<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>20873488
       DAGBLAD-=
       NOORDEN
          20    januari 2022, pag.                         24
         Zout stopt stank en
         remt uitstoot stikstof
         De                       magie
                          van
         magnesium
                                           de mest
           JON VAN SCHILT
                                                                Nee, een        toverstokje                  heeft
                                                                                                      niet. Wat
                                                                                           Zl
            ['{                 iks  magie,  dit is puur schei-                       i}   e
                                kunde”, haast de nuchtere
                                   FREE     zich te zeggen.     de oprichter van                   FarMin in
                                ~Wat ik doe, is   eigenlijk
                                heel  simpel. Ik mix zout,   in Gorredijk doet, is eigenlijk
           dit geval magnesiumzout van Nedmag in                heel simpel: hij mengt zout
           Veendam, door de       mest. Daardoor     stopt het
           fermentatieproces.      En als het niet rot, ont-    door dierlijke drijfmest. En
           staan er   geen gassen. Dus heb je veel minder
           stank   en  uitstoot.”                               dan gebeurt er toch iets ma-
              Dat was de korte     versie, maar   wat  gebeurt
           er werkelijk?   Niet te snel graag, want de          gisch.
           verslaggever van dienst gooide in zijn jonge
           jaren geen al te hoge ogen tijdens de schei-
           kundelessen. Het magnesium in mijn pro-                    lucht   en variatie in de bodem       en  de boer
           duct FarMin-G bindt het ammonium             en het        bespaart    30 tot 40 procent op het       gebruik                                                                                                                                           5
           fosfaat in de   mest.  Zodoende wordt niet                 van   kunstmest.”                                                       El    van  FarMin in een    stal waar   hij mineralen    aan  de mest toevoegt      om stank en stikstofgeha Ite naar beneden te krijgen.    FOTOS JILMER POSTMA
           alleen het   rottingsproces gestopt,     waardoor              Uit zijn telefoon tovert IENIEEE         de ene na
           geur en uitstoot afnemen,       maar   ontstaat            de andere foto     tevoorschijn. Van gewone
           door die   verbinding struvietkristal. En dat     is       maisplanten en met dikke stengels en aan-               stikstof, een betere groei      van de gewassen        en     niet vreemd. Ik heb FarMin-G in de eerste                                                                          lijke provincies aan een volledig geautomati-
           de  natuurlijke variant van kunstmest, een
           stof die gewassen heel
           opnemen.”
                                       makkelijk kunnen
                                                                      zienlijk grotere wortelkluiten,
                                                                      tenveld met grote
                                                                                                            van een
                                                                                              donkergroene planten
                                                                      naast een perceel met kleinere planten en
                                                                                                                      bie-    minder
                                                                                                                              volgens
                                                                                                                                        gebruik
                                                                                                                                           IENIFEE
                                                                                                                                                    van  kunstmest is de kous
                                                                                                                                                      nog niet af. Boeren, die
                                                                                                                              hun koeien gras voeren van behandelde
                                                                                                                                                                   ,
                                                                                                                                                                                            plaats
                                                                                                                                                                                            G in de
                                                                                                                                                                                                     in de markt
                                                                                                                                                                                                      naam staat
                                                                                                                                                                                                                    gezet
                                                                                                                                                                                                                     immers
                                                                                                                                                                                                                             als  mestverrijker.
                                                                                                                                                                                                                                 voor
                                                                                                                                                                                            groei’. Tot dusver heb ik vooral de nadruk
                                                                                                                                                                                                                                         ‘gezonde
                                                                                                                                                                                                                                                    De
                                                                                                                                                                                                                                                                            ob                                 seerd systeem. ,,Op basis van de inhoud van
                                                                                                                                                                                                                                                                                                               de mestkelder
                                                                                                                                                                                                                                                                                                               weet het
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                en het aantal dieren in de stal
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                         systeem precies    wanneer en     hoe-
           mw
              Naarmate het gesprek vordert, wordt
                 steeds enthousiaster. |, Fosfaat, stikstof,
                                                                      minder groen loof en foto's van gemaaid
                                                                      gras. ,Moet je eens kijken hoe lang dat gras
                                                                                                                              grond, merken ook verbeteringen in de
                                                                                                                              melkproductie.       Ik heb klanten    van    wie de
                                                                                                                                                                                            gelegd op de vier G's: grond, gezondheid,
                                                                                                                                                                                            groei en geur. Onderzoeken hebben al uitge-                         107 DUSVER HEB IK                              veel vloeibare  magnesiumchloride door de
                                                                                                                                                                                                                                                                                                               mest moet worden gemixt.”
