<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Samen
verder
Kinderen en gezinnen met complexe
problemen samen verder helpen
Vervolgrapportage | Den Haag, maart 2022
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>                                                                                                                 Samen
                                                                                                                 verder
                                                                                                                 Kinderen en gezinnen met complexe
Publicatie                                                                                                       problemen samen verder helpen
Grafisch ontwerp: Studio Duel
Fotografie: Adobe Stock
© Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd, Kinderombudsman, Nationale ombudsman, Nederlandse Zorgautoriteit,
Raad voor Volksgezondheid & Samenleving
Den Haag, maart 2022
Niets in deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend
systeem of uitgezonden in enige vorm door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke wijze dan ook zonder
toestemming van bovenstaande.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>                                                                                                      ﻿                                                                                      5
                                                                                                      De coalitie agendeerde de volgende drie speerpunten die met prioriteit moesten
                                                                                                      worden opgepakt:
                                                         Inleiding
                                                                                                        1. De zorg die nodig is, moet toegankelijk zijn. Discussie of onduidelijkheid over
                                                                                                        ‘wie betaalt?’ mag geen geldige reden zijn voor het uitblijven van passende zorg.
                                                                                                        Budgetplafonds, tekorten, wel of geen contract: het zijn obstakels die achter de
                                                         →D  e coalitiepartners van ‘Samen verder’     schermen aan de orde zijn, maar die kinderen en gezinnen niet mogen uitsluiten van
                                                            signaleerden in april 20211 dat kinderen    passende zorg.
                                                            en gezinnen met complexe problemen
                                                            niet altijd tijdig passende hulp krijgen.
                                                            De coalitiepartners hebben daarom de        2. Het bereiken van de leeftijd van achttien jaar mag niet langer de reden zijn
                                                            krachten gebundeld om een doorbraak         waardoor jongvolwassenen in de problemen komen. Maak de leeftijdsgrens 18-/18+
                                                            te realiseren voor deze kinderen en         irrelevant, zodat zorg en begeleiding in de praktijk op passende wijze voortgezet
                                                            hun gezinnen. Dit vanuit de gedachte        worden en er geen kunstmatige breuk (met alle gevolgen van dien) ontstaat.
                                                            uit het Internationaal Verdrag voor
                                                            de Rechten van het Kind (IRVK) dat
                                                            ieder kind het recht heeft om zich in       3. Een systemische, integrale aanpak van problemen wordt de norm. Als kind én
                                                            veiligheid te ontwikkelen en in gebor-      gezin niet worden betrokken bij het bepalen van wat er nodig is, dan gebeuren vaak
                                                            genheid op te groeien. En als daarbij
                                                                                                        niet de goede dingen. Net als wanneer het kind (of de ouder) ‘los’ van de gezinscon-
                                                                                                        text wordt gediagnosticeerd. Voldoende handelingsruimte én -bevoegdheid voor
                                                            hulp nodig is, dan moet die hulp van
                                                                                                        professionals zijn hiervoor belangrijke voorwaarden; aanbieders, gemeenten en
                                                            goede kwaliteit, beschikbaar, passend
                                                                                                        landelijk betrokken partijen zijn hierop aanspreekbaar.
                                                            en betaalbaar zijn.
                                                                                                      Deze speerpunten zijn niet nieuw. De coalitiepartners zien dan ook dat alle keten-
                                                                                                      partners die betrokken zijn bij jeugdhulp aan kinderen en gezinnen met complexe
                                                                                                      problemen van goede wil zijn om dit te realiseren. Dit heeft geleid tot verschillende
                                                                                                      programma’s, rapporten met aanbevelingen, oplossingsrichtingen en initiatieven.
                                                                                                      Ook werken het ministerie van VWS, zorgaanbieders, cliëntenvertegenwoordigers,
                                                                                                      professionals en de VNG samen aan de Hervormingsagenda Jeugd 2022-2028. Met als
                                                                                                      doel de hulpverlening te verbeteren en het jeugdstelsel beter beheersbaar te maken.
                                                                                                      De coalitie wil deze beweging versterken en vraagt daarom aandacht voor een aantal
                                                                                                      principes die van belang zijn om meegenomen te worden bij alle hervormingen.
