Natrium-, kalium- en jodiumonderzoek in Nederland: stand van zaken omtrent beleidsmaatregelen en monitoring | RIVM

Het RIVM heeft in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport een overzicht gemaakt van onderzoeken naar de hoeveelheid natrium (ofwel zout), kalium en jodium die Nederlanders binnenkrijgen. Het overzicht maakt duidelijk welke kennis ontbreekt, welk onderzoek nog nodig is en welke aanbevelingen er zijn voor beleid. Zo blijkt dat de Nederlandse bevolking de afgelopen jaren minder zout binnenkrijgt, maar nog steeds te veel. Te veel zout kan een hoge bloeddruk veroorzaken, wat een grotere kans geeft op hart- en vaatziekten. Het blijft daarom belangrijk dat de hoeveelheid die mensen per dag binnenkrijgen, blijft dalen. De Gezondheidsraad heeft bepaald dat mensen maximaal 6 gram zout per dag mogen binnenkrijgen. Volgens de meest recente meting is dat bij mannen nu 11 gram per dag, bij vrouwen 8 gram. De overheid heeft al verschillende maatregelen genomen, bijvoorbeeld fabrikanten stimuleren om de hoeveelheid zout in voedingsmiddelen te verlagen. Meer maatregelen en een betere uitvoering daarvan zijn nodig om de gewenste hoeveelheid te halen. Voor een goede bloeddruk is het belangrijk om genoeg kalium binnen te krijgen. Deze hoeveelheid is de afgelopen jaren gelijk gebleven en is voldoende. Mensen met nierfalen moeten er niet te veel van binnenkrijgen. Genoeg jodium is nodig voor een goede werking van de schildklier. In Nederland kregen mensen de afgelopen jaren minder jodium binnen maar het is tot nu toe nog net genoeg. Wel is het belangrijk dat deze hoeveelheid niet lager wordt, vooral bij vrouwen in de vruchtbare leeftijd. Jodium is belangrijk voor de ontwikkeling van de hersenen van het ongeboren kind. Het RIVM vindt het belangrijk te onderzoeken met welke maatregelen mensen nog minder zout binnenkrijgen. Deze maatregelen moeten wel in samenhang worden bekeken. Omdat jodium aan zout wordt toegevoegd, mag minder zout in voedingsmiddelen er bijvoorbeeld niet toe leiden dat mensen minder jodium binnenkrijgen. En omdat kalium vaak als vervanger van natrium (zout) wordt gebruikt, kan die hoeveelheid stijgen. Ook andere ontwikkelingen hebben invloed op deze innames. Zo is het de bedoeling dat mensen minder dierlijke eiwitten gaan eten om het milieu minder te belasten (de eiwittransitie), maar in producten van dieren zit vaak jodium. Plantaardige producten bevatten juist vaak kalium. Omdat de jodiuminname daalt en voor vrouwen op het randje van voldoende is, wordt aanbevolen om op korte termijn een plan op te stellen zodat de jodiuminname niet verder daalt.