<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>20873387
         Melkveebedrijven                   in de     Zandregio           zonder         derogatie
         In de   Zandregio heeft een vijfde van de melkveebedrijven die in het Bedrijveninformatienet van
         het LEI   zijn opgenomen geen derogatie. Deze groep van bedrijven is divers maar heeft,
         gemiddeld genomen, een lagere meetmelkproductie per hectare, lagere gras- en
         maisopbrengsten per hectare en lagere bodemoverschotten voor zowel stikstof als fosfaat in
         2014.
         Het overgrote deel van de melkveebedrijven heeft derogatie en mag 230 of 250 kg stikstof/ha
         afkomstig van dierlijke mest van graasdieren gebruiken. De dalende animo voor derogatie roept
         vragen op. Hoe zien de bedrijven die geen gebruik maken van derogatie eruit en welke
         beweegredenen hebben ze? Welke verschillen in de nutriéntenboekhouding zijn er met
         bedrijven met derogatie en wat betekent dit voor de overschotten? Dit artikel schetst de
         uitkomsten van een eerste vergelijking.
         Geen    derogatie op een vijfde van de melkveebedrijven
         In de   Zandregio had 17% van alle Nederlandse melkveebedrijven (NSO-bedrijfstype 4500) in
         2014 geen derogatie aangevraagd. Binnen de Zandregio is het aandeel melkveebedrijven
         zonder derogatie in het Zuidelijk zandgebied duidelijk groter dan in de zandgebieden Noord en
         Midden. Belangrijke reden om af te zien van derogatie is het vasthouden aan een substantiéle
         teelt van   andere voedergewassen    zoals snijmais. Daarnaast kent  een  kwart  van de bedrijven
         zonder    derogatie een biologische bedrijfsvoering, waarmee   ze per definitie niet meer dan 170
         kg stikstof uit dierlijke mest per hectare mogen gebruiken.
         Minder    grasland op melkveebedrijven zonder derogatie
         Op   de  bedrijven zonder derogatie bestaat gemiddeld 67% van     het areaal uit grasland (tabel 1).
         Naast gras wordt    een  scala aan andere gewassen verbouwd zoals mais (22%), aardappelen
         (6%), overige    voedergewassen (2%) en suikerbieten (1%). Daarentegen bestaat op bedrijven
         met derogatie    nagenoeg de gehele oppervlakte uit de voedergewassen gras (79%) en mais
         (20%). Bedrijven zonder derogatie hebben een lagere veebezetting (2,0 grootvee-eenheid,
         gve/ha) dan bedrijven met derogatie (2,4 gve/ha). Een lagere veebezetting in combinatie met
         een gemiddeld lagere melkproductie per koe zorgt voor een gemiddeld lagere
         meetmelkproductie per hectare op de bedrijven zonder derogatie. De groep bedrijven zonder
         derogatie kent een grotere spreiding in de melkproductie/ha dan de bedrijven met derogatie. Dit
         in combinatie met het scala aan geteelde gewassen geeft aan dat de groep melkveebedrijven
         zonder derogatie een geméleerde samenstelling heeft.
         Lagere bemesting en lagere opbrengst op melkveebedrijven zonder derogatie
         Zowel de    bemesting met stikstof als fosfaat is gemiddeld lager op melkveebedrijven zonder
         derogatie in vergelijking met bedrijven met derogatie. Dit is deels te verklaren door het aandeel
         biologische bedrijven en daarnaast uit de verschillen in het bouwplan. Bedrijven zonder
         derogatie hebben gemiddeld een kleiner aandeel grasland waarvoor hogere stikstof- en
         fosfaatgebruiksnormen gelden dan voor andere gewassen. De bemesting van grasland op
         bedrijven zonder derogatie bedroeg 182 kg werkzame N/ha en 76 kg fosfaat/ha. In vergelijking
         met bedrijven met derogatie is de bemesting op grasland met werkzame stikstof en fosfaat op
         melkveebedrijven zonder derogatie respectievelijk 32% en 8% lager. Dit resulteerde in een
         gemiddeld lagere berekende graslandopbrengst (13%). Het maaipercentage is gemiddeld lager
         op bedrijven zonder derogatie ondanks een gelijk percentage weide-uren van de beide groepen
         van bedrijven. Uit de grotere spreiding in het maaipercentage en ook in de beweidingsuren
         binnen de groep niet-derogatiebedrijven, blijkt dat de niet-derogatiebedrijven divers van aard
         zijn.
         Bodemoverschotten lager op bedrijven zonder derogatie
         In 2014 zijn zowel het gemiddelde stikstof- als het fosfaatbodemoverschot op       melkveebedrijven
         zonder    derogatie lager dan de bodemoverschotten op bedrijven met derogatie. In de beide
         groepen van bedrijven komen zowel lage als hoge overschotten voor, maar in de groep van
         bedrijven zonder derogatie is de spreiding groter dan in de groep met derogatie. Het LMM kan
         helaas geen vergelijking maken over de waterkwaliteit op melkveebedrijven met en zonder
         derogatie, omdat het LMM een te klein aantal melkveebedrijven zonder derogatie meet. De
         groep melkveebedrijven zonder derogatie is divers en we zouden een groter aantal moeten
         meten om een representatief beeld te krijgen.
         Tabel 1: Kenmerken      van melkveebedrijven  met  derogatie en melkveebedrijven zonder derogatie
         in de  Zandregio (jaar   =
                                    2014)
                                                                                                              0000000015
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>20873387
            Kenmerk                                      Met   derogatie  Zonder
                                                                         derogatie
            Aantal   steekproefbedrijven                        141          42
            Aantal vertegenwoordigde                           6.769        1.415
            bedrijven
            % gras                                               79          67
            Veebezetting (gve/ha)                               2,4          2,0
                                      per koe
            Mastmelkproguctie
            % weide      uren  mei- oktober
                                                               8850         8080
                       .                                         24          23
            melkkoeien      a)
            Maaipercentage (%)                                  343          282
            Opbrengst gras (kg droge                          11.000       9.600
            stof/ha)
            Opbrengst (snij)mais (kg                          12.700       16.600
            droge stof/ha)
            Stikstofbemesting (kg/ha)                           356          257
            Fosfaatbemesting (kg/ha)                             83          73
            Stikstofbodemoverschot                              132          67
            (kg/ha)
            Fosfaatbodemoverschot                                8|          -16
            (kg/ha)
         Bron:  Bedrijveninformatienet
         a) Groepsgemiddelden    verschillen niet significant van elkaar
         EEE cc" BEEF (LE Wageningen UR)
         LMM   e-nieuws, juni 2016
                                                                                   0000000016
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>