<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Publieksversie van de vervolgrapportage Samen verder – kinderen en
gezinnen met complexe problemen samen verder helpen
Over dit rapport
Dit document is een publieksversie van de ‘Vervolgrapportage Samen verder – kinderen en gezinnen
met complexe problemen samen verder helpen’.
Deze publicatie geeft een indruk van wat in de vervolgrapportage staat. Meer lezen over de
achtergrond, oplossingsrichtingen en vervolgstappen? Lees dan de vervolgrapportage.
Aanleiding
Vanuit de gedachte uit het Internationaal Verdrag voor de Rechten van het Kind (IRVK) heeft ieder
kind het recht om zich in veiligheid te ontwikkelen en in geborgenheid op te groeien. En als daarbij
hulp nodig is, dan moet die hulp van goede kwaliteit, beschikbaar, passend en betaalbaar zijn.
Helaas gaat dit voor veel kinderen en gezinnen met complexe problemen niet op. Zij worden nog
steeds te laat, niet of nog niet goed geholpen. Terwijl zij die hulp door de stapeling van problemen
juist heel hard nodig hebben. Door het uitblijven van tijdige, passende hulp komen deze kinderen op
grote achterstand te staan, worden zij onnodig aan traumatische crisiservaringen blootgesteld en
krijgen zij structureel minder kansen. Dit heeft vaak ook nog gevolgen voor de kinderen van deze
kinderen.
Daarom hebben de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd, de Kinderombudsman, de Nationale
ombudsman, de Nederlandse Zorgautoriteit en de Raad voor Volksgezondheid & Samenleving sinds
april 2021 de handen ineen geslagen. Om zo bij te dragen aan de ambitie om kinderen en gezinnen
met complexe problemen samen verder te helpen.
In een eerste analyse beschreef de coalitie waarom – ondanks alle goede bedoelingen van iedereen
– het nog steeds niet goed genoeg lukte om deze kinderen en gezinnen te helpen. In deze analyse
benoemde de coalitie drie speerpunten die met voorrang opgepakt moesten worden om de zorg aan
kinderen en gezinnen met complexe problemen echt te verbeteren.
Wat heeft de coalitie sindsdien gedaan?
De coalitie sprak de afgelopen tijd met ouders, jongeren, professionals, beleidsmakers (gemeenten
en rijk) en andere betrokkenen om te horen waarom het nog niet lukt om kinderen en gezinnen met
complexe problemen goed te helpen. En wat er dan wel moet gebeuren om te zorgen dat:
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>                                                                                                      2
     1. alle kinderen en gezinnen met complexe problemen op tijd de juiste hulp ontvangen;
     2. de problemen met een allesomvattende aanpak en vanuit één hand worden aangepakt en
     3. de hulp wordt voortgezet als een jongere 18 jaar wordt.
Opnieuw werd in deze gesprekken duidelijk dat alle betrokkenen zich willen inzetten om ervoor te
zorgen dat kinderen en gezinnen met complexe problemen goed worden geholpen. Dat dit tot nu toe
onvoldoende lukt, heeft vooral te maken met de volgende belemmerende factoren.
Waarom lukt het nog onvoldoende?
De eerste belemmering wordt gevormd door botsende systemen. De kinderen en gezinnen hebben -
naast hun eigen problemen - vaak te maken met problemen op meerdere leefgebieden, zoals
huisvesting, schulden en onvoldoende inkomen. Hierdoor krijgen zij te maken met verschillende
wetten en systemen die met elkaar kunnen botsen. Door de schotten tussen de verschillende
domeinen is het niet goed mogelijk om altijd het beste te doen voor deze kinderen en gezinnen.
De tweede belemmering is een bekostigingssysteem dat niet voldoet. De kosten van een behandeling
spelen een belangrijke rol in de keuze welke hulp wordt ingezet. Kostenbesparing stimuleert het
inzetten van korte interventies, gericht op lichte problematiek, of het contracteren van goedkopere
aanbieders die niet altijd de juiste hulp kunnen en willen bieden aan kinderen en gezinnen met
complexe problemen.
De derde belemmering is dat jeugdhulpprofessionals onvoldoende in staat worden gesteld om deze
moeilijke baan te doen. Van de jeugdprofessional wordt verwacht dat hij/zij alle problemen in het
gezin oplost, ook als die in feite buiten diens werkterrein liggen. Zo verwachten we dat
jeugdprofessionals over sectoren en wetgeving heen werken, waar nodig afwijken van wet- en
regelgeving, botsende systemen bij elkaar brengen en een oplossing hebben voor maatschappelijke
problemen, zoals schaarste op de woningmarkt en het ontbreken van bestaanszekerheid.
Dit maakt het werk moeilijk. Het huidige stelsel stelt de jeugdprofessional onvoldoende in staat om
daadwerkelijk het verschil te kunnen maken voor het kind, hoe graag hij/zij dit ook wil.
Waar willen we naartoe?
De problemen in de jeugdhulp zijn niet makkelijk op te lossen. Het jeugdhulpdomein is complex en
de oplossing ligt niet bij het jeugdhulpdomein alleen. Om tot verbeteringen voor alle kinderen en
gezinnen met complexe problemen te komen moet het systeem van jeugdhulp zo worden ingericht
en functioneren dat:
■ wat het beste is voor het kind voorop staat bij de besluiten die worden genomen,
■ vanaf het begin een kind en het gezin met een allesomvattende aanpak en vanuit één hand worden
geholpen (vanuit het principe 1 gezin, 1 hulpverlener),
■ zij worden geholpen door een vakbekwame professional die voldoende tijd, ruimte en middelen
krijgt,
■ de hulpbronnen en het netwerk van het gezin worden ingezet en
■ de professional de jongere pas loslaat als 'de big five’ (ondersteuning, wonen, school
werk, inkomen, zorg) zijn geregeld.
