<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>20075183
         Samenvatting 7° extra
         Liefstinghsbroek 12
                                         advigscommissie gebiedsgerichte
                                                      2021      in  gesprek      met
                                                                                            aanpak
                                                                                      gedeputeerde
                                                                                                      stikstof
                                      mii
                                                             —
         De adviescommissie     gebiedsgerichte aanpak     stikstof Liefstinghsbroek   is (in opdracht van de
         provincie) aan het werk met de vraag welke oplossingen er zijn om de stikstofgevoelige natuur in het
         Liefstinghsbroek in stand te houden en tegelijkertijd een toekomstbestendige positie te realiseren
         voor de landbouw. Stapsgewijs worden uitkomsten vertaald naar (tussen)adviezen aan de provincie.
         Presentatie  Natuuranalyse Liefstinghsbroek (door Natuurmonumenten en Provincie)
         De stand  van zaken en 1° conclusies uit de natuuranalyse worden in een presentatie gedeeld met de
         Adviescommissie in verband met gesprek met Gedeputeerde over onderwerp METEN worden
         aanvullende vragen in volgende commissie verder besproken. De Natuuranalyse maakt onderdeel uit
         van de totale gebiedsanalyse. De gebiedsanalyse bestaat uit de volgende onderdelen:
         Actorenanalyse, Stikstofanalyse en Natuuranalyse. Eigenlijk zou de presentatie van de Natuuranalyse
         gecombineerd worden met een bezoek (excursie) aan het Liefstinghsbroek. Het bezoek van de
         commissie aan het Liefstinghsbroek en omgeving wordt nu gepland in het voorjaar 2022.
         Hoofdlijn  en samenvatting van de presentatie
         Het  Liefstinghsbroek is een oerbos dat al meer dan 500 jaar benoemd wordt als bos in de archieven.
         Het is ook het meest noordelijk gelegen natuurtype van ‘Beuken- eikenbos met hulst’ dat met name
         veel voor komt in Limburg. Bijzonder zijn ook de blauwgraslandjes (die deze naam dragen door de
         blauwe zegge die er in groeit). Ook is het Liefstinghsbroek aangewezen als nationaal bosreservaat.
         Uit de presentatie komt    naar voren   dat de oude boskern     van  het bos ‘Beuken- eikenbos met hulst’
         nog in goede  staat is. Ook dat de  herinrichting   van  het Ellesinghuizerveld doel en effect heeft gehad
         op vernatting  in het bos. Hierdoor is wel het   ‘Eiken-haagbeukenbos’ aan de randen qua kwaliteit
         verminderd omdat het zich aan moet passen aan de nattere omstandigheden. Door het vasthouden
         van meer regenwater ook extra verzuring opgetreden. Dit is middels het plaatsen van een extra
         stuwtje verholpen. De kwaliteit van het blauwgrasland is sinds 2013 ook achteruit gegaan en
         kwalificeert op dit moment niet meer voor het N2000 habitattype. Verzuring (o.a.stikstof) en het
         ontbreken van basen(kalk)rijk grondwater is hiervoor één van de oorzaken. Uit het hydrologisch
         onderzoek moet blijken hoe dit hersteld kan worden. Er worden door de landbouw vragen gesteld
         over de kwaliteit van de natuur bij aanwijzing van N2000 en ook over de negatieve effecten van
         hoeveelheid ganzen(mest) in de omgeving van het Liefstinghsbroek. Uit de analyse blijkt dat in de
         omgeving van het Liefstinghsbroek wel goede potentie aanwezig is voor de Habitattypen.
         De  gedeputeerde haakt halverwege         de presentatie   aan bij de adviescommissievergadering.
         Richting gedeputeerde     wordt aandacht     gevraagd  voor  de  mogelijke gevolgen    van de plannen voor de
         uitbreiding van  de waterwinning    bij Sellingen.
         Voorstel  gefaseerde aanpak     en landelijke pilot  METEN
         Voorzitter Rika Pot introduceert    gedeputeerde     met de   voorliggende  voorstellen rondom de
         gefaseerde aanpak     en voorstel voor   het opstarten  van een   pilot METEN. De adviescommissie is
         inmiddels  een  jaar aan de slag en stelt voor om voor het onderdeel METEN al eerder in het voorjaar
         van  2022 met  een   (tussen)advies te komen aan provincie en om richting zomer en ook daarna de
         adviesopdracht van de commissie te volgbrengen. Het METEN is als erg belangrijk punt naar voren
         gekomen in de commissie en wordt daarom versneld en naar voren gehaald om een meetplan op te
         stellen en een pilot voor het METEN te starten. Dit is van belang voor de stikstofanalyse en eventuele
         bronmaatregelen.
                                                                                                                       0000000490
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>20075183
         Onafhankelijk wetenschapper EAEREEALH                       neemt   gedeputeerde         mee   met de   voorgestelde
         aanpak voor de pilot het METEN yaw stikstof.              Dat het METEN        van  stikstof ook  oplossing biedt voor
         lokale MAATWERK oplossinge                   commissie    wil net als   voor   bodem of waterkwaliteit toewerken
         naar   monitoring    van  Ww                 Er wordt   voor  de inhoud     van   de  pilot gekeken   om    luchtkwaliteit
         te meten    (stikstofconcentratie)     met inzet op     een  uitgebreid (MAN) meetpunt           van  het RIVM      en een
         grid  van sensoren     die concentratiemetingen kunnen verrichten               bijvoorbeeld    via TNO. De      sensoren
         om   ook ammoniak te kunnen meten zijn nog in              ontwikkeling. Ook is het voorstel een combinatie              te
         maken met op onderdelen aanvullende               depositiemetingen. Retorische vraag: is dit niet veel te
         uitgebreid   voor   de omvang     van  het   Liefstinghsbroek?     En wat    zijn de kosten hiervoor? Wil
         gedeputeerde graag weten. Landelijk is vanuit advies Remkes aandacht gevraagd voor de
         gebiedsgerichte aanpak en het METEN van stikstof. Hier is na dit advies nog niet overlag gevolg                         aan
         gegeven. Daarom is de        gebiedsgerichte aanpak        voor   het  Liefstinghsbroek waarbij gebiedspartners
         zowel natuur als landbouw met elkaar             om  tafel zitten  van   belang om tot echt gebiedsgericht
         MAATWERK te komen in plaats van LANDELIJKE GENERIEKE maatregelen. Het Liefstinghsbroek kan
         omdat het een klein gebiedje is als landelijk voorbeeld dienen voor andere en complexere gebieden.
