<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>BIS / Adviezen / Podiumkunsten / Dans / Het Nationale Ballet
Het Nationale Ballet                                                                             € 6.950.000
                                                                                                 geadviseerd
                                                                                                 subsidiebedrag
                                                                                                 € 6.950.000
                                                                                                 gevraagd
Stichting Nationale Opera & Ballet profileert zich als een cultuurinstelling die opera en ballet subsidiebedrag
van topkwaliteit brengt op internationaal niveau, en is gevestigd in Amsterdam. Ze wil op
allerlei vlakken een voorbeeldfunctie vervullen en wil investeren in een breed, klassiek en      De aanvraag is gebaseerd
innovatief opera- en balletrepertoire en in nieuwe generaties kunstenaars. Hiermee beoogt de     op artikel 3.13 van de
instelling een breed en divers samengesteld publiek te bereiken.                                 Subsidieregeling culturele
                                                                                                 basisinfrastructuur
                                                                                                 2017 – 2020.
Het Nationale Ballet (hierna: HNB), onderdeel van Nationale Opera & Ballet, specialiseert
zich in een combinatie van romantisch klassiek, neoklassiek en eigentijds ballet, dat het
constant wil vernieuwen. Het werkt met een aantal vaste choreografen en nodigt ook gasten
uit om choreografieën te maken. Om bij te dragen aan de ontwikkeling van talent heeft het de
Junior Company opgericht en is het mede-initiator van de Nationale Balletacademie.
Subsidieadvies
De Raad voor Cultuur adviseert Stichting Nationale Opera & Ballet een subsidiebedrag
toe te kennen van € 6.950.000, op voorwaarde dat de aanvraag wordt aangevuld met
een onderbouwing van de governance.
De raad oordeelt positief over het constant hoge artistieke niveau van HNB, waardoor een
groot publiek zich aangesproken voelt. Door ook invloeden toe te laten van andere
kunstvormen en kunstenaars draagt het gezelschap bij aan de vitaliteit van de dans in
Nederland.
De Junior Company is een goede plek gebleken voor talentontwikkeling van jonge dansers. De
raad benadrukt wel dat talentontwikkeling tot een kerntaak van HNB behoort en dat het
voortbestaan van de Junior Company niet afhankelijk moet zijn van sponsors of aanvullende
subsidies.
Het gezelschap heeft zijn publiek in de eigen standplaats goed in kaart en ontwikkelt
effectieve campagnes en acties om dit verder te verbreden. Ook op educatief gebied
ontwikkelt HNB een aantal aansprekende activiteiten. De aandacht voor en van een cultureel
divers publiek vindt de raad nog te gering.
De wijze waarop governance in de organisatie is geregeld, verdient nadere toelichting; de
instelling besteedt volgens de raad te weinig aandacht aan haar werkgeverschap en bestuur.
Beoordeling
Kwaliteit
De raad oordeelt positief over de hoge artistieke prestaties van HNB. Het gezelschap weet een
groot publiek te enthousiasmeren met klassieke sprookjesballetten, moderner repertoire en
hedendaagse choreografieën. Het valt op dat het gezelschap steeds naar nieuwe impulsen
blijft zoeken in zijn choreografische keuzes. Naast choreografen Hans van Manen en David
Dawson zijn bijvoorbeeld Christopher Wheeldon en Alexei Ratmansky aangetrokken.
De raad heeft grote waardering voor de manier waarop artistiek directeur Ted Brandsen de
afgelopen periode het balletgezelschap heeft opengesteld voor invloeden van andere
kunstdisciplines. Het verheugt de raad dat dit nieuwsgierige onthaal van nieuwe kunstvormen
en kunstenaars in de komende periode wordt voortgezet. Hij kijkt in dit verband vooral uit
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>naar de samenwerkingsverbanden met harpist Remy van Kesteren en zangeres Wende
Snijders, naar het vervolg van ‘Dutch Doubles’, en naar de creatie van de animatiefilm
‘Coppélia’. De raad vindt dit goede manieren om de zichtbaarheid van het balletgezelschap en
van de dans in Nederland te vergroten. Als goede voorbeelden noemt hij daarnaast de
samenwerking met Lowlands en de Museumnacht en de televisiedocumentairereeks ‘Bloed,
zweet en blaren’. Ook is hij verheugd over de samenwerking met multiculturele partners in
Amsterdam, zoals Theater de Meervaart en ISH Dance Collective.
HNB creëert elk jaar een nieuwe avondvullende balletproductie. Met het oog op de grote
rijkdom in het bestaande repertoire van het gezelschap en de hoge kosten voor een
avondvullende choreografie vraagt de raad zich af wat de ‘artistieke’ motivatie is om jaarlijks
zo’n nieuw ballet uit te brengen.
Hoewel de raad de dans van HNB van hoog niveau vindt, uit hij ook zijn zorgen over het feit
dat het het gezelschap niet lukt eerste solisten vast te houden, waardoor sommige dansers een
rang te hoog dansen. De raad beseft dat dit samenhangt met een sterk concurrerende
internationale markt, waarin veelal hogere bedragen omgaan. Toch zou hij graag zien dat
HNB reflecteert op mogelijkheden om toptalent steviger aan zich te binden en de groep
solisten kwantitatief op niveau te houden.
