<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>20079275
         PO: Natuur                 -
                                        Stikstof
          Onderwerp:           Voortgang    GGA   Liefstinghsbroek                        Dossiernummer(s):
                               Pilot Meetnet Stikstof                                     K19844
         Vergadering  d.d.: 14 februari 2022
          Opsteller:
          Afgestemd   met:
          Relatie met de              Stikstof
          beleidsthema's:
          Is er dekking van het      ()ja
          benodigde bedrag:          ( ) nee
                                     (x) n.v.t
          Status:                    (x) ter informatie/ter kennisname
                                     () ter besluitvorming
          Samenvatting:              Het proces   voor de gebiedsgerichte aanpak (GGA) Stikstof
                                     Liefstinghsbroek is in volle gang. De knelpunten en kansen voor de
                                     natuur zijn in beeld. De Adviescommissie zet zich in voor een pilot voor
                                     onderzoek om beter inzicht te krijgen in de stikstofbronnen en zoekt
                                     hiervoor de publiciteit op. Binnenkort stelt de overheid de gebiedsdoelen
                                     Stikstof vast en worden de gebiedsplannen in concept opgeleverd, zo
                                     ook voor de provincie Groningen. Feitelijk zijn er dus verschillende
                                     processen gaande met betrekking tot de Stikstof-opgave in Groningen,
                                     en deze moeten goed op elkaar worden afgestemd.
                                     Het is van belang om de processtappen en de rol van de provincie met
                                     de verantwoordelijke ambtenaren en bestuurder te bespreken.
                                     Het advies is om vervolgens spoedig in gesprek te gaan met de
                                     Adviescommissie. De Adviescommissie heeft hiervoor al       een verzoek
                                     ingediend.
          Advies/beslispunten:       nv  i.
          Verdere  procedure,        ( ) besluitenlijst
          incl. communicatie:        ( ) persbericht
                                     0)
          Bijlage(n):                Informatieblad Pilot Maatwerk met Meetwerk      -
                                                                                       GGA stikstof
                                     Liefstinghsbroek
                                                                                                           0000001750
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>20079275
              1. Groninger Aanpak Stikstof (GrAS)           -
                                                              GGA    Liefstinghsbroek
         Oktober 2020 heeft GS de GrAS          vastgesteld en in november is deze in PS besproken.
         Eén   van   de drie pijlers van het GrAS is de gebiedsgerichte aanpak Liefstinghsbroek. (GGA)
         Bij de bespreking in PS zijn 12 moties ingediend, waarvan 6 zijn aangenomen. Deze gaan
         0.a. over legalisering van meldingen en interimmers en meer stikstof meten op locatie
         (werken op basis van feiten, niet met modellen).
         Voor de GGA heeft GS een maand later december 2020 de Adviescommissie ingesteld
                                                        -                  -
         (AC). De AC richt zich op de oplossingsrichtingen voor de natuur in het Natura2000-gebied
         en een toekomstbestendige positie voor de landbouw rondom het natuurgebied.
         De agrarische sector is breed vertegenwoordigd: LTO Noord (afd Zuid-Oost Groningen) en
         Trekkerclub Westerwolde zijn lid, daarnaast is er een vaste adviseur vanuit de
         georganiseerde landbouw.                          was de vaste adviseur vanuit de provincie en is
         in november 2021                   door       IEE.
         Daarnaast is           Sa          als adviseur  gevraagd   voor het Meetnet Stikstof (WuUR).
         De AC     brengt  eind zomer   2022 haar eindadvies    uit, maar levert ook tussentijds adviezen
         aan.   In november 2021 heeft de AC       aan  Gedeputeerde Staghouwer geadviseerd om samen
         op te trekken in de lobby voor een landelijke Pilot METEN in en om Liefstinghsbroek (zie
         hoofdstuk 2). Gedeputerde Staghouwer heeft hierop positief gereageerd (zie bijlage 1).
