Updated transfer model for dioxins and dioxin-like PCBs in wild cattle – model documentation | RIVM

In enkele gebieden tussen de rivier en dijk (uiterwaarden) grazen wilde runderen als een vorm van natuurbeheer. Sommige dieren worden geslacht om de kudde goed te houden. Hierbij wordt gelet op het aantal dieren en de samenstelling van de kuddes, zoals verschillende leeftijden. Het vlees van de geslachte dieren wordt verkocht als 'wildernisvlees'. In 2020 zijn in het vlees van enkele wilde runderen te veel dioxinen gemeten. Dit komt doordat dioxinen en dioxine-achtige PCB’s polychloorbifenylen (polychloorbifenylen) in het gras en de grond in de uiterwaarden zitten. Daarom is in 2021 een overdrachtsmodel ontwikkeld om te berekenen hoeveel van deze stoffen via gras en grond in het vlees van runderen terechtkomen. Het RIVM en Wageningen Food Safety Research hebben dat gedaan. Zij hebben dit model nu verder ontwikkeld, waardoor de hoeveelheden dioxinen in het vlees beter kunnen worden geschat. Dat komt onder andere doordat er de afgelopen jaren meer metingen beschikbaar zijn gekomen. Ook houdt de nieuwe versie bijvoorbeeld rekening met de verschillen in eigenschappen van de verschillende dioxinen en dioxine-achtige PCB’s. Deze stoffen gedragen zich anders in het lichaam van het dier (kinetisch gedrag). Ze worden bijvoorbeeld met een andere snelheid uit gras en grond opgenomen en in onder andere melk uitgescheiden. Het model komt ook online beschikbaar voor gebruik. Deze technische rapportage beschrijft hoe het model in elkaar zit, welke aannames worden gebruikt en hoe bepaalde waarden (parameters) zijn geschat. Dioxinen en dioxine-achtige PCB’s ontstaan bij (vuil)verbranding. Hoewel deze stoffen de laatste 25 jaar veel minder worden uitgestoten, komen ze nog steeds voor in Nederland. Bijvoorbeeld in gras, de bodem en rivierslib. Door dierlijke producten te eten, kunnen mensen blootstaan aan dioxinen. Te veel dioxinen kunnen schadelijk zijn voor het immuunsysteem, de ontwikkeling van de hersenen, en de voortplanting. Dit model helpt om de risico’s in te schatten en ze met maatregelen te beperken.