1. https://www.igj.nl/publicaties/publicaties/2021/04/19/samen-verder
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>                                          ﻿                                                                                        7
Samen-verder
                                          Belangrijke belemme-
sessies                                   ringen die tot stagnatie
→O
  m tot doorbraken op de hiervoor
 genoemde drie speerpunten te
 komen, zijn de coalitiepartners
                                          leiden
 in gesprek gegaan met jongeren,          Hieronder wordt ingegaan op belemmerende patronen waardoor verbeterinitiatieven en
 ouders, professionals, jeugdhul-         programma’s tot nu toe onvoldoende resultaat hebben gehad. Deze patronen houden
 paanbieders en beleidsmakers. De         knelpunten in stand. Veel van deze verstarde patronen zijn reeds bekend in het veld,
 vraag die voorlag was: hoe kunnen        ze worden al in verschillende (advies)rapporten en in de notitie van de coalitie ‘Samen
 de aanbevelingen, oplossingen en         verder' van april 2021 benoemd. Om de door de coalitie geformuleerde doorbraken
 initiatieven die tot nu toe zijn bedacht goed te kunnen duiden worden de belemmerende patronen nogmaals expliciet
 of in gang gezet er daadwerkelijk toe    benoemd.
 leiden dat alle kinderen en gezinnen
 met complexe problemen tijdig de
                                          Botsende systemen
                                          De organisatie en werking van het huidige jeugdhulpstelsel nodigen niet altijd uit om
 juiste hulp ontvangen,de problemen
                                          het beste te doen voor de jeugdigen en gezinnen met complexe problemen en sluiten
 systematisch en integraal worden
                                          niet voldoende aan bij hun behoeften. Er spelen vaak problemen op meerdere leefgebie-
 aangepakt en de hulp wordt geconti-
                                          den. Denk hierbij aan huisvestingsproblemen, schulden, bestaansonzekerheid en kind-
 nueerd bij het bereiken van de leeftijd
                                          en oudergerelateerde problematiek. De manier waarop de samenleving én dus ook de
 van 18 jaar. Het doel van de (online)
                                          hulpverlening is georganiseerd, maakt dat deze jongeren en gezinnen te maken hebben
 gesprekken was om zicht te krijgen op
                                          met verschillende wetten en systemen die met elkaar kunnen botsen. Op papier kan het
 wat werkt, wat niet werkt en wat er in
                                          onderscheid helder zijn, maar in de praktijk leidt deze verkokering niet tot een daadwer-
 de weg zit om structurele verbeterin-
                                          kelijke oplossing voor de problemen en soms juist tot een verergering hiervan.
 gen te realiseren. In deze gesprekken
 werd opnieuw duidelijk dat iedereen      Door de schotten tussen de verschillende domeinen is het niet goed mogelijk om de
 zich wil inzetten om er voor te          ondersteuning en hulp rondom het gezin, op alle leefgebieden vanuit een integrale
 zorgen dat kinderen en gezinnen met      aanpak te organiseren. Indien er een hulpvraag is, wordt er vanuit de eigen regels,
 complexe problemen op tijd de juiste     procedures en mogelijkheden gedacht in plaats van wat er nodig is om het gehele
 hulp krijgen. Maar dat dit om allerlei   gezinssysteem weer goed te kunnen laten functioneren. Hierdoor krijgen kinderen en
 redenen nog niet lukt.                   gezinnen met complexe problemen niet de beste en meest passende hulp.
                                          Bekostigingssysteem voldoet niet
                                          Kostenbesparing speelt een belangrijke rol in de keuze welke hulp wordt ingezet.