         We verwachten voorjaar 2022 tussentijdse adviezen m.b.t. hydrologische herstelmaatregelen
         (zie hoofdstuk 3) en de opdracht voor het opstarten van de Pilot Meetnet (Maatwerk met
         Meetwerk).
              2.   Pilot 'Maatwerk met Meetwerk'
         Juli 2021 heeft de AC een werkgroep ingesteld om de Pilot voor te bereiden. In de werkgroep
         zijn leden van de AC vertegenwoordigd. De werkgroep wordt begeleid door de
         onafhankelijke wetenschapper        a a
         Remkes. In november 2021 is het voorstel         over
                                                               (WUR).          was ook lid van de Commissie
                                                                het meten behandeld in de AC. Zowel de AC
         als Gedeputeerde Staghouwer          hebben  positief gereageerd, waarmee het startsein is
         gegeven     voor de uitwerking van de pilot en de landelijke lobby voor de pilot.
         Landelijk wordt het belang van de pilot steeds meer gezien, onder andere bij het IPO
         (bijvoorbeeld tijdens BOT december 2021 met Stijn van Wely Programmadirecteur Stikstof
                                                                              -
         en Natuur    -
                        en Henk Staghouwer). Om de pilot te promoten is een lobbybrief opgesteld
         (bijlage 2). Het is de opdracht aan alle organisaties in de AC om deze lobbybrief via eigen
         (landelijk) netwerk verder te brengen zodat er een steeds bredere steun voor de landelijke
         pilot onstaat.
         De provincie heeft in december een persbericht over haar steun voor deze pilot voorbereid,
         maar heeft het persbericht niet uitgebracht omdat is besloten dat het beter is hiermee te
         wachten totdat duidelijkheid is over de financiering van de pilot. Team Natuur heeft de
         voorkeur dat de 'provinciale’ bijdrage uit het Programma Natuur komt; het gaat om
         ongelabeld rijksbudget, en we moeten daarom het rijk om toestemming vragen. Eris
         afgesproken dat
                  maart
                             EYE
                         verwachten
                                          en ik hierover met LNV contact opnemen.
                                           het Plan van Aanpak voor de pilot en een gemotiveerde
         Begin                         we
         begroting.   Ter  indicatie  wordt een kostenpost van 6 tot 8 ton aangehouden voor een pilot van
         2 jaar (medio 2022-medio 2024).
         De   pilot en de GGA waren aanleiding voor een werkbezoek van 2° kamerlid (CDA) Derk
         Boswijk d.d. 31-1-2022. Berichten op social media n.a.v. dit werkbezoek zijn gedeeld met
         Gedeputeerde. Binnenkort verschijnt een artikel in het landbouwmagazine ‘Nieuwe Oogst'.
                                                                                                            0000001751
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>20079275
             3.   Gebiedsanalyse Liefstinghsbroek
         Natuur
         Liefstinghsbroek is een bosreservaat. De bossen zijn stikstofgevoelig, evenals het anwezige
         blauwgrasland. Ook de waterhuishouding speelt een cruciale rol voor deze natuurwaarden.
         In 2021 is de vegetatie in kaart gebracht en is een ecohydrologisch onderzoek uitgevoerd.
         Zowel de bossen als het blauwgrasland zijn achteruit gegaan vanaf het tijdstip van de
         aanwijzing N2000; in het blauwgrasland zijn zelfs de kwalificerende soorten verdwenen. De
         belangrijkste knelpunten zijn een gebrek aan toevoer van basenrijk water en teveel aan
         stikstof. Herstel wordt kansrijk geacht.
         T.b.v. de toevoer van basenrijk water zijn herstelmaatregelen voorgesteld. Voor de meeste
         maatregelen moet eerst onderzoek worden gedaan om de effectiviteit en de gevolgen voor
         de omgeving te bepalen. Natuurmonumenten (eigenaar Liefstinghsbroek) kan wel al aan de
         slag om de regenwaterafvoer beter te regelen.