Met de Junior Company levert HNB een belangrijke impuls aan de talentontwikkeling van
jonge dansers. De raad heeft veel vertrouwen in de artistieke leiding van Ernst Meisner. Hij
kijkt uit naar de organisatie van een Europees festival met vergelijkbare juniorgezelschappen
in 2018.
Ook de samenwerkingen met instellingen als Dansmakers, ISH en ICKamsterdam dragen
volgens de raad substantieel bij aan talentontwikkeling.
Wel benadrukt de raad dat talentontwikkeling een kerntaak is van HNB en dat het
voortbestaan van de Junior Company niet afhankelijk moet zijn van sponsors of aanvullende
subsidies. Het gezelschap vraagt extra subsidie aan bij de gemeente Amsterdam voor de
Junior Company. Als dat bedrag niet wordt toegekend, zal het gezelschap dit waardevolle
initiatief vanuit de huidige exploitatie moeten financieren.
In het kader van talentontwikkeling voor choreografen is de raad positief over het jaarlijkse
programma ‘New Moves’.
Educatie en participatie
De raad is verheugd dat Nationale Opera & Ballet zijn educatieve activiteiten en
participatieprojecten verder heeft uitgebouwd met een evenwicht tussen meedoen, ervaren en
reflecteren. Zo organiseert het de kennismakingslessen ‘Ballet met je klas’ en zijn er
ckv-workshops voor middelbare scholieren. De raad vindt het een goed streven om alle
schoolkinderen uit Amsterdam minstens één keer een voorstelling van HNB te laten
bezoeken.
Op het gebied van participatie heeft HNB de afgelopen jaren enkele aantrekkelijke projecten
opgezet met onder andere DOX en een aantal amateurdansverenigingen. Ook heeft de raad
waardering voor projecten die worden ontwikkeld met instellingen op het gebied van zorg,
sport en beweging. De afgelopen periode werd in samenwerking met Dance for Health een
pilot opgezet van een dansprogramma voor MS-patiënten, dat HNB de komende jaren blijft
aanbieden.
Maatschappelijke waarde
Publieksbereik
Nationale Opera & Ballet steekt over het algemeen veel energie in het bereiken van
uiteenlopende doelgroepen en heeft een goed vormgegeven marketingbeleid met bijzondere
aandacht voor de prijsstrategie. Door continu publieksonderzoek heeft de organisatie een
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>goed beeld van haar bezoekers in Amsterdam. Zij werkt op een inventieve manier aan een
uitbreiding van het publiek door verschillende acties en campagnes te organiseren. De
zaalbezetting van HNB in het eigen theater bereikte in 2014 een hoogtepunt met gemiddeld
94 procent. De raad vraagt zich af of het publiek in Amsterdam nog verder kan worden
vergroot door meer voorstellingen te spelen in het eigen theater.
De raad heeft er vertrouwen in dat Nationale Opera & Ballet het effectieve beleid voortzet. De
manier waarop topdansers in de media worden ingezet om de nieuwsgierigheid van het
publiek te vergroten lijkt vruchten af te werpen. Wel meent de raad dat extra inspanningen
nodig zijn om meer publiek met een niet-westerse achtergrond naar de voorstellingen te
trekken. Van een dansgezelschap van deze omvang en statuur verwacht hij meer visie op dit
vlak.
Ook merkt de raad op dat het werk van HNB relatief weinig buiten de standplaats te zien is,
met slechts een kwart van de binnenlandse voorstellingen. Het betreft hier vooral werk van de
Junior Company.
Ondernemerschap
Het Muziektheater, HNB en De Nederlandse Opera zijn per 2013 gefuseerd tot Nationale
Opera & Ballet. Hoewel de organisatie de fusie in de aanvraag zeer succesvol noemt en de
instelling meldt dat het programma’s heeft ontwikkeld met minder middelen dan voorheen,
licht de organisatie niet toe in hoeverre de fusie tot een efficiëntere of kostenbesparende
bedrijfsvoering heeft geleid in de backoffice of in het productiewerk. De raad had hierop graag
een reflectie gelezen.
De financiële situatie van NO&B als geheel en van HNB afzonderlijk is gezond en de instelling
weet voldoende eigen inkomsten te genereren. De aanvraag kent een solide financiële
onderbouwing en een stabiele financieringsmix.
Verder constateert de raad dat het aandeel publieksinkomsten is de afgelopen periode
toegenomen tot 23 procent van de baten; dit aandeel blijft de komende periode gelijk. De raad
meent dat de stijging van de overige eigen inkomsten te voorzichtig begroot is, van 6 procent
in 2014 tot 9 procent in 2020. Opvallend vindt hij vooral dat het aandeel sponsorinkomsten
gelijk blijft, te meer omdat Nationale Opera & Ballet schrijft een meerjarenplan te hebben
opgesteld om de inkomsten uit sponsoring, fondsen, bijdragen van particulieren en events te
vergroten. Ondanks de krappe sponsormarkt meent de raad dat de organisatie haar
voorhoedepositie actiever kan inzetten om sponsors binnen te halen.
De operationele organisatie heeft een uitstekend niveau en kent een degelijk personeelsbeleid.
De raad beschouwt het als een gemis dat in de aanvraag de governance nauwelijks wordt
toegelicht, ook omdat de organisatie een fusie achter de rug heeft.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>