<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>                                                              Prins Willem Alexanderhof 20
                                                              2595 BE Den Haag
                                                              t 070 3106686
                                                              info@cultuur.nl
                                                              www.cultuur.nl
Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
t.a.v. de minister, mevr. J. Bussemaker
Postbus 16375
2500 BJ Den Haag
 11 april 2016
 Kenmerk: RC.2016.07308/3
 Betreft: advies inzake amendement 34 300 VIII nummer 118
 Geachte mevrouw Bussemaker,
 In uw adviesaanvraag van 5 januari 2016 verzoekt u de raad te adviseren
 over de inzet van een eenmalig bedrag van twee miljoen euro ter verbetering
 van de arbeidsmarktpositie van kunstenaars. Dit bedrag is op 3 december
 2015 per amendement aangenomen door de Tweede Kamer en moet dit jaar
 worden bestemd voor het geoormerkte doel.
 In uw adviesaanvraag verwijst u naar een aantal mogelijke bestedingen van
 het bedrag: het stimuleren van bijscholing, het bevorderen van
 ondernemerschap en het ondersteunen van impresariaten. Deze suggesties
 zijn ontleend aan enkele aanbevelingen uit Agenda Cultuur, 2017-2020 en
 verder. In aansluiting hierop heeft de raad in januari 2016, samen met de
 Sociaal Economische Raad (SER), een meer algemene verkenning
 uitgevoerd naar de situatie op de arbeidsmarkt in de culturele sector.
 Naar aanleiding van het amendement heeft de culturele sector zich niet
 onbetuigd gelaten en zijn er tientallen brieven naar uw ministerie gestuurd
 door onder meer brancheorganisaties, culturele instellingen en
 cultuurfondsen. U verzoekt de raad om rekening te houden met de inhoud
 van deze pleitbrieven. De meeste bevestigen de knelpunten die de raad en de
 SER in de arbeidsmarktverkenning hebben gesignaleerd. Daarnaast worden
 ook concrete voorstellen gedaan om de twee miljoen euro te besteden.
 De raad heeft de elementen van uw adviesaanvraag en de knelpunten uit
 Agenda Cultuur en de arbeidsmarktverkenning naast elkaar gezet. Op basis
 hiervan hebben wij thema’s geïdentificeerd waarbinnen verbeteringen voor
 de korte en lange termijn met een eenmalige financiële bijdrage gerealiseerd
                                        1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>                                                              Prins Willem Alexanderhof 20
                                                              2595 BE Den Haag
                                                              t 070 3106686
                                                              info@cultuur.nl
                                                              www.cultuur.nl
kunnen worden. Vervolgens zijn de suggesties uit de pleitbrieven afgewogen
en komen wij met een aantal aanbevelingen.
De aanbevelingen die de raad in dit advies doet, moeten gezien worden als
een eerste stap om de arbeidspositie voor kunstenaars te verbeteren. Wij
zullen ook de komende tijd, samen met de SER en partijen uit het veld,
blijven zoeken naar wegen om knelpunten op de arbeidsmarkt weg te
nemen.
Dit advies is voorbereid door een ad hoc commissie die ook betrokken is
geweest bij de arbeidsmarktverkenning. De commissie bestaat uit Jeroen
van den Eijnde (lid domeincommissie Beeldende Kunst, Vormgeving en
Architectuur), Wim Hupperetz (lid domeincommissie Musea), Wim Jansen
(lid domeincommissie Media), Cees Langeveld (lid Raad voor Cultuur),
Annick Schramme (lid Raad voor Cultuur) en Klazien Brummel (secretaris
Raad voor Cultuur).
Arbeidsmarkt in culturele sector
De verkenning van de Raad voor Cultuur en de SER schetst een beeld van de
culturele sector waarin een groot aandeel zzp’ers actief is. En dat aandeel
groeit harder dan in andere sectoren. Het aantal hybride dienstverbanden is
relatief groot; verschillende werkgevers en opdrachtgevers worden bediend,
en professionals wisselen een rol als opdrachtgever en opdrachtnemer vaak
af. In een aantal opzichten loopt de culturele sector voor op ontwikkelingen
die op de arbeidsmarkt als geheel van toepassing zijn. Het is daarom ook
interessant om na te gaan met welke maatregelen de knelpunten, die zich in
zo’n arbeidsmarkt voordoen, kunnen worden weggenomen.