         Stikstof
         Op  basis  van  modelleringen   van   Aerius 2021 is   een eerste  stikstofanalyse gemaakt. De
         doelen   van  2030  en  2035 van  zowel de stikstofwet als het    regeerakkoord lijken te worden
         gehaald;   in 2030  is de depositie  in   76% van  het Liefstinghsbroek onder de Kritische
         Depositiewaarde (KDW).       Dat komt     doordat de depositie dan lager is dan de KDW voor de
         bostypen, maar voor het blauwgrasland blijft de deposittie nog ca 250 mol/ha/jaar te hoog.
         Voor een beter beeld van de knelpunten en mogelijke oplossingen wordt een Pilot Meetnet
         voorbereid, maar ondertussen worden ook No Regret maatregelen uitgewerkt. Er zijn al
         gesprekken met agrariérs die belangstelling hebben getoond voor de opkoopregeling.
         Actoren
         Zowel   voor  de verbetering  van  de   waterhuishouding als de reductie van de stikstofdepositie
         willen  en moeten   we   samenwerken met de       omringende agrariérs. In maart starten we met
         het participatieproces en gaan met de boeren in de omgeving in gesprek (ca 15 adressen),
         0.a. over de mogelijkheden voor reductie Stikstofemissie. We starten met een gezamenlijke
         bijeenkomst, en we nodigen ze uit voor keukentafelgesprekken. Namens de AC zullen de
         secretaris en een afvaardiging van de landbouwsector de gesprekken voeren.
             4.   Communicatie GGA           Liefstinghsbroek
         Geplande activiteiten:
             e
                  Lobby 'Pilot Maatwerk met Meetwerk'
             eo   Website GGA Liefstinghsbroek (eind februari 2022)
             e
                  Gebiedsverkenning GGA Stikstof, naar voorbeeld gebiedsverkenningen             Drenthe
                  (eind februari 2022)
                  https://provdrenthe.maps.arcgis.com/apps/MapSeries/index.html|?appid=a01a967e95
                  144882a93405600f4ed7ea
             5.    Samenhang gebiedsproces met landelijke processen
         De AC BBA      Liefstinghsbroek brengt eind zomer 2022 haar advies uit. Zo kan het advies
         input  leveren  voor het gebiedsplan Liefstinghsbroek dat in juni 2023 wordt vastgesteld.
         In aanloop naar het definitieve gebiedsplan, zijn de volgende landelijk vastgestelde mijlpalen
         van belang:
             eo   Vaststellen richtinggevende gebiedsdoelen, per provincie
                  Emissiedoelen per gebied GS 22 maart 2022/ BO 31 maart 2022
                                                 -
             e
                  Concept gebiedsplannen juli 2022
                                               -
                                                                                                           0000001752
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>20079275
            e
                 Gebiedsplannen      -
                                       juli 2023
         Het is van belang   om   de  processtappen en      de rol  van de provincie   met de verantwoordelijke
         ambtenaren   en  bestuurder te      bespreken.
            6.   Samenvatting aandachtspunten PO 14-2-2022
         -
             Ambtelijke en bestuurlijke processen        voor  de  gebiedsdoelen    en  gebiedsplannen
            (hoofdstuk 9)
         -
            Overleg  met AC GGA         Liefstinghsbroek plannen
         -
            Commitment     provincie     / Gedeputeerde voor GGA Liefstingshsbroek
                 o  Lobby   voor   de   pilot: financiering, landelijke belangstelling
                 o  Inzetten voor legalisering melders en interimmers
                 o  Ervoor inzetten dat landelijke afspraken (gebieddoelen) de afspraken            voor aanpak
                    Stikstof Liefstinghsbroek niet onnodig doorkruisen
         -
            Samenwerking met de agrariérs
            Vertrouwen    wederzijds van groot belang. Bovenstaand commitment daarvoor erg
            belangrijk. Agrariers zijn ook kritisch m.b.t.
                 o  Lopende gesprekken m.b.t. eventuele opkoop / effectiviteit en communicatie
                    daaromtrent
                 o  Effectiviteit  voorgestelde hydrologische maatregelen         /  gevolgen voor agrariérs
                                                                                                                0000001753
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>