<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>BIS / Adviezen / Letteren / Stichting Lezen
Stichting Lezen                                                                                € 1.870.000
                                                                                               geadviseerd
                                                                                               subsidiebedrag
                                                                                               € 1.870.000
                                                                                               gevraagd
Stichting Lezen is een ondersteunende instelling voor de letterensector, gevestigd te          subsidiebedrag
Amsterdam. Stichting Lezen ontwikkelt en geeft uitvoering aan landelijke programma’s,
campagnes en projecten ter bevordering van het (literair) lezen. Het wil fundamenteel en       De aanvraag is gebaseerd
toegepast onderzoek naar lezen en leesgedrag initiëren, hierover publiceren en het vertalen    op artikel 3.38 van de
naar de praktijk, zodat intermediairs en beleidsmakers hun werk effectief kunnen uitvoeren.    Subsidieregeling culturele
                                                                                               basisinfrastructuur
Bovendien stelt de instelling zich ten doel de effectiviteit van leesbevorderingsbeleid waar
                                                                                               2017 – 2020.
mogelijk te evalueren. Stichting Lezen werkt bij dit alles samen met vrijwel alle belangrijke
partijen in de sector, zoals de CPNB, de Koninklijke Bibliotheek, de Vereniging Openbare
Bibliotheken en de Stichting Lezen & Schrijven.
Subsidieadvies
De Raad voor Cultuur adviseert Stichting Lezen een subsidiebedrag toe te kennen van
€ 1.870.000, op voorwaarde dat de stichting een nieuw activiteitenplan indient met
aandacht voor de volgende punten.
– Stichting Lezen formuleert een overtuigender visie op haar identiteit of signatuur,
    mede in relatie tot de activiteiten van (samenwerkings)partijen in hetzelfde werkveld
    en tegen de achtergrond van relevante ontwikkelingen in het onderwijs.
– De instelling laat zien zich minder op de praktische of operationele uitvoering van
    leesbevorderingsactiviteiten te richten en zich meer te oriënteren op onderzoek
    naar en de coördinatie en evaluatie van deze activiteiten.
– De instelling licht de financiële relaties tussen haar activiteiten nader toe. Zij
    onderzoekt bovendien beter de wegen die leiden naar aanvullende financiering.
De raad ziet te weinig focus in het plan dat Stichting Lezen heeft ingediend. De instelling
signaleert terecht een aantal knelpunten, maar geeft geen inzicht in de wijze waarop zij meent
deze het hoofd te kunnen bieden. Op basis van een financiële analyse noemt de raad de
financiële situatie van Stichting Lezen alarmerend (zie onder ‘Ondernemerschap’). De raad
adviseert daarom Stichting Lezen te vragen het activiteitenplan aan te vullen op het gebied
van de bovenstaande, met elkaar samenhangende aspecten.
Beoordeling
Kwaliteit
Met haar expertise en activiteiten vervult Stichting Lezen een belangrijke functie als spin in
het web. Ze initieert en beheert diverse leesbevorderingsprogramma’s. Stichting Lezen slaagt
erin deze bij de belanghebbende partijen op de agenda te zetten. De onderzoeksagenda is
uitstekend op orde. De stichting levert solide interventieprogramma’s op het gebied van
(literair) lezen. De aandacht die hierbij uitgaat naar gedifferentieerde doelgroepen is
deugdelijk.
Stichting Lezen heeft bovendien een groot publieksbereik en is goed ingebed in de sector.
Stichting Lezen staat bekend als een solide en ‘wijze’ partner. Mede dankzij Stichting Lezen
wordt het majeure maatschappelijke probleem van ontlezing daadkrachtig aangepakt. De
raad onderkent hiervan ten volle het belang.
De doelstellingen van Stichting Lezen zijn over het algemeen helder. Maar de raad mist in de
subsidieaanvraag een toekomstvisie. Hij is daarom van oordeel dat Stichting Lezen meer
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>focus moet aanbrengen in haar aanbod van projecten, mede in relatie tot (verwachte)
wijzigingen in de inkomsten als gevolg van de beëindiging van additionele projectsubsidies.
Het beleid op het gebied van digitaal lezen vindt de raad te weinig specifiek. Ook op dit vlak is
meer profilering gewenst. Verder blijkt uit het ingediende plan niet helder hoe de activiteiten
uit de basissubsidie en de additioneel gesubsidieerde activiteiten in het kader van het
actieplan ‘Kunst van Lezen’ zich tot elkaar verhouden. Ook de rolverdeling met de Koninklijke
Bibliotheek is onduidelijk. Er kan bovendien een sterkere band met het onderwijs worden
gesmeed, zeker met de pabo’s of lerarenopleidingen voor het voortgezet onderwijs.
Uit het ingediende activiteitenplan wordt niet helder hoe de verhouding is tussen de
verschillende beleidsterreinen waarop Stichting Lezen zich beweegt. Delen uit de aanvraag
lezen als een ongestructureerde opsomming van activiteiten. Het is de raad niet duidelijk of
de focus van Stichting Lezen ligt op het produceren van wetenschappelijke en operationele
kennis op het gebied van leesbevordering ten behoeve van uiteenlopende stakeholders, of
eerder op het daadwerkelijk (‘praktiserend’) vergroten van leesvaardigheden bij (jonge)
lezers, al dan niet in achterstandsposities.
