Leaching of inorganic contaminants towards groundwater : Impact assessment of the Dutch Soil Quality Decree on groundwater | RIVM

De bodem in Nederland is sinds de industriële revolutie geleidelijk aan licht vervuild geraakt door menselijk handelen, zoals industrie, landbouw en verkeer. Toch voldoen de meeste bodems aan de normen volgens het Besluit bodemkwaliteit. In bodems met verhoogde gehalten kunnen op de zeer lange termijn (enkele honderden jaren) de concentraties van zware metalen in het grondwater toenemen en een risico vormen. Deze stoffen kunnen namelijk vanuit de bodem weglekken en op termijn het grondwater vervuilen. Het RIVM adviseert daarom voor om door duurzaam grondwaterbeleid rekening te houden met deze langetermijnontwikkelingen. Hierbij is vooral aandacht nodig voor de concentraties cadmium, nikkel en zink. Het is niet haalbaar om de menselijke invloed op de bodem terug te draaien. Wel is het van belang om bij ruimtelijke ontwikkeling rekening te houden met de effecten van de vervuiling op het grondwater, bijvoorbeeld als 'licht verontreinigde bodems' worden hergebruik. Voor duurzaam beheer van het grondwater mag de functie die het grondwater heeft (ecosysteemdiensten) niet te lijden hebben onder deze effecten. Dit geldt bijvoorbeeld voor grondwater dat als drinkwater wordt gebruikt of als voeding dient voor kwetsbare ecosystemen. Daar waar de bodem gebruikt wordt om te wonen of voor industriële activiteiten zijn hogere metaalconcentraties in de bodem toegestaan. Voor de modelberekeningen zijn worst case-situaties uit het Besluit bodemkwaliteit doorgerekend. Dit zijn situaties met de maximale concentraties zware metalen in de bodem die wettelijk zijn toegestaan (de 'Maximale waarden'). Het RIVM adviseert om de modelresultaten voor cadmium, nikkel en zink te verfijnen om inzichtelijk te krijgen in welke specifieke situaties deze stoffen in verhoogde concentraties in het grondwater voorkomen. Daarnaast wordt geadviseerd om het model verder uit te bouwen tot een algemeen model, waarmee vragen kunnen worden beantwoordt over de relatie tussen bodembelasting en grondwaterkwaliteit. Voorbeelden zijn duurzame gebiedsontwikkeling en hergebruik van grond- en afvalstoffen.