<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>20075132
                                           PROJECTPLAN
                       Gebiedsgerichte Aanpak Liefstinghsbroek
                                   Fase 1    —
                                               Gebiedsanalyse
                                      Stakeholderanalyse
         1         Inleiding
         Veel   natuurgebieden in Nederland staan onder druk door een te hoge belasting van stikstof. Het
         vorige programma om de invloed van stikstof terug te dringen, het Programma Aanpak Stikstof (PAS),
         is in 2019 door de Raad van State als onvoldoende beoordeeld. Sindsdien werken Rijk en provincies
         aan   een   nieuwe aanpak stikstof. In            2020 zijn hiervoor de hoofdlijnen vastgelegd in de
         Structurele Aanpak Stikstof (SAS). Kort samengevat bestaat de aanpak uit twee sporen: generieke
         (landelijke) bronmaatregelen en een gebiedsgerichte aanpak per stikstofgevoelig natuurgebied.
         In de provincie Groningen ligt één stikstofgevoelig natuurgebied: het Liefstinghsbroek in de
         gemeente Westerwolde. De provincie Groningen is hier gestart met een gebiedsgerichte aanpak.
         Deze    aanpak wordt vormgegeven middels een bestuurlijke adviescommissie, gevormd door alle
         betrokken     regionale partijen (gemeenten, waterschap, terreinbeheerders, landbouw en recreatie),
         ofwel belanghebbenden. De adviescommissie wordt gevraagd om de provincie te adviseren welke
         gebiedsgerichte maatregelen er in en rond het Liefstinghsbroek mogelijk zijn om de invloed van
         stikstof terug te dringen.
         Om tot het advies te komen zal de commissie drie fasen          doorlopen.  De eerste fase bestaat uit  een
         gebiedsanalyse:     welke zich richt op het in kaart     brengen van de     bestaande   natuurwaarden, de
         invloed van stikstof op deze waarden, en de aanwezige kansen en                knelpunten wat betreft de
         aanwezige natuurdoelstellingen. Op basis van de resultaten van de eerste fase worden          in de tweede
         fase    mogelijke maatregelen     worden   bedacht    en   uitgewerkt.   In de  derde fase worden      deze
         maatregelen afgewogen tot een      definities advies aan  de  provincie.
         2         Doel  en afbakening
         De adviescommissie bevindt zich op het moment          van  schrijven in de eerste fase  van het proces: de
         gebiedsanalyse.
         Er bestaat de      mogelijkheid dat een deel van de uiteindelijk voorgenomen maatregelen in de
         omgeving     van  het Liefstinghsbroek genomen moeten worden. Om dit succesvol te bewerkstelligen
         moet de omgeving deze maatregelen accepteren en steunen. In andere woorden: er moet voldoende
         draagvlak bestaan (of gerealiseerd worden) op omgevingsniveau om maatregelen in het kader van de
         Structurele Aanpak Stikstof te kunnen legitimeren en uit te voeren. Draagvlak kan worden
         gerealiseerd door een goed participatieproces. Een overzicht van de stakeholders en hun belangen
         kan daardoor bijdragen aan het kweken van draagvlak in latere beleidsprocessen.
         Voor het   gebiedsproces is behoefte aan een inventarisatie van de aanwezige stakeholders (ofwel een
         stakeholderanalyse) in het gebied, en hun belangen, resources/power, en visies (op de (toekomstige)
         gebiedsontwikkeling), zodat deze mee kunnen worden genomen in het nader te bepalen beleid/het
         gebiedsproces. De leidende vragen zijn hierbij:
              1.   Welke   belangen en opgaven spelen er in Lieftinghsbroek en omgeving?
              2.   Welke   stakeholders/actoren zijn hierbij betrokken en wat is hun rol?
                                                                                                                     0000000330
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>20075132
                 Welke visie hebben actoren op het             gebied? Welke    kansen    en  bedreigingen   zien  zij (als het
                 gaat  om  (toekomstige) gebiedsontwikkeling)?
                  Hoe kunnen de actoren het beste worden betrokken              bij de  gebiedsaanpak?