                                          De inkoop van specialistische jeugdhulp wordt nu te veel beïnvloed door financiële
                                          prikkels en is niet gerelateerd aan gedeelde kwaliteitsstandaarden. De P x Q, op
                                          output gerichte financiering zorgt voor prijsopdrijving en stimuleert het inzetten van
                                          korte interventies, gericht op lichte problematiek. Goedkopere aanbieders komen
                                          in de plaats van gespecialiseerde aanbieders, maar zij kunnen in de praktijk aan de
                                          meest complexe jeugdigen en gezinnen niet altijd de hulp bieden die nodig is of aan
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>8                                                                                                                     Samen verder ﻿                                                                                      9
de professionele richtlijnen voldoen. Dit hangt deels samen met de transformatie-
opdracht om zo vroeg mogelijk zo licht mogelijke hulp in te zetten, zodat zwaardere
en duurdere (specialistische) jeugdhulp niet nodig is. En deels hangt dit samen met
                                                                                                                                   Oplossingsrichtingen om
de bezuinigingsopdracht: specialistische jeugdhulp is duur. Ook ervaren de andere
domeinen in de hulpverlening alleen de kosten die zij zelf maken en niet de baten die
de ingezette hulpverlening in een ander domein voor hun domein oplevert. Zo wordt
                                                                                                                                   doorbraken te bereiken
een wethouder schuldhulpverlening afgerekend op het geld dat wordt uitgegeven                                                      Het staat buiten kijf dat de problemen die in de jeugdhulp spelen niet makkelijk op te
binnen het ‘eigen domein’; niet op wat er wordt bespaard op jeugdhulp omdat hij een                                                lossen zijn. De coalitie heeft dan ook niet de pretentie dat haar oplossingsrichtingen
gezin uit de schuldsanering helpt.                                                                                                 in één keer alle problemen voor alle kinderen en gezinnen met complexe problemen
                                                                                                                                   kunnen oplossen. De gesprekken hebben eens te meer duidelijk gemaakt hoe complex
Professionals zijn onmisbaar, maar worden onvoldoende in staat gesteld om deze                                                     het jeugdhulpdomein is en dat de oplossing juist niet ligt in het jeugdhulpdomein
moeilijke baan te doen                                                                                                             alleen. Wel is de coalitie ervan overtuigd dat de genoemde oplossingsrichtingen nood-
De verwachtingen in de maatschappij over de inzet van de jeugdprofessional zijn hoog                                               zakelijk zijn om belemmerende patronen te doorbreken en de hulp aan kinderen en
en dit maakt het werk complex. Toenemende prestatiedruk, de gedachte dat alle pro-                                                 gezinnen met complexe problemen daadwerkelijk duurzaam te verbeteren. Deze oplos-
blemen zijn op te lossen door alles ‘weg te organiseren’ en de tendens dat er steeds                                               singsrichtingen moeten daarom het fundament vormen onder alle initiatieven die nu
minder obstakels, afwijkingen, mislukkingen en teleurstellingen geaccepteerd lijken                                                worden gezet, waaronder de Hervormingsagenda Jeugd. Cruciaal is dat alle betrokken
te worden, dragen eraan bij dat ‘normale’ problemen in de ontwikkeling en opvoeding                                                partijen in het jeugdhulpdomein, te weten gebruikers, aanbieders en financiers elkaar
van een kind worden geproblematiseerd. Vervolgens wordt van de professional ver-                                                   nodig hebben om met elkaar de juiste stappen te zetten om duurzame doorbraken te
wacht dat die in staat is om al deze moeilijkheden weg te nemen. Daarnaast wordt van                                               bereiken.
de jeugdprofessionals verwacht dat zij zich niet alleen richten op de jeugdige maar op
het hele gezin. En dus integraal kijken en het gezin ondersteunen om alle problemen                                                Het systeem moet zodanig worden ingericht en functioneren dat het vanzelfsprekend
(schulden, huisvesting, werk en inkomen, kindeigen problematiek, volwassenproble-                                                  is dat;
matiek) aan te pakken die voor moeilijkheden in de opvoeding en het opgroeien van                                                  ■ het belang van het kind voorop staat bij de besluiten die worden genomen,
het kind zorgen. Daarvoor verwachten we dat jeugdprofessionals over sectoren en                                                    ■ vanaf het begin een jeugdige en het gezin integraal en vanuit één hand geholpen
wetgeving heen werken, waar nodig afwijken van wet- en regelgeving, botsende syste-                                                      worden (vanuit het principe 1 gezin, 1 hulpverlener),
men bij elkaar brengen en een oplossing hebben voor maatschappelijke problemen,                                                    ■ door een vakbekwame professional die voldoende tijd, ruimte en middelen krijgt,
zoals schaarste op de woningmarkt en het ontbreken van bestaanszekerheid. Dit zijn                                                 ■ de hulpbronnen en het netwerk van het gezin worden ingezet en
onrealistische verwachtingen.                                                                                                      ■ de professional de jeugdige pas loslaat als de big five’ (support, wonen, school &
                                                                                                                                         werk, inkomen, welzijn) zijn geregeld.
