samenwerking indien een Nederlandse partij coördinator is (blauwe staafjes) of wanneer de coördinator niet uit
Nederland komt (en de Nederlandse deelnemer(s) dus slechts participant is/zijn). Hieruit blijkt dat indien een
Nederlandse actor de coördinator is, er veel meer kans is dat er ook andere Nederlandse actoren worden
meegenomen in het consortium dan indien men het project niet leidt. Dit geldt ook tot op zekere hoogte voor
samenwerking met Belgische partners wat mogelijk in beide gevallen zijn oorsprong zal vinden in het spreken
van dezelfde taal.
Duitse en ook Britse partners zijn eveneens erg in trek, maar hier zijn er weinig verschillen tussen het al of niet
hebben van een coördinatorrol als Nederlandse actor. Indien Nederland het project niet leidt, vindt er zelfs iets
vaker samenwerking plaats met Duitse partners dan met Nederlandse partners.
Uit de figuur blijkt ook dat andere grote zuidelijker gelegen landen als Frankrijk, Italië en Spanje minder snel
deel uitmaken van een consortium indien Nederlandse actoren coördinator zijn. Maar omgekeerd zien we dat er
vaker wordt samengewerkt met partners uit deze landen indien de coördinator van het project niet uit Nederland
komt. Een meer doorgedreven analyse is hier nodig om deze samenwerkingen te ontrafelen omdat er naargelang
de pijler, het type actor dat de coördinatorrol opneemt of het thema verschillen kunnen optreden.
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                      98
</pre>

====================================================================== Einde pagina 100 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 101 ======================================================================

<pre>Figuur 83: Top-20 partnerlanden binnen Horizon 2020-projecten met Nederlandse deelname volgens de rol van
de Nederlandse actor (2014-2020)
Bron: Horizon 2020-databank gehonoreerde projecten 2014-2020, aantal projecten = 6.149
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                            99
</pre>

====================================================================== Einde pagina 101 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 102 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 102 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 103 ======================================================================

<pre>          Bijlage 1: Tabellen aantal ingediende Horizon 2020-projecten
Tabel 17: Percentages Horizon 2020-projectaanvragen met en zonder NL-deelnemer per jaar
                                     met NL deelnemer          zonder NL deelnemer
 2014                                          14%                     86%
 2015                                          14%                     86%
 2016                                          11%                     89%
 2017                                          11%                     89%
 2018                                          11%                     89%
 2019                                          12%                     88%
 2020                                          15%                     85%
Tabel 18: Aantal ingediende Horizon 2020-projecten met NL-deelnemer per pijler per jaar
                         2014            2015            2016      2017         2018     2019  2020
 Excellent              1 967            2 181           2 172    2 291        2 271    2 348 2 491
 Science
 Industrial               866              990             627      927        1 064    1 129 1 025
 Leadership
 Societal               1 827            1 938           1 254    1 534          987    1 259 2 695
 Challenges
 Spreading                  17             104               6      116           94        0    85
 Excellence
 Science for                82             114              51       92           47       78   106
 Society
 Overige                    27             184             234       13          190      136   308
 Totaal                 4 786           5 511           4 344     4 973        4 653    4 950 6 710
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                       101
</pre>

====================================================================== Einde pagina 103 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 104 ======================================================================

<pre>Tabel 19: Verdeling ingediende Horizon 2020-projecten met NL-deelnemer per pijler per jaar
                         2014            2015            2016    2017    2018            2019    2020
 Excellent                41%              40%             50%    46%      49%            47%     37%
 Science
 Industrial               18%              18%             14%    19%      23%            23%     15%
 Leadership
 Societal                 38%              35%             29%    31%      21%            25%     40%
 Challenges
 Spreading                  0%              2%              0%     2%       2%              0%     1%
 Excellence
 Science for                2%              2%              1%     2%       1%              2%     2%
 Society
 Overige                    1%              3%              5%     0%       4%              3%     5%
Tabel 20: Aantal ingediende Horizon 2020-projecten per pijler per jaar
                         2014            2015            2016    2017    2018            2019    2020
 Excellent             18 465         19 211           19 902  20 275   20 820         20 917  18 465
 Science
 Industrial             6 838            7 364           6 348  9 993   15 982         17 770   6 838
 Leadership
 Societal               8 301         11 210           10 505  12 812    2 670          3 289   8 301
 Challenges
 Spreading                246              547              33    780      551             160    246
 Excellence
 Science for              250              382             138    219      134             219    250
 Society
 Overige                    67             887           1 128     44      889             626     67
 Totaal                34 167         39 601           38 054  44 123  41 046          42 981  34 167
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                         102
</pre>

====================================================================== Einde pagina 104 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 105 ======================================================================

<pre>Tabel 21: Verdeling ingediende Horizon 2020-projecten per pijler per jaar
                         2014            2015            2016      2017       2018     2019     2020
 Excellent                54%              49%            52%       46%        51%      49%      54%
 Science
 Industrial               20%              19%            17%       23%        39%      41%      20%
 Leadership
 Societal                 24%              28%            28%       29%         7%        8%     24%
 Challenges
 Spreading                  1%              1%              0%       2%         1%        0%      1%
 Excellence
 Science for                1%              1%              0%       0%         0%        1%      1%
 Society
 Overige                    0%              2%              3%       0%         2%        1%      0%
Tabel 22: Verdeling ingediende Nederlandse deelnames per type actor per jaar
 NL per actor ingediend             2014        2015       2016   2017   2018     2019   2020  2014-
                                                                                                2020
 Onderwijsinstelling               3 167        3 715     2 878  3 288  3 181    3 352  4 477 24 058
 (HES)
 Overige (OTH)                       428          529        412   520    471      518    861  3 739
 Bedrijven (PRC)                   2 570        3 069     2 404  2 786  2 545    2 861  3 859 20 094
 Overheidsinstellingen               209          190        209   226    182      225    286  1 527
 (PUB)
 Onderzoeksinstellingen              975        1 056        807   861    779      787  1 056  6 321
 (REC)
 Totaal                            7 349       8 559      6 710  7 681  7 158    7 743 10 539 55 739
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                        103
</pre>