         De globale kostenindicatie is ca. 6 8 honderdduizend Euro en zal in afstemming met de
                                                   -
         verschillende betrokken organisaties nog concreter gemaakt worden. De meerkosten voor het
         METEN kunnen dan mogelijk als extra bijdrage vanuit het Rijk gevraagd worden. De landbouw wordt
         door gedeputeerde om reactie gevraagd en bevestigen het belang van het METEN ook voor de
         draagvlak bij ondernemers in het gebied. Er speelt een groot onrechtvaardigheidsgevoel bij
         ondernemers. METEN is nodig voor helderheid en draagvlak. Als                     je niet meet dan werk       je op basis
         van aannames. Vanuit commissie is wel van belang dat uitkomsten van de metingen aanvaard
         worden door de landbouw.                    geeft aan dat het METEN nodig is en bijdraagt aan om te komen
         tot juist die maatregelen die echt werken. Al hoef            je niet voor alle maatregelen te wachten op
         metingen, ook uit het hydrologisch onderzoek komen maatregelen die mogelijk wel al vast
         uitgevoerd kunnen worden.
         Reactie   gedeputeerde: complimenten             aan  de commissie. Er is door de commissie voorgang                geboekt
         en  alle partijen zitten met     een  constructieve     houding    om   tafel. Ook   van   belang  de verbinding met
         achterbannen te houden. Fasering            ja, maar ook voldoen       aan   de  landelijke planning    voor    het
         opstellen   van een    gebiedsplan.    Van   belang voor    zekerstellen     van   benodigde landelijke      middelen. De
         landbouw: zit niet op landelijk geld te wachten en zoekt vooral duidelijkheid en perspectief. Hiervoor
         zijn mogelijk wel landelijke middelen voor nodig. Ook wil gedeputeerde zicht graag hard maken om
         de  pilot METEN     landelijk  in onder de aandacht te       brengen.
         Om uit te vinden      aan  welke   knoppen     we   kunnen draaien is nog niet        eenvoudig    en  blijkt  ook uit de
         presentatie   van   de  natuuranalyse.     Maar het is wel     nodig   om   snel in beeld te    krijgen  want de natuur
         gaat op dit   moment achteruit. Het is        van   belang  dat de landbouw ook het          gesprek   aan   wil gaan met
         de achterbannen. Dan is het         van de Provincie uit ook      van   belang    om   helderheid te kunnen geven         en
         oplossingen    te bieden.   Opdracht     aan   de commissie is     om   de opgave ook       om  niet te groot te maken
         en  niet te wachten op alle uitkomsten voordat            er resultaten     geboekt    worden.
         Voorzitter   geeft   aan  dat ze  de  terugkoppeling van gedeputeerde              ervaart als  een  opdracht     om  verder
         te gaan op de     voorgestelde    weg wat betekent dat de commissie ook                na de  zomer van     2022 nog wel
         een  opgave    blijft houden. Dat    we   als commissie juist vol in      blijven zetten op lokale gebiedsgerichte
         aanpak    omdat    we  anders uitkomen op        landelijke generieke maatregelen. De commissie stelt voor
         een   biedbrief  (flyer) op te stellen   om    de  landelijke  Pilot METEN onder de aandacht te kunnen
         brengen.
         Wie zitten   er  in de commissie? En hoe         kun  je ons   bereiken    voor    vragen?
         Voor de commissie is       een  onafhankelijk     voorzitter   gezocht.    Dit is oud-burgemeester van
         Appingedam,      Rika Pot. De commissie bestaat verder uit            vertegenwoordiging        van  verschillende
         betrokken partijen in de omgeving           van  Liefstinghsbroek.     Partijen die in Westerwaolde al tientallen
                                                                                                                                      0000000491
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>20075183
         jaren samenwerken   aan  nieuwe nat)     recreatie en een  goede positie voor de landbouw. De
         commissie is te bereiken via voor
                                           2  r Rika Pot of secretaris  EREIEESRIVIN
                                        Wa
          Naam                        yg                 Organisatie
          R. Pot                                         Onafhankelijk voorzitter
          B. Huizing                                     Gemeente Westerwolde
          G. Brongers                                    Gemeente Stadskanaal
          F.Heeringa                                     Waterschap    Hunze & Aa’s
                                                         LTO-Noord afd. Zuid-oost Groningen
                                                         Trekkerclub Westerwolde
                                                         Staatsbosbeheer Groningen
                                                         Natuurmonumenten
                                                         Stichting Promotie Westerwolde
                                                         Prolander   (secretaris)
                                                         Provincie  Groningen (adviseur)
                                                         Georganiseerde     landbouw (adviseur)
         Voorzitter Rika Pot                                      Secretaris   FARE:
         Telefoonnummer:                                          Telefoonnummer:
         Emailadres:           Zi  o.nl                           Emailadres: IEEE        oolandernl
                                                                                                       0000000492
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>