Kunstenaars bewegen zich op de arbeidsmarkt met een grote intrinsieke
motivatie, maar door verregaande specialisaties is er slechts een geringe
mobiliteit van werknemers en zelfstandigen naar andere sectoren. In
combinatie met de eerdergenoemde kenmerken leidt dit, ten opzichte van
andere sectoren, tot een hogere werkloosheid onder kunstenaars, lagere
inkomens bij hetzelfde scholingsniveau en een zwakke
onderhandelingspositie met werkgevers en opdrachtgevers. Daarbij
ontbreekt het in de culturele sector vaak aan sociale voorzieningen, zoals
pensioenopbouw en verzekeringen voor arbeidsongeschiktheid.
De meest genoemde knelpunten op de arbeidsmarkt in de culturele sector
hebben betrekking op achterstallige of zelfs uitblijvende betaling van
werkzaamheden, de afschaffing van de VAR in het kader van het
wetsvoorstel DBA, en de mogelijke afschaffing van de zelfstandigenaftrek.
                                       2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>                                                                                    Prins Willem Alexanderhof 20
                                                                                    2595 BE Den Haag
                                                                                    t 070 3106686
                                                                                    info@cultuur.nl
                                                                                    www.cultuur.nl
Ook is er angst voor de gevolgen van de Wet Werk en Zekerheid en de
ketenbepaling op de financiële huishouding van culturele instellingen en de
continuïteit van werk voor zzp’ers. Hoewel dit alles een somber beeld
oplevert, moet gezegd worden dat ook veel professionals in de culturele
sector een bewuste keuze maken voor het zelfstandig ondernemerschap,
onder meer vanwege de grote flexibiliteit die dit met zich meebrengt.
Oplossingsrichtingen
Van veel partijen in het veld heeft de raad voorstellen en suggesties
gekregen voor het aanpakken of oplossen van de knelpunten die in de
arbeidsmarktverkenning zijn gesignaleerd. Grofweg vallen deze te ordenen
in drie thema’s.
      1. Beloning en zekerheid. Het honorarium van veel kunstenaars en
           andere zelfstandige professionals in de culturele sector blijft achter
           bij de rest van de economie. In sommige deelsectoren gelden
           richtlijnen voor honoraria. Er gaan stemmen op om binnen de
           deelsectoren waar geen sprake is van een dergelijke richtlijn,
           afspraken te maken over redelijke vergoedingen voor
           werkzaamheden en het tonen van werk. Ook wordt gepleit voor een
           eenmalige indexatie van honoraria voor beeldend kunstenaars,
           musici en andere podiumkunstenaars. Ter illustratie van hoe het ook
           kan, wordt bij beeldend kunstenaars vaak verwezen naar het
           zogenaamde ‘Deense model’. Daarmee doelt men op de afspraken
           over tarieven die in Denemarken tussen kunstenaars en musea en
           presentatie-instellingen zijn gemaakt.1
      2. Ondernemerschap. Het belang van de ontwikkeling van
           ondernemersvaardigheden is groot in een sector met veel zzp’ers. Dit
           thema moet dan ook in het curriculum van alle kunstvakopleidingen
           verankerd zijn. Hoewel dit meestal ook al het geval is, blijft er na de
           opleiding behoefte aan ontwikkeling van het ondernemerschap. Om
           die reden wordt ervoor gepleit flankerend beleid te ontwikkelen
1 Bron: http://slks.dk/tilskud-tilladelser/stamside/tilskud/refusion-af-udgifter-til-
visningsvederlagsordningen/ vertaling BKNL: http://www.platformbk.nl/wp-
content/uploads/2015/01/Table-for-calculating-the-display-remuneration_translation_RP260514.pdf
Het model houdt in dat musea en presentatie-instellingen een vergoeding afdragen aan kunstenaars in
ruil voor het bruiklenen en tentoonstellen van kunstwerken. Aan de vergoeding ligt een eenvoudige
berekening ten grondslag; één procent van de waarde van het kunstwerk wordt vermenigvuldigd met het
aantal maanden dat het werk wordt tentoongesteld (minimaal één, maximaal zes), met een ondergrens
van ongeveer 333,- euro en een bovengrens van ongeveer 1.000,- euro. In Denemarken wordt jaarlijks
453.333 euro uitgegeven aan de regeling.
                                                     3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>                                                                                    Prins Willem Alexanderhof 20
                                                                                    2595 BE Den Haag
                                                                                    t 070 3106686
                                                                                    info@cultuur.nl
                                                                                    www.cultuur.nl
            en/of de regelingen op dit terrein met behulp van programmagelden
            voort te zetten.