====================================================================== Einde pagina 105 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 106 ======================================================================

<pre>Tabel 23: Verdeling ingediende Horizon 2020 deelnames per type actor per jaar
                                   2014         2015       2016    2017      2018      2019    2020       2014-
                                                                                                           2020
 Onderwijsinstelling              48 118       58 889     44 528  49 651    46 702    48 753  69 846     366 487
 (HES)
 Overige (OTH)                     6 950        8 523      5 852   7 472     6 832     7 818  14 790      58 237
 Bedrijven (PRC)                  43 283       54 890     46 670  53 981    47 036    52 376  69 163     367 399
 Overheidsinstellingen             4 881        6 113      4 753   5 382     4 924     5 642   9 808      41 503
 (PUB)
 Onderzoeksinstellingen           23 146       25 868     19 872  22 273    21 113    22 501  34 078     168 851
 (REC)
 Totaal                              126          154        121     138       126       137 197 685   1 002 477
                                     378          283        675     759       607       090
Tabel 24: aantal ingediende deelnames per NUTS1 regio in NL
         Noord-Nederland                     Oost-Nederland             West-Nederland           Zuid-Nederland
                        3 224                          10 219                    32 857                    9 439
Tabel 25: Verdeling ingediende deelnames per NUTS1 regio in Nederland per pijler
                        Noord-              Oost-           West-       Zuid-
                    Nederland       Nederland         Nederland    Nederland
 Excellent                  47%              34%             38%         32%
 Science
 Industrial                 10%              19%             14%         31%
 Leadership
 Societal                   40%              44%             45%         34%
 Challenges
 Spreading                    1%               1%             0%          1%
 Excellence
 Science for                  1%               2%             1%          1%
 Society
 Overige                      1%               1%             1%          1%
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                    104
</pre>

====================================================================== Einde pagina 106 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 107 ======================================================================

<pre>Tabel 26: Aantal ingediende deelnames per NUTS1 regio in Nederland per pijler
                       Noord-            Oost-           West-       Zuid-
                   Nederland      Nederland        Nederland     Nederland
 Excellent                 268             590           2 389         528
 Science
 Industrial                 55             329             877         506
 Leadership
 Societal                  230             754           2 806         558
 Challenges
 Spreading                    5              14             29          11
 Excellence
 Science for                  5              31             90          15
 Society
 Overige                      7              15             83          21
 Totaal                    570           1 733           6 274       1 639
Tabel 27: Aantal ingediende deelnames per NUTS1 regio in NL per type actor
                                      Noord-               Oost-       Oost-     Zuid-
                                   Nederland        Nederland     Nederland  Nederland
 Onderwijsinstelling                     2 031            4 699       13 455     3 873
 (HES)
 Overige (OTH)                              187             502        2 499       551
 Bedrijven (PRC)                            837           3 864       10 900     4 493
 Overheidsinstellingen                       72             109        1 175       171
 (PUB)
 Onderzoeksinstellingen                      97           1 045        4 828       351
 (REC)
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                            105
</pre>

====================================================================== Einde pagina 107 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 108 ======================================================================

<pre>           Bijlage 2: Tabellen aantal gehonoreerde Horizon 2020-projecten
Tabel 28: Verdeling gehonoreerde Horizon 2020-projecten zonder en met NL-deelnemer per jaar
                               2014             2015         2016            2017    2018 2019       2020
 Projecten        met            18%             17%          18%              15%    17%  17%         20%
 NL-deelnemer
 Projecten zonder                82%             83%          82%              85%    83%  83%         80%
 NL-deelnemer
Tabel 29: Verdeling gehonoreerde Horizon 2020-projecten met NL- deelnemer per subthema voor de jaren
2017,2018,2019 en 2020.
                                     2017      2018         Verschil in %-punt     2019   2020 Verschil in %-punt
                                                                2018 en 2017                       2019 en 2020
 Pijler 1 Excellent Science
       ERC                            30%           29%                   -1%      31%    29%                -2%
       FET                               7%          8%                    1%       9%     9%                 0%
       INFRA                             6%          9%                    2%      10%     8%                -2%
       MSCA                           57%           54%                   -3%      50%    54%                 4%
 Pijler 2 Industrial Leadership
       ADVMANU                        11%            9%                   -2%       6%     9%                 3%
       ADVMAT                            7%         12%                    5%      13%     6%                -7%
       BIOTECH                           7%          7%                    0%       2%     1%                 0%
       ICT                            53%           34%                  -19%      36%    49%                13%
       INDLEAD-CROSST                    1%          0%                   -1%       0%     0%                 0%
       INNOSUPSME                        4%         33%                   29%      38%    18%               -20%
       LEIT                              0%          0%                    0%       0%     1%                 1%
       NMP                               6%          0%                   -6%       0%     5%                 5%
       RISKFINANCE                       0%          0%                    0%       0%     0%                 0%
       SPACE                          12%            6%                   -6%       6%    12%                 6%
 Pijler 3 Societal Challenges
       ENERGY                         16%           21%                    5%      18%    21%                 4%
       ENV                            11%           12%                    1%       8%    17%                 9%
       FOOD                           17%           15%                   -2%      15%    19%                 4%
       HEALTH                         19%           23%                    3%      23%    28%                 5%
       SECURITY                          8%          6%                   -2%       7%     5%                -2%
       SOCCHAL-CROSST                    6%          0%                   -6%       0%     0%                 0%
       SOCIETY                        20%            6%                  -14%       9%     1%                -8%
       TPT                               1%         17%                   16%      21%     9%               -12%
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                106
</pre>

====================================================================== Einde pagina 108 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 109 ======================================================================

