<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>24048104
         Bijlage   2 toelichting voortgang wolvenplan (221201       BAC   VP)
              1.  Maatschappelijke onrust, openbare veiligheid       en actief ingrijpen
         De in de oplegger onder actualiteiten geschetste -ook voor provincies- onverwachte
         ontwikkelingen dat wolven zich anders blijken te gedragen dan voorspeld en dat daardoor
         maatschappelijke onrust ontstaat over veiligheid van personen en huisdieren, maken dat
         (in tegenstelling tot eerder voorzien) de vraag zich voordoet of en in hoeverre hiermee de
         openbare veiligheid dermate in het geding komt dat actief ingrijpen in beeld komt. Ter
         verdieping van/in aanvulling op de voorliggende juridische analyse heeft Drenthe een
         juridische uitvraag gedaan wanneer/in welke situatie de provincie gerechtigd is om actief
         in te grijpen (in ultimo: afschot wolf).
         Indien   er voor   gekozen wordt   om   aspecten als deze nader uit   te werken in het
         wolvenplan,     dan vergt dit  meer  tijd dan in de  oorspronkelijk planning voorzien
         (vaststellen wolvenplan      ten laatste  begin 2023) en verschuift de focus van uitgaan     van
         zoeken    naar  manieren   van  conflictarm samenleven met de wolf      aan  de hand   van
         preventie    van  predatie door wolven op vee naar meer nadruk leggen op openbare
         veiligheid   aan  de hand   van het wolf-vrij verklaren/maken van delen van Nederland.
                  In hoeverre is de BAC VP     van   oordeel dat het de  gewijzigde  situatie noodzakelijk
                  maakt dat substantiéle wijzigingen worden doorgevoerd in het wolvenplan en de
                  beoogde planning, die voorziet in vaststelling van het wolvenplan begin 2023?
             2.   Preventie of   wolf-vrije zones?
         In de   huidige opzet van het wolvenplan richt de inzet zich in eerste instantie op preventie
         van   predatie door wolven op vee. Daarnaast wordt in het plan binnen de wettelijke
         kaders verkend in welke situaties, en onder welke voorwaarden verjagen, verstoren en
         uiteindelijk doden van wolven tot de mogelijkheden behoort. Het plan sluit die
         mogelijkheid dus niet uit, maar er wordt wel nadrukkelijke aangegeven dat in het geval
         van een juridische toets door een rechter gekeken zal worden of de alternatieve
         maatregelen, waaronder schadepreventie in voldoende mate is toegepast, en in hoeverre
         de gunstige staat van instandhouding in het geding is. Hoe beter deze zaken geregeld
         zijn, hoe groter de kans dat het besluit tot ingrijpen voor een rechter in stand blijft.
         Vanuit   een  aantal stakeholders -in eerste instantie vooral dierhouders       maar nu  ook in
         toenemende mate verontruste         burgers- wordt evenwel gepleit     om  Nederland, of delen
         van   Nederland    geheel wolf-vrij te verklaren.
         Hierin meegaan betekent een fundamentele wijziging van de uitgangspunten zoals in het
         wolvenplan beschreven. Op basis van onderliggende documenten staat de Nederlandse
         wet, die is gebaseerd op Europese richtlijnen, een dergelijke benadering niet toe.
         Zoals in het wolvenplan beschreven, ontstaan er meer mogelijkheden wanneer op
         internationaal niveau een management plan wordt vastgesteld. De ervaring leert echter
         dat een dergelijk proces meerdere jaren in beslag neemt.
                  Onderschrijft de    BAC VP nog steeds het in het    wolvenplan gehanteerde
                  uitganspunt dat gezocht wordt       naar een  manier  om  conflictarm met de wolf
                  samen    te leven? NB: conflictarm samenleven met de wolf is ook het        uitgangspunt
                  van  LNV;
                                                                                                           0000001152
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>24048104
             3.   Veiligheid  en  de rol van   de burgemeester    en  GS
         In acute   veiligheidssituaties   is de  burgemeester bevoegd om in te grijpen. Te denken valt
         daarbij   aan  acuut gevaar    voor mensen     of huisdieren. Tegelijkertijd is openbare veiligheid
         één van de gronden waarop GS de bevoegdheid heeft om ontheffing te kunnen verlenen
         van het verbod op vangen, verwonden en doden van de wolf, zij het onder voorwaarde
         van een aantal sterk inperkende juridische voorwaarden zoals een gunstige staat van
         instandhouding van de soort. In gevallen van acute veiligheidssituaties is de
         burgemeester niet gehouden aan dergelijke juridische voorwaarden als andere
         bevredigende oplossing en gunstige staat van instandhouding van de soort.