         3       Aanpak
         De  stakeholderanalyse     heeft tot doel de leidende vragen te beantwoorden               en zodoende inzicht te
         bieden   in   de  verschillende      stakeholders,      hun   belangen,     relaties  (tot elkaar),    visie   op   de
         gebiedsontwikkeling,     et cetera. Dit wordt     uitgevoerd middels    een   drietal stappen:
                      Stakeholders identificeren
                      Voor    het identificeren     van    stakeholders wordt       gebruik gemaakt van al bestaande
                      (secundaire)    data, waaronder       beleidsrapporten, nieuwsberichten, onderzoeksrapporten,
                      et cetera. Het hieruit voorkomende overzicht wordt vervolgens aangevuld uit primaire
                      data uit gesprekken met (vertegenwoordigers van) de stakeholders. Dit wordt ook wel
                      snowball sampling genoemd.                 Het   uiteindelijke overzicht wordt in tabelvorm
                      weergegeven,       waarin    elke   stakeholder    wordt genoemd met een korte inleidende
                      beschrijving.
                      Stakeholders categoriseren
                      Deze stap heeft      betrekking   op het    categoriseren   van   de verschillende stakeholders. Dit
                      wordt op meerdere manieren            gevisualiseerd.  De stakeholders worden eerst       gerangschikt
                      op basis   van  hun  ‘type’: zijn zij deel van het bevoegd      gezag,  een vereniging,  een   stichting,
                      een individu, et cetera? Dit biedt een overzicht         van   de verschillende typen stakeholders.
                      Vervolgens wordt een inschatting gemaakt van             de relatieve invloed die de verschillende
                      stakeholders hebben, door        ze in te delen in een regenboogdiagram op basis van de mate
                      van  de invloed die     zij hebben of ondervinden op/van een probleem, actie, of beleid(-
                      sbeslissing). Dit figuur wordt uitgebreid met de interesse die de stakeholders
                      hebben/tonen in de gebiedsgerichte aanpak stikstof door de invloed en interesse uit te
                      zetten in een invloed-interessematrix. Een dergelijke matrix kan een basis vormen voor
                      een  eventuele    communicatieaanpak.
                      Relaties   van/tussen de stakeholders in       kaart brengen
                      Deze stap heeft tot doel        een    momentopname       van   de verschillende relaties tussen de
                      stakeholders     weer   te geven.      Een  dergelijk  overzicht    helpt beleidsmakers en andere
                      geinteresseerde partijen om eventuele communicatiestrategieén te maken of aan te
                      passen. Knelpunten in communicatie van/naar de verschillende stakeholders kan immers
                      frustraties opleveren. Inzichten in wat de stakeholders van elkaar nodig hebben (wat
                      betreft communicatie, maar ook op het gebied van bijvoorbeeld incentives om mee te
                      doen bij beleidsprocessen in het algemeen!) kan daardoor bijdragen aan een effectiever
                      gebiedsproces.
         4       Methode
         De leidende vragen      van  dit onderzoek hebben        betrekking  op de    belangen en opgaven die er in het
         Liefstinghsbhroek spelen,    de visie die de verschillende actoren op het           gebied hebben, de kansen en
         bedreigingen   die  zij zien  op het  gebied   van   (toekomstige) gebiedsontwikkeling, en hoe zij het beste
         kunnen worden betrokken in de gebiedsaanpak.
         Om   de   houdingen, belangen, interesses, etc. van stakeholders inzichtelijk                  te  maken      zal  een
         kwalitatief onderzoek worden uitgevoerd. Hiervoor wordt gebruik gemaakt van                   een   combinatie     van
         bureauonderzoek       en  veldwerk. Het bureauonderzoek bestaat uit het verzamelen                  van   secundaire
         data, waaronder onderzoeksrapporten, beleidsdocumenten, beheerplannen, visies,                    et cetera.