Naar het oordeel van de raad is Stichting Lezen in de eerste plaats een kennisinstituut, dat
met gezag gevraagd en ongevraagd adviseert over alles wat samenhangt met de (literaire)
leescultuur. De raad is dan ook van mening dat Stichting Lezen zich minder zal moeten
richten op de praktische uitvoering van leesbevorderingsactiviteiten en meer op onderzoek
naar en de coördinatie en evaluatie van deze activiteiten.
De raad verwacht van Stichting Lezen een overtuigender visie op haar signatuur, mede in
relatie tot de activiteiten van onder andere OCW (in het bijzonder in relatie tot het
grootschalige actieprogramma ‘Tel mee met Taal’), de Koninklijke Bibliotheek en Stichting
Lezen & Schrijven, en tegen de achtergrond van relevante ontwikkelingen in het onderwijs.
Stichting Lezen is van oudsher gericht op het vergaren en verbreiden van kennis. Voor het
gebruik van deze kennis in de praktijk is Stichting Lezen afhankelijk van een breed veld aan
intermediairs en samenwerkingspartners. In de subsidieaanvraag ontbreekt een kritische
visie op of een kritisch oordeel over de vraag of de partners ook op de best passende wijze
bijdragen aan de doelen van Stichting Lezen. Voorkomen moet worden dat de ‘vernetwerking’
van Stichting Lezen ten koste gaat van de daadkracht en het (onafhankelijke) publieke gezag.
Educatie en participatie
Stichting Lezen initieert en ondersteunt projecten op het gebied van literatuureducatie en
leesbevordering. Daarbij richt zij zich onder andere op deskundigheidsbevordering en
intermediairs. In haar aanvraag noemt Stichting Lezen een veelheid aan nieuwe en bestaande
tussenpersonen, maar een specifiek beleid ontbreekt. Het is de raad niet duidelijk hoe de
verschillende doelgroepen zich tot elkaar verhouden, vanuit welke (sociaal-maatschappelijke)
motivatie de accenten op doelgroepen worden verlegd, verdiept of verbreed, en wat de
gewenste resultaten zijn. De raad mist in dit kader bovendien een visie op de rol die Stichting
Lezen wil spelen binnen de vaste kaders die de curricula van opleidingen vormen op het
gebied van leesbevordering.
De raad betreurt het dat Stichting Lezen niet is overgegaan tot de eerder door de raad
geadviseerde benoeming van een lector aan een hogeschool (pabo), maar gekozen heeft voor
een tweede bijzonder hoogleraar (aan de Universiteit Twente). Aanwezigheid op een pabo zou
naar de mening van de raad meer hebben bijgedragen aan de overdracht van kennis op het
gebied van lezen onder aanstaande docenten in het primair onderwijs. De raad mist een
onderbouwing van deze beleidsbeslissing.
Maatschappelijke waarde
Publieksbereik
In de subsidieaanvraag van Stichting Lezen voor de periode 2013 – 2016 miste de raad
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>relevant cijfermateriaal over het feitelijke publieksbereik. De raad deed toen de aanbeveling
deze gegevens in de toekomst bij de aanvraag te voegen en in de argumentatie te vervlechten.
Helaas moet de raad vaststellen dat in de huidige aanvraag relevante (indicatieve) cijfers
wederom ontbreken. Stichting Lezen richt zich op intermediairs, zoals leerkrachten,
bibliotheekmedewerkers en andere deskundigen, die vanuit hun expertise lezen kunnen
bevorderen. Ook richt Stichting Lezen zich op ouders; zij biedt hun hulp bij de leesopvoeding.
Voor een goede beoordeling van de aanvraag is het noodzakelijk dat Stichting Lezen beschrijft
hoeveel mensen, scholen en instellingen er worden bereikt.
De stichting constateert dat haar activiteiten uitstekend bekend zijn bij de intermediaire
doelgroep, maar wil tevens de bekendheid van het onderliggende merk ‘Stichting Lezen’
vergroten. De raad vindt echter dat het marketingbudget vooral zou moeten worden besteed
aan de producten en uitingen, en niet aan de bekendheid van de initiator zelf.
Ondernemerschap
De financiële positie van Stichting Lezen geeft reden tot zorg. In het activiteitenplan staat niet
gekwantificeerd wat het resultaat en de doelstelling zijn van de diverse activiteiten, voor wie,
tegen welke prijs en waarom welke activiteiten al dan niet worden voortgezet. Stichting Lezen
geeft niet aan hoe ze de toekomstbestendigheid van de financieringsmix wil vergroten en
concludeert dat ‘wat nodig en mogelijk is met de huidige middelen niet kan worden
gerealiseerd’. Een strategische verkenning naar de mogelijkheid ook diensten te leveren aan
commerciële partijen zou om deze reden voor de hand liggen. Stichting Lezen maakt niet
duidelijk welke keuzes gemaakt zullen worden indien de benodigde middelen onverhoopt niet
worden verworven. De raad mist een alternatief plan waarin Stichting Lezen zich oriënteert
op inkomsten van derden.
Het plan bevat weinig houvast om activiteiten, kosten en resultaten met elkaar in verband te
brengen. Zo is in het activiteitenplan niet opgenomen tegen welke kosten diverse activiteiten
zijn uitgevoerd. Ook blijkt uit het plan niet specifiek wat de werknemers doen in relatie tot de
gerealiseerde activiteiten. De raad verwacht van Stichting Lezen op dit punt meer helderheid,
keuzes en onderbouwing.
Stichting Lezen beschrijft het bestuursmodel in haar subsidieaanvraag, maar gaat niet in op
het profiel van de bestuursleden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>