De jeugdprofessional ervaart wel de verantwoordelijkheid om het verschil te maken
voor de jeugdigen en gezinnen, maar het huidige stelsel stelt de jeugdprofessional                                                 De coalitie wil wel graag extra benadrukken dat vakbekwame jeugdprofessionals de
onvoldoende in staat om dit verschil ook daadwerkelijk te kunnen maken. Zij moeten                                                 basis zijn voor goede en effectieve jeugdhulp. Zowel in het wijkteam, waarin deze
de mismatch in wetten, (financiering)structuren en systemen goedmaken; dat is –                                                    professional integraal en cliëntgericht met de jeugdige, diens gezin en netwerk bepaalt
ondanks de enorme drive van de professionals - praktisch ondoenlijk. Zo is het vak                                                 welke hulp zij nodig hebben, als bij de specialistische zorgaanbieder en ook bijvoor-
van jeugdprofessionals een zware baan geworden met veel verantwoordelijkheden,                                                     beeld bij de jeugdbescherming. Concreet betekent dit dat alle oplossingsrichtingen de
weinig maatschappelijk aanzien en veel negatieve publiciteit. Voor veel professionals                                              professional in staat moeten stellen om diens werk, in belang van het kind en diens
is dit een reden het werkveld te verlaten: zij kunnen niet doen wat nodig en effectief is                                          gezin, goed te kunnen uitvoeren.
voor een jeugdige en het gezin. Jeugdprofessionals missen daarnaast passende waar-
dering voor het belangrijke werk dat zij doen. Waardering die zich onder andere uit in
de ruimte en het vertrouwen die de professional nodig heeft om diens werk volgens
de professionele richtlijnen uit te voeren. Dit alles leidt tot een hoog verloop en groot
tekort aan vakbekwame jeugdprofessionals2.
2. B
    lijkens het ‘Arbeidsmarktprofiel van zorg en welzijn, CBS, 29 september was er onder meer in het eerste kwartaal van 2020
   Veel uitstroom vanuit sociaal werk (8,1% van de werknemers) en jeugdhulp (5,7% van de werknemers).
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>10                                                                                 Samen verder ﻿                                                                                                                              11
   Stap 1: Het inrichten van een goede infrastructuur                                                Stap 2: Nieuw bekostigingsmodel voor de
   voor verdere professionalisering                                                                  complexe jeugdhulp
 Zoals hiervoor opgemerkt, is goede kwaliteit van jeugdhulp afhankelijk van de profes-          Naast de goede infrastructuur voor verdere professionalisering is een andere wijze
 sionaliteit van jeugdhulpverleners. Zo kunnen zij het verschil maken voor jeugdigen            van bekostiging nodig om de context waarbinnen de professional moet werken, te
 en gezinnen. Omdat zij dit niet alleen kunnen is het belangrijk dat alle partijen die          veranderen.