<pre>Tabel 30: Verdeling gehonoreerde Horizon 2020-projecten met NL- deelnemer per subthema voor de jaren 2017,
2018, 2019 en 2020.
                                                            Verschil in %-punt                     Verschil in %-punt
                                     2017      2018             2018 en 2017        2019      2020     2019 en 2020
 Pijler 1 Excellent Science
       ERC                            40%           37%                   -3%       37%       35%                -2%
       FET                               3%          4%                    1%        5%        4%                -1%
       INFRA                             1%          2%                    0%        2%        1%                 0%
       MSCA                           56%           57%                    1%       57%       60%                 3%
 Pijler 2 Industrial Leadership
       ADVMANU                           6%          2%                   -4%        2%        9%                 7%
       ADVMAT                            3%          2%                   -1%        3%        4%                 2%
       BIOTECH                           3%          2%                   -2%        0%        1%                 1%
       ICT                            46%            9%                  -36%       10%       38%                28%
       INDLEAD-CROSST                    0%          0%                    0%        0%        0%                 0%
       INNOSUPSME                     19%           82%                   63%       82%       33%               -48%
       LEIT                              0%          0%                    0%        0%        0%                 0%
       NMP                            13%            0%                  -13%        0%        2%                 2%
       RISKFINANCE                       0%          0%                    0%        0%        0%                 0%
       SPACE                          10%            3%                   -7%        3%       12%                 9%
 Pijler 3 Societal Challenges
       ENERGY                         21%           22%                    1%       21%       20%                -1%
       ENV                            12%            9%                   -2%        8%       11%                 3%
       FOOD                           15%           10%                   -5%       12%       13%                 1%
       HEALTH                         12%           16%                    4%       17%       19%                 1%
       SECURITY                          6%          6%                   -1%        6%        5%                -1%
       SOCCHAL-CROSST                    0%          0%                    0%        0%        7%                 7%
       SOCIETY                           6%          8%                    2%        8%        8%                 0%
       TPT                            29%           29%                    0%       28%       17%               -11%
Tabel 31: Aantal gehonoreerde Horizon 2020-projecten met NL-deelnemer en gehonoreerde Horizon 2020-
projecten per pijler
                    Excellent       Industrial         Societal      Spreading    Sciences   Other     H2020-
                      Science     Leadership        Challenges       Excellence          for            totaal
                                                                                   Society
 Met       NL-          2 541             1 030           2 327                52      105      94       6 149
 deelnemer
 H2020                 20 664             6 579           7 073              493       261     324     35 394
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                    107
</pre>

====================================================================== Einde pagina 109 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 110 ======================================================================

<pre>Tabel 32: Aantal gehonoreerde Horizon 2020-projecten met NL-deelnemer per pijler per jaar
                        2014          2015          2016       2017      2018    2019      2020  Totaal
                                                                                                  pijler
 Excellent
 Science                 367            306           360       343       373      419       373  2 541
 Industrial
 Leadership              142            123           135       129       183      174       144  1 030
 Societal
 Challenges              338            303           333       290       305      341       417  2 327
 Spreading
 Excellence                  4            12             3        6        12        0        15     52
 Science for
 Society                   11              9             9       12        17       15        32    105
 Overige                   13             19            17        5        18       11        11     94
 Totaal                  875            772           857       785       908      960       992 6 149
Tabel 33: Verdeling gehonoreerde Horizon 2020-projecten met NL-deelnemer per pijler per jaar
                          2014            2015            2016      2017      2018       2019    2020
 Excellent
 Science                   42%              40%            42%       44%       41%        44%     38%
 Industrial
 Leadership                16%              16%            16%       16%       20%        18%     15%
 Societal
 Challenges                39%              39%            39%       37%       34%        36%     42%
 Spreading
 Excellence                  0%              2%             0%        1%        1%         0%       2%
 Science for
 Society                     1%              1%             1%        2%        2%         2%       3%
 Overige                     1%              2%             2%        1%        2%         1%       1%
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                         108
</pre>

====================================================================== Einde pagina 110 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 111 ======================================================================

<pre>Tabel 34: Aantal gehonoreerde Horizon 2020-projecten per pijler per jaar
                                                                                             Totaal
                        2014         2015           2016        2017     2018    2019  2020   pijler
 Excellent
 Science               2 853         2 627         2 765       2 921    2 970   3 143 3 385 20 664
 Industrial
 Leadership              844           579           694         791    1 595   1 577   499  6 579
 Societal
 Challenges            1 101         1 130         1 270       1 282      692     700   898  7 073
 Spreading
 Excellence                47            68            14         74       88      56   146     493
 Science for
 Society                   26            25            24         27       35      40    84     261
 Overige                   24            46            57         22       73      61    41     324
 Totaal jaar           4 895        4 475          4 824       5 117    5 453   5 577 5 053 35 394
Tabel 35: Verdeling gehonoreerde Horizon 2020-projecten per pijler
                          2014            2015            2016       2017     2018    2019     2020
 Excellent
 Science                   58%              59%            57%        57%      54%     56%      67%
 Industrial
 Leadership                17%              13%            14%        15%      29%     28%      10%
 Societal
 Challenges                22%              25%            26%        25%      13%     13%      18%
 Spreading
 Excellence                  1%              2%             0%         1%       2%      1%        3%
 Science for
 Society                     1%              1%             0%         1%       1%      1%        2%
 Overige                     0%              1%             1%         0%       1%      1%        1%
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                       109
</pre>

====================================================================== Einde pagina 111 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 112 ======================================================================

<pre>Tabel 36: Aantal succesvolle Nederlandse en Horizon 2020-deelnames per type actor
                       Onderwijs-     Overige (OTH)            Bedrijven     Overheids-       Onderzoek-     Totaal
                        instelling                                 (PRC)    instellingen     instellingen
                             (HES)                                                 (PUB)            (REC)
 Met        NL-
 deelnemer                   4 336                  758            3 853             430            1 743    11 120
 H2020                      59 638              1 4139            60 187           9 991          34 662    178 617
Tabel 37: Aantal succesvolle Nederlandse deelnames per type actor per jaar
                                     2014          2015      2016      2017     2018      2019       2020  Totaal
 Onderwijsinstelling
 (HES)                                 604          562       537       562      629       691        751  4 336
 Overige (OTH)                         116           68       100        84      125       117        148    758
 Bedrijven (PRC)                       572          516       562       521      561       583        538  3 853
 Overheidsinstellingen
 (PUB)                                   59          50        79        63        62       63         54    430
 Onderzoekinstellingen
 (REC)                                 257          223       293       234      241       232        263  1 743
 Totaal jaar                        1 608         1 419     1 571     1 464    1 618     1 686      1 754 11 120
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                 110
</pre>