            Oplossingen worden ook gezocht in het gemakkelijker beschikbaar
            stellen van financiële middelen voor ondernemers in de culturele
            sector. Alternatieve financiële constructies en revolving fondsen zijn
            als opties voor een oplossing aangedragen. Daarbij wordt onder
            meer gekeken naar een fonds als het Restauratiefonds dat op deze
            wijze functioneert. Ook worden goedkope cultuurleningen genoemd
            als oplossing. Deze worden in Nederland onder andere verstrekt
            door Fonds Cultuur + Financiering en de Triodosbank. Een
            vergelijkbaar voorbeeld van laagrentende leningen en/of
            garantstellingen is de Utrechtse Cultuurlening.2 Ook Fonds
            Kwadraat (voorheen Materiaalfonds) voor beeldend kunstenaars,
            ontwerpers en fotografen biedt de mogelijkheid om rentevrij nieuwe
            projecten te presenteren. In Vlaanderen is er onlangs ook aandacht
            geweest voor aanvullende financieringsmethoden voor cultuur. In
            februari 2016 is op initiatief van de Vlaamse Minister van Cultuur
            een ‘Witboek aanvullende financiering voor cultuur’ gelanceerd.3
      3. Marktpositie. Hier gaat het specifiek om organisatie en educatie. Bij
            organisatie kunnen we denken aan de versterking van de
            onderhandelingsmacht en -positie. Als oplossing voor de zwakke
            onderhandelingsmacht wordt bijvoorbeeld voorgesteld om
            impresariaten te ondersteunen die nieuwe talenten begeleiden. Ook
            het belang van duurzame inzetbaarheid wordt in dit verband
            genoemd. Kunstenaars en creatieven zouden hun marktpositie op
            peil kunnen houden door meer voorzieningen te creëren voor een
            ‘leven lang leren ’. Ook wordt gewezen op het belang van duurzaam
            personeelsbeleid van de kant van de werkgevers. Tot slot is in het
            kader van de onderhandelingsmacht aandacht gevraagd voor
            auteursrechtelijke kwesties. Hiervoor ontbreekt vaak de (juridische)
            kennis. Oplossingen worden ook gezocht in het vormen van
            collectieven die als een platform of aanspreekpunt kunnen dienen
            voor alle betrokken partijen. Zulke collectieven kunnen ook
            behulpzaam bij het voeren van een sociale dialoog tussen betrokken
            partijen.
2 Dit is een initiatief van het K. F. Hein Fonds, de gemeente en provincie Utrecht en
Cultuur+Ondernemen die een inhoudelijke toets van de ingediende plannen verzorgt.
3 Persmededeling van het departement van cultuur, jeugd, sport en media van Vlaanderen. Witboek
bundelt bouwstenen voor cultuurfinanciering, woensdag 24 februari 2016: Dit zogenaamde Witboek
bevat een overzicht van mogelijke aanvullende financieringsstromen voor de culturele sector. Eén van de
ideeën is om een ‘cultuurbank’ te realiseren. Die bank zal een set microkredieten en leningen verschaffen,
waarmee kleine tot zeer grote cultuurprojecten gefinancierd kunnen worden.
                                                       4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>                                                               Prins Willem Alexanderhof 20
                                                               2595 BE Den Haag
                                                               t 070 3106686
                                                               info@cultuur.nl
                                                               www.cultuur.nl
Overwegingen
De culturele sector kent een grote diversiteit aan beroepen en functies.
Naast kunstenaars, restauratoren, architecten en journalisten horen ook
bijvoorbeeld officemanagers, ICT-medewerkers en zakelijk leiders tot de
sector.
Voor de arbeidsmarktverkenning hebben de Raad voor Cultuur en de SER
zich gericht op alle functies in de culturele sector, dus ook op de
ondersteunende functies. Met het oog op uw adviesaanvraag beperkt de raad
zich in dit advies tot de scheppende en uitvoerende kunstenaars in alle
kunstdisciplines.
De raad heeft per thema een aantal voorstellen geselecteerd die volgens hem
een kansrijke bijdrage leveren aan de oplossing van de knelpunten op de
arbeidsmarkt in de culturele sector. Bij de keuze hebben wij ons laten leiden
door de volgende afwegingen:
              Kan de maatregel van toepassing zijn op alle scheppende en
                uitvoerende kunstenaars in de culturele sector?
              Bevat de maatregel in potentie aanknopingspunten voor een
                spin-off, zodat er een basis wordt gelegd voor een structurele
                oplossing?