         Zoals aangegeven zijn       tijdens de bijeenkomsten in Drenthe met name zorgen over
         veiligheid naar voren gebracht. Vanwege de hiervoor geschetste vraag of en in hoeverre
         de openbare veiligheid dermate in het geding komt dat actief ingrijpen door provincies in
         beeld komt, doet zich de vraag voor in hoeverre het wolvenplan op dergelijke zorgen in
         dient te gaan?
         In de   huidige opzet van het wolvenplan wordt voorzien in interventierichtlijnen, waarin
         voor   verschillende   (tot dusverre voorziene) conflictsituaties wordt beschreven wat de
         handelingsmogelijkheden zijn. Het betreft wolf-vee situaties, wolf-hond situaties en hond-
         mens situaties, waarbij de nadruk tot op heden evenwel ligt op wolf-vee situaties.
         Ten aanzien     van wolf-hond situaties     en hond-mens situaties wordt in het plan
         afgebakend     waar   de verantwoordelijkheden van de provincies eindigt en die van
         gemeentes begint. Het wolvenplan is weliswaar besproken met (een vertegenwoordiger
         van de) VNG maar het plan kan op dit moment niet worden gepresenteerd als een
         gezamenlijk product.
                  In hoeverre is de BAC VP       (naar aanleiding  van  signalen  over ervaren  onveiligheid)
                  van  oordeel dat betrokkenheid       van  gemeentes, gelet op de rol   van  de
                  burgemeester inzake      acute   veiligheid van  mens en   huisdier, versterkt moet
                  worden. En in hoeverre is de BAC VP bereid         om  provincies hierover het initiatief
                  naar  zich toe te trekken?
         NB: tot dusverre heeft VNG        zeer  beperkte interesse getoond in dit dossier (hetgeen      op
         meerdere soorten-dossiers het         geval is) dus opschalen binnen VNG zal op z'n minst       een
         uitdaging zijn.
             4.   Preventie   en  vergoeden schade      aan  koeien en paarden?
         Recentelijk worden ook koeien        en  paarden (pony’s) door wolven aangevallen.       Dit is een
         voor   Nederland nieuw fenomeen.
         Het  voorliggende (concept)wolvenplan          voorziet slechts beperkt in dergelijke situaties. Er
         is ook nog    weinig bekend    over  de mate waarin het hier     natuurlijk gedrag, of gedrag van
         enkele individuen betreft en gedrag waar we in de toekomst vaker rekening mee moeten
         houden. Ook over mogelijke maatregelen om aanvallen op koeien en paarden te
         voorkomen, is weinig bekend. Daarnaast is het de vraag of het wenselijk om ook koeien
         en paarden uit te rasteren, omdat dat grote consequenties kan hebben voor de
         doortrekbaarheid van het landschap voor andere beschermde diersoorten die door een
         wolfwerend hek tegengehouden worden, zoals dassen en reeén.
                                                                                                              0000001153
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>24048104
         Om hier   goed beleid  op te maken, is het nodig meer onderzoek te laten doen, meer
         ervaring op   te doen en  met de sector en andere belanghebbenden nader overleg over te
         voeren.  In dat  geval zal het niet mogelijk zijn het wolvenplan binnen het voorziene
         tijdspad  op te leveren.
         Voor zowel koeien als    paarden voorziet het nieuwe wolvenplan wel reeds in de
         mogelijkheid   tot tegemoetkoming bij aanvallen op wolven. Het is evident dat koeien als
         paarden een hogere economische waarde hebben dan schapen. Voor koeien lijkt (net als
         bij schapen) redelijk eenvoudig een zekere standaardwaarde vast te stellen, maar voor
         paarden ligt dat mogelijk veel complexer. De economische waarde van paarden loopt
         sterk uiteen: denk aan ren- en dressuur(ras)paarden. Uitgezocht dient te worden hoe
         zaken als verzekering en de plicht tot het beschermen van gehouden dieren tegen
         roofdieren (ogv het Besluit houders van dieren, bij de Wet dieren) van invloed zijn op
         eventueel door provincies te vergoeden schade.
                 In hoeverre wil de BAC VP in het   wolvenplan nieuwe vraagstukken met betrekking
                tot   preventie ten aanzien van koeien en    paarden en vergoeding van schade uit
                 laten werken?
                                                                                                  0000001154
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>