 met jeugdigen en gezinnen met complexe problemen werken, een gezamenlijk beeld
 hebben van wat goede kwaliteit is. En dat jeugdigen en ouders een duidelijk beeld              De jeugdhulp moet betaalbaar zijn en blijven. Tegelijkertijd moeten financiën geen
 hebben over wat zij van een jeugdhulpprofessional mogen verwachten. En dat het voor            belemmering vormen om te doen wat nodig is voor kinderen en jeugdigen met
 de jeugdprofessional duidelijk is wat hij moet weten, kunnen en doen.                          complexe problemen. De problemen zijn vaak divers en daar moet bij de bekostiging
                                                                                                rekening mee kunnen worden gehouden. Het is daarom belangrijk dat er een reële
 Hiervoor is allereerst een herdefiniëring van het begrip jeugdhulp nodig. Een duidelijke       bekostiging komt voor deze (verschillende) vormen van jeugdhulp. Deze bekostiging
 herdefinitie geeft afbakening aan welke vormen van hulp onder de Jeugdwet vallen en            zal moeten aansluiten op het kwaliteitskader. De expertise om tot goede kostprijzen te
 welke niet. Dit is nodig om te borgen dat kinderen die daadwerkelijk specialistische           komen, ligt bij de Nederlandse Zorgautoriteit. Daarnaast heeft ook de Jeugdautoriteit
 jeugdhulp nodig hebben, die hulp ook tijdig krijgen.                                           de afgelopen jaren veel kennis opgedaan over de financiële situatie in het jeugdveld
                                                                                                zodat ook zij hierbij van betekenis kan zijn. Op deze manier kan VWS vervolgens bekij-
 Een tweede stap is om aan de herdefiniëring een kwaliteitskader te koppelen. Een               ken of gemeenten zich houden aan het bekostigingssysteem en of zij reële tarieven
 kwaliteitskader is een van de manieren waarop de partijen – gebruikers, aanbieders             betalen aan de aanbieders. Het nieuwe bekostigingsmodel moet ervoor zorgen dat het
 en financiers - tot een gezamenlijk beeld kunnen komen over wat professioneel han-             systeem simpeler wordt, de verantwoording en bureaucratie drastisch minder wordt,
 delen in de jeugdhulpverlening is en hoe dat kan worden gefaciliteerd. Dit kader kan           botsingen tussen systemen zoveel mogelijk verdwijnen en ongewenste prikkels worden
 voortborduren op de richtlijnen en kaders die er nu al zijn en die samenbrengen tot één        weggenomen.
 geheel. Een eenduidig kwaliteitskader kan inzichtelijk maken wat de jeugdhulppro-
 fessional doet (en dus ook wat deze niet doet) en kan borgen dat er voldoende tijd en          Daarbij moet worden bedacht dat veranderingen, waaronder reële tarieven, niet op
 ruimte voor de professional wordt gereserveerd om deze taken uit te voeren.                    korte termijn al zullen leiden tot kostenbesparing. Zoals de commissie van wijzen
                                                                                                in haar advies aangeeft3, kost het simpelweg tijd voordat de opbrengsten van de te
 Verder geeft een kwaliteitskader jeugdhulpaanbieders richting bij het sturen op de             nemen maatregelen hun volle omvang hebben bereikt.”
 kwaliteit van jeugdhulp en helpt het hen om binnen de organisatie continu te werken
 aan kwaliteitsverbetering. Gemeenten biedt het inzicht in de kwaliteit van jeugd-              Het nieuwe bekostigingssysteem moet er verder toe leiden dat:
 hulpaanbieders, hetgeen nodig is voor het inkopen en beschikbaar stellen van een               ■ er ruimte wordt vrijgemaakt voor integrale bekostiging. De integrale bekostiging
 passend hulpaanbod voor hun populatie (zorgplicht) en het invullen van hun regierol.                    moet ertoe leiden dat er in bepaalde gevallen per cliënt/gezin een vast bedrag is
 Voldoet de hulp niet aan het kwaliteitskader? Dan is het geen jeugdhulp. Op die manier                  waarmee ‘afwijkende’ hulp en ondersteuning kan worden bekostigd. Ook moet het
 kan er zicht ontstaan of gemeenten voldoen aan hun zorgplicht.                                          in specifieke gevallen voor gemeenten (jeugd- en wijkteams) mogelijk worden om
                                                                                                         per wijk/gebied te komen tot een budget waarin middelen uit de Jeugdwet, GGZ,
 Ook kan een eenduidig kader bijdragen aan minder verantwoording en bureaucratie                         armoedebeleid, et cetera worden gebundeld om in die gevallen te komen tot de
 voor de professional en leiden tot meer vertrouwen in de professional. Hierdoor kan het                 juiste vorm van hulp en ondersteuning. Een kostenonderzoek kan inzicht geven
 werkplezier en aanzien toenemen en de werkdruk afnemen.                                                 wat deze integrale aanpak aan financiële middelen vraagt. Dit kan bijdragen aan
                                                                                                         betaalbaarheid maar ook de beheersbaarheid van de kosten. Het geeft de aan-
 Om tot een goed en gedragen kwaliteitskader te komen is het belangrijk dat het                          bieders en gemeenten ruimte om met elkaar het gesprek aan te gaan binnen een
 opstellen een gezamenlijke verantwoordelijkheid is van gebruikers, aanbieders (profes-                  bandbreedte.
 sionals) en financiers van jeugdhulp. Het Zorginstituut kan hier mogelijk in faciliteren.