De coalitie benadrukt dat vakbekwame jeugdprofessionals de basis zijn voor goede en effectieve
jeugdhulp. Zij zijn dus onmisbaar. Zowel in het wijkteam, als bij de specialistische zorgaanbieder en
ook bijvoorbeeld bij de jeugdbescherming. Alles moet er daarom op zijn gericht dat de professional
het werk, in het belang van het kind en het gezin, goed kan uitvoeren. Concreet betekent dit dat alle
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>                                                                                                      3
oplossingsrichtingen de professional in staat moeten stellen om diens werk, in belang van het kind en
diens gezin, goed te kunnen uitvoeren.
Wat is hiervoor nodig?
Het staat buiten kijf dat de problemen die in de jeugdhulp spelen niet makkelijk zijn op te
lossen. De coalitie heeft dan ook niet de pretentie dat haar oplossingsrichtingen
in een keer alle problemen voor alle kinderen en gezinnen met complexe problemen
kunnen oplossen. Wel is de coalitie ervan overtuigd dat er oplossingen zijn die de belemmerende
factoren kunnen opheffen. De hierna genoemde oplossingsrichtingen moeten daarom het
fundament vormen onder alle initiatieven die nu worden gezet, waaronder de Hervormingsagenda
Jeugd.
Oplossingsrichting 1 Het inrichten van een goede basisorganisatie voor verdere professionalisering
Het is belangrijk dat alle partijen die een rol spelen of een verantwoordelijkheid hebben in de zorg en
ondersteuning aan kinderen en gezinnen met complexe problemen, een gezamenlijk beeld hebben
van welke hulp jeugdhulp is en wat goede kwaliteit is. Hiervoor is allereerst een duidelijke
herdefinitie van het begrip jeugdhulp nodig. Vervolgens is het belangrijk dat aan deze herdefinitie
een kwaliteitskader wordt gekoppeld. Dat kwaliteitskader maakt inzichtelijk wat de
jeugdhulpprofessional doet (en dus ook wat deze niet doet) en zorgt ervoor dat de professional
voldoende tijd en ruimte heeft om deze taken uit te kunnen voeren.
En voldoet de hulp niet aan het kwaliteitskader? Dan is het geen jeugdhulp.
Oplossingsrichting 2 Een nieuw bekostigingsmodel voor de complexe jeugdhulp
De jeugdhulp moet betaalbaar zijn en blijven. Tegelijkertijd moeten financiën geen
belemmering vormen om te doen wat nodig is voor kinderen en jeugdigen met complexe
problemen. Daarom is er een andere wijze van bekostiging nodig die zorgt voor reële (eerlijke)
tarieven. En ervoor zorgt dat het systeem simpeler wordt, de verantwoording en bureaucratie
drastisch minder worden, botsingen tussen systemen zoveel mogelijk verdwijnen en ongewenste
financiële prikkels worden weggenomen.
Oplossingsrichting 3 De jeugdhulp voorbij
De druk op de jeugdhulp zal hoog blijven als er niets wordt gedaan aan de toestroom. Daarom moet
er meer worden gedaan om problemen, ook op andere leefgebieden, te voorkomen en te
voorkomen dat bestaande problemen verergeren. Wanneer bijvoorbeeld huisvestingsproblemen of
financiële onzekerheid eerder waren weggenomen, was - in sommige gevallen - jeugdhulp misschien
niet nodig geweest. Ook moeten we als samenleving realistisch zijn in wat we van de
jeugdhulpprofessionals kunnen verwachten. En we moeten met elkaar in gesprek over wat we als
gebruikelijke opgroei- en opvoedproblemen en goed genoeg ouderschap zien en wat niet.
Hoe nu (Samen) verder?
Met deze oplossingsrichtingen als fundament hopen de coalitiepartijen te bereiken
dat jeugdhulpprofessionals in staat worden gesteld:
     om bij aanvang van de hulp een allesomvattende en gedeelde probleemanalyse te maken,
     vervolgens snel de juiste hulp in te zetten waarbij financiële belangen en de inrichting van
        het jeugdhulp systeem niet meer leidend of belemmerend zijn,
     en de hulp doorloopt als een jongere 18 jaar wordt.
De verwachting is dat hierdoor het werkplezier van de professional toeneemt en meer
professionals voor dit moeilijke vak (blijven) kiezen.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>                                                                                                    4
De coalitiepartijen zullen zich- ieder vanuit hun eigen rol en verantwoordelijkheid - samen blijven
inzetten om de zorg voor kinderen en gezinnen duurzaam te verbeteren. De coalitie 'Samen verder'
zal blijven stimuleren dat het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, de Vereniging
Nederlandse Gemeenten, gebruikers en aanbieders (professionals) met elkaar daadwekelijk doen
wat nodig is om de hulp en ondersteuning aan kinderen en gezinnen met complexe problemen
duurzaam te verbeteren.
De coalitie roept daarnaast alle betrokkenen op om de genoemde oplossingsrichtingen uit te voeren.
De coalitie zal nauwgezet volgen of dit ook gebeurt.
Maart 2022
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>