====================================================================== Einde pagina 112 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 113 ======================================================================

<pre>Tabel 38: Aantal succesvolle Horizon 2020-deelnames per type actor per jaar
                                    2014          2015      2016      2017       2018      2019   2020      Totaal
 Onderwijsinstelling
 (HES)                              8266          7630       7551     8238       8902      9106   9945     59 638
 Overige (OTH)                      2056          1475       1638     1990       2338      2096   2546     14 139
 Bedrijven (PRC)                    7715          7817       8294     9115       8981      9331   8934     60 187
 Overheidsinstellingen
 (PUB)                              1456          1268       1474     1434       1453      1370   1536      9 991
 Onderzoekinstellingen
 (REC)                              5008          4165       4655     4596       5206      5313   5719     34 662
 Totalen                          24 501       22 355     23 612    25 373     26 880   27 216  28 680    178 617
Tabel 39: Aantal succesvolle deelnames per NUTS1 regio in NL
           Noord-Nederland                     Oost-Nederland              West-Nederland          Zuid-Nederland
                            621                           1 955                     6 786                    1 758
Tabel 40: Verdeling succesvolle deelnames per NUTS1 regio in NL en per pijler
                                  Noord-Nederland           Oost-Nederland    West-Nederland    Zuid-Nederland
 Excellent Science                                 45%                 31%                36%              28%
 Industrial Leadership                             10%                 21%                15%              32%
 Societal Challenges                               42%                 45%                46%              36%
 Spreading Excellence                               1%                  1%                 0%               1%
 Science for Society                                1%                  2%                 1%               1%
 Overige                                            2%                  1%                 1%               2%
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                  111
</pre>

====================================================================== Einde pagina 113 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 114 ======================================================================

<pre>Tabel 41: Aantal succesvolle deelnames per NUTS1 regio in NL en per pijler
                                  Noord-Nederland           Oost-Nederland  West-Nederland     Zuid-Nederland
 Excellent Science                                 277                  603           2448                499
 Industrial Leadership                              62                  404            991                562
 Societal Challenges                               262                  884           3126                638
 Spreading Excellence                                5                   14             32                 11
 Science for Society                                 5                   32             93                 19
 Overige                                            10                   18             96                 29
Tabel 42: Verdeling gehonoreerde projecten per subthema van de pijler en per NUTS1 regio in NL
 2014-2020                                 Noord-NL              Oost-NL    West-NL       Zuid-NL
 Pijler 1 Excellent Science
       ERC                                        19%               23%        23%           18%
       FET                                         6%                 8%         7%          11%
       INFRA                                      13%               12%        17%             6%
       MSCA                                       62%               57%        53%           65%
 Pijler 2 Industrial Leadership
       ADVMANU                                    11%                 8%       14%           10%
       ADVMAT                                      3%                 7%         8%            8%
       BIOTECH                                    10%                 5%         4%            3%
       ICT                                        29%               61%        49%           67%
       INDLEAD-CROSST                              0%                 0%         0%            0%
       INNOSUPSME                                 39%                 8%       11%             7%
       LEIT                                        0%                 1%         0%            0%
       NMP                                         6%                 4%         4%            3%
       RISKFINANCE                                 0%                 0%         0%            0%
       SPACE                                       2%                 7%         9%            1%
 Pijler 3 Societal Challenges
       ENERGY                                     35%               18%        16%           21%
       ENV                                         9%               12%        14%           10%
       FOOD                                       10%               39%        11%           15%
       HEALTH                                     27%               18%        26%           24%
       SECURITY                                    3%                 3%         5%            7%
       SOCCHAL-CROSST                              3%                 0%         0%            0%
       SOCIETY                                    11%                 1%         5%            4%
       TPT                                         1%                 9%       22%           20%
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                 112
</pre>

====================================================================== Einde pagina 114 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 115 ======================================================================

<pre>Tabel 43: Aantal succesvolle deelnames per NUTS1 regio in NL en per type actor
                                                 Noord-
                                            Nederland       Oost-Nederland  West-Nederland Zuid-Nederland
 Onderwijsinstelling (HES)                          366                 822           2494            654
 Overige (OTH)                                       55                  90            498            115
 Bedrijven (PRC)                                    143                 773           2053            884
 Overheidsinstellingen                               27                  16            342             45
 (PUB)
 Onderzoekinstellingen                               30                 254           1399             60
 (REC)
Tabel 44: Aantal succesvolle deelnames met een coördinator per NUTS1 regio in NL
                                  Noord-Nederland           Oost-Nederland  West-Nederland Zuid-Nederland
 Coördinator                                       147                 376            1587            329
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                             113
</pre>

====================================================================== Einde pagina 115 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 116 ======================================================================