 Tot slot is het belangrijk dat het kwaliteitskader een formele status krijgt en de vrijblij-
 vendheid eraf gaat.
                                                                                                3. Uitspraak en advies van de arbitragecommissie inzake het geschil tussen Rijk (ministerie van VWS) en gemeenten (VNG) over de
                                                                                                   structurele financiering van de jeugdhulp, Den Haag, 18 mei 2021.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>12                                                                            Samen verder ﻿                                                                                      13
 ■ gemeenten die onevenredig worden belast omdat daar relatief veel jongeren en               Stap 3: De jeugdhulp voorbij
   gezinnen met complexe problematiek wonen, worden gecompenseerd (risico-
   verevening). In sommige (kleine) gemeenten wonen relatief veel jongeren met               De bovengenoemde stappen moeten bijdragen aan passende hulp voor kinderen en
   complexe problematiek. De Vereniging van Nederlandse Gemeenten kan een                    gezinnen met complexe problemen. Dit kan helpen om het volume van de jeugdhulp
   risicoverevening/risicoschatting doen om gemeente die relatief veel complexe              te verminderen. De druk op de jeugdhulp (en de jeugdhulpprofessionals) zal namelijk
   jeugdproblematiek hebben extra te compenseren.                                            hoog blijven als er niks wordt gedaan aan de toestroom. Te weinig aandacht voor
                                                                                             preventie, ook in samenhang met andere domeinen, is hiervoor een belangrijke ver-
 ■ er experimenteer- en innovatiegelden worden vrijgemaakt. Het is belangrijk dat er         klaring. Als er bijvoorbeeld sprake is van bestaansonzekerheid binnen het gezin, kan
   voldoende middelen zijn voor (wetenschappelijk) evaluatieonderzoek dat bijdraagt          jeugdhulp uiteindelijk wel nodig zijn, maar was deze inzet in sommige gevallen wel-
   aan een nieuw, evidence based aanbod en goede implementatie hiervan. Het zou              licht minder of niet nodig geweest als de basis voor het gezin op orde was gebracht.
   ook goed zijn dat een door VWS aangewezen organisatie beleidsregels opstelt               Dit leidt ook tot de vraag wat de maatschappij van de jeugdhulpprofessionals kan en
   voor experimenten en innovatie. Deze organisatie kan dan ook de aanvragen                 mag verwachten. Vakbekwame professionals zijn essentieel om ouders en jeugdigen
   hierop toetsen. Als een gemeente en aanbieder constateren dat aspecten in de              door de bestaande botsende systemen heen te laveren, buiten de lijntjes te kleuren
   jeugdhulp beter kunnen, dan kan er een experiment/innovatie opgezet worden. De            en de (gevolg)schade te helpen beperken. Dat heeft echter zijn grenzen: van de jeugd-
   experimenteerregel is analoog aan de reguliere zorg waarbij de voorstellen tussen         hulpprofessional kan niet worden verwacht dat zij alle problemen die veroorzaakt
   aanbieder en verzekeraar voor het experiment bij de Nederlandse Zorgautoriteit            worden door zaken als bestaansonzekerheid of wachtlijsten in de volwassenenzorg
   worden ingediend. Bij de jeugdhulp zal een door VWS aangewezen organisatie                kunnen oplossen, of zelfs kunnen voorkomen. Dat is niet reëel. Om de toestroom te
   deze taak op zich kunnen nemen. Het experiment wordt gemonitord en de resulta-            beperken moet er dus meer worden ingezet op het oplossen van problemen in aanpa-
   ten kunnen leiden tot acceptatie van een bepaalde zorg als reguliere jeugdhulp.           lende domeinen.