              Zijn de maatregelen dit jaar in gang te zetten?
    1. Aanbevelingen gericht op beloning en zekerheid
De raad ziet beloning van kunstenaars primair als een uiting van hun
maatschappelijke waarde. Er is iets mis met het beloningsysteem als er
structureel niet wordt betaald voor diensten of werken. Het onzekere en
ongelijkmatige beloningssysteem dat op dit moment de culturele sector
karakteriseert, zorgt ervoor dat kunstenaars onvoldoende in staat zijn om in
zichzelf en hun beroepspraktijk te investeren.
       De raad adviseert om met belanghebbende partijen een code te
        laten ontwikkelen voor goed werkgeverschap en goed
        opdrachtgeverschap; een en ander in lijn met de Code Governance
        Cultuur. Behalve de honoraria zouden bij deze maatregel ook de
        knelpunten op het gebied van verzekeringen en pensioenen kunnen
        worden meegenomen.
       Als dit voor bepaalde deelsectoren nog niet is gebeurd, is het volgens
        de raad wenselijk dat er richtlijnen komen voor honoraria. Zo
        blijkt uit diverse onderzoeken dat met name beeldend kunstenaars
        regelmatig onbetaald deelnemen aan tentoonstellingen in
        presentatie- instellingen en musea, of tegen zeer lage vergoedingen
                                         5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>                                                         Prins Willem Alexanderhof 20
                                                         2595 BE Den Haag
                                                         t 070 3106686
                                                         info@cultuur.nl
                                                         www.cultuur.nl
  diensten aanbieden. In andere deelsectoren bestaan er echter al
  geruime tijd dergelijke richtlijnen, zoals bijvoorbeeld voor de
  filmsector, voor vertalers en voor illustratoren. In deze deelsectoren
  wordt ook gebruikgemaakt van modelcontracten. Het ligt volgens de
  raad in de rede dat sociale partners en brancheverenigingen binnen
  de desbetreffende sectoren deze richtlijn ontwikkelen in
  samenspraak met de Nederlandse mededingingsautoriteit en dat
  daarbij gebruik wordt gemaakt van de goede voorbeelden die er op
  dit gebied al zijn. De raad moedigt de sector aan om in het verlengde
  hiervan een dialoog op gang te brengen over principes van goed
  opdrachtgeverschap en goed werkgeverschap. De raad vindt dat
  hiervoor niet direct extra middelen hoeven te worden vrijgemaakt,
  maar de overheid kan de ontwikkeling van deze richtlijnen, principes
  en/of code - waar nodig - wel faciliteren.
 Zoals gezegd, ontvangen met name beeldend kunstenaars geen of
  nauwelijks vergoedingen voor hang- en stageld. De raad adviseert
  voor deze beroepsgroep te onderzoeken of een matchingsregeling
  - conform het ‘Deense model’ - ook in Nederland toegepast kan
  worden. De raad is van mening dat hang- en stagelden een
  component van het bekostigingsmodel van musea en presentatie-
  instellingen behoren te zijn, maar hij realiseert zich dat dit nu vaak
  niet het geval is. De voorgestelde matchingsregeling beoogt niet
  kostendekkend te zijn, maar is bedoeld om instellingen een zetje in
  de goede richting te geven, bijvoorbeeld door 10-25% van de kosten
  te matchen. De regeling moet gezien worden als een experiment ter
  stimulering van goed opdrachtgeverschap voor een periode van circa
  twee jaar. Daarna zou de doelmatigheid ervan geëvalueerd kunnen
  worden. De regeling zou bij voorkeur uitgevoerd moeten worden
  door een bestaande instelling, bijvoorbeeld het Mondriaanfonds,
  zodat uitvoeringskosten beperkt blijven. Bovendien denkt de raad
  dat het Mondriaanfonds de instrumenten heeft om een
  kwaliteitsoordeel te formuleren over de aanvragen.
 Voor veel kunstenaars zijn verzekeringen voor
  arbeidsongeschiktheid of ziekte te duur. De raad adviseert om in
  samenwerking met het ministerie van Sociale Zaken te onderzoeken
  welke alternatieve verzekeringsopties er zijn of ontwikkeld
  zouden kunnen worden om te voorkomen dat zzp’ers in de culturele
  sector onverzekerd zijn voor ziekte of arbeidsongeschiktheid. De
  opschaling of ondersteuning van bijvoorbeeld broodfondsen of
                                  6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>                                                         Prins Willem Alexanderhof 20
                                                         2595 BE Den Haag
                                                         t 070 3106686
                                                         info@cultuur.nl
                                                         www.cultuur.nl
    soortgelijke coöperatieve voorzieningen zou onderdeel van dit
    onderzoek moeten zijn.