<pre>         Bijlage 3: Tabellen toegekende Horizon 2020-financiering
Tabel 45: Toegekende Horizon 2020-financiering per pijler
                     Excellent Science         Industrial              Societal             Spreading               Sciences for             Other            2014-2020
                                               Leadership            Challenges             Excellence                 Society
 NL-deelnemer               2 161 322 613           888 296 164          2 212 810 020             11 648 112              35 920 926           64 993 116     5 374 990 951
 H2020                     25 016 914 829        13 760 794 739         26 287 589 378          1 016 684 348             492 705 913        1 599 288 646    68 173 977 853
Tabel 46: Toegekende Horizon 2020-financiering per pijler per jaar – Alle landen
                                         2014             2015               2016              2017                2018                2019            2020       2014-2020
 1 Excellent Science             3 189 496 878     3 067 782 751     3 211 516 578     3 403 983 197        3 892 570 562      4 247 948 426    4 003 616 438  25 016 914 829
 2 Industrial Leadership         1 720 586 775     1 502 210 197     1 562 029 865     1 849 764 105        2 411 857 272      2 436 584 267    2 277 762 258  13 760 794 739
 3 Societal Challenges           3 106 277 438     3 316 755 241     3 180 217 191     4 179 702 329        3 206 857 416      4 145 181 890    5 152 597 874  26 287 589 378
 4 Spreading Excellence             50 364 949       245 433 112       156 707 856        74 267 213          245 565 602        118 334 427      126 011 188    1 016 684 348
 5 Science for Society              50 864 727        54 582 822        47 783 452        63 067 320           65 114 998         65 524 599      145 767 995      492 705 913
 6 Overige                         768 944 332        98 306 375       138 505 393        71 442 301          211 475 392        209 467 193      101 147 660    1 599 288 646
 Totaal                          8 886 535 099    8 285 070 497     8 296 760 335      9 642 226 465      10 033 441 243      11 223 040 802  11 806 903 411   68 173 977 853
</pre>

====================================================================== Einde pagina 116 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 117 ======================================================================

<pre>Tabel 47: Toegekende Horizon 2020-financiering per pijler per jaar – Nederland
                                              2014                2015          2016            2017          2018          2019          2020    2014-2020
 1 Excellent Science                   280 761 705          258 333 652   298 204 216     253 934 450   411 668 864   345 989 329   312 430 397  2 161 322 613
 2 Industrial Leadership               113 169 408          102 014 992    97 981 657     115 360 481   182 398 666   138 098 990   139 271 969    888 296 164
 3 Societal Challenges                 275 108 364          269 889 646   264 471 369     253 845 447   265 325 081   366 872 549   517 297 565  2 212 810 020
 4 Spreading Excellence                     459 361           2 781 096     1 984 843       1 253 182     2 608 245                   2 561 385     11 648 112
 5 Science for Society                    2 971 094           2 906 125     5 789 810       4 875 198     6 022 676     4 124 475     9 231 547     35 920 926
 6 Overige                               15 571 099          18 732 250     5 696 296       2 365 193    12 101 088     4 924 626     5 602 565     64 993 116
 H2020 Totaal                          688 041 030          654 657 761   674 128 192     631 633 951   880 124 620   860 009 969   986 395 428  5 374 990 951
Tabel 48: Toegekende Horizon 2020-financiering per pijler (gedetailleerd) per jaar – Alle landen
                                              2014                2015          2016            2017          2018          2019          2020    2014-2020
 0 CROSST                                                    98 306 375   100 754 672         340 077   138 774 424    65 691 475   101 147 660    505 014 683
 1 Excellent Science                 3 189 496 878        3 067 782 751 3 211 516 578   3 403 983 197 3 892 570 562 4 247 948 426 4 003 616 438 25 016 914 829
   1 ERC                             1 726 577 893        1 770 208 449 1 748 806 253   1 907 947 546 1 996 593 819 2 103 184 818 2 209 237 837 13 462 556 615
   1 FET                               219 674 926          259 658 580   222 463 608     397 543 059   374 384 645   759 841 223   367 656 603  2 601 222 644
   1 INFRA                             392 989 585          231 186 959   406 046 614     205 705 070   530 938 328   331 060 557   336 656 805  2 434 583 917
   1 MSCA                              850 254 474          806 728 763   834 200 103     892 787 523   990 653 769 1 053 861 828 1 090 065 193  6 518 551 653
 2 Industrial Leadership             1 720 586 775        1 502 210 197 1 562 029 865   1 849 764 105 2 411 857 272 2 436 584 267 2 277 762 258 13 760 794 739
   2 ADVMANU                           226 585 490          217 214 444   194 296 221     243 006 658   237 816 431   261 972 773   341 340 975  1 722 232 992
   2 ADVMAT                            103 160 544          113 918 706   142 804 459     137 781 614   255 154 375   277 611 849   187 724 110  1 218 155 657
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                                 115
</pre>

====================================================================== Einde pagina 117 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 118 ======================================================================

<pre>                                              2014                2015          2016          2017          2018          2019          2020    2014-2020
   2 BIOTECH                             54 444 488          38 502 884    54 429 016    61 619 071   144 802 726    31 698 224    40 385 390    425 881 798
   2 ICT                             1 031 818 064          836 240 456   920 745 794   962 000 249 1 125 300 923 1 005 415 825 1 183 557 950  7 065 079 261
   2 INDLEAD-CROSST                                                                       2 046 590                                                2 046 590
   2 INNOSUPSME                          32 453 856          41 204 834    28 157 231   128 834 332   540 804 733   672 369 110   257 265 558  1 701 089 654
   2 LEIT                                                                                                                          56 620 177     56 620 177
   2 NMP                               117 726 847          142 003 909   113 734 667   160 140 387       100 000                  58 811 102    592 516 912
   2 RISKFINANCE                          4 678 575             350 000     2 913 300       350 000       499 703       579 156       350 000      9 720 733
   2 SPACE                             149 718 910          112 774 964   104 949 178   153 985 205   107 378 382   186 937 331   151 706 997    967 450 966
 3 Societal Challenges               3 106 277 438        3 316 755 241 3 180 217 191 4 179 702 329 3 206 857 416 4 145 181 890 5 152 597 874 26 287 589 378
   3 ENERGY                            637 135 530          704 964 812   607 820 224   736 570 437   626 173 618   683 979 090   989 171 463  4 985 815 174
   3 ENV                               353 080 800          378 235 189   374 258 969   423 341 345   371 812 799   385 296 653   831 286 786  3 117 312 540
   3 FOOD                              339 050 678          377 021 955   532 681 838   529 949 709   445 324 758   560 607 353   740 557 528  3 525 193 819
   3 HEALTH                            790 949 266          871 208 781   725 106 554   633 525 578   882 098 673 1 013 263 730 1 275 617 989  6 191 770 571
   3 SECURITY                          198 558 350          203 933 485   184 121 094   228 086 333   225 908 280   261 701 812   278 295 408  1 580 604 762
   3 SOCCHAL-CROSST                                                                          40 000                     100 000   126 899 224    127 039 224
   3 SOCIETY                           117 757 960          129 423 662   118 512 487   145 281 690   126 440 332   164 157 981   210 320 172  1 011 894 283
   3 TPT                               669 744 854          651 967 358   637 716 025 1 482 907 237   529 098 957 1 076 075 271   700 449 302  5 747 959 004
 4 ERA                                   34 024 659                                      32 454 581                  29 906 202    49 849 551    146 234 993
 4 INTNET                                                   178 169 171                                              81 840 000                  260 009 171
 4 NCPNET                                 1 999 521                                         247 538       250 000       224 143       250 000      2 971 201
 4 SEAWP-CROSST                             248 900                         1 749 999                   6 681 347     6 364 082     7 237 744     22 282 072
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                               116
</pre>