                                                                                                                                0000000331
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>20075132
         Het veldwerk bestaat uit het verzamelen van primaire data uit (semigestructureerde) interviews en
         gesprekken met (vertegenwoordigers van) stakeholders, experts en andere betrokkenen. Privacy zal
         worden gewaarborgd middels een informed consent form. De primaire data zal worden verkregen uit
         interviews met de stakeholders geidentificeerd in stap 1 van de methode. Deze interviews zullen
         semigestructureerd zijn en gericht op het beantwoorden van de leidende vragen:
              1.   Welke  belangen en opgaven spelen er in Lieftinghsbroek en omgeving?
              ha   (Welke stakeholders/actoren zijn hierbij betrokken) en wat is hun rol?
              3.   Welke visie hebben actoren op het gebied? Welke kansen en bedreigingen           zien zij (als het
                   gaat om (toekomstige) gebiedsontwikkeling)?
              4.   Hoe kunnen de actoren het beste worden betrokken bij de gebiedsaanpak?
         Middels de steekwoorden die binnen deze vragen worden omschreven kunnen                er  enkele thema’s
         worden     onderscheiden, namelijk: belangen/opgaven; visie; (toekomstige) gebiedsontwikkeling; en
         (beleids-)betrokkenheid/-deelname (waaronder stimulansen die de stakeholders nodig denken te
         hebben). De vragenlijst voor de interviews zal worden gestructureerd/gethematiseerd op basis van
         deze thema’s.
         Een   belangrijk punt  van   aandacht betreft het delen   van de resultaten intern en  extern. In verband
         met zorgen rondom       privacy  en privacywetgeving  is het gewenst hier aandacht  aan  te besteden. Een
         mogelijkheid hiertoe is het maken van een scheiding in data/resultaten tussen het algemene
         publieksstuk, waarin de data in veralgemeniseerde vorm wordt gepresenteerd, en tussen de
         data/resultaten voor intern gebruik (projectgroep), waarin de data feitelijker zal worden
         gepresenteerd. Nadat dit (gebruik van data, resultaten) is overeengekomen met de stakeholders is
         het zaak hier niet van af te wijken om het wederzijdse vertrouwen in stand te houden.
         Hiernaast is het mogelijk dat stakeholders er voor kiezen hun data niet (intern) te delen. Hierbij is het
         zaak te voorkomen dat de stem van diegenen die er voor kiezen hun data wél te laten delen,
         zwaarder valt.
         De  primaire data zal worden getranscribeerd, gecodeerd en vervolgens geanalyseerd. Het coderen
         vindt op drie stappen       plaats: als eerste worden relevante tekstfragmenten gelabeld op (hoofd-
         Jthema.     De  codes worden      vervolgens  axiaal gecodeerd:   de codes worden      samengevoegd       en
         aangepast naargelang overkoepelende codes uit het open coderen. Hierna kan           over  worden gegaan
         naar   het selectief coderen: het   opbouwen van de theorie en resultaten middels de hoofdcategorieén
         uit het axiaal coderen. De data zal    vervolgens samen worden gevat in een Sankey- of stroomdiagram.
         Een voorbeeld    van een   dergelijk diagram hieronder:
                                                                                                                      0000000332
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>20075132
                                                                           Province: 5
                                                 Subsidy (source) 8
                                                                        Unknown: 2
                                                                                         Nitrogen measures  funds: 1
                                                                                                                     |
                  i
                                14
                                                              Central government: 1 |
             Funding   source:
                                                                         .
                                                                       Donations: 3
                                                                                                       Volunteers: 1
                                                                                                                     |
                                                                                                  Working  groups: 1
                                                 Community:  5
                                                                       Manpower:     1
                                                                                       I
                                                                        Expertise. 1
                                               | Taxes: 1
                                                                       Tourist tax: 1
         Figuur  1: Voorbeeld      van een Sankeydiagram.
         Dit type diagram leest men van links naar rechts. In dit voorbeeld zijn er een totaal van 8 gesprekken
         gehouden met relevante stakeholders. Binnen deze gesprekken zijn 14 ideeén voor mogelijke
         geldbronnen geopperd. Hierbinnen noemde men 8 keer subsidies: 5 van de provincie, 2 onbekend,
         en 1 van de Rijksoverheid vanuit de pot voor de stikstofmaatregelen. Het voordeel van een dergelijk
         Sankeydiagram is dat gethematiseerde/gecodeerde data makkelijk kan worden ‘gelezen’, en dat deze
         data dus in één oogopslag overzichtelijk is gemaakt.