   Tot slot adviseert de raad om met de betrokken ministeries fiscale
    regelingen onder de loep te nemen en te bezien welke maatregelen
    genomen kunnen worden om zzp’ers in de culturele sector uit de
    wind te houden. Zo is te verwachten dat de mogelijke afschaffing van
    de zelfstandigenaftrek zeer negatieve gevolgen zal hebben voor het
    inkomen van een grote groep zzp’ers in de culturele sector.
2. Aanbevelingen gericht op het ondersteunen en faciliteren
    van ondernemerschap
Het is bepaald niet vanzelfsprekend dat een sterke intrinsieke motivatie
om kunst te beoefenen gecombineerd wordt met ondernemerstalent en
ondernemersvaardigheden. Om kunstenaars voor te bereiden op het
zelfstandig ondernemerschap bieden vrijwel alle kunstvakopleidingen
inmiddels aandacht aan de benodigde vaardigheden. Behalve hulp bij
het opzetten van een onderneming, kunnen opleidingsinstanties ook
informatie geven over actuele ontwikkelingen op bijvoorbeeld fiscaal en
arbeidsrechtelijk gebied.
   De raad adviseert een substantieel deel van de beschikbare twee
    miljoen euro te besteden aan maatregelen die ondernemerschap bij
    zzp’ers en kleine ondernemers bevorderen. De raad denkt hierbij aan
    een gecombineerde aanpak, waarbij nieuwe, laagdrempelige
    financiële diensten worden ontwikkeld om zzp’ers en/of kleine
    ondernemers in de culturele sector in staat stellen om te investeren
    in zichzelf en hun beroepspraktijk. De raad constateert echter dat
    zzp’ers en kleine ondernemers vaak niet op de hoogte zijn van dit
    soort voorzieningen en diensten. Daarom beveelt de raad aan te
    onderzoeken welk flankerend beleid nodig is om hen voor te
    lichten en te begeleiden bij het maken van kansrijke
    investeringsaanvragen.
    Bij de uitvoering van deze maatregelen moet gestreefd worden naar
    een eenvoudig en toegankelijke infrastructuur, bij voorkeur door
    aansluiting te zoeken bij een bestaand fonds, zodat de beheerkosten
    laag blijven en er geen nieuw instituut hoeft te worden opgericht.
    Het heeft de voorkeur van de raad dat zo’n fonds zichzelf geheel of
    gedeeltelijk in stand kan houden.
   De raad is gecharmeerd van het idee om in de praktijk uit te zoeken
    hoe verdienmodellen in de culturele sector vernieuwd en getest
                                    7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>                                                           Prins Willem Alexanderhof 20
                                                           2595 BE Den Haag
                                                           t 070 3106686
                                                           info@cultuur.nl
                                                           www.cultuur.nl
    kunnen worden. Hij stelt voor om hiervoor proeftuinen in te
    richten waarin kunstenaars uit verschillende deelsectoren, onder
    begeleiding van professionals uit de zakelijke en financiële
    dienstverlening, gaan experimenteren met nieuwe verdienmodellen.
3. Aanbevelingen gericht op het verbeteren van de
    arbeidsmarktpositie
Tijdens een ondernemingscyclus is het de kunst om een goede
concurrentiepositie te behouden. De kans is echter klein dat
opdrachtgevers zorgen voor bijscholing van hun flexibele schil van
freelancers en zzp’ers. Gedurende de hele loopbaan is er daarom
behoefte aan bijscholing of beantwoording van kennisvragen ten
behoeve van de duurzame inzetbaarheid. Cursussen, vouchers,
bijscholings- en omscholingstrajecten zijn in dat verband van groot
belang. Op dit terrein zijn goede praktijkvoorbeelden te vinden, waarvan
de gehele culturele sector kan profiteren. Er zijn inmiddels ook diverse
regelingen in het leven geroepen om het ondernemerschap en de
(om)scholing te bevorderen, maar de raad constateert ook dat er vaak
sprake is van een versnipperd aanbod. Hierdoor is niet iedereen goed op
de hoogte van kwesties die spelen op de arbeidsmarkt, van juridische en
arbeidsrechtelijke zaken of van regelingen die kunstenaars kunnen
helpen om hun positie te versterken.