====================================================================== Einde pagina 118 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 119 ======================================================================

<pre>                                              2014                2015          2016          2017           2018           2019           2020    2014-2020
 4 TWINING                                                   67 263 941                  29 678 827     29 435 093                    68 673 893    195 051 754
 4 WIDESPREAD                            14 091 869                       154 957 857    11 886 268    209 199 162                                  390 135 157
 5 CAREER                                14 719 360          11 934 183     4 157 245     4 900 971      1 751 326      2 788 837      7 948 430     48 200 351
 5 GENDEREQ                              10 275 490           8 359 319     9 737 155     9 081 484     13 086 018     14 299 068      7 789 349     72 627 882
 5 GOV                                   12 678 057           9 174 322    24 049 463    30 914 808     11 990 966      8 477 426                    97 285 043
 5 IMPACT                                                                                                1 999 831                                    1 999 831
 5 INEGSOC                               10 792 173          23 315 000     5 931 494    10 972 360     18 569 938     29 334 357      5 994 681    104 910 004
 5 KNOWLEDGE                                                                                             3 591 336      3 878 624      2 422 400      9 892 360
 5 RESACCESS                                                                  925 846                    2 999 054                       299 930      4 224 830
 5 SCIENCE                                                                  2 982 250     6 197 697      6 049 141      6 346 288      4 342 638     25 918 013
 5 SWAFS-CROSST                           2 399 646           1 799 999                     999 999      5 077 389        400 000    116 970 567    127 647 600
 EURATOM                               768 944 332                         37 750 721    71 102 224     72 700 968    143 775 718                 1 094 273 962
 H2020 Totaal                        8 886 535 099        8 285 070 497 8 296 760 335 9 642 226 465 10 033 441 243 11 223 040 802 11 806 903 411 68 173 977 853
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                                  117
</pre>

====================================================================== Einde pagina 119 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 120 ======================================================================

<pre>Tabel 49: Toegekende Horizon 2020-financiering per pijler (gedetailleerd) per jaar – Nederland
                                              2014                2015        2016             2017        2018        2019        2020   2014-2020
 0 CROSST                                                    18 732 250   4 783 032           85 250  10 415 748   1 447 687   5 602 565    41 066 532
 1 Excellent Science                   280 761 705          258 333 652 298 204 216     253 934 450  411 668 864 345 989 329 312 430 397 2 161 322 613
   1 ERC                               163 217 984          162 143 996 163 498 859     147 497 311  167 341 105 199 588 755 170 474 449 1 173 762 458
   1 FET                                 10 134 805           7 663 104  18 191 188      20 165 618   18 742 760  36 388 400  22 974 676   134 260 550
   1 INFRA                               36 776 738          21 173 322  51 918 974      18 356 548  140 177 585  22 682 024  36 766 210   327 851 401
   1 MSCA                                70 632 178          67 353 231  64 595 194      67 914 973   85 407 415  87 330 150  82 215 062   525 448 203
 2 Industrial Leadership               113 169 408          102 014 992  97 981 657     115 360 481  182 398 666 138 098 990 139 271 969   888 296 164
   2 ADVMANU                             17 261 279          12 344 522   7 822 218      12 654 341   13 742 754  16 856 742  20 661 876   101 343 731
   2 ADVMAT                               2 626 055           3 943 927   2 580 519        6 945 781  15 021 276  17 571 244   3 790 326    52 479 128
   2 BIOTECH                              8 099 294           1 715 824   5 284 732      11 178 688   17 202 228   3 155 200     222 510    46 858 475
   2 ICT                                 67 848 513          65 433 888  73 543 384      66 305 668   98 508 177  54 070 691  74 972 365   500 682 685
   2 INDLEAD-CROSST                                                                           68 687                                            68 687
   2 INNOSUPSME                           1 069 235           3 900 812   1 339 360        7 447 091  33 720 579  41 481 872  25 445 536   114 404 485
   2 LEIT                                                                                                                      1 404 195     1 404 195
   2 NMP                                 11 289 557          10 200 038   4 516 197        4 711 988                           6 034 738    36 752 517
   2 RISKFINANCE                            811 077                         120 000                                                            931 077
   2 SPACE                                4 164 397           4 475 981   2 775 248        6 048 238   4 203 653   4 963 242   6 740 423    33 371 182
 3 Societal Challenges                 275 108 364          269 889 646 264 471 369     253 845 447  265 325 081 366 872 549 517 297 565 2 212 810 020
   3 ENERGY                              43 984 013          40 319 981  48 072 110      28 245 050   44 469 609  85 153 455  58 433 806   348 678 024
   3 ENV                                 33 273 829          31 478 827  26 359 533      25 166 725   26 187 586  30 139 342  92 212 645   264 818 486
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                         118
</pre>

====================================================================== Einde pagina 120 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 121 ======================================================================