         Nadeel is dat     om   tot een Sankeydiagram te komen alle gecodeerde data is samengevoegd. Hierdoor
         worden     er  geen   verbindingen gelegd/conclusies getrokken over/binnen individuele stakeholders. Dit
         maakt het geschikt voor het veralgemeniseren van de data naar buiten toe/het algemene
         publieksstuk. Wat betreft interne data is het mogelijk meer gebruik te maken van specifiekere data
         (e.g. quotes) en deze te koppelen aan specifieke(re) stakeholders.
         Een andere       beschouwing betreft de omliggende landbouw: de verschillende boeren rondom het
         Liefstingshbroek hebben mogelijk verschillende meningen over de voorgenomen maatregelen
         rondom stikstof, maar mogelijk ook andere beleidspunten. Mogelijk is dit afhankelijk van de afstand
         tot het Natura 2000 gebied. Een optie om hier mee om te gaan is het ‘zoneren’ van de verschillende
         boeren in een schil (van afstand) rondom het gebied, en de data uit de gesprekken vervolgens aan de
         hand van deze schillen te analyseren. Wanneer dit niet gedaan wordt loopt men risico té algemene
         uitspraken te doen over de landbouw als geheel.
         5        Tijdsschema
                                                                                                                       0000000333
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>20075132
                                    2021                                      Mei           Wei          Mei/Juni  Juni            Juni    Juni
                                                                   AprilfMei         Mei           Wei                     Juni
                                                    14    15    16         17     18     19            2        22              24      25      26
                                                                                                20                      23
         Identificeren van  stakeholders
         Opstellen vragenlijst (+externe validatie)
         Opstellen consentformulier
         Interviews plannen
         Interviews afnemen
         Transcriberen   + coderen  van  data
         Data verwerken
         Draft rapport af
         Valideren  van
                        rapport
         Rapport finaliseren
         Presentatie
         Dit is    een     voorlopige tijdsplanning. Voor de tijdsplanning beschreven in het Plan van Aanpak voor de
         adviescommissie is de                       stakeholderanalyse met het lokaal doelbereik en de stikstofanalyse in juni
         afgerond. Mogelijk                   wordt     er meer/minder tijd besteed aan stappen binnen de planning voor de
         stakeholderanalyse (bijvoorbeeld in de stap die betrekking heeft op het plannen en afnemen van de
         interviews: dit is afhankelijk van hoe snel de stakeholders beschikbaar zijn voor een interview). Ook
         het transcriberen kan meer/minder tijd in beslag nemen al naargelang hoeveel stakeholders er
         worden geinterviewd.
         6             Risico’s
         Vooral de          huidige maatregelen omtrent de COVID-19 pandemie hebben mogelijk effect op (stappen
         van)      de     stakeholderanalyse. Dit heeft vooral betrekking op het wel of niet op locatie kunnen
         interviewen. Digitale meetings kunnen worden opgenomen en later worden teruggekeken ter
         transcriptie.
         Ook moet            er rekening worden gehouden met de mogelijkheid dat interviews op welke basis van ook
         worden         afgewezen. Het is zaak om een dergelijke beslissing te respecteren en de stakeholders de tijd
         te geven om het verzoek in overweging te nemen. Na een aantal gesprekken zal er nogmaals
         uitgereikt worden voor een interview.
         Het     onderwerp stikstof is mogelijk gevoelig voor de stakeholders. Hiervoor is de stap: ‘extern
         valideren’          van de vragenlijst toegevoegd aan de tijdsplanning. De vragenlijst voor de interviews
         wordt hiervoor voorgelegd aan verschillende individuen ter feedback om eventuele problematische
         formuleringen te voorkomen.
                                                                                                                                                   0000000334
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>