Specifieke vrijgave van radioactieve stoffen in Nederland. Regelgeving en toepassing | RIVM

Begin 2018 veranderde de regelgeving op het gebied van stralingsbescherming in Nederland vanwege een Europese verplichting. Hierdoor zijn onder andere de veilige grenswaarden voor radioactieve stoffen strenger geworden. Als gevolg hiervan moeten ondernemers nu een vergunning aanvragen voor afval dat eerder zonder vergunning kon worden gestort, verbrand of gerecycled. Radioactief afval waarvoor een vergunning nodig is, moet worden opgeslagen bij de Centrale Organisatie Voor Radioactief Afval ( COVRA Centrale Organisatie Voor Radioactief Afval (Centrale Organisatie Voor Radioactief Afval) ). Bij sommige activiteiten, zoals in de industrie en in ziekenhuizen, komt afval vrij met radioactieve stoffen. Voor een deel van dit afval geldt dat de radioactiviteit formeel boven de nieuwe grenswaarde zit, maar geen groot risico vormt voor mens en milieu. Sinds 2018 mag deze categorie afval in bepaalde situaties toch weer worden gestort, verbrand of gerecycled. Dat heet ‘specifieke vrijgave’. Specifiek vrijgegeven afval hoeft niet naar de COVRA. De Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming (ANVS) beoordeelt of bedrijven een vergunning krijgen voor een specifieke vrijgave. Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat ( I&W Ministerie van Infrastructuur & Waterstaat (Ministerie van Infrastructuur & Waterstaat) ) wil weten hoe specifieke vrijgave sinds 2018 in de praktijk wordt gebruikt en of specifiek vrijgegeven materialen kunnen worden gerecycled. Het RIVM heeft dit onderzocht door te kijken naar de vergunningen voor specifieke vrijgave, de wetgeving en de praktijk. Daaruit blijkt dat specifieke vrijgave heeft voorkomen dat veel radioactieve stoffen met een laag risico bij de COVRA moeten worden opgeslagen. De meeste mogen worden gestort of verbrand. Ook is specifieke vrijgave gebruikt om aangekoekte radioactieve stoffen in putten van de olie- en gasindustrie te mogen achterlaten wanneer bewezen is dat het risico laag is. Specifieke vrijgave wordt in Nederland nog niet gebruikt om afval met radioactieve stoffen te recyclen. Het onderzoek maakt duidelijk dat veel tijd en kennis nodig is om een vergunning voor specifieke vrijgave aan te vragen. Dat komt omdat per situatie moet worden bewezen dat het risico laag is. Ook is de wetgeving soms voor verschillende uitleg vatbaar. Zowel ondernemers als de ANVS zouden erbij gebaat zijn als de wetgeving voor specifieke vrijgave eenvoudiger en duidelijker wordt gemaakt.