 ■ gemeenten elk jaar een inschatting maken wat de verwachte jeugdhulpvraag zal              Een andere verklaring voor de hoge toestroom is de medicalisering van lichte proble-
   zijn, gelet op hun populatie. Er zou vervolgens toezicht moeten zijn op gemeenten         matiek en door gebruikelijke opvoed- en opgroeiproblemen te snel te bestempelen
   om te zien of zij voldoende zorg inkopen en daarmee voldoen aan hun zorgplicht.           als jeugdhulp. Medicalisering is een bredere trend die ook in andere zorgdomeinen
                                                                                             speelt. Vragen over medicalisering hangen bovendien samen met nog grotere vragen
 ■ een deel van de financiële middelen voor jeugdhulp gereserveerd is voor                   als ‘wat vinden we normaal en wat niet, wat is goed genoeg ouderschap en ‘waar zijn
   jeugdigen en gezinnen met de meest complexe problematiek, zodat wijkteams                 we als maatschappij verantwoordelijk voor?’. Het beantwoorden van deze normatieve
   en jeugdbeschermers deze jeugdigen en gezinnen zonder vertraging kunnen                   vragen vergt verdere reflectie en een brede maatschappelijke dialoog.
   verwijzen naar (boven)regionaal georganiseerd, gespecialiseerd hulpaanbod                 :
   (zoals complexe GGZ-zorg) én zodat voor de jeugdigen met complexe problemen
   die (na een traject in de jeugdhulp) niet kunnen terugvallen op hun gezin, zoals
   alleenstaande minderjarige vreemdelingen, kan worden ingezet op het realiseren
   van de ‘big five’. Zo geldt voor veel jeugdigen die rond hun achttiende jaar uitstro-
   men uit de (residentiële) jeugdhulp, dat zij geen huisvesting hebben en hiervoor
   zijn aangewezen op de maatschappelijke opvang. Dit heeft directe gevolgen voor
   de jeugdige op het gebied van school, werk, inkomen en welzijn. De coalitie pleit
   daarom voor huisvesting voor jeugdigen die de residentiële jeugdhulp verlaten en
   voor alleenstaande minderjarige vreemdelingen, eventueel via een quotum per
   gemeente.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>14                                                                                 Samen verder ﻿                                                                                       15
 Hoe nu (samen) verder?                                                                         De coalitiepartijen zijn in gesprek geweest over de geformuleerde oplossingsrichtingen
                                                                                                en zullen dit blijven doen. Naast het samen doordenken van deze oplossingen, heeft
                                                                                                de coalitie ook gereflecteerd op haar eigen rol: wat kunnen de coalitiepartners nu al
 Met deze oplossingsrichtingen als fundament hopen de coalitiepartijen te bereiken              (anders) doen en hoe kunnen zij zich in de toekomst blijven inzetten om de zorg voor
 dat jeugdhulpprofessionals in staat worden gesteld om aan de voorkant een integrale,           kinderen en gezinnen duurzaam te verbeteren. Hieronder wordt beschreven waar elke
 verklarende, gedeelde analyse te maken, om vervolgens tijdig de juiste hulp in te              afzonderlijke coalitiepartij zich aan wil committeren.
 zetten waarbij financiële belangen en de inrichting van het systeem niet meer leidend
 of belemmerend zijn en de hulp te kunnen continueren als een jongere 18 jaar wordt.            ■    De coalitie 'Samen verder' zal blijven stimuleren dat het ministerie van VWS, de
 De verwachting is dat hierdoor het werkplezier van de professional toeneemt en meer                 VNG, gebruikers en aanbieders (professionals) met elkaar daadwekelijk doen wat
 professionals voor dit moeilijke vak (blijven) kiezen. Ook de Hervormingsagenda Jeugd               nodig is om de hulp en ondersteuning aan kinderen en gezinnen met complexe
 heeft de doelstelling om te komen tot 1) betere en tijdige zorg en ondersteuning, op de             problemen duurzaam te verbeteren.
