Onzekerheden bij metingen van radioactiviteit in vaten met specifiek ziekenhuisafval | RIVM

In veel ziekenhuizen ontstaat afval dat gevaarlijke stoffen bevat; dat heet Specifiek Ziekenhuis Afval, SZA. Voorbeelden zijn spuiten of urine van mensen die een chemokuur krijgen. Dit afval mag niet op de normale manier worden afgevoerd om verbrand te worden. De verwerker van medisch afval Zavin moet dit apart verwerken. Zavin accepteert geen vaten die radioactief besmet zijn. Grote ziekenhuizen en Zavin controleren daarom of een vat met SZA radioactiviteit bevat. Ondanks deze controles komt er heel soms een vat met te veel radioactief materiaal bij Zavin terecht. Wanneer Zavin dat ontdekt, wordt het RIVM gevraagd te bepalen hoeveel radioactiviteit er in het afvalvat zit, maar daar bestond geen algemeen geaccepteerde methode voor. Het RIVM heeft deze nu ontwikkeld, in opdracht van de Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming (ANVS). Met de methode kunnen dit soort vaten worden gemeten zonder het vat te openen. Dat is belangrijk, omdat mensen niet aan gevaarlijk biologisch materiaal uit het afval mogen worden blootgesteld. Een belangrijk onderdeel van de methode is dat het vat tijdens de meting moet worden gedraaid. Ook moet het vat op ongeveer 1 meter afstand van de meetapparatuur staan. In dat geval is de foutmarge van de meting klein genoeg. Als het nodig is, kan het vat ook dichter bij de detector worden geplaatst, bijvoorbeeld als er maar weinig radioactiviteit in het afvalvat zit. Dan wordt de onzekerheid wel wat groter. Het RIVM heeft de beschreven methode getest door een bron met een bekende activiteit in een afvalvat te plaatsen. Als het vat niet gedraaid wordt, wordt de activiteit niet correct bepaald. Pas bij het draaien van het vat vinden we de correcte activiteit terug. Dit geeft aan dat de methode goed werkt en geschikt is.