           dat is het omgezette ammonium, en magne-                   is. Dat is de eerste snede he. Gras op onbe-            koeien   meer     melk   produceren.    Ook    zijn er        wezen dat de uitstoot van stikstof aanzienlijk                                                                        Sinds zeven jaar is de ondernemer bezig
           sium   zijn dé drie groei-elementen voor de
           plant. Wanneer met FarMin-G verrijkte drijf-
                                                                      handelde percelen is normaal gesproken geel
                                                                      aan   de onderkant      van de  sprieten. Als er
                                                                                                                              boeren
                                                                                                                              maar
                                                                                                                                       bij
                                                                                                                                     wel met
                                                                                                                                            wie de koeien minder melk geven,
                                                                                                                                                 meer vet en eiwit. Zij
                                                                                                                                                                             krijgen
                                                                                                                                                                                            vermindert,
                                                                                                                                                                                            de
                                                                                                                                                                                                             maar   dat heb ik bewust niet op
                                                                                                                                                                                                voorgrond geplaatst.”
                                                                                                                                                                                                                                                                VOORAL DE NADRUK                               met magnesiumchloride. Een trieste gebeur-
                                                                                                                                                                                                                                                                                                               tenis zette hem op het spoor. Mijn vader is
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                 ,
           mest in de bodem wordt gebracht, gebeurt er
           heel veel. Omdat     ze  de mest beter kunnen
                                                                      magnesium      in de    mest zit, blijft het gewas
                                                                      groen. Van boven tot onder. Je hebt          meer
                                                                                                                              een
                                                                                                                              saldo
                                                                                                                                   hogere
                                                                                                                                     meer
                                                                                                                                             prijs per liter en verdienen per
                                                                                                                                             aan de melk.”
                                                                                                                                                                                               Hoewel     hij in Nederland
                                                                                                                                                                                            honderd klanten heeft, wil
                                                                                                                                                                                                                                 inmiddels twee-
                                                                                                                                                                                                                                   IENNFIEN
                                                                                                                                                                                                                                              zijn
                                                                                                                                                                                                                                                            GELEGD OP DE VIER G'S:                             overleden aan de gevolgen van Alzheimer.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                               Toen ben ik gaan googelen om te kijken wat
           opnemen,      krijgen gewassen veel meer en                opbrengst en na het maaien pakt de plant             de    Met al die voordelen zullen de boeren wel                  bedrijf rustig op- en uitbouwen. Het liefst                                                                        de oorzaak van deze ziekte kan zijn. En dat
           langere wortels, daardoor groeien ze beter,
           zorgen voor meer opbrengst, komt er meer
                                                                      groei veel sneller weer op.”
                                                                          Maar met minder stank        en  uitstoot   van
                                                                                                                              in de rij
                                                                                                                                ENWEN
                                                                                                                                        staan om het wondermiddel van
                                                                                                                                          aan    de mest   van  hun   vee   toe te
                                                                                                                                                                                            overtuig ik
                                                                                                                                                                                            thuis   aan
                                                                                                                                                                                                            de boer  tijdens    een
                                                                                                                                                                                                         de keukentafel.” Toch zit
                                                                                                                                                                                                                                      goed gesprek
                                                                                                                                                                                                                                            er een
                                                                                                                                                                                                                                                               GROND, GEZONDHEID,                              bleek een tekort aan magnesium te zijn, een
                                                                                                                                                                                                                                                                                                               onbalans van mineralen. Dat intrigeerde mij
                                                                                                                              voegen. Al
                                                                                                                              bestaan   van
                                                                                                                                            was
                                                                                                                                               hun
                                                                                                                                                  het alleen   maar om      het voort-
                                                                                                                                                     bedrijf te garanderen. Juist
                                                                                                                                                                                            uitbreiding aan te komen. Alleen al vanwege
                                                                                                                                                                                            de verbeteringen voor de grond en de gewas-                              GROEI EN GEUR                             en vervolgens ben ik gaan kijken wat deze
                                                                                                                                                                                                                                                                                                               stof nog  meer  kan  en  doet. En  zo  vond ik op
                                                                                                                                                                                            sen neemt de vraag zodanig toe, dat SEE                                                                            het internet de   vinding, die  vele  jaren gele-
                                                                                                                              vanwege de uitstoot        van  stikstof staat de
                                                                                                                              veehouderij onder zware druk en gaan er in                    mm en Nedmag hebben besloten de banden                                                                             den al is beschreven, dat magnesiumchloride
                                                                                                                              de politiek stemmen op om de veestapel in                     aan   te halen.                                                                                                    ammonium en fosfaat bindt. Deze toepas-
                                                                                                                              Nederland te halveren.                                           En in het kader     van smart
                                                                                                                                                                                                                                  farming (slim                                                                sing lag dus al heel  lang voor   het  grijpen,
                                                                                                                                 »Nee, boeren staan niet in de         rij. En dat is       boeren)    werkt     HENIFEE    met    de drie noorde-                                                             maar   iemand moest het nog wel       even  doen.”