   De raad vindt het belangrijk dat versnippering in de culturele sector
    wordt tegengegaan door de vorming van collectieve initiatieven
    te stimuleren. Het is goed dat er breed gedragen platforms en
    aanspreekpunten komen voor én door de culturele sector. Om te
    beginnen kan er een inventarisatie worden gemaakt van collectieve
    initiatieven, zoals bijvoorbeeld coöperaties en broodfondsen, zodat
    zzp’ers beter zicht krijgen op de mogelijkheden in hun regio om zich
    te organiseren of om zich bij een collectief aan te sluiten.
   Agentschappen zijn van belang in de culturele sector om vraag en
    aanbod bij elkaar te brengen. De raad signaleert dat het voor
    beginnend, uitvoerend talent moeilijker is geworden om aansluiting
    bij een agentschap of impresario te krijgen; de contractbedragen
    voor beginnend talent zijn vaak laag en daardoor economisch
    onrendabel. Talenten in de culturele sector hebben in het begin van
    hun carrière baat bij financiële ondersteuning om zich door een
    agent(schap) te kunnen laten vertegenwoordigen, zodat zij zich op de
    ontwikkeling van hun talent kunnen concentreren.
                                    8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>                                                              Prins Willem Alexanderhof 20
                                                              2595 BE Den Haag
                                                              t 070 3106686
                                                              info@cultuur.nl
                                                              www.cultuur.nl
       Het is volgens de raad goed om te onderzoeken hoe de bij- en
        omscholing voor de gehele culturele sector het beste ingevuld en
        uitgevoerd kan worden. Verschillende maatregelen en instrumenten
        worden daarvoor op dit moment ingezet, bijvoorbeeld via de
        sectorplannen in het kunstvakonderwijs. De raad adviseert daarom
        eerst een onderzoek te doen naar de effectiviteit van maatregelen die
        de loopbaanontwikkeling in de culturele sector kunnen bevorderen,
        zodat de meest geschikte instrumenten ingezet kunnen worden om
        ook bij creatieve en culturele ondernemers ‘een leven lang leren’
        te bevorderen.
Verdeling van twee miljoen euro
De raad doet hierboven een aantal voorstellen voor de besteding van twee
miljoen euro aan maatregelen die bijdragen aan het verbeteren van de
arbeidsmarktsituatie in de culturele sector. De raad ziet af van een precieze
verdeling, daarvoor is eerst een concrete uitwerking per maatregel nodig. De
raad adviseert om een substantieel deel van het beschikbare bedrag - circa
€ 800.000 tot € 1.000.000 - te besteden aan maatregelen die het
ondernemerschap in de culturele sector ondersteunen, waarbij gedacht
moet worden aan het onderzoek naar en de ontwikkeling van een
infrastructuur voor begeleiding bij investeringsaanvragen en het aanvullen
van fonds(en) van waaruit laagdrempelige, laagrentende leningen en/of
microkredieten kunnen worden verstrekt.
Ook de matchingsregeling naar het ‘Deense model’ verdient in de ogen van
de raad een substantiële bijdrage. Voor deze maatregel stelt de raad voor om
een bedrag van circa € 600.000 uit te trekken.
Voor maatregelen die gericht zijn op onderzoek,
impresario’s/agentschappen en experiment stelt de raad voor om tussen de
€ 100.000 tot € 300.000 elk uit te trekken. De kosten die verbonden zijn
aan de ontwikkeling van codes, richtlijnen en/of protocollen kunnen
grotendeels door de sector zelf worden gedragen.
Tot slot
Met dit advies is het debat over de arbeidsmarkt in de culturele sector zeker
nog niet ten einde. De raad moedigt werkgevers en werknemers,
brancheorganisaties, collectieven en vanzelfsprekend ook de kunstenaars
zelf aan om met elkaar in dialoog te blijven over maatregelen en initiatieven
die knelpunten op de arbeidsmarkt kunnen wegnemen.
                                        9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>                                                          Prins Willem Alexanderhof 20
                                                          2595 BE Den Haag
                                                          t 070 3106686
                                                          info@cultuur.nl
                                                          www.cultuur.nl
De Raad voor Cultuur en de SER zullen ook gezamenlijk blijven werken aan
deze problematiek. Om de discussie weer een stap verder te brengen, zullen
de raden medio april een bijeenkomst organiseren met partijen uit het veld.
Met vriendelijke groet,
Joop Daalmeijer                                   Jeroen Bartelse
Voorzitter                                        Directeur
                                    10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>