 juiste plek en wanneer dit nodig is en 2) een beheersbaar en daarmee duurzaam finan-
 cieel houdbaar stelsel. Het is goed dat de Hervormingsagenda alle betrokken partijen           ■    De coalitie roept alle betrokkenen op om uitvoering te geven aan de door de
 – gebruikers, aanbieders en financiers – bij elkaar heeft gebracht om te bepalen wat                coalitie benoemde oplossingsrichtingen. De coalitie zal, ieder vanuit haar eigen
 nodig is om de jeugdhulp duurzaam te verbeteren. Helaas lijkt de samenwerking op                    rol en verantwoordelijkheid, nauwgezet volgen of dit daadwerkelijk gebeurt.
 dit moment te stokken vanwege de in het regeerakkoord aangekondigde bezuinigen
 op de jeugdhulp. Terwijl het juist nu belangrijk is dat de betrokken partijen prioriteit       ■    De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd en de NZa zullen meedenken over de
 geven aan de verbetering van de zorg en ondersteuning aan kinderen en gezinnen met                  herdefiniëring van het begrip jeugdhulp en een bijdrage leveren aan het pro-
 complexe problemen. Daarom is het cruciaal dat partijen zo snel mogelijk verder aan                 ces van het opstellen van een daarbij passend kwaliteitskader. De Nationale
 de slag gaan met en uitvoering geven aan de gemaakte plannen en hun gezamenlijke,                   ombudsman en de Kinderombudsman zullen daarbij zorgen voor de inbreng van
 maatschappelijke opdracht.                                                                          het burgerperspectief en het stappenplan ‘Het beste besluit voor het kind’ (over
                                                                                                     besluiten nemen in lijn met het kinderrechtenverdrag).
                                                                                                ■    De Nederlandse Zorgautoriteit werkt mee aan de invulling van de Wet verbetering
                                                                                                     beschikbaarheid zorg voor jeugdigen.
                                                                                                ■    De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd geeft ruimte aan het veld voor experi-
                                                                                                     menten die leiden tot betere jeugdhulp aan kinderen en gezinnen met complexe
                                                                                                     problemen.
                                                                                                ■    De Nationale ombudsman bekijkt wat de relatie tussen de behoorlijkheidsver-
                                                                                                     eisten en de zorgplicht van de gemeenten betekent voor hetgeen inwoners van
                                                                                                     een gemeente mogen verwachten. De Nationale ombudsman gaat samen met de
                                                                                                     Kinderombudsman in gesprek met de andere lokale ombudsvoorzieningen om
                                                                                                     hiervoor uitgangspunten te formuleren.
                                                                                                ■    De Nationale ombudsman en de Kinderombudsman monitoren de ontwikkelingen
                                                                                                     op basis van de klachten en signalen die zij ontvangen, waarbij zij zullen blijven
                                                                                                     meedenken met burgers en overheden voor oplossingen op casusniveau en bevor-
                                                                                                     deren dat de rechten van jongeren en ouders met complexe problemen worden
                                                                                                     geborgd.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>16                                                                           Samen verder ﻿ 17
■     De Nederlandse Zorgautoriteit biedt daarnaast aan om onderzoek te doen ten
      behoeve van een reële bekostiging verbonden aan het kwaliteitskader.
■     De Raad voor Volksgezondheid & Samenleving (RVS) legt zich toe op het verder
      verkennen van wat er moet veranderen aan de context waarbinnen professionals
      moeten werken, zodat zij niet langer met een onmogelijke taak worden opgeza-
      deld. Dit doet de RVS onder het werkagendathema ‘Schurende stelsels’. Ook zal de
      RVS verkennen hoe ongewenste medicalisering gekeerd kan worden.
De coalitiepartners zullen de voortgang en de ontwikkelingen de komende tijd nauwge-
zet blijven volgen en elkaar scherp houden op de opgaven die er liggen.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>www.igj.nl      www.dekinderombudsman.nl www.nationaleombudsman.nl  www.nza.nl  www.raadrvs.nl
meldpunt@igj.nl ombudswerk@              post@nationaleombudsman.nl info@nza.nl mail@raadrvs.nl
                dekinderombudsman.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>