                                                                                                                               ‘Eeuwig zonde als dit product geen eerlijke kans krijgt’
                                                                                                                              Om te meten welk effect met magne-                emissie   aan  de WUR. ,,We weten dat              heb het gras dat mijn koeien eten,       Een veehouder     en klant van    IEW         verminderen. Het is   simpel  en  heel
                                                                                                                              siumchloride verrijkte mest heeft op              er een  reactie in de mest    plaatsvindt          laten analyseren. Hoewel ik aanzien-     uit Oost-Groningen,    die vanwege            doeltreffend. Veel minder stank, een
                                                                                                                              de uitstoot  van   stikstof, draait mo-           wanneer er    magnesiumchloride aan                lijk minder kunstmest    gebruik, bereik eventuele   nare reacties niet met            betere opbrengst, ook bij droog weer,
                                                                                                                              menteel   een   groot onderzoek van de            wordt toegevoegd. Het magnesium                    ik met mijn gras het optimum. Qua        naam en    toenaam wil worden ge-             en minder gebruik   van  kunstmest.
                                                                                                                              WUR   (Wageningen Universiteit &                  bindt ammonium       en  fosfaat tot de            droge stof, energie en eiwitten krijgt   noemd,   zocht juist naar een betaalba-       Hoe mooi wil  je het hebben?"
                                                                                                                              Research) op de Dairy Campus in                   meststof struviet. Zodoende wordt                  mijn vee een topproduct voor de          re oplossing voor het stikstofpro-            De anonieme Groninger boer heeft
                                                                                                                              Leeuwarden.                                       een deel van de stikstof vastgelegd        en      kiezen."”                                bleem. ,,We kunnen      naar de maan,         wel zorgen: ,,Met het verminderen
                                                                                                                              In twee  gelijke   stallen wordt  proefge-        kan dus niet   vervliegen. In het verle-           Dat   zijn mest minder  geurt en minder  maar voor een    simpel chemisch pro-         van de stikstofuitstoot zijn grote
                                                                                                                              draaid met    en  zonder   magnesium-             den  zijn er wel kleine onderzoeken                stikstof uitstoot, is voor hem een       bleem is geen   oplossing te vinden?          belangen gemoeid. Huisman heeft
                                                                                                                              chloride.  Met allerhande meetappara-             geweest, maar met dit grote onder-                 welkom neveneffect, maar zegt hij:                                                     een goed en voordelig product. Als dit
                                                                                                                              tuur worden de effecten in kaart                  zoek willen   we  de effecten op de                .»Als de politiek de boeren weg wil                                                    op grote schaal wordt toegepast, heeft
                                                                                                                              gebracht. Het onderzoek wordt uitge-              uitstoot op stalniveau     vastleggen”,            hebben, worden de bedrijven toch         hart. Hij ziet een probleem en wil het        de veehouderij geen stikstofprobleem
                                                                                                                              voerd in opdracht van het ministerie              legt IERIE          uit.                           gewoon     uitgekocht. Zonde van de      eenvoudig en voordelig oplossen. Dat          meer. Ik hoop dan ook van harte dat
                                                                                                                              van Landbouw en Nedmag. De resul-                        Vetketel, veehouder in Koekan-              belastingcenten zou ik zeggen, want      is gelukt.”                                   die belangen de uitkomsten van het
                                                                                                                              taten worden eind maart verwacht,                 ge én klant van het eerste uur van                 het gebruik van magnesiumchloride is     ,,Deze oplossing kost nog geen fractie        onderzoek niet beinvioeden, want het
                                                                                                                              zegt
                                                                                                                                       -g     x
                                                                                                                                                                                FarMin, weet al jaren wat het middel               een veel goedkopere oplossing voor       van alle andere systemen die er zijn          zou eeuwig zonde zijn als dit product
                                                                                                                                                                                betekent   voor  zijn bedrijfsvoering.   ,,
                                                                                                                                                                                                                            lk     het stikstofprobleem.”                   om de uitstoot van de veehouderij te          geen eerlijke kans  krijgt.”
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                            0000000086
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>