<pre>                                              2014                2015        2016        2017        2018        2019        2020   2014-2020
   3 FOOD                                37 766 853          35 965 418  53 443 779  33 382 260  40 706 124  47 325 130  53 788 919   302 378 483
   3 HEALTH                              89 368 471         122 912 563  78 260 927  84 338 027 103 989 379 115 194 674 211 289 359   805 353 400
   3 SECURITY                            10 515 757           8 285 243   7 811 889  12 302 462   8 622 478  14 645 598  10 898 533    73 081 960
   3 SOCCHAL-CROSST                                                                                                       3 710 522     3 710 522
   3 SOCIETY                              9 116 871           3 295 996   7 632 964   7 489 387   6 892 020  13 440 308  14 924 523    62 792 069
   3 TPT                                 51 082 571          27 631 618  42 890 168  62 921 536  34 457 886  60 974 043  72 039 256   351 997 077
 4 SEAWP-CROSST                                                             581 503                 214 656                               796 159
 4 TWINING                                                    2 781 096               1 023 051   1 745 698               2 561 385     8 111 230
 4 WIDESPREAD                               459 361                       1 403 340     230 131     647 891                             2 740 724
 5 CAREER                                   214 844              60 383      86 488     185 640                  12 213     428 586       988 152
 5 GENDEREQ                                 767 146                                               1 008 034     845 870     129 625     2 750 675
 5 GOV                                    1 462 144           1 229 174   4 674 879   3 093 668   1 963 531     504 700                12 928 096
 5 IMPACT                                                                                           555 159                               555 159
 5 INEGSOC                                  526 961           1 616 569     451 069   1 006 765   1 630 473   1 795 310     210 375     7 237 520
 5 KNOWLEDGE                                                                                        268 974     349 055     321 188       939 216
 5 RESACCESS                                                                215 625                  94 644                               310 269
 5 SCIENCE                                                                  361 750     589 125     501 863     617 328     421 250     2 491 315
 5 SWAFS-CROSST                                                                                                           7 720 523     7 720 523
 EURATOM                                 15 571 099                         913 264   2 279 943   1 685 340   3 476 939                23 926 584
 H2020 Totaal                          688 041 030          654 657 761 674 128 192 631 633 951 880 124 620 860 009 969 986 395 428 5 374 990 951
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                    119
</pre>

====================================================================== Einde pagina 121 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 122 ======================================================================

<pre>Tabel 50: Toegekende Horizon 2020-financiering per type actor per jaar – Alle landen
                                                     2014           2015          2016          2017           2018           2019           2020    2014-2020
 Onderwijsinstellingen (HES)                  3 427 002 422 3 409 705 211 3 323 892 367 3 609 795 019  4 012 691 567  4 333 110 418  4 703 605 815 26 819 802 819
 Overige (OTH)                                  474 506 705   562 289 422   485 788 289   521 838 652    659 266 323    725 215 840    827 973 485  4 256 878 717
 Bedrijven (PRC)                              2 208 669 050 2 303 196 792 2 304 545 666 3 191 767 815  2 665 728 574  3 261 671 282  3 217 836 918 19 153 416 097
 Overheidsinstellingen (PUB)                    278 031 534   334 813 726   298 504 594   292 056 788    259 578 693    364 246 987    389 607 160  2 216 839 481
 Onderzoeksinstellingen (REC)                 2 498 325 388 1 675 065 347 1 884 029 419 2 026 768 191  2 436 176 086  2 538 796 275  2 667 880 032 15 727 040 739
 H2020 Totaal                                8 886 535 099  8 285 070 497 8 296 760 335 9 642 226 465 10 033 441 243 11 223 040 802 11 806 903 411 68 173 977 853
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                                    120
</pre>

====================================================================== Einde pagina 122 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 123 ======================================================================

<pre>Tabel 51: Toegekende Horizon 2020-financiering per type actor per jaar – Nederland
                                                      2014          2015          2016            2017           2018           2019           2020    2014-2020
 Onderwijsinstellingen (HES)                    319 225 608   362 340 466   345 565 391     319 661 703    405 802 663    442 074 140    525 518 185  2 720 188 156
 Overige (OTH)                                   29 528 452    14 565 685    21 570 827      22 272 255     37 140 346     29 973 656     98 066 545    253 117 766
 Bedrijven (PRC)                                188 764 562   162 287 060   145 329 341     151 590 931    178 639 607    233 720 272    204 770 874  1 265 102 647
 Overheidsinstellingen (PUB)                     16 564 221    13 218 451    25 839 911      24 637 873     18 007 363     27 346 027     20 561 373    146 175 219
 Onderzoeksinstellingen (REC)                   133 958 187   102 246 099   135 822 720     113 471 190    240 534 640    126 895 875    137 478 452    990 407 163
 H2020 Totaal                                  688 041 030    654 657 761   674 128 192     631 633 951    880 124 620    860 009 969    986 395 428  5 374 990 951
Tabel 52: Toegekende Horizon 2020-financiering per rol in het consortium per jaar – Alle landen
                                                      2014          2015          2016            2017           2018           2019           2020    2014-2020
 Totale financiering
 Coördinator                                  3 659 735 195 3 680 147 799 3 667 865 652   4 038 661 685  4 234 070 214  4 508 510 611  4 628 650 641 28 417 641 798
 Participant                                  5 226 799 904 4 604 922 698 4 628 894 683   5 603 564 780  5 799 371 029  6 714 530 191  7 178 252 770 39 756 336 055
 H2020 Totaal                                8 886 535 099  8 285 070 497 8 296 760 335   9 642 226 465 10 033 441 243 11 223 040 802 11 806 903 411 68 173 977 853
 Financiering per deelnemer in een project
 Coördinator                                        730 049       809 535       751 612         782 686        772 923        807 687        916 020        795 745
 Participant                                        268 206       258 573       247 112         277 226        270 973        310 369        303 816        278 201
 H2020 Totaal                                       362 701       370 614       351 379         380 019        373 268        412 369        411 677        381 677
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                                      121
</pre>

