Adviezen Kiesraad, 2012

Dit spontane advies gaat over de verschillende formulieren ofwel modellen die gemeenten, politieke partijen, kiezers en stembureauleden gebruiken in de verkiezingspraktijk. De Kiesraad adviseert deze modellen flink te verbeteren en heeft daartoe zelf het initiatief genomen. Daarbij zijn de modellen geüniformeerd en gebruiksvriendelijker gemaakt. Verder stelt de Kiesraad voor om het elektronisch gebruik van de modellen te stimuleren.

In dit advies blikt de Kiesraad terug op de Tweede Kamerverkiezing van 12 september 2012. De Kiesraad is van mening dat ook als een kiezer bijvoorbeeld op wereldreis is, hij vanuit het buitenland (per brief) zijn stem uit moet kunnen brengen. Nu is het slechts in geval van beroep of werkzaamheden in het buitenland mogelijk. Verder stelt de Kiesraad voor het telproces in de stembureaus drastisch te vereenvoudigen door het schrappen van verschillende voorgeschreven tellingen. Minder tellingen leiden ook tot minder fouten, aldus de Raad.

Dit advies gaat over het concept-wetsvoorstel 'Tijdelijke experimentenwet stembiljetten en centraal tellen' dat de mogelijkheid creëert om bij verkiezingen in de periode tot 2018 te experimenteren met een nieuw model stembiljet en met centraal tellen van stemmen. De Kiesraad is van mening dat het noodzakelijk is om het stembiljet aan te passen, zodat het voor zowel kiezers als stembureauleden gemakkelijker hanteerbaar wordt. Ook vindt de Kiesraad het een positieve ontwikkeling om bij de telling elektronische hulpmiddelen in te zetten. Dit komt de zorgvuldigheid tijdens het verkiezingsproces en de betrouwbaarheid van de uitslag ten goede.

Dit advies gaat over het wijzigingsvoorstel Waterschapsbesluit. Eerder heeft het (demissionair) kabinet al gekozen voor indirecte waterschapsverkiezingen. Dit betekent dat gemeenteraadsleden de leden van het waterschapsbestuur gaan kiezen. Dit is vergelijkbaar met de verkiezing van Eerste Kamerleden door leden van provinciale staten.De Kiesraad hanteert het uitgangspunt 'Conform de Kieswet, tenzij'. Ten aanzien van drie onderwerpen adviseert de Kiesraad om aansluiting te zoeken bij de Kieswet: het gesloten lijstensysteem, de termijn tussen gemeenteraads- en waterschapsverkiezingen en de zittingsduur van het oude bestuur.