====================================================================== Einde pagina 123 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 124 ======================================================================

<pre>Tabel 53: Toegekende Horizon 2020-financiering per rol in het consortium per jaar – Nederland
                                                      2014        2015         2016             2017        2018        2019        2020   2014-2020
 Totale financiering
 Coördinator                                   337 645 046  316 410 693  321 442 121      274 063 928 493 207 190 362 005 134 435 953 170 2 540 727 282
 Participant                                   350 395 984  338 247 068  352 686 071      357 570 024 386 917 430 498 004 835 550 442 258 2 834 263 669
 H2020 Totaal NL                               688 041 030  654 657 761 674 128 192       631 633 951 880 124 620 860 009 969 986 395 428 5 374 990 951
 Financiering per deelnemer in een project
 Coördinator                                        902 794   1 037 412      953 834          892 716   1 291 118     928 218   1 267 306     1 041 709
 Participant                                        283 951     303 633      285 807          309 049     313 040     384 263     390 385       326 490
 H2020 Totaal NL                                    427 886     461 351      429 108          431 444     543 958     510 089     562 369       483 362
Tabel 54: Toegekende Horizon 2020-financiering per NUTS1-regio in NL
                                                      2014        2015         2016             2017        2018        2019        2020   2014-2020
 Noord-Nederland                                 35 238 177  40 995 551   40 483 183       38 786 274  45 728 163  49 098 369  43 051 976   293 381 693
 Oost-Nederland                                112 736 595  107 423 468  134 706 234      101 009 255 166 677 666 134 515 477 196 006 659   953 075 354
 West-Nederland                                439 021 331  400 461 057  412 463 288      376 778 707 555 315 931 558 769 042 610 353 010 3 353 162 366
 Zuid-Nederland                                101 044 927  105 777 684   86 475 487      115 059 715 112 402 861 117 627 080 136 983 783   775 371 537
 H2020 Totaal NL                               688 041 030  654 657 761 674 128 192       631 633 951 880 124 620 860 009 969 986 395 428 5 374 990 951
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                          122
</pre>

====================================================================== Einde pagina 124 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 125 ======================================================================

<pre>Tabel 55: Toegekende Horizon 2020-financiering per NUTS1-regio in NL per pijler (2014-2020)
                                                 1 Excellent      2 Industrial     3 Societal    4 Spreading         5 Science for              6 Other          Totaal
                                                     Science       Leadership     Challenges       Excellence               Society
 Noord-Nederland                                   152 251 072       22 119 092    115 859 434       1 109 887             1 044 260              997 948   293 381 693
 Oost-Nederland                                    303 164 849      166 286 907    463 773 258       3 355 309             9 334 714            7 160 318   953 075 354
 West-Nederland                                 1 467 725 947       413 779 847  1 399 634 364       5 231 623            21 337 196          45 453 390  3 353 162 366
 Zuid-Nederland                                    238 180 745      286 110 317    233 542 964       1 951 293             4 204 756          11 381 461    775 371 537
 H2020 Totaal NL                                2 161 322 613       888 296 164  2 212 810 020      11 648 112            35 920 926          64 993 116  5 374 990 951
Tabel 56: Toegekende Horizon 2020-financiering per NUTS1-regio in NL per type actor (2014-2020)
                               Onderwijsinstellingen           Overige (OTH)    Bedrijven (PRC)   Overheidsinstellingen           Onderzoeksinstellingen         Totaal
                                                  (HES)                                                            (PUB)                            (REC)
 Noord-Nederland                            202 667 202            10 385 950         39 407 214               15 982 386                      24 938 941   293 381 693
 Oost-Nederland                             560 840 864            24 486 230       209 798 072                 5 441 400                    152 508 788    953 075 354
 West-Nederland                           1 595 154 358          194 741 739        663 958 618              112 427 844                     786 879 808  3 353 162 366
 Zuid-Nederland                             750 432 558            39 980 905       301 062 143                58 950 857                    279 853 454    775 371 537
 H2020 Totaal NL                         2 720 188 156           253 117 766      1 265 102 647              146 175 219                     990 407 163  5 374 990 951
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | 4 september 2023                                                                                                            123
</pre>

====================================================================== Einde pagina 125 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 126 ======================================================================

<pre>          Bijlage 4: Tabellen aantal unieke deelnemers Horizon 2020
Tabel 57: Aantal unieke succesvolle NL en Horizon 2020-deelnemers per type actor
                             Onderwijs-        Overige (OTH)         Bedrijven      Overheids-         Onderzoek-
                               instelling                                (PCR)     instellingen       instellingen
                                   (HES)                                                  (PUB)              (REC)
 NL- deelnemer                         48                  353           1 843               85                 96
 H2020                             2 760                 4 832          21 320             2944               3415
                                                   Bedrijven (PCR) (geen MKB)              Bedrijven (PRC) (MKB)
 NL- deelnemer                                                             352                                1491
 H2020                                                                   4 672                             16 648
Tabel 58: Verdeling unieke succesvolle NL-deelnemers per NUTS1 regio in NL
         Noord-Nederland                     Oost-Nederland            West-Nederland             Zuid-Nederland
                          149                             428                   1 385                          469
Nederland in Horizon 2020 | IDEA Consult | september 4 2023                                                      124
</pre>

====================================================================== Einde pagina 126 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 127 ======================================================================

<pre>LI
WI Adviesraad voor
wetenschap, technologie en innovatie
</pre>

====================================================================== Einde pagina 127 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 128 ======================================================================

<pre>Adviesraad
      Adviesraad
             voor wetenschap,
                  voor wetenschap,
                              techniek
                                    techniek
                                       en innovatie
                                             en innovatie
Prins Willem-Alexanderhof
      Prins Willem-Alexanderhof
                          20    20
2595 BE
      2595
         DenBEHaag
               Den Haag
t. 070t. 3110920
           070 3110920
e. secretariaat@awti.nl
      e. secretariaat@awti.nl
w. www.awti.nl
      w. www.awti.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 128 